tich luy va on tap van 9

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (365.82 KB, 39 trang )

(1)Nguyễn Du (1766 - 1820) Nguyễn Du tên chữ là Tố Như, hiệu là Thanh Hiên, sinh ngày 23 tháng 11 năm Ất Dậu (ngày 3 tháng 1 năm 1766). Quê làng Tiên Điền, huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh, nhưng ông ra đời ở Thăng Long, trong một gia đình đại qúy tộc, nhiều đời làm quan và có nhiều người sáng tác văn học. Cha ông là Nguyễn Nghiễm, từng giữ chức Tể tướng triều Lê. Mẹ ông là bà Trần Thị Tần, vợ thứ ba của Nguyễn Nghiễm. Bà xuất thân trong một gia đình bình thường, giỏi việc hát xướng và trẻ hơn chồng 32 tuổi. Từ lúc ra đời cho đến năm 10 tuổi, Nguyễn Du sống hết sức sung túc. Đến năm 10 tuổi, cha mất; hai năm sau mẹ mất. Bốn anh em cùng mẹ với Nguyễn Du chưa ai đến tuổi trưởng thành, phải đến sống nhờ ở nhà người anh cả cùng cha khác mẹ là Nguyễn Khản, lớn hơn Nguyễn Du 32 tuổi, bấy giờ đang làm quan to trong triều. Nhưng nhà Nguyễn Khản cũng không yên, Nguyễn Khản bị kiêu binh ghét nên khi ông được chúa Trịnh cử làm Tham tụng thì họ kéo đến phá tan nhà của ông và toan giết chết ông. Nguyễn Khản bỏ chạy lên Sơn Tây rồi chạy về Hà Tĩnh. Thời gian này Nguyễn Du còn nhỏ tuổi vẫn tiếp tục đi học. Năm 1783, 18 tuổi Nguyễn Du đi thi hương đậu tam trường, sau đó không rõ vì lẽ gì không thấy ông học lên nữa, mà đi nhận một chức quan võ ở Thái Nguyên, kế chân người cha nuôi của ông vừa mới từ trần. Khoảng 30 năm cuối thế kỷ XVIII đất nước ta hết sức rối ren, triều đình Lê - Trịnh có nguy cơ sụp đổ, nên Lê Chiêu Thống cử người sang cầu cứu nhà Thanh. Nhà Thanh nhân cơ hội ấy đem quân sang xâm chiếm nước ta. Năm 1789, Nguyễn Huệ trong Nam kéo quân ra Bắc tiêu diệt quân Thanh. Lê Chiêu Thống cùng một số quan lại triều đình bỏ nước chạy theo quân xâm lược sang Trung Quốc. Ba anh em cùng mẹ với Nguyễn Du chạy theo Lê Chiêu Thống không kịp. Nguyễn Du bỏ về quê vợ ở Thái Bình, ông vẫn nơm nớp lo sợ bị nhà Tây Sơn trả thù, nên sống trốn tránh. Sau đó ông bỏ về Tiên Điền sống một thời gian dài cho đến năm 1802, Gia Long lật đổ nhà Tây Sơn. Suốt thời gian ở Thái Bình cũng như khi về Hà Tĩnh, Nguyễn Du sống long đong, vất vả. Nhiều lần ông phải ăn ở nhờ nhà người khác, có lúc ốm không có thuốc uống. Tập thơ chữ Hán Thanh Hiên thi tập được Nguyễn Du viết chủ yếu trong những năm tháng nàỵ Tháng 8 năm 1802, Gia Long có chiếu bổ nhiệm Nguyễn Du làm Tri huyện Phù Dung rồi thăng Tri phủ Thường Tín. Nguyễn Du không muốn ra làm quan, nhưng nhiều lần triều đình mời gọi, bất đắc dĩ phải ra. Sau khi làm Tri phủ Thường Tín, ông được cử lên cửa Nam Quan tiếp sứ thần Trung Quốc, lúc về được điều vào Phú Xuân, sau đó được cử làm Cai bạ tỉnh Quảng Bình. Đây là giai đoạn ông viết tập thơ Nam trung tạp ngâm (Nam trung là chỉ miền Nam). Truyện Kiều của ông cũng có thể được viết trong thời gian nàỵ Năm 1813, Nguyễn Du được thăng chức Học sĩ điện Cần chánh và được cử làm Chánh sứ, cầm đầu một phái đoàn của ta đi Trung Quốc. Trong thời gian đi sứ, Nguyễn Du đã viết tập Bắc hành tạp lục (Bắc hành là đi lên phía bắc, nói chuyện đi sứ Trung Quốc). Đây là tập thơ chữ Hán xuất sắc nhất của ông. Sau khi về nước, Nguyễn Du được thăng làm Tham tri bộ Lễ. Năm 1820, Minh Mạng lên ngôi, định cử Nguyễn Du làm Chánh sứ đi Trung Quốc lần nữa, nhưng chưa kịp đi thì ông mất đột ngột ngày 10 tháng 8 năm Canh Thìn (18/9/1820) trong một trận dịch rất lớn. Những năm làm quan cho triều Nguyễn, Nguyễn Du thường ốm đau, bệnh tật; cuộc sống có nhiều khó khăn. Giai đoạn cuối đời hình như ông ít sáng tác. Ngoài bài Văn chiêu hồn (còn có tên Văn tế thập loại chúng sinh) là một bài thơ dài chữ Nôm viết bằng thể song thất lục bát, không thấy ông có tác phẩm nào để lại. Nguyễn Du là một đại thi hào của dân tộc. Có thể nói toàn bộ tác phẩm của ông, chữ Hán cũng.

(2) như chữ Nôm, chan chứa một tình yêu thương bao la đối với con người, đặc biệt là người phụ nữ. Không phải chỉ trong Truyện Kiều, mà trong Thơ chữ Hán và trong Văn chiêu hồn của ông, tình thương ấy cũng tràn ngập. Trong thơ chữ Hán của ông, những bài vào loại hay nhất là những bài ông viết về những con người bất hạnh như Thái Bình mại ca giả (Người hát rong ở thành Thái Bình) viết về một ông già mù đi hát rong để kiếm ăn; Hà Nam đạo trung khốc thử (Nắng dữ trên đường đi ở Hà Nam) viết về một ông già khác kéo xe giữa một buổi trưa trời nắng gắt; Sở kiến hành (Bài hành về những điều trông thấy) viết về bốn mẹ con một người đi ăn xin sắp chết đói; Trở binh hành (Bài hành về việc binh đao làm nghẽn đường) viết về những người nông dân chết đói ở Hà Nam... Đặc biệt những bài Long Thành cầm giả ca (Bài ca người gảy đàn ở Long Thành), Điếu La Thành ca giả (Viếng người ca nữ đất La Thành), Độc Tiểu Thanh kí (Đọc tập Tiểu Thanh kí)... ông viết về những người phụ nữ bất hạnh hết sức xúc động trong Văn chiêu hồn, những câu thơ hay nhất của ông cũng là những câu viết về cô gái làm nghề mại dâm, về người buôn thúng bán gánh, về trẻ em, về người đi ăn xin... Nguyễn Du tha thiết mong cho con người được sống hạnh phúc, được tôn trọng, và ông cực lực tố cáo tất cả những gì là bất công, ngang trái chà đạp con người. Về phương diện nghệ thuật, với Truyện Kiều, Nguyễn Du xứng đáng là một bậc thầy của ngôn ngữ văn học dân tộc. Nguyễn Du đã nâng ngôn ngữ văn học dân tộc và cùng với nó ông đã nâng thể loại truyện thơ lục bát lên một đỉnh cao chói lọi. Năm 1965, Hội đồng hòa bình thế giới quyết định kỷ niệm 200 năm năm sinh của nhà thơ trên toàn thế giới. Đó là một biểu hiện sự xác nhận công lao đóng góp của nhà thơ cho dân tộc và nhân loại..

(3) Nguyễn Đình Chiểu (1822 - 1888) Nhân dân Lục tỉnh quen gọi Nguyễn Đình Chiểu một cách thân mật là Đồ Chiểu. Đồ Chiểu sinh ngày 1/7/1822 tại làng Tân Khánh, phủ Tân Bình, tỉnh Gia Định (thuộc thành phố Hồ Chí Minh ngày nay). Cụ Nguyễn Đình Huy người Thừa Thiên, vào làm thư lại trong dinh Lê Văn Duyệt ở Gia Định, lấy bà Trương Thị Thiệt người làng Tân Thới (gần Sài Gòn) sinh ra Nguyễn Đình Chiểu. Năm 1833, sau cuộc khởi nghĩa của Lê Văn Khôi, Nguyễn Đình Huy đưa Nguyễn Đình Chiểu về gửi một người bạn ở Huế để ăn học. Khoảng 1840, Nguyễn Đình Chiểu trở về Nam và đến 1843 thi đỗ tú tàị Năm 1846, ông lại ra Huế để chuẩn bị thi tiếp. Nhưng năm 1849, sắp thi thì được tin mẹ mất. Ông bỏ thi để về Nam chịu tang mẹ. Dọc đường vất vả, lại thương mẹ khóc nhiều, ông bị đau nặng và mù cả hai mắt. Sau đó ông vừa dạy học, vừa bốc thuốc, vừa làm thơ, sống giữa tình thương và lòng hâm mộ của bà con, cô bác. Hồi ông mới đậu tú tài, có nhà phú hộ hứa gả con gái cho. Nay ông bị mù lòa, gia đình kia bội ước. Về sau, có người học trò cảm nghĩa thầy đã gả em gái cho ông. Năm 1859, Pháp đánh chiếm Gia Định, Nguyễn Đình Chiểu bị mù, không trực tiếp cầm gươm giết giặc được. Nhưng ông vẫn cùng với các lãnh tụ nghĩa quân như Trương Định, Đốc binh Là bàn mưu định kế. Giặc đánh vào quê ông, ông lui về quê vợ. Pháp cướp ba tỉnh miền Đông, ông lánh về ở Ba Tri. Giặc chiếm hết cả Lục tỉnh, ông sức yếu lại bệnh tật, đành ở lại trong đất giặc chiếm. Biết ông là người có uy tín lớn, Pháp tìm mọi cách mua chuộc. Nhưng ông vẫn nêu cao khí tiết, không chịu khuất phục. Năm 1888, ông từ trần. Cánh đồng Ba Tri rợp khăn tang khóc thương Đồ Chiểu. Trong một Đồ Chiểu có 3 con người đáng quý: một nhà giáo mẫu mực, đặt việc dạy người cao hơn dạy chữ, một thầy lang lấy việc chăm lo sức khỏe của nhân dân làm y đức, một nhà văn coi trọng chức năng giáo huấn của văn học trên cơ sở sáng tạo nghệ thuật và là ngọn cờ tiêu biểu cho nền văn học yêu nước chống Pháp..

