HỌC VIỆN TƯ PHÁP
CƠ SỞ TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ THEO HỒ SƠ TÌNH HUỐNG
KỸ NĂNG CỦA LUẬT SƯ THAM GIA GIẢI QUYẾT CÁC VỤ ÁN HÌNH SỰ
(Hình sự cơ bản, kỳ thi phụ )

Họ và tên: Trần Thiện Nhân
Sinh ngày: 16 tháng: 3 năm: 1977
SBD: 32 Lớp: Luật sư
Khóa: 22 tại: Hậu Giang

Hậu Giang, ngày 19 tháng 9 năm 2021


HỒ SƠ TÌNH HUỐNG LS.HS 04:
Trần Trung Hiếu và Nguyễn Văn Hải bị khởi tố về hành vi: “Trộm cắp tài sản”
II. Câu hỏi báo cáo chuyên đề:
Câu hỏi 1: Là Luật sư bào chữa cho thân chủ Trần Trung Hiếu, Anh (Chị) hãy tóm tắt
nội dung vụ án sau khi nghiên cứu hồ sơ này.
Câu hỏi 2: Anh (Chị) hãy nêu những nguồn chứng cứ bất lợi đối với Trần Trung Hiếu?
Giải thích tại sao?
Câu hỏi 3: Anh (Chị) hãy nêu những nguồn chứng cứ có lợi đối với Trần Trung Hiếu?
Giải thích tại sao?
Câu hỏi 4: Hãy viết bản luận cứ bào chữa cho Trần Trung Hiếu.

Bài làm
Câu hỏi 1: Là Luật sư bào chữa cho thân chủ Trần Trung Hiếu, Anh (Chị) hãy tóm
tắt nội dung vụ án sau khi nghiên cứu hồ sơ này.
Trả lời câu hỏi 1:
I.

Tóm tắt vụ án

Các cơ quan, người tiến hành tố tụng trong vụ án:
Cảnh sát điều tra công an quận Ba Đình, thành phố Hà Nội
-

Thiếu tá Phạm Trọng Đạt – Thủ trưởng cảnh sát điều tra công an quận Ba Đình

-

Ơng Nguyễn Tấn Cương – cán bộ Điều tra viên

-

Ông Hà Quang Rĩnh - cán bộ Điều tra viên

Viện kiểm sát nhân dân quận Ba Đình, thành phố Hà Nội
-

Bùi Cơng Sốt – Viện trưởng

Tịa án nhân dân quận Ba Đình, thành phố Hà Nội
Những người tham gia tố tụng:
1/ Trần Trung Hiếu, sinh năm 2001
Nơi đăng ký NKTT: Đường Láng Hạ, Hồng Bàng, Hải Phòng.
Chỗ ở hiện nay: Số 2 Dốc Tam Đ, Thụy Khuê, Ba Đình, Hà Nội.
Tư cách tham gia tố tụng: Bị can
2/ Nguyễn Văn Hải, sinh ngày 17/5/1980