(4) SỰ NGHIỆP VĂN CHƯƠNG NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU 1.Nguyễn Đình Chiểu đã để lại nhiều tác phẩm văn học quý báu. Có ba tác phẩm dài: Lục Vân Tiên, Dương Từ - Hà Mậu, Ngư Tiều y thuật vấn đáp. Có một số bài văn tế nổi tiếng như: Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc, Văn tế Trương Định, Văn tế nghĩa sĩ trận vong Lục tỉnh... và nhiều bài thơ Đường luật. Văn chương của Đồ Chiểu không có loại thuần túy giải sầu. Văn chương của ông nhằm mục đích chiến đấu, bảo vệ đạo đức của nhân dân và quyền lợi của Tổ quốc: Học theo ngòi bút chí công, Trong thơ cho ngụ tấm lòng Xuân Thu. Hay: Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm, Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà. Đồ Chiểu còn viết: Văn chương ai chẳng muốn nghe, Phun châu nhả ngọc báu khoe tinh thần nghĩa là văn chương vừa phải có ý đẹp, vừa phải có lời haỵ 2. Tác phẩm Lục Vân Tiên viết trước khi Pháp xâm lược, xứng đáng là khúc ca chiến thắng của những người kiên quyết vì chính nghĩa mà chiến đấu. Người đọc xưa nay yêu thích Lục Vân Tiên vì chàng là người con rất mực hiếu thảo, người thanh niên có lý tưởng cao cả sẵn sàng quên hết mọi lợi ích riêng tư, dũng cảm đánh cướp Phong Lai cứu dân. Qua bảo vệ đất nước; yêu quý Kiều Nguyệt Nga vì nàng có tấm lòng chung thủy son sắt; yêu quý Hớn Minh vì Hớn Minh bất chấp quyền uy, trừng trị thẳng tay hạng người ỷ thế làm càn; yêu quý ông Quán vì ông Quán biết yêu ghét rạch ròi theo lợi ích của nhân dân: Quán rằng: "Ghét việc tầm phào, Ghét cay, ghét đắng, ghét vào tận tâm. Ghét đời Kiệt, Trụ mê dâm, Để dân đến nỗi sa hầm sẩy hang. Ghét đời U, Lệ đa đoan, Khiến dân luống chịu lầm than muôn phần". (Lục Vân Tiên) Tác phẩm Lục Vân Tiên cũng là bản án kết tội những kẻ bất nhân, phi nghĩa: gia đình Võ Công lật lọng đến tàn bạo, viên Thái sư hiểm ác, Trịnh Hâm phản chắc, Bùi Kiệm máu dê... 3. Giặc đánh chiếm quê hương đất nước, thơ văn Đồ Chiểu chuyển từ đề tài đạo đức sang đề tài đánh giặc cứu nước. Ngọn bút của ông càng hăng hái "chở đạo" và "đâm gian". Trong thơ văn, ông đã phơi bày tất cả thảm họa của đất nước: Các bậc sĩ nông công cổ, liền mang tai với súng song tâm; Mấy nơi tổng lí xã thôn, đều mắc hại cùng cờ ba sắc. (Văn tế nghĩa sĩ trận vong Lục tỉnh) Tố cáo tội ác của giặc ngoại xâm: Phạt cho đến người hèn kẻ khó, thâu của quay treo. Tội chẳng tha con nít đàn bà, đốt nhà bắt vật. Kể mười mấy năm trời khốn khổ, bị khảo, bị tù, bị đày, bị giết, trẻ già nghe nào xiết đếm tên; Đem ba tấc hơi mọn bỏ liều, hoặc sông, hoặc biển, hoặc núi, hoặc rừng, quen lạ thảy đều rơi nước mắt. (Văn tế nghĩa sĩ trận vong Lục tỉnh) nguyền rủa bọn người: "...theo quân tả đạo, quăng vùa hương, xô bàn độc, thấy lại thêm buồn; ...ở lính mã tà, chiu rượu lạt, gặm bánh mì, nghe càng thêm hổ." (Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc) nhiệt liệt biểu dương những bậc anh hùng hi sinh chiến đấu bảo vệ Tổ quốc: Làm người trung nghĩa đáng bia son, Đứng giữa càn khôn tiếng chẳng mòn..

(5) Cơm áo đền bồi ơn đất nước, Râu mày giữ vẹn phận tôi con. Tinh thần hai chữ phau sương tuyết, Khí phách ngàn thu rỡ núi non... (Thơ điếu Phan Tòng) đặc biệt ca ngợi những người nông dân vốn "cui cút làm ăn; toan lo nghèo khó", nhưng khi có giặc thì đã xông lên: Kẻ đâm ngang, người chém ngược, làm cho mã tà ma ní hồn kinh; bọn hè trước, lũ ó sau, trối kệ tàu thiếc, tàu đồng súng nổ. (Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc) và kêu gọi quyết tâm đánh giặc đến cùng: Sống đánh giặc, thác cũng đánh giặc, linh hồn theo giúp cơ binh, muôn kiếp nguyện được trả thù kiạ.. (Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc) Sau ngày Nam Kỳ mất trọn, phải sống trong vòng vây của giặc, ngọn bút của Đồ Chiểu vẫn sáng ngời chủ nghĩa yêu nước. Trong Ngư Tiều y thuật vấn đáp, nổi lên hình ảnh đẹp đẽ của Nhân Sư "...chẳng kh+'ng sĩ Liêu, xông hai con mắt bỏ liều cho đui", bởi: Thà cho trước mắt mù mù, Chẳng thà ngồi thấu kẻ thù quân thân. (Ngư Tiều y thuật vấn đáp) Trong những ngày cuối đời, hoàn cảnh đất nước, quê hương càng gặp nhiều đau thương, Đồ Chiểu buồn và thơ Đồ Chiểu ít nhiều cũng buồn theo. Nhưng trong nỗi buồn này đã ánh lên những hy vọng lớn: Chừng nào thánh đế ân soi thấu, Một trận mưa nhuần rửa núi sông. (Xúc cảnh) 4. Thơ văn Nguyễn Đình Chiểu, mới thoáng đọc, tưởng như nghệ thuật không cao. Nhưng thật ra nó là một loại "vì sao có ánh sáng khác thường... con mắt của chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy và càng nhìn thấy càng sáng". Văn chương Đồ Chiểu không óng mượt, nõn nà mà chân thật,chất phác, có chỗ tưởng như thô kịch. Nó không phải là vẻ đẹp của những cây lúa xanh uốn mình trong gió nhẹ. Nó đẹp vẻ đẹp của đống thóc mẩy vàng. Nó không phải là quả vải thiều của Hải Dương ai ăn cũng thấy ngon miệng. Nó là trái sầu riêng của Nam Bộ, với một số người không dễ gì quen, nhưng chính là "bậc vương giả" trong thế giới trái cây ở đây. Ngôn ngữ và hình tượng nhân vật của Đồ Chiểu có sắc thái miền Nam độc đáo. Những nhân vật tích cực ở đây trọng nghĩa khinh tài, cương trực, dứt khoát đến như nóng nảy, nhưng lại rất sâu nặng ân tình. Nguyễn Đình Chiểu làm thơ văn để giáo huấn đạo đức, mà có sự rung động cực độ của cảm xúc. Do đó, ở thơ văn Đồ Chiểu, cái chất trữ tình - đạo đức đã trở thành một nét phong cách hiếm có. Nhất là đến phần thơ văn yêu nước, chất trữ tình - đạo đức gắn với chất trữ tình - yêu nước, kết hợp nhuần nhuyễn với chất hiện thực nóng hổi, tạo ra một sức mạnh nghệ thuật bề thế, vững vàng. Trong thơ văn Đồ Chiểu, không phải không có ít nhiều hạn chế. Nhưng với những giá trị tư tưởng và nghệ thuật như trên, thơ văn Đồ Chiểu xứng đáng là "ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc", là ngọn cờ tiêu biểu của thơ văn chống thực dân Pháp thời kỳ nửa sau thế kỉ XIX. Ngày nay, đọc thơ văn Đồ Chiểu, không chỉ thấy tâm huyết và tài nghệ của nhà thơ mà còn thấy lại cả một thời đại lịch sử, thấy lại cả dân tộc ta trong một thời kỳ đau thương nhưng vĩ đại. Thơ văn của Đồ Chiểu mãi mãi vẫn là món ăn tinh thần quý báu của người Việt Nam..

(6) Sở giáo dục và đào tạo Thanh Ho¸. Kú thi tuyÓn sinh vµo líp 10 thpt N¨m häc 2009-2010. M«n thi: Ng÷ v¨n Ngµy thi…th¸ng…..n¨m…….. Thêi gian lµm bµi : 120 phót C©u 1(1,5 ®iÓm) a.Từ “xuân” trong câu thơ dới đây đợc dùng theo nghĩa gốc hay nghĩa chuyển ? Ngµy xu©n em h·y cßn dµi , Xãt t×nh m¸u mñ thay lêi níc non. (NguyÔn Du,TruyÖn KiÒu) b.Xác định từ láy trong câu thơ sau: Tµ tµ bãng ng· vÒ t©y, ChÞ em th¬ thÈn dan tay ra vÒ. (NguyÔn Du, TruyÖn KiÒu) C©u 2(2,5 ®iÓm) a.Tãm t¾t ®o¹n trÝch truyÖn ng¾n Lµng cña Kim L©n (SGK ng÷ v¨n 9 ,tËp 1 NXBGD ,2005) kh«ng qu¸ 15 dßng b.Nêu ngắn gọn chủ đề truyện ngắn Làng C©u 3(2,0 ®iÓm) Viết đoạn văn khoảng 10 đến 15 dòng trình bày suy nghĩ của em về đạo làm con víi cha mÑ. C©u 4(4,0 ®iÓm) Ph©n tÝch ®o¹n th¬ díi ®©y: Bçng nhËn ra h¬ng æi Ph¶ vµo trong giã se S¬ng chïng ch×nh qua ngâ Hình nh thu đã về Sông đợc lúc dềnh dàng Chim b¾t ®Çu véi v· Có đám mây mùa hạ V¾t nöa m×nh sang thu (h÷u thØnh,Sang thu SGK Ng÷ v¨n 9, tËp 2,NXB Gi¸o dôc2005).

(7) ChuyÖn ngêi con g¸I Nam X¬ng (TrÝch “TruyÒn k× m¹n lôc”– NguyÔn D÷) 1.Bài 1: Trong ”Chuyện ngời con gái Nam Xơng” Vũ Nơng là con ngời đẹp đẽ cả về dung nhan và tính hạnh nhng nàng đã phải chịu 1 số phận đầy bất hạnh. Bằng 1 đ.văn khoảng 15 câu, em hãy làm rõ điều đó. Trong đoạn có s.dụng 1 câu ghép và 1 cách dÉn trùc tiÕp. 2.Bµi 2: Trong “ChuyÖn ngêi …” chi tiÕt c¸i bãng cã ý nghÜa g× trong c¸ch kÓ chuyÖn? 3.Bµi 3: ”ChuyÖn ngêi con g¸i Nam X¬ng” cña N.D÷ x.hiÖn nhiÒu yÕu tè k× ¶o. H·y chØ ra c¸c y.tè k× ¶o Êy vµ cho biÕt t.gi¶ muèn thÓ hiÖn ®iÒu g× khi ®a ra nh÷ng y.tè k× ¶o vµo 1 c©u chuyÖn quen thuéc? 4.Bµi 4: Chi tiÕt cuèi kÕt thóc truyÖn “ChuyÖn ngêi con g¸i …” lµ 1 chi tiÕt k× ¶o. a.H·y kÓ ng¾n gän chi tiÕt Êy b»ng 1 ®.v¨n tõ 3 – 5 c©u. b.NhËn xÐt vÒ chi tiÕt cuèi cïng nµy, cã ý kiÕn cho r»ng: TÝnh bi kÞch cña truyÖn vÉn tiÒm Èn ë ngay trong cái lung linh kì ảo. Nhận xét đó có đúng không? Vì sao? 5. Bµi 5: (§Ò thi häc sinh giái QuËn – 06 + 07): Khi T.Sinh lập đàn tràng giải oan trên bến sông Hoàng Giang, Vũ Nơng hiện về ở giữa dòng mà nói vọng vào: “… Đa tạ tình chàng, thiếp chẳng thể trở về nhân gian đợc nữa”. (ChuyÖn ngêi con g¸i Nam X¬nng – NguyÔn D÷). §ã lµ c©u nãi cuèi cïng cña V.N¬ng víi T.Sinh tríc khi biÕn mÊt. Em thö lÝ gi¶i v× sao V.N¬ng “Không thể trở về nhân gian đợc nữa”. (Trình bày bằng 1 đoạn văn T – P – H có độ dài khoảng 20 dßng) 7. Bµi 7: (§Ò thi häc sinh giái QuËn HBT – 06 + 07): Trong cuèn “B×nh gi¶ng truyÖn d©n gian”, khi nhËn xÐt vÒ chi tiÕt nghÖ thuËt “c¸i bãng” cña truyÖn cæ tÝch “Vî chµng Tr¬ng”, t¸c gi¶ Hoµng TiÕn Tùu cã viÕt: “C¸i bãng lµ mét s¸ng t¹o nghÖ thuật độc đáo… Tuy không phải là ngời và không tồn tại độc lập, nhng nó (cái bóng) thực sự là 1 nhân vật có vai trò quan trọng đặc biệt ở trong truyện cổ tích có tính bi kịch này”, Theo em, n.xét trên có đúng với chi tiết ngh.thuật “cái bóng” trong “Chuyện ngời con…” không? V× sao? 8. Bµi 8: (§Ò thi thö lÇn 1 – Trêng THCS Quúnh Mai): Trong SGK Ng÷ v¨n 9 tËp I cã ®o¹n v¨n: “Chµng ®i chuyÕn nµy…. kh«ng cã canh shång bay bæng”. a.Nh÷ng c.v¨n trªn n»m trong VB nµo? Cña ai? H·y kÓ tãm t¾t nh÷ng chi tiÕt khiÕn cho v¨n b¶n ấy mang đậm yếu tố truyền kì và nêu ý nghĩa của những chi tiết đó. b.Em hiÓu nh÷ng h×nh ¶nh “thÕ trÎ tre”, “mïa da chÝn qu¸ k×”, “c¸nh hång bay bæng” nh thÕ nào? Đó có phải đều là hình ảnh ẩn dụ không? c.H·y t×m trong ®.v¨n trªn 2 c©u rót gän, 2 côm C – V më réng th.phÇn c©u vµ nãi râ nh÷ng côm chủ – vị đó mở rộng cho thành phần nào của câu? 9 Bµi 9 .(§Ò thi tuyÓn sinh vµo THPT – 07 + 08) Từ một truyện dân gian, bằng tài năng và sự cảm thơng sâu sắc, Nguyễn Dữ đã viết thành Chuyện ngời con gái Nam Xơng. Đây là một trong những truyện hay nhất đợc rút từ tập Truyền kì mạn lục cña «ng. a.Giải thích ý nghĩa nhan đề Truyền kì mạn lục. b.Trong Chuyện ngời con gái Nam Xơng, lúc vắng chồng, Vũ Nơng hay đùa con, chỉ vào bóng mình mà bảo là cha Đản. Chi tiết đó đã nói lên điều gì ở nhân vật này? Việc tác giả đ a vào cuối truyÖn yÕu tè k× ¶o nãi vÒ sù trë vÒ chèc l¸t cña Vò N¬ng cã lµm cho tÝnh bi kÞch cña t¸c phÈm mÊt ®i kh«ng? V× sao? 10. Bµi 10 (§Ò kh¶o s¸t chÊt lîng – 07 + 08 - Trêng THCS Quúnh Mai): §äc kÜ ®o¹n trÝch sau vµ tr¶ lêi c©u hái: …”Thiếp vốn con kẻ … đừng 1 mực nghi oan cho thiếp”. a.Đ.văn trên đợc trích từ t.phẩm nào? Của ai? Trình bày hiểu biết của em về khái niệm Truyền kì m¹n lôc. b.Gi¶i thÝch nghÜa cña côm tõ “mét tiÕt” trong ®o¹n trÝch dÉn trªn. c.Lời thoại trên là lời của ai nói với ai? Nhằm mục đích gì? Từ đây em có suy nghĩ nh thế nào về vẻ đẹp và thân phận của ngời phụ nữ dới chế độ phong kiến. d.Kể tên 2 t.phẩm khác viết về đ.tài ngời p.nữ dới c.độ PK trong c.trình Ngữ văn THCS và ghi rõ tªn t¸c gi¶. 11. Bµi 11: P.tÝch ý nghÜa cña h.¶nh c¸i bãng trong truyÖn “ChuyÖn ngêi con g¸i Nam X¬ng” 12. Bài 12: Viết tiếp câu mở đoạn sau để hoàn chỉnh 1 đ.văn khoảng 10 câu theo cách d.dịch: Nhà văn đã đặt nhân vật Vũ Nơng vào nhiều hoàn cảnh khác nhau để bộc lộ những phẩm chất tốt đẹp cña nµng. 13. Bài 13: Trong bài thơ “Lại viếng Vũ Thị” của Lê Thánh Tông có câu kết: “Khá trách chàng Trơng khéo phũ phàng”. Em có đồng ý với ý kiến của tác giả không? Viết một đoạn văn ngắn trình bµy ý kiÕn cña em. 14. Bài 14: Viết tiếp câu chủ đề sau 1 đ.văn khoảng 8 - 10 câu: Đáng thơng thay cho nàng Vũ N¬ng.