1


Chỗ ở hiện nay: Số 2 Dốc Tam Đ, Thụy Khuê, Ba Đình, Hà Nội.
Tư cách tham gia tố tụng: Bị can
3/ Trần Mậu Lân, sinh ngày 15/10/1970
Nơi đăng ký NKTT: TT Học viện Nguyễn Ái Quốc, Từ Liêm, Hà Nội.
Chỗ ở: Phòng 107-K1-TT Học viện Nguyễn Ái Quốc, Từ Liêm, Hà Nội.
Tư cách tham gia tố tụng: Bị hại
4/ Hoàng Minh Hùng, sinh ngày 13/01/1975
Nơi đăng ký NKTT: Khu TT Đại học kinh tế quốc dân, Hai Bà Trưng, Hà Nội.
Chỗ ở: 36C, Vĩnh Phúc III, Ngọc Hà, Ba Đình, Hà Nội.
Tư cách tham gia tố tụng: Bị hại
5/ Ngô Hồng Vân, sinh năm 1960
Nơi đăng ký NKTT: 308 nhà N2, TT 222 Đội Cấn, Ba Đình, Hà Nội.
Chỗ ở: Như trên.
Tư cách tham gia tố tụng: Bị hại
Trần Trung Hiếu và Nguyễn Văn Hải có quan hệ chú cháu họ. Hiếu bỏ nhà đi
lang thang, thường hay cùng Hải rủ nhau đi trộm cắp. Khoảng 12 giờ ngày 4/10/2018
Hiếu và Hải rủ nhau đi xem ai có sơ hở tài sản gì để trộm cắp. Hai tên đi từ nhà Hải.
Hiếu cầm theo 01 thanh sắt phi 12 dài 35cm, Hải đem theo 01 đèn pin đi bộ theo
đường Đội Cấn đến khu tập thể Văn phịng Chính phủ ở 222a Đội Cấn, cả Hiếu và Hải
đều ngó nghiêng tìm trong các gia đình có gì để lấy nhưng chưa lấy được gì thì bị các
đồng chí Cảnh vệ đang làm nhiệm vụ bắt giữ thu tang vật trong tay Hải gồm 01 đèn
pin và 01 thanh sắt phi 12 dài 35cm.
Tại cơ quan điều tra tên Hải cố tình khơng khai nhận hành vi phạm tội. Qua lời
khai nhận tội của tên Trần Trung Hiếu cơ quan điều tra xác định được: Khoảng ngày
18/9/2018 Hải mượn của anh Trịnh Minh Tồn 1 kìm cộng lực nói dối để dùng vào
việc gia đình, sau đó khoảng 21 giờ ngày 27/9/2018 Hiếu và Hải đã vào nhà anh Trần
Mậu Lân ở Học viện Nguyễn Ái Quốc ở Từ Liêm – Hà Nội dùng kìm cộng lực cắt

khố cửa lấy trộm được 01 chiếc xe đạp mini Nhật giá 1.490.000đ, hai tên đem bán
cho người không quen biết được 1.030.000đ ăn tiêu hết. Anh Lân yêu cầu bồi thường
trị giá xe là 1.200.000đ.
Khoảng 24 giờ ngày 2/10/2018 Hiếu, Hải vào nhà anh Hoàng Minh Hùng ở 36c
Vĩnh Phúc III, Ngọc Hà, Ba Đình cắt khố lấy được 1 xe đạp mini Nhật trị giá
1.500.000đ. Chúng đem bán cho người không quen biết được 970.000đ. Anh Hùng
yêu cầu bồi thường trị giá xe là 1.200.000đ.

2


II. Những điều cần chứng minh trong vụ án
- Có hay khơng có hành vi phạm tội của Hiếu và Hải ? (Cụ thể ở đây là hành vi phạm
tội trộm cắp tài sản).
- Thời gian, địa điểm thực hiện hành vi trộm cắp tài sản.
- Ai là người thực hiện hay vi phạm tội? Hải, Hiếu hay còn ai khác khơng?
- Đặc điểm và nhân thân, những tình tiết tăng nặng, tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm
hình sự. Cụ thể về tiền án, tiền sự, thành thật khai báo…
- Tính chất và mức độ thiệt hại. Giá trị tài sản đã bị trộm cắp. Hành vi có gây nguy
hiểm cho xã hội khơng?
- Có những tình tiết liên quan đến việc loại trừ trách nhiệm hình sự, miễn trách nhiệm
hình sự, miễn hình phạt.
III. Các nguồn chứng cứ trong vụ án
1. Vật chứng:
Các loại vật chứng đã thu thập và chưa thu thập sau:
+ Vật làm công cụ, phương tiện phạm tội: Đã thu thập được
- 01 thanh sắt phi 12 dài 35cm, 01 đèn pin, 01 kìm cộng lực.
- Vật là đối tượng của tội phạm: Chưa thu thập được
- 01 chiếc xe đạp mini Nhật của ông Trần Mậu Lân.
-01 chiếc xe đạp mini Nhật của ông Hoàng Minh Hùng.

+ Vật mang dấu vết tội phạm: 01 ổ khóa cầu 12 Trung Quốc, 01 thang gỗ, 01 tấm cót.
Cơ sở pháp lý: Điểm a Khoản 1 Điều 87, Điều 89 Bộ luật tố tụng hình sự 2015.
2. Lời khai, lời trình bày:
* Lời khai của bị can Trần Trung Hiếu (Biên bản ghi lời khai Trần Trung Hiếu vào lúc
4h, 6h, 14h ngày 04/10/2018, Biên bản hỏi cung bị can Trần Trung Hiếu ngày
10/10/2018, 11/10/2018, Biên bản đối chất giữa Hiếu và Hải ngày 12/2018. Đây là
chứng cứ trực tiếp.
Cơ sở pháp lý: Điểm b Khoản 1 Điều 87, Điều 98 Bộ luật tố tụng hình sự 2015.
*Lời khai của bị can Nguyễn Văn Hải (Biên bản ghi lời khai Nguyễn Văn Hải
04/10/2018, Biên bản hỏi cung bị can Nguyễn Văn Hải vào ngày 10/10/2018,
11/10/2018, Biên bản đối chất giữa Hiếu và Hải ngày 12/10/2018). Đây là chứng cứ
trực tiếp.
Cơ sở pháp lý: Điểm b Khoản 1 Điều 87, Điều 98 Bộ luật tố tụng hình sự 2015.

3


*Lời khai của người bị hại, cụ thể:
- Lời khai của ông Trần Mậu Lân (Biên bản ghi lời khai của ông Trần Mậu Lân ngày
04/10/2018)
- Lời khai của ông Hồng Minh Hùng (Biên bản ghi lời khai của ơng Hồng Minh
Hùng ngày 04/10/2018).
- Lời khai của bà Ngơ Hồng Vân (Biên bản ghi lời khai của Bà Ngô Hồng Vân ngày
04/10/2018)
Đây là chứng cứ gián tiếp
Cơ sở pháp lý: Điểm b Khoản 1 Điều 87, Điều 92 Bộ luật tố tụng hình sự 2015.
- Lời khai của người bắt giữ Nguyễn Văn Tuấn
Cơ sở pháp lý: Điểm b, Khoản 1 Điều 87 Bộ luật tố tụng hình sự 2015.
IV. Nhân thân người phạm tội
Đối với bị can Nguyễn Văn Hải

02 lần phạm tội trộm cắp tài sản, BL 60
-

Lần thứ nhất ngày 26/9/2015

-

Lần thứ hai ngày 8/8/2016

Đối với bị can Trần Trung Hiếu
-

Khơng có tiền án, tiền sự

V. Các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự
* Các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với Trần Trung Hiếu là Điểm h, i, r
Khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017
-

h) Phạm tội nhưng chưa gây thiệt hại hoặc gây thiệt hại không lớn

-

i) Phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng

-

r) Người phạm tội tự thú

Thực tế là bị can Trần Trung Hiếu đã thành thật khai báo, khai nhận tội danh 02 lần

phạm tội trước đó khi khơng bị phát hiện. Trần Trung Hiếu đã phạm tội lần đầu thuộc
trường hợp ít nghiêm trọng. Về giá trị tài sản phạm tội là 02 chiếc xe đạp mini nên gây
thiệt hại không lớn đối với người bị hại.
VI. Việc áp dụng biện pháp ngăn chặn
-

Ngày 05/10/2018 Cơng an Quận Ba Đình ra Quyết định tạm giữ đối với
Nguyễn Văn Hải và Trần Trung Hiếu.