(8) 15. Bµi 15: a.Ch÷a lçi c©u v¨n sau: Nhng Vũ Nơng không chỉ là ngời con gái đẹp đẽ cả về dung nhan và tính hạnh. Qua ngòi bút của Nguyễn Dữ còn cho ta thấy Vũ Nơng đã phải chịu nỗi oan khổ vô bờ vì chồng nàng đa nghi, thô b¹o. b.Từ câu chủ đề đó, viết một đ.văn từ 6 – 8 câu. Trong đ.văn có s.dụng phép nối để l.kết câu. 16. Bµi 16: Viết đ.văn d.dịch khoảng 15 câu với câu chủ đề sau: “Chuyện ngời con gái Nam Xơng” đã thể hiện niềm cảm thơng đối với số phận oan nghiệt của ngời phụ nữ dới chế độ phong kiến. Trong đ.văn có sử dụng một câu ghép đẳng lập. 17. Bài 17: Trong Truyện cổ tích, khi bị oan, V.Nơng đã chạy ra sông tự tử. Còn trong “Chuyện ngời con gái Nam Xơng”, V.Nơng tắm gội chay sạch, chạy ra bến Hoàng Giang thề cùng trời đất rồi míi gieo m×nh xuèng s«ng. Hai cách kể khác nhau về chi tiết đó có mang đến ý nghĩa khác nhau không? Vì sao? 18. Bµi 18: So víi truyÖn cæ tÝch “Vî chµng Tr¬ng” th× “ChuyÖn ngêi con g¸i Nam X¬ng” cã thªm nhân vật bà mẹ Trơng Sinh. Theo em, điều đó có làm loãng câu chuyện không? Vì sao? 19. Bµi 19: Giíi thiÖu s¬ lîc vÒ NguyÔn D÷ vµ t¸c phÈm “TruyÒn k× m¹n lôc”. 20. Bµi 20: Tr.b·y nh÷ng h.biÕt cu¶ em vÒ g.trÞ ng.thuËt cña nh÷ng ®o¹n ®.tho¹i vµ nh÷ng lêi tù b¹ch trong “ChuyÖn…” 21. Bµi 21: P.tÝch ý nghÜa cu¶ yÕu tè truyÒn k× trong truyÖn “ChuyÖn ngêi con g¸i Nam x¬ng”. 22. Bµi 22: Cho ®o¹n v¨n sau: “Ngêi con g¸i Nam X¬ng” cña NguyÔn D÷, t¸c phÈm v¨n xu«i tr÷ t×nh cã gi¸ trÞ ®Çu tiªn cña v¨n häc cæ níc ta thÕ kØ XVI. NhËn vËt chÝnh cña truyÖn lµ Vò ThÞ ThiÕt. Nµng lµ c« g¸i thuéc tÇng líp bình dân, tính tình thuỳ mị nết na, lại thêm có t dung tốt đẹp hơn ngời. Từ khi về nhà chồng, nhất là sau khi chồng là Trơng Sinh đi lính. Ngời vợ trẻ đó phải gánh chịu bao nỗi đắng cay oan khuất. Tuy vËy “Ngêi con g¸i Nam X¬ng” Êy vÉn gi÷ chän t×nh nghÜa thuû chung víi chång. a.Chép lại đoạn văn trên sau khi đã sửa hết lỗi sai về chính tả và đặt câu. b.ChØ ra chç ngêi viÕt dïng phÐp thÕ. c.Gi¶i nghÜa c¸c tõ “oan khuÊt”, “t dung”. d.Cã thÓ thay thÕ tõ “thuú mÞ” b»ng tõ nµo? e.Viết 1 đoạn văn khoảng 10 câu theo kiểu T – P – H để làm sáng tỏ ý câu chủ đề: “Vũ Thị ThiÕt lµ ngêi vî rÊt giµu t×nh nghÜa, thuû chung víi chång”..

(9) Hoµng lª nhÊt thèng chÝ 1.Bài 1: Giải thích nhan đề “HLNTC”. 2. Bµi 2: Cã thÓ gäi “HLNTC” lµ tiÓu thuyÕt lÞch sö v× lÝ do nµo? 3. Bµi 3: Cho c©u v¨n sau: Hồi thứ mời bốn của HLNTC đã miêu tả chân thực hình ảnh thảm bại của quân xâm lợc và số phận bi đát của bọn vua quan phản nớc hại dân. a.Hãy biến đổi câu văn trên thành câu bị động. b.Hãy viết câu chủ đề trên để hoàn thành 1 đoạn văn diễn dịch (khoảng 15 câu). Trong đoạn văn có sử dụng 1 câu ghép, một câu trần thuật đơn có từ là. 4. Bµi 4: (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS T©n Mai): Đọc c.văn sau và trả lời c.hỏi: “Giữa tra hôm ấy, vua Q.Trung tiến binh đền T.Long, rồi kéo vào thµnh…”. a.Câu văn trên đợc trích từ đâu? Của tác giả nào? Câu văn đã cho chúng ta biết sự kiện gì? b.Hãy ghi lại nội dung chính của đoạn trích chứa câu văn trên (đợc nêu ở phần đầu đoạn trích häc). Theo em, t¹i sao t.gi¶ cña t.phÈm trªn vèn trung thµnh víi nhµ Lª l¹i viÕt ch©n thùc vµ hay vÒ vua Q.Trung nh vËy? 5. Bµi 5: (§Ò thi thö lÇn 3– 08 + 09 – Trêng THCS Ng« Gia Tù): Có 1 đoạn văn mở đầu bằng câu: “Văn học đã ca ngợi hình ảnh ng ời anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ và ngời anh hùng có lí tởng đạo đức cao đẹp Lục Vân Tiên”. ViÕt mét ®.v¨n kho¶ng 12 c©u, theo c¸ch T – P – H cã c©u më ®o¹n trªn. Trong ®o¹n cã 1 c©u më réng thµnh phÇn, mét trî tõ vµ 1 thµnh ng÷. 6. Bµi 6: (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS Ng« QuyÒn): Đọc kĩ phần trích sau: “Vua Q.Trung lại truyền lấy … máu chảy thành suối, quân Thanh đại b¹i”. a.Tại sao tác phẩm dù đợc viết bởi những cựu thần nhà Lê thế nhng vẫn tạo dựng nên hình ảnh ngời anh hùng Nguyễn Huệ có lòng yêu nớc nồng nàn, quả cảm, tài trí, nhân cách cao đẹp? b.Dùa vµo ®.trÝch trªn, em h·y viÕt 1 ®.v¨n kho¶ng 10 – 12 c©u theo c¸ch T – P – H tr.bµy nh÷ng c.nhËn cña em vÒ ngêi anh hïng ¸o v¶i Q.Trung – N.HuÖ. Trong ®o¹n cã sö dông phÐp liªn kÕt thÕ vµ 1 c©u c¶m. 7. Bµi 7: (§Ò thi häc sinh giái– 03 + 04 – QuËn Hoµng Mai) Cuèi håi thø 14 cña t¸c phÈm “HLNTC” cã ®o¹n thuËt l¹i c¶nh vua Quang Trung chØ huy qu©n Tây Sơn đánh Ngọc Hồi và tiến vào Thăng Long. Em hãy viết tiếp 1 đ.văn khoảng nửa trang giấy để d.tả những h.dung và c.nghĩ của em về h.ảnh ngời anh hùng Q.Trung đợc gợi tả trong đ.văn nói trên. Trong đoạn có sử dụng 1 câu nghi vấn, một c©u c¶m th¸n..

(10) ChuyÖn cò trong phñ chóa trÞnh 1.Bµi 1: (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS Huy V¨n): “ Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh” là 1 câu chuyện sinh động, chân thực trích trong thiên rtuỳ bút cổ “Vũ trung tuỳ bút” – tác phẩm văn học đặc sắc của Phạm Đình Hổ. a.Trong văn bản này, tác giả có đa ra lời nhận xét “kẻ thức giả biết đó là triệu bất tờng”. -Em hiÓu thÕ nµo lµ “kÎ thøc gi¶”, “triÖu bÊt têng”? -T¹i sao t¸c gi¶ l¹i ®a ra lêi nhËn xÐt nh vËy? b.Còng trong v¨n b¶n nµy, kÕt thóc c©u chuyÖn kÓ vÒ thñ ®o¹n cña bän ho¹n quan, t¸c gi¶ kÓ l¹i 1 sự việc có thật trong gia đình mình. Đó là sự việc gì? Các kể đó của tác giả có tác dụng gì? c.Bộ mặt của giai cấp thống trị trong xã hội phong kiến thời Lê – Trịnh còn đợc thể hiện qua một tác phẩm văn học trung đại khác mà em đã đợc học ở lớp 9. Hãy nêu tên tác phẩm và tên tác giả của tác phẩm đó. 2 Bµi 2: Theo em, thÓ lo¹i tuú bót trong “Chuþªn cò trong phñ chóa” cña Ph¹m §×nh Hæ cã g× kh¸c so với các thể loại văn truyện khác mà em đã đợc học? 3. Bµi 3: Em cã suy nghÜ g× vÒ cuéc sèng ¨n ch¬i xa xØ vµ tÖ nhòng nhiÔu nh©n d©n cña bän vua chóa vµ lò quan hÇu cËn trong phñ chóa qua ®o¹n trÝch “ChuyÖn cò trong phñ chóa”. Tr.bày suy nghĩ của em bằng 1 đ.văn khoảng 8 – 10 câu theo cách quy nạp, trong đó có s.dụng 1 câu bị động..