4


-

Ngày 07/10/2018 Cơng an Quận Ba Đình ra Quyết định gia hạn tạm giữ đối với
Nguyễn Văn Hải và Trần Trung Hiếu

-

Ngày 10/10/2018 Cơng an Quận Ba Đình ra Quyết định tạm giam đối với
Nguyễn Văn Hải và Trần Trung Hiếu trong thời hạn 02 tháng

VII. Quan điểm của cơ quan tố tụng giải quyết vụ án
Theo quan điểm của cơ quan tố tụng giải quyết vụ án cho rằng Nguyễn Văn Hải và
Trần Trung Hiếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm, tội Trộm cắp tài sản quy định tại khoản
1 Điều 173 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Câu hỏi 2: Anh (Chị) hãy nêu những nguồn chứng cứ bất lợi đối với Trần Trung
Hiếu? Giải thích tại sao?
Trả lời câu hỏi 2: Những nguồn chứng cứ bất lợi đối với Trần Trung Hiếu là những

chứng cứ hợp pháp được dùng làm chứng cứ buộc tội, gồm:
1. Vật chứng: 01 thanh sắt phi 12 dài 35cm, 01 đèn pin, 01 kìm cộng lực.
Vật chứng chưa thu thập được: 02 chiếc xe đạp mini Nhật của ơng Trần Mậu Lân và
ơng Hồng Minh Hùng.
2. Lời khai, lời trình bày:
* Lời khai của bị can Trần Trung Hiếu (Biên bản ghi lời khai Trần Trung Hiếu vào lúc
4h, 6h, 14h ngày 04/10/2018,
* Biên bản hỏi cung bị can Trần Trung Hiếu ngày 10/10/2018, 11/10/2018, Biên bản
đối chất giữa Hiếu và Hải ngày 12/2018. Đây là chứng cứ trực tiếp.
*Lời khai của người bị hại:
- Lời khai của ông Trần Mậu Lân (Biên bản ghi lời khai của ông Trần Mậu Lân ngày
04/10/2018)
- Lời khai của ông Hồng Minh Hùng (Biên bản ghi lời khai của ơng Hồng Minh
Hùng ngày 04/10/2018).
- Lời khai của bà Ngơ Hồng Vân (Biên bản ghi lời khai của Bà Ngô Hồng Vân ngày
04/10/2018)
- Lời khai của người bắt giữ Nguyễn Văn Tuấn
Câu hỏi 3: Anh (Chị) hãy nêu những nguồn chứng cứ có lợi đối với Trần Trung
Hiếu? Giải thích tại sao?
Trả lời câu hỏi 3:
Những nguồn chứng cứ có lợi đối với Trần Trung Hiếu là những chứng cứ hợp

5


pháp được dùng làm nhẹ tội danh hoặc cơ sở định hướng bào chữa theo hướng vơ tội,
gồm:
* Các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với Trần Trung Hiếu là Điểm h, I, r
Khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017
-


h) Phạm tội nhưng chưa gây thiệt hại hoặc gây thiệt hại không lớn

-

i) Phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng

-

r) Người phạm tội tự thú

Thực tế là bị can Trần Trung Hiếu đã thành thật khai báo, khai nhận tội danh 02 lần
phạm tội trước đó khi không bị phát hiện. Trần Trung Hiếu đã phạm tội lần đầu thuộc
trường hợp ít nghiêm trọng. Về giá trị tài sản phạm tội là 02 chiếc xe đạp mini nên gây
thiệt hại không lớn đối với người bị hại.
* Có cơ sở bào chữa theo hướng vơ tội
Suy đốn vơ tội quy định tại Điều 13 Bộ luật tố tụng hình sự 2015
Bởi vì có cơ sở để yêu cầu Tòa án định giá tài sản Điều 215. Mục đích định giá tài
sản là làm rõ 02 chiếc xe đạp vật chứng có phải từ 02 triệu trở lên hay khơng. Bởi vì
ngay cả Cơ quan điều tra trong kết luận điều tra cũng không thể chứng minh được xe
bị mất còn bao nhiêu giá trị, cũng như có phải vật chứng đó là do Hiếu và Hải thực
hiện hay không. Nếu như thông qua định giá tài sản chứng minh được giá trị của 02
chiếc xe đạp bị mất có giá trị dưới mức tối thiểu là 02 triệu đồng thì cả Hiếu và Hải
được tun vơ tội.

Câu hỏi 4: Hãy viết bản luận cứ bào chữa cho Trần Trung Hiếu
BẢN LUẬN CỨ
Định hướng bào chữa cho bị cáo Trần Trung Hiếu theo hướng trả hồ sơ, điều tra bổ
sung. Theo nhận định của em (học viên) nếu như định hướng bào chữa cho bị cáo Trần
Trung Hiếu theo hướng vơ tội thì rất là nguy hiểm, bởi lẽ không đủ cơ sở cho rằng vô

tội khi chưa định giá tài sản là 02 chiếc xe đạp. Đồng thời, nếu Tịa khơng đồng ý với
u cầu này thì khơng cịn cơ hội để bào chữa cho bị cáo Trần Trung Hiếu làm giảm
nhẹ tội danh theo Điểm h,i, r Khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự 2015, sửa dổi bổ sung
2017 như phân tích ở trên. Do đó, lựa chọn hướng bào chữa cho bị cáo Trần Trung
Hiếu theo hướng trả hồ sơ, điều tra bổ sung em cho rằng là an tồn nhất.
-Kính thưa Hội đồng xét xử
-Kính thưa vị đại diện Viện kiểm sát, luật sư đồng nghiệp cùng tồn thể những người
có mặt trong phiên tịa hơm nay.

6


Tôi là luật sư Trần Thiện Nhân, hiện đang công tác tại Văn phịng Luật sư Nguyễn
Thy, thuộc đồn luật sư Hậu Giang, là người bào chữa cho thân chủ tôi bị cáo ông Trần
Trung Hiếu. Qua nghiên cứu hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tịa hơm nay tơi xin
trình bày quan điểm của mình như sau:

1/. Chưa đủ chứng cứ để định tội danh theo khoản 1 Điều 173 Bộ luật hình sự
2015, sửa đổi bổ sung năm 2017, bởi vì:
a) Chưa thu thập đủ các vật chứng có giá trị chứng minh trong vụ án.
Chưa thu thập được vật chứng là 02 chiếc xe đạp là đối tượng của hành vi phạm
tội của Hiếu và Hải. Việc tìm ra 02 chiếc xe đạp này là cần thiết để xác định hậu quả
do hành vi phạm tội gây ra. Mở rộng điều tra thì việc tìm ra 02 xe đạp vật chứng là cần
thiết, tài sản đó do ai tiêu thụ, có phải do Hải và Hiếu đã bán hay là một người khác.
Quy định tại Khoản 1 Điều 173 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017 về Tội
trộm cắp tài sản, yêu cầu giá trị tài sản bị trộm cắp tối thiểu 02 triệu đồng. Trong
trường hợp nếu khơng thể tìm ra 02 chiếc xe đạp bị mất, Cơ quan điều tra sẽ phải
chuyển hồ sơ đến Hội đồng định giá để định giá 02 chiếc xe đạp tương tự. Cơ quan
này có thể u cầu ơng Trần Mậu Lân và ơng Hồng Minh Hùng cung cấp nơi mua xe
đạp của mình để tìm hiểu thơng tin, tìm kiếm lời khai của những người xung quanh,