(11) TruyÖn KiÒu vµ c¸c ®o¹n trÝch 1. Bµi 1: Mét bµi th¬ trong s¸ch Ng÷ v¨n 9 cã c©u: “Lµn thu thuû nÐt xu©n s¬n”. a.H·y chÐp l¹i 9 c©u th¬ nèi tiÕp c©u th¬ trªn. b.Đoạn thơ em vừa chép có trong tác phẩm nào, do ai sáng tác? Kể tên nhân vật đợc nói đến trong ®o¹n th¬. c.Tõ “hên” trong c©u th¬ thø 2 cña ®.th¬ trªn bÞ mét b¹n chÐp nhÇm thµnh tõ “buån”. Em h·y gi.thích ngắn gọn cho bạn hiểu rằng chép sai nh vậy đã làm ảnh hởng lớn tới ý nghĩa câu thơ. d.Để phân tích đoạn thơ đó, 1 học sinh có câu: Khác với Thuý Vân, Thuý Kiều mang 1 vẻ đẹp sắc s¶o, mÆn mµ c¶ vÒ tµi lÉn s¾c. -NÕu dïng c©u v¨n trªn lµm c©u më ®o¹n cña ®o¹n v¨n theo kiÓu Tæng – Ph©n – Hîp th× ®o¹n văn ấy sẽ mang đề tài gì? -Viết tiếp sau câu chủ đề trên khoảng từ 8 đến 10 câu để hoàn chỉnh đoạn văn với đề tài em vừa xác định. Trong đoạn có 1 câu ghép đẳng lập (Gạch chân dới câu ghép đẳng lập đó). 2. Bµi 2: (§Ò thi thö 05 + 06) a.Hai c©u sau n»m trong v¨n b¶n nµo? Cña ai? Mçi c©u nãi vÒ nh©n vËt nµo? “ M©y thua níc tãc, tuyÕt nhêng mµu da” “ Hoa ghen thua th¾m, liÔu hên kÐm xanh ” b.Hai cách miêu tả sắc đẹp của hai nhân vật ấy có gì giống và khác nhau? Sự khác nhau ấy có liên quan gì đến tính cách và số phận của mỗi nhân vật? 3. Bài 3: Viết đoạn văn quy nạp khoảng 12 câu triển khai câu chủ đề sau: Trích đoạn “ Chị em Thuý Kiều ” đã miêu tả vẻ đẹp đoan trang, phúc hậu của Thuý Vân. Trong ®o¹n cã sö dông lêi dÉn trùc tiÕp vµ phÐp nèi liªn kÕt. 4. Bµi 4: Ph©n tÝch 8 c©u th¬ gîi t¶ khung c¶nh lÔ héi trong tiÕt thanh minh. 5. Bµi 5: Cho c©u th¬ sau: “ Hái tªn r»ng M· Gi¸m Sinh” a.H·y chÐp chÝnh x¸c 7 c©u th¬ tiÕp theo. b.§o¹n th¬ võa chÐp n»m trong ®o¹n trÝch nµo? VÞ trÝ cña ®o¹n trÝch? c.ViÕt ®.v¨n tõ 6 – 8 c©u theo lèi T– P– H nªu c.nhËn cña em vÒ ®.th¬ em võa chÐp. 6. Bµi 6: N.xÐt vÒ b.chÊt cña MGS trong ®.trÝch “M· Gi¸m Sinh mua KiÒu”, cã ý kiÕn cho r»ng: VÒ b.chất, MGS là điển hình của bản chất con buôn với đặc tính giả dối, bất nhân và vì tiền. a.H·y chÐp l¹i nh÷ng c©u th¬ lµm râ b¶n chÊt con bu«n cña MGS. b.Viết 1 đ.văn 7 – 10 câu theo cách d.dịch để làm rõ n.xét về b.chất của MGS. 7.Bµi 7: a.ChÐp chÝnh x¸c ®o¹n th¬: “Tëng ngêi… võa ngêi «m” b.Giải nghĩa từ và cụm từ sau: chén đồng, quạt nồng ấp lạnh. c.Cho c©u më ®o¹n: Trong ®o¹n trÝch “KiÒu ë lÇu Ngng BÝch”, KiÒu hiÖn lªn lµ ngêi con g¸i hiÕu th¶o, vÞ tha. Hãy viết tiếp khoảng 10 câu văn nối tiếp câu mở đoạn trên để hoàn thành đoạn văn theo lối diễn dÞch hoÆc Tæng – Ph©n – Hîp. 8. Bµi 8: a.ChÐp chÝnh x¸c 8 c©u th¬ cuèi ®o¹n trÝch “KiÒu ë lÇu Ngng BÝch”. b.Trong 8 c.thơ vừa chép, đ.ngữ “buồn trông” đợc lặp lại mấy lần? Cách lặp lại điệp ngữ đó có tác dông g×? c.Bằng 1 đoạn văn diễn dịch, em hãy phân tích 8 câu thơ đó. d.Em cã nhí bµi ca dao nµo còng b¾t ®Çu b»ng ch÷ “buån tr«ng”? H·y chÐp l¹i nh÷ng c©u ca dao đó? 9. Bµi 9: .Söa lçi trong c©u më ®o¹n sau: B»ng bót ph¸p t¶ c¶nh ngô t×nh, ®o¹n trÝch “KiÒu ë lÇu Ngng BÝch” kh«ng chØ t¶ c¶nh biÓn tríc lÇu Ngng BÝch trong xa mê; mµ cßn lµ nçi nhí ngêi yªu, nhí cha mÑ da diÕt cña ngêi con g¸i tµi s¾c – Thuý KiÒu. a.Câu mở đoạn trên cho biết đề tài đ.văn đứng trớc đó là gì? Đề tài đ.văn sắp x.dựng là gì? b.Viết tiếp câu mở đoạn mà em vừa sửa lỗi để có đ.văn T – P – H (15 câu). Đoạn văn có sử dụng lêi dÉn trùc tiÕp. 10. Bµi 10: NhËn xÐt vÒ bót ph¸p t¶ c¶nh cña NguyÔn Du qua hai c©u th¬ sau: -Cá non xanh tËn ch©n trêi. -Buån tr«ng néi cá rÇu rÇu. 11. Bµi 11: (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS T©n Mai): Trong mét ®o¹n trÝch cña “TruyÖn KiÒu” (Ng÷ v¨n 9 – tËp I), NguyÔn Du viÕt: Hoa cêi ngäc thèt ®oan trang, M©y thua níc tãc tuyÕt nhêng mµu da. Sau đó tác giả lại viết: …Lµn thu thuû nÐt xu©n s¬n, Hoa ghen thua th¾m liÔu hên kÐm xanh. a.Hãy cho biết những c.thơ trên nói về những n.vật nào trong t.phẩm? T.giả đã s.dụng b.pháp gì khi miêu tả những nhân vật đó?.

(12) b.Khi n.xét về n.thuật m.tả những n.vật ấy, Sách giáo viên N.văn 9 – Tập I đã nêu: Chân dung của hä lµ “ch©n dung mang t.c¸ch, sè phËn”. Dùa vµo c.th¬ trªn, em h·y tr.bµy ng¾n gän hiÓu biÕt cña mình về n.xét đó. 12. Bµi 12: (§Ò thi thö lÇn 3– 08 + 09 – Trêng THCSNg« Gia Tù): a.Khi gợi tả nhan sắc của T.Vân và T.Kiều, t.giả đã s.dụng h.tợng n.thuật mang tính ớc lệ. Em hiểu thÕ nµo lµ tÝnh íc lÖ? b.Các nhà nghiên cứu văn học đã cho rằng cách xây dựng chân dung nhân vật phản diện nh Mã Gi¸m Sinh kh¸c víi c¸ch x©y dùng nh©n vËt chÝnh diÖn nh Thuý V©n, Thuý KiÒu. Theo em, ®iÓm khác nhau đó là gì, hãy lấy các văn bản đã học trong truyện để làm sáng tỏ nhận định trên (Viết gọn trong kho¶ng 6 c©u v¨n). 13. Bµi 13: (§Ò thi häc sinh giái QuËn – 06) Đ.trích “Cảnh ngày xuân” (Trích “Truyện Kiều” của N.Du) vừa m.tả cảnh th.nhiên tuyệt đẹp, vừa nói lên đợc tâm trạng của n.vật. Viết 1 đ.văn có độ dài khoảng 15 câu trình bày suy nghĩ của mình về nhận xét trên. 14. Bµi 14: (§Ò thi häc sinh giái QuËn HBT – 06 + 07): B»ng viÖc p.tÝch 1 ®o¹n truyÖn th¬ (4 – 8 c©u) cña “TruyÖn KiÒu”, em h·y lµm râ nhËn xÐt sau: “ Đến Truyện Kiều, tiếng Việt đã đạt tới đỉnh cao của ngôn ngữ nghệ thuật, không chỉ có chức năng biểu đạt (phản ánh), biểu cảm (thể hiện cảm xúc), mà còn mang chức năng thẩm mĩ (vẻ đẹp của nghÖ thuËt ng«n tõ) ”. 15. Bµi 15: a.ChÐp 6 c.th¬ cuèi cña bµi “C¶nh ngµy xu©n” (TrÝch “TruyÖn KiÒu” cña N.Du). b.Gi¶i thÝch ý nghÜa c¸c tõ “tµ tµ ”, “ nao nao ”, “thanh thanh”. 16. bµi 16: Cho c©u th¬: Xãt ngêi tùa cöa h«m mai. a.Chép 3 c.thơ tiếp theo c.thơ dẫn trên đây. Sau đó ghi rõ những c.thơ đó đợc trích ra từ đ.thơ nào? Đ.thơ đó nằm trong t.phẩm nào? Của ai? T.phẩm đó còn có tên gọi nào khác không? X.định thể loại cña t.phÈm Êy? b.ViÕt 1 ®.v¨n kho¶ng 10 c©u theo lèi T – P – H p.tÝch 4 c.th¬ Êy. Trong ®o¹n cã s.dông 2 phÐp liªn kÕt. c.XÐt trong mqh víi n.dung toµn ®.th¬ th× ®.v¨n mµ em võa viÕt cã ®.tµi g× vµ nã ® îc nèi sau ®.v¨n mang đề tài gì? 17. Bµi 17: (§Ò thi thö – 06): a.ChÐp nguyªn v¨n 4 c.th¬ ®Çu trong ®.trÝch “C¶nh ngµy xu©n” (TrÝch “TruyÖn KiÒu” – NguyÔn Du). b.Em có nhận xét gì về cảnh ngày xuân đợc tác giả gợi tả trong 4 câu thơ đó. c.So s¸nh bót ph¸p t¶ c¶nh trong 4 c©u th¬ trªn víi 8 c©u th¬ cuèi ®o¹n trÝch “KiÒu ë lÇu Ngng BÝch ”. d.B»ng 1 ®o¹n v¨n ng¾n h·y ph©n tÝch 4 c©u ®Çu ®o¹n trÝch “C¶nh ngµy xu©n”. 18. Bµi 18: (§Ò thi thö – 07 + 08): Tµ tµ bãng ng¶ vÒ t©y ChÞ em th¬ thÈn dan tay ra vÒ Bíc dÇn theo ngän tiÓu khª LÇn xem phong c¶nh cã bÒ thanh thanh Nao nao dßng níc uèn quanh DÞp cÇu nho nhá cuèi ghÒnh b¾c ngang. a.S¸u c.th¬ trªn n»m trong phÇn nµo cña “TruyÖn KiÒu” (NguyÔn Du). H·y nªu ng¾n gän n.dung ®.th¬. b.Chúng ta đều biết: “ nao nao” là từ láy diễn tả tâm trạng con ngời. Vậy mà Nguyễn Du lại viết “nao nao dòng nớc uốn quanh”. Cách dùng từ nh vậy mang đến ý nghĩa nh thế nào cho câu thơ? c.Trong “Truyện Kiều ”, cách dùng từ tả tâm trạng ngời để tả cảnh vật không chỉ xuất hiện một lần. H·y chÐp l¹i hai c©u th¬ liÒn nhau trong ®o¹n “KiÒu ë lÇu Ngng BÝch” cã c¸ch dïng tõ nh vËy. d.ViÕt ®.v¨n T – P – H d.t¶ c.nhËn cña em vÒ kh.c¶nh th.nhiªn vµ t.tr¹ng con ngêi trong 6 c.th¬ trªn. 19. Bài 19: ý nghĩa nhan đề “ Truyện Kiều” 20. Bài 20: Viết đ.văn triển khai câu chủ đề sau bằng 1 đ.văn có độ dài khoảng 12 câu trong đó có s.dụng 1 lời dẫn trực tiếp, 1 phép nối và 1 phép thế: Trích đoạn “Chị em Thuý Kiều” đã m.tả vẻ đẹp ®oan trang, phóc hËu cña T.V©n” 21. Bài 21: Biến đổi những câu sau thành câu ghép sau đó viết đoạn văn có độ dài khoảng 15 câu theo lối T – P – H để hoàn thành nội dung đoạn văn: Trong đ.trích “ Chị em Thuý Kiều”, bút pháp tinh diệu của N.Du đã dựng lên đợc hai chân dung “ mỗi ngời một vẻ ”. Nhà thơ dờng nh còn nói đợc cả tính cách, số phận toát ra từ diện mạo của mỗi vẻ đẹp riêng. 22. Bµi 22: Cho c©u th¬ sau: KiÒu cµng s¾c s¶o mÆn mµ a.Hãy chép những câu thơ tiếp theo để tả sắc đẹp của Thuý Kiều..

(13) b.Em hiÓu nh thÕ nµo vÒ nh÷ng h×nh tîng ng.thuËt íc lÖ “thu thuû ”, “ xu©n s¬n”? C¸ch nãi “lµn thu thuû ”, “nÐt xu©n s¬n” dïng nghÖ thuËt Èn dô hay ho¸n dô? Gi¶i thÝch râ v× sao em chän biÖn ph¸p nghÖ thuËt Êy? c.Khi tả vẻ đẹp của Thuý Kiều, tác giả Nguyễn Du đã dự báo trớc cuộc đời và số phận của nàng có đúng không? Hãy làm sáng tỏ ý kiến của em. 23. Bài 23: Cho đ.văn sau: “Bằng những hình ảnh mang ý nghĩa… hai ngời đẹp ”. a.Söa lçi ®o¹n v¨n trªn. b.Có thể thay từ Nguyễn Du bằng từ nào khác để không bị lặp từ? c.Có thể thay từ “tài hoa” bằng “tài trí ”, “tài tình” đợc không? Vì sao 24. Bài 24: So sánh cảnh ngày xuân trong những c.thơ đầu và cuối đ.trích “Cảnh ngày xuân” để thấy cảnh trong thơ N.Du không đứng yên mà luôn vận động. 25. Bµi 25: (§Ò kiÓm tra «n tËp – Trêng THCSNg« QuyÒn): Trong ®o¹n trÝch “M· Gi¸m Sinh mua KiÒu” cña NguyÔn Du cã 3 lÇn nãi tãi tõ hoa: ThÒm hoa – LÖ hoa – Ngõng hoa. Em h·y cho biÕt ý nghÜa cña ba tõ nµy. Hãy hình dung và thể hiện tâm trạng của Thuý Kiều qua những câu thơ đó bằng đoạn văn khoảng 3 c©u. 26. Bµi 26: Cho nh÷ng c©u viÕt sau: B»ng nh÷ng h×nh ¶nh mang ý nghÜa tîng trng kÕt hîp víi phÐp Èn dô. §ã lµ nh÷ng biÖn ph¸p tu tõ quen thuộc của nhà thơ mà Nguyễn Du đã xử dụng để mô tả sắc đẹp của hai chị em Kiều. Từ hình giáng bên ngoài cho đến tâm hồn tính tình bên trong “mỗi ngời một vẻ mời phân vẹn mời ”. Thuý Vân với “Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang ”. Có một vẻ đẹp phúc hậu, đoan trang. Thuý Kiều lại đẹp một cách “sắc sảo mặn mà”. a.Chép lại câu văn trên sau khi đã sửa hết các lỗi về chính tả, về đặt câu và chấm câu (Khi sửa cần giữ nguyên ý của ngời viết, chỉ đợc thêm bớt rất ít từ). b.Những câu viết đó nói đến chủ đề gì? c.Thêm câu chữ cần thiết vào hai câu cuối để các câu liên kết vói nhau. d.Viết nối thêm 1 đoạn văn nghị luận khoảng 10 câu theo kiểu T-P-H để phân tích vẻ đẹp của Thuý Kiều..

(14) Lôc v©n tiªn 1. Bµi 1: Nªu c¶m nhËn cña em vÒ nh©n vËt Lôc V©n Tiªn trong ®o¹n trÝch “Lôc V©n Tiªn cøu KiÒu NguyÖt Nga” 2. Bµi 2: Ph©n tÝch h×nh ¶nh Ng ¤ng trong ®o¹n trÝch “Lôc V©n Tiªn gÆp n¹n ”. 3. Bµi 3: Nªu c¶m nhËn vÒ nh©n vËt KiÒu NguyÖt Nga: 4. Bài 4: Liệt kê những phẩm chất cao đẹp của LVT. 5. Bµi 5: (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS Ng« QuyÒn): ChÐp l¹i c.th¬ thÓ hiÖn râ q.niÖm sèng cña LVT. Em hiÓu nh thÕ nµo vÒ q.niÖm Êy? Dùa vµo c¸c trÝch ®o¹n “TruyÖn Lôc V©n Tiªn” cña N§C, h·y chøng minh r»ng q.niÖm Êy kh«ng ph¶i chØ lµ cña Lôc V©n Tiªn. 6. Bµi 6: T×m nh÷ng ®iÎm gièng vÒ thÎ lo¹i, ng.ng÷ vµ ng.thuËt x.dùng n.vËt cña hai t.phÈm “Tr.KiÒu” vµ “TruyÖn LVT 7. Bµi 7: . ” Nhí c©u kiÕn ng·i bÊt vi Lµm ngêi thÕ Êy còng phi anh hïng” a.H·y cho biÕt hai c©u th¬ trªn n»m trong t¸c phÈm nµo? b.H·y giíi thiÖu nh÷ng nÐt chÝnh vÒ t¸c gi¶ vµ t¸c phÈm Êy. c.Em hiểu nghĩa 2 c.thơ đó ntn? Tác giả muốn gửi gắm điều gì qua hai câu thơ đó?.