của bị can và định giá trên cơ sở hao mòn theo thời gian sử dụng để làm cơ sở định tội.
Tuy nhiên, trong hồ sơ vụ án đã chưa thu thập được vật chứng là 02 chiếc xe đạp đó
cũng như chưa thơng qua Hội đồng định giá tài sản trên.
b) Lời khai nhận tội của Trần Trung Hiếu chưa đủ cơ sở để định tội
Có sự mâu thuẫn trong lời khai giữa bị can Nguyễn Trung Hiếu và Nguyễn Văn
Hải. Trong khi đó, các vật chứng thu được gồm đèn pin, 01 thanh sắt phi 12 dài 35cm
cùng 01 cây kìm cộng lực chưa đủ chứng minh rằng Hiếu, Hải đã cùng nhau thực hiện
hành vi trộm cắp. Chưa có chứng cứ chứng minh được xe đạp của ông Hùng và ông
Lân là do Hải và Hiếu trộm cắp, dù Hiếu có khai nhận đã cùng Hải thực hiện 02 lần
trộm cắp trên. Sự mâu thuẩn trong lời khai là do yếu tố gút mắc mà Cơ quan điều tra
Cơng an huyện Ba Đình vẫn chưa giải quyết, làm rõ.
c) Có một số biên bản trong hoạt động khởi tố, điều tra, truy tố không hợp pháp.
Căn cứ Khoản 1 Điều 183 Bộ luật tố tụng hình sự 2015
- Về biên bản hỏi cung bị can: Đối với bị can Hiếu và Hải, trong đó Hải ln kêu bị
oan nên phải có Kiểm sát viên trong quá trình thực hiện việc hỏi cung. Vì Biên bản hỏi
cung khơng thể hiện có sự có mặt của Kiểm sát viên nên Biên bản hỏi cung bị can
cũng không hợp pháp, không được dùng làm chứng cứ để định tội.

7


- Về biên bản đối chất, Bộ luật tố tụng hình sự 2015 quy định Kiểm sát viên phải có
mặt để kiểm sát việc đối chất. Nếu Kiểm sát viên vắng mặt thì ghi rõ vào biên bản đối
chất. Tuy nhiên, biên bản đối chất khơng thể hiện có Kiểm sát viên nên biên bản đối
chất cũng không hợp pháp, khơng được làm chứng cứ.

2/. Có cơ sở cho rằng bị cáo Trần Trung Hiếu vơ tội
Suy đốn vơ tội quy định tại Điều 13 Bộ luật tố tụng hình sự 2015
Người bị buộc tội được coi là khơng có tội cho đến khi được chứng minh theo trình
tự, thủ tục do Bộ luật này quy định và có bản án kết tội của Tịa án đã có hiệu lực pháp

luật. Khi không đủ và không thể làm sáng tỏ căn cứ để buộc tội, kết tội theo trình tự,
thủ tục do Bộ luật này quy định thì cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng
phải kết luận người bị buộc tội khơng có tội.
Bởi vì có cơ sở để yêu cầu Tòa án định giá tài sản Điều 215 Bộ luật hình sự 2015,
sửa đổi bổ sung 2017. Mục đích định giá tài sản là làm rõ 02 chiếc xe đạp vật chứng có
phải từ 02 triệu trở lên hay thấp hơn mức 02 triệu đồng. Bởi vì, ngay cả Cơ quan điều
tra Cơng an Quận Ba Đình, thành phố Hà Nội trong kết luận điều tra cũng khơng thể
chứng minh được xe bị mất cịn bao nhiêu giá trị, cũng như có phải vật chứng đó là do
Hiếu và Hải thực hiện hay không. Nếu như thông qua định giá tài sản chứng minh
được giá trị của 02 chiếc xe đạp bị mất có giá trị dưới mức tối thiểu là 02 triệu đồng thì
cả Hiếu và Hải được tun vơ tội.
Bởi vì lý do đó, tôi thay mặt thân chủ tôi bị cáo Trần Trung Hiếu yêu cầu định giá
tài sản đối với vật chứng phạm tội đó là 02 chiếc xe đạp mini nhật của ơng Trần Mậu
Lân và Hồng Minh Hùng. Trả hồ sơ yêu cầu Cơ quan điều tra Công an Quận Ba
Đình, thành phố Hà Nội tiếp tục làm rõ những mâu thuẩn trong quá trình giải quyết vụ
án, cũng như chờ kết quả định giá tài sản xong rồi hẳn tiến hành xét xử. Nhằm đảm
bảo tính minh bạch, cơng bằng của pháp luật.
Cảm ơn Hội đồng xét xử đã lắng nghe !

8