(15) §ång chÝ 1.Bµi 1: §Ó lµm bµi nghÞ luËn th¬: Nªu c¶m nhËn cña em vÒ bµi th¬ “§ång chÝ” cña ChÝnh H÷u, một bạn học sinh dự định trình bày phần TB theo hệ thống luận điểm sau: -L§ 1: Ph©n tÝch khæ th¬ ®Çu. -LĐ 2: Tình đồng chí còn đợc thể hiện ở sự cảm thông chia sẻ tâm t, tình cảm và những khó khăn gian khổ của cuộc đời ngời lính. -LĐ 3: Đặc biệt tình đồng chí còn đợc thể hiện rõ nét trong chiến đấu gian khổ. a.Theo em, bạn học sinh lập hệ thống luận điểm nh vậy đã đúng cha? Vì sao? Hớng sửa đổi của em? b.Hãy chọn 1 luận điểm ở phần TB (sau khi đã sửa) viết thành đoạn văn hoàn chỉnh theo lối diễn dÞch. 2.Bài 2: Cho các câu văn sau: B.thơ “Đồng chí” kết thúc bằng h.ảnh đặc sắc. Đây là bức tranh đẹp về tình đồng chí, đồng đội của ngời lính, là biểu tợng đẹp về cuộc đời ngời lính. a.ChÐp chÝnh x¸c 3 c©u th¬ cuèi cña bµI th¬. b.Viết tiếp những câu văn đã cho khoảng 8 – 10 câu nữa để hoàn chỉnh đoạn văn. Trong đoạn cã sö dông mét c©u më réng thµnh phÇn. 3.Bµi 3: ViÕt 1 ®o¹n v¨n kho¶ng 6 c©u theo c¸ch lËp luËn T – P – H, p.tÝch khæ cuèi bµi “§ång chÝ” trong ®o¹n cã s.dông 1 c©u ghÐp chÝnh – phô, 1c©u cã s. dông th.phÇn t×nh th¸i. 4.Bài 4: Sửa lỗi câu văn sau: Với h.ảnh “Đầu súng trăng treo” đã d.tả đầy sức gợi cảm mối tình đồng chí keo sơn trong b.thơ “Đ.chí” đợc s.tác năm 1954 sau ch.thắng Việt Bắc. Triển khai đoạn văn có câu chủ đề trên. 5.Bài 5: Cho câu văn sau: “Qua bài thơ Đồng chí đã khắc hoạ rõ nét vẻ đẹp bình dị mà cao cả của anh bộ đội cụ Hồ hồi đầu cuộc kháng chiến chống Mĩ.” a.Em hãy phát hiện xem câu văn trên sai ở những chỗ nào? Hãy sửa lại cho đúng. b.Coi câu vừa sửa là câu đầu tiên của đoạn văn T- P - H. Em hãy viết tiếp khoảng 7- 8 câu nữa để hoàn chỉnh đ.văn. Trong đ.văn có s.dụng 1 câu phủ định 6.Bài 6: Phân tích bài thơ “Đồng chí” để thấy rõ chủ đề đồng chí hiện lên trong thơ ChÝnh H÷u víi rÊt nhiÒu d¸ng vÎ. 7. Bµi 7: (§Ò thi tuyÓn sinh vµo líp 10 trêng PTDL L¬ng ThÕ Vinh – 2007 - 2008). a.Tác giả của bài thơ “ Đồng chí ” là ai? Bài thơ ra đời vào năm nào? b.ChÐp chÝnh x¸c toµn bé bµi th¬. c.B»ng 1 ®o¹n v¨n theo phÐp quy n¹p, kho¶ng 8 c©u, em h·y tr×nh bµy nh÷ng c¶m nhËn cña em vÒ 3 dßng th¬ cuèi cña bµi “ §ång chÝ ” . 8.Bµi 8: Cho c©u th¬: “Ruéng n¬ng anh göi b¹n th©n cµy”. a.Hãy chép tiếp sau câu thơ trên chín câu thơ nữa để hoàn chỉnh đoạn thơ. b.Bằng 1 đoạn văn diễn dịch khoảng 8 đến 10 câu, em hãy trình bày cảm nhận của mình về khổ thơ em vừa chép. Trong đoạn có sử dụng 1 câu bị động và 1 câu cảm thán. 9.Bài 9: Bài thơ “Đồng chí” có nói đến một số quan hệ tình cảm. Em hãy chỉ ra các mối quan hệ đó. Theo em, mối quan hệ nào đợc tác giả nhấn mạnh nhất? 10. Bµi 10: (§Ò thi häc sinh giái – 03 + 04): VÒ bµi th¬ “§ång chÝ” cña C.H÷u, nh.th¬ Vò QuÇn Ph¬ng viÕt: “§.chÝ, hai ch÷ Êy trong ng«n ng÷ c.ta nöa thÕ kØ nay, lµ tiÕng xng h« cña nh÷ng ngêi chung lÝ tëng céng s¶n. Nhng bµi th¬ §ång chÝ lại không gợi 1 vấn đề chính trị mà diễn đạt lòng ngời…” Dựa vào ý kiến trên, em hãy làm rõ những nét đặc sắc về nội dung, nghệ thuật của bài thơ và nêu rõ cảm nhận của mình về vẻ đẹp của hình tợng anh bộ đội thời kì kháng chiến trong bài thơ. 11.Bài 11: Cho các câu văn sau: Bài thơ “Đồng chí” kết thúc bằng hình ảnh rất đặc sắc. Đây là một bức tranh đẹp về tình đồng chí, đồng đội của những ngời lính, là biểu tợng đẹp về cuộc đời ngời chiÕn sÜ. a.ChÐp chÝnh x¸c 3 c©u th¬ cuãi cña bµi th¬. b.Có bạn hiểu “đồng chí” là “đồng lòng” và “quyết chí ”. Hiểu nh thế có đúng không? Tại sao? Vận dụng phơng pháp giải nghĩa từ mà em đã đợc học, hãy giải nghĩa hai từ “tả thực” và “lãng m¹n” c.Viết tiếp những c.văn đã cho khoảng 7 – 10 câu để hoàn chỉnh đ.văn. Trong đoạn có s.dụng 1 c©u hái tu tõ. 12.Bài 12: Có ngời còn cha hiểu hết c.thơ đợc coi là hay nhất trong b.thơ “Đồng chí”, câu : “Đầu súng trăng treo”. Vì sao trăng vốn vời vợi trên trời cao lại có thể treo trên đầu súng nơi mặt đất? Nh.thơ đặt trăng bên cạnh súng để nhằm gợi ra vẻ đẹp gì về tâm hồn của những ngời lính? Xét trong mqh với hai câu thơ trớc đó, tứ thơ “Đầu súng trăng treo” có thể giúp ngời đọc cảm nhận đợc gì về ®.sèng vµ t×nh ®.chÝ cña nh÷ng ngêi lÝnh? Em h·y gi.thÝch ng¾n gän c©u hái trªn. 13. Bµi 13: B»ng 1 ®.v¨n d.dÞch (8 – 10 c©u), em h·y p.tÝch t×nh ®.chÝ keo s¬n cña nh÷ng anh lÝnh cô Hå trong nh÷ng ngµy ®Çu cña cuéc kh.chiÕn chèng P. Trong ®.v¨n em cã sö dông hîp lÝ 1 c¸ch dÉn trùc tiÕp vµ 1 c¸ch dÉn gi¸n tiÕp. 14. Bµi 14: Sửa lỗi câu văn sau: Với hình ảnh “đầu súng trăng treo” đã diễn tả đầy sức gợi cảm mối tình đồng chí trong bài thơ “đồng chí” đợc sáng tác năm 1954 sau chiến thắng Việt Bắc. Triển khai đoạn văn có câu chủ đề trên..

(16) 15. Bµi 15: Ph©n tÝch h×nh ¶nh ngêi lÝnh trong bµi th¬ “§ång chÝ”. 16.Bµi 16: P.tÝch g.trÞ ng.thuËt cña h.¶nh Èn dô mang tÝnh nh©n ho¸ trong c.th¬ “GiÕng níc gèc ®a nhí ngêi ra lÝnh ”. 17. Bµi 17: G.sử em phải làm b.văn p.tích b.thơ “Đ.chí”, em hãy xét xem phần thân bài của bài làm có đợc trình bày theo dàn ý đại cơng sau đây không? Vì sao? Nếu dàn ý cha đúng, em hãy sửa lại cho hợp lÝ: a.Ph©n tÝch 7 c©u th¬ ®Çu. b.Bài thơ nói lên tình đồng chí gắn kết những ngời chiến sĩ trong 1 cuộc chiến đấu đầy gian khổ. c.Bài thơ còn nêu lên 1 hình ảnh rất đẹp vào 1 đêm chờ giặc giữa rừng trong đêm trăng lạnh. 18. Bµi 18: ViÕt ®o¹n v¨n ph©n tÝch 7 c©u ®Çu bµi th¬ “§ång chÝ”. 19. Bµi 19: VÒ h×nh ¶nh “§Çu sóng tr¨ng treo” cuèi bµi th¬ “§ßng chÝ” nhµ th¬ ChÝnh H÷u viÕt: “Trong chiến dịch nhiều đêm có trăng. Đi phục kích giặc trong đêm, trớc mắt tôi chỉ có 3 nhân vật: khẩu súng, vầng trăng và ngời bạn chiến đấu. Ba nhân vật hoà quyện với nhau tạo ra hình ảnh ”Đầu sóng tr¨ng treo ”. Em có suy nghĩ và c.nhận nh thế nào về h.ảnh thơ độc đáo này? Tr.bày bằng 1 đ.văn q.nạp khoảng 8 c©u. 20.Bµi 20: Vì sao Chính Hữu lại đặt tên bài thơ viết về ngời lính nông dân là “Đồng chí”? Phân tích bài thơ để CMR: Tình đồng chí đã làm nên vẻ dẹp anh bộ độ cụ Hồ. 21. Bµi 21: Ngời lính trong bài thơ “Đống chí” của Chính Hữu và ngời lính trong bài thơ “Bài thơ về tiểu đội xe kh«ng kÝnh” cña Ph¹m TiÕn DuËt cã ®iÓm g× chung? 22 .Bµi 22. Sau ®©y lµ ®o¹n më bµi 1 bµi TLV: Đợc s.tác vào th.kì của cuộc kh.chiến chống Pháp – th.kì nh.dân và bộ đội sống, ch.đấu hết sức dan khổ. B.thơ “Đ.chí” của nh.thơ C.Hữu đã p.ánh trân thực h.thực đó. Bằng hàng loạt những chi tiết, những h.ảnh gợi cảm có sức k.quát lớn. B.thơ “Đ.chí” kh.hoạ thật cảm động tình đ.chí, đ.đội keo s¬n, g¾n bã vµ thiªng liªng. Søc c¶m nhËn tinh tÕ kÕt hîp víi 1 hån th¬ l.m¹n bay bæng, b.th¬ “Đ.chí” – một th.công đặc sắc của thơ ca kh.chiến chống P. a.Chép lại đoạn văn trên sau khi đã sửa hết các lỗi sai về chính tả, về đặt câu và dấu chấm câu (Khi chữa câu cần giữ nguyên ý của ngời viết, chỉ đợc thêm bớt rất ít từ). b.Xác định chủ đề của bài TLV. c.Thay 2 từ trong 3 ngữ “Bài thơ Đồng chí” bằng từ khác để khỏi lặp từ. d.Viết tiếp 1 đoạn nghị luận theo kiểu T – P – H khoảng 10 câu phân tích tình đồng chí, đồng đội keo sơn của các anh bộ đội trong thời kì đầu cuộc kháng chiến chống Pháp..

(17) BàI thơ về tiểu đội xe không kính. 1. Bài 1: Nhan đề bài thơ có ý nghĩa nh thế nào? 2. Bài 2: Hình ảnh những chiếc xe không kính trong bài thơ có gì độc đáo và mới lạ? 3. Bµi 3: Không có kính rồi xe không có đèn. a.Chép tiếp câu thơ trên để hoàn chỉnh đoạn thơ gồm 4 dòng. b.Cho biÕt ®.th¬ võa chÐp trong b.th¬? Cña ai? Nªu hoµn c¶nh s¸ng t¸c bµi th¬? c.Từ “Trái tim” trong c.thơ cuối cùng của đoạn vừa chép đợc dùng vói nghĩa nh nào? d.ViÕt 1 ®o¹n v¨n d.dÞch tõ 6 – 8 c©u ph©n tÝch h×nh ¶nh ngêi lÝnh l¸i xe trong ®o¹n th¬. 4. Bµi 4: a.Phân tích giá trị biểu cảm của từ “chông chênh” trong câu thơ “Võng mắc chông chênh đờng xe ch¹y – L¹i ®i, l¹i ®i trêi xanh thªm”. b.Chỉ với hai câu thơ “Võng mắc …. xanh thêm”, PTD đã cho ta hiểu vẻ đẹp của ngời chiến sĩ lái xe thêi chèng MÜ. Hãy viết tiếp từ 7 – 10 câu tạo thành đ.văn d.dịch hoàn chỉnh (trong đó có sử dụng phép nối và câu ghÐp). 5.Bµi 5: (§Ò thi dù bÞ tuyÓn sinh vµo 10 - 06): a.“Bài thơ về tiểu đội xe không kính” của PTD vốn là 1 bài thơ.Vậy có cần thiết phải dùng chữ “Bài thơ” trong nhan đề tác phẩm không? Vì sao? b.ChÐp l¹i chÝnh x¸c hai khæ th¬ cuèi cña t¸c phÈm nµy. c.Xác định và chỉ rõ tác dụng của biện pháp tu từ đợc sử dụng ở câu cuối cùng của bài thơ? d.Trong “Bài thơ về tiểu đội xe không kính”, nhà thơ PTD đã khắc hoạ đợc hình tợng ngời chiến sĩ l¸i xe Trêng S¬n s«i næi, hiªn ngang, dòng c¶m. Hãy triển khai nội dung trên thành 1 đ.văn nghị luận theo kiểu quy nạp có độ dài khoảng 10 – 12 câu. Trong đó có sử dụng câu chứa lòi dẫn trực tiếp và 1 câu bị động. 6.Bµi 6: (§Ò thi häc sinh giái TP – 01 + 02): “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” của PTD đâu phải là bài thơ về những chiếc xe, mà là về những con ngời, những anh bộ đội can trờng, dũng cảm trong cuộc sống đầy gian khổ ác liệt nhng vô cùng đẹp đẽ của họ. Hãy viết 1 bài văn NL để làm rõ vẻ đẹp của những con ngời ấy. 7.Bµi 7 (§Ò thi thö lÇn 3– 08 + 09 – Trêng THCSNg« Gia Tù): “Nh÷ng chiÕc xe tõ trong bom r¬i” a.Chép tiếp các khổ thơ từ câu thơ trên cho đến hết bài thơ. b.C¸c khæ th¬ võa chÐp n»m trong bµi th¬ nµo? Nªu tªn t¸c gi¶ vµ hoµn c¶nh s¸ng t¸c bµi th¬? c.Đ.thơ gợi nhớ đến b.thơ nào đã học trong c.trình N.Văn 9. Nêu điểm giống nhau cơ bản về nghệ thuật và nội dung của hai bài thơ đó. d.Ph©n tÝch khæ th¬ cuèi cïng trong bµi th¬ em võa gîi nhí ë trªn. 8.Bµi 8 (§Ò thi thö - 06): Không có kính rồi xe không có đèn a.Chép tiếp câu thơ trên để hoàn chỉnh đoạn thơ gồm 4 dòng. b.Cho biÕt ®o¹n th¬ võa chÐp n»m trong bµi th¬ nµo? Cña ai? Nªu hoµn c¶nh s¸ng t¸c bµi th¬ vµ nh÷ng hiÓu biÕt cña em vÒ t¸c gi¶ bµi th¬? c.Từ “trái tim” trong c.thơ cuối cùng của đ.thơ vừa chép đợc dùng với nghĩa nào? d.ViÕt ®o¹n v¨n diÔn dÞch kho¶ng 6 – 8 c©u ph©n tÝch h×nh ¶nh ngêi lÝnh l¸i xe trong ®o¹n th¬ trªn. 9.Bµi 9 (§Ò thi tuyÓn sinh líp 10 chuyªn ng÷ HN – 07): Cho c©u th¬: Không có kính, rồi xe không có đèn. a.Chép tiếp những c.thơ còn lại để hoàn chỉnh khổ cuói b.thơ Bài thơ về tiểu đội xe không kính của PTD. b.Viết đoạn văn từ 10 – 12 câu để làm rõ niềm tin và tinh thần chiến đấu của những ngời lính lái xe Trêng S¬n thêi kh¸ng chiÕn chèng MÜ lóc Êy. 10.Bµi 10 Triển khai câu chủ đề sau: Cả bài thơ là dòng cảm xúc của ngơì lính lái xe trên con đờng xe ra tiÒn tuyÕn. 11.Bài 11: Triển khai câu chủ đề sau: Bài thơ gây đợc ấn tợng mạnh về các anh, những chiến sĩ lái xe rất dũng cảm, rất đáng yêu bởi những nét nghịch ngợm, ngang tàng. 12.Bµi 12: C.nhËn cña em vÒ h.¶nh ngêi lÝnh l¸i xe trong bµi th¬ cña Ph¹m TiÕn DuËt. 13.Bài 13: Khi p.tích b.thơ này, trong phần GQVĐ, bạn em đã nêu đợc 1 nhận xét: Bài thơ không chỉ phản ánh đợc cái khốc liệt, sự gian khổ của chiến tranh qua hình ảnh những chiếc xe không kính mà từ trong những gian khổ, khốc liệt ấy bài thơ còn là lời khẳng định, ngợi ca vẻ đẹp phẩm chất của ngời chiến sĩ lái xe trên tuyến đờng Trờng Sơn trong những năm kháng chiến chèng MÜ. a.Câu văn trên chứa đựng đề tài gì?.

(18) b.Triển khai 1 ý trong đề tài trên thành 1 đoạn văn hoàn chỉnh. 14.Bµi 14: ViÕt ®o¹n v¨n ph©n tÝch gi¸ trÞ cña phÐp tu tõ trong khæ cuèi bµi th¬..

(19) ¸nh tr¨ng 1.Bµi 1: Ngöa mÆt lªn nh×n mÆt cã c¸i g× rng rng nh là đồng là bể nh lµ s«ng lµ rõng a.Nh÷ng c.th¬ trªn n»m trong b.th¬ nµo? Cña ai? Nªu HCST b.th¬? H.c¶nh Êy cã ý nghÜa nh thÕ nµo trong viÖc bµy tá c¶m xóc cña nhµ th¬? b.Trong bµi th¬ cã 5 lÇn t¸c g¶i nh¾c tíi h×nh ¶nh “vÇng tr¨ng” nhng cghØ cã 1 lÇn duy nhÊt t¸c gi¶ nói tới “ánh trăng”. Và “ánh trăng” cũng chính là nhan đề bài thơ? Em hiểu thế nào về điều này? c.T¹i sao trong bµi th¬ nµy, t¸c gi¶ chØ viÕt hoa ch÷ c¸i ë ®Çu mçi khæ? (Gîi ý: Nh»m t¹o sù liÒn m¹ch vÒ ý tëng vµ h×nh ¶nh trong tõng khæ hoÆc bµi th¬). d.Hãy viết đoạn văn quy nạp khoảng 8 câu nêu cảm nhận của em về những câu thơ trên. Trong đó cã dïng c¸ch dÉn trùc tiÕp, 1 c©u c¶m th¸n vµ chØ ra 1 phÐp liªn kÕt c©u mµ em sö dông trong ®o¹n v¨n. 2.Bµi 2 (§Ò thi häc sinh giái QuËn – 06 + 07): Về bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy, có ý kiến cho rằng: “ánh trăng đánh thức lại kỉ niệm 1 thời, đánh thức lại tình bạn trăm năm, đánh thức lại những gì con ngời đã vô tình hay hữu ý mà lãng quªn ®i ”. Em h·y lµm s¸ng tá ý kiÕn trªn qua bµi th¬ “¸nh tr¨ng” cña nhµ th¬ NguyÔn Duy. 3.Bµi 3 (§Ò thi thö – 06 + 07 – Trêng THCS T©n Mai) a.Trong c.trìn Văn lớp 9 kì I có 1 b.thơ nói tới trăng. Đó là b.thơ nào? Của ai? B.thơ đó đ ợc s.tác trong h.cảnh nào? H.cảnh đó có t.dụng gì trong việc bày tỏ c.xúc của nh.thơ? Em hiểu ntn về ý nghĩa nhan đề của b. thơ? b.H.ảnh vầng trăng cũng đã từng x.hiện trong b.thơ “Viếng lăng Bác” của Viễn Phơng. Em hãy chép chính xác khổ thơ có hình ảnh đó. 4.Bµi4 (§Ò thi thö – 05+ 06): Khổ thơ kết thúc bài thơ “AT” của nhà thơ Nguyễn Duy đã thể hiện rõ nét nhất tính triết lí và chiÒu s©u suy ngÉm cña bµi th¬. Coi đây là câu chủ đề của đoạn văn T – P – H. Hãy viết tiếp khoảng 8 câu nữa để hoàn chỉnh đoạn văn và câu kết của đoạn là 1 câu bị động. 5.Bài 5 : Trong bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy sáng tác năm 1978 có 8 câu thơ cuối rất ấn tợng với bạn đọc: …Ngöa mÆt … giËt m×nh. a.Nếu phân tích hai khổ thơ này, em dự kiến có mấy luận điểm? Nêu gọn các tiêu đề của luận ®iÓm. b.ChØ ra “®iÓm s¸ng ng.thuËt” cÇn khai th¸c ë mçi luËn ®iÓm. Nªu t.dông cña “c¸c ®iÓm s¸ng ng.thuật” đó? c.Viết thành bài văn để phân tích 8 câu thơ trên. 6.Bài 6: a.Trong câu thơ “Ngửa mặt lên nhìn mặt”, từ “mặt” thứ hai đợc chuyển theo phơng thức nµo? b.Ph©n tÝch c¸i hay cña c¸ch dïng tõ nhiÒu nghÜa trong c©u th¬ trªn. 7.Bµi 7: H×nh ¶nh vÇng tr¨ng vµ c¶m xóc cña nhµ th¬ NguyÔn Duy qua bµi th¬. 8.Bµi 8: Ph©n tÝch, so s¸nh h×nh ¶nh “tr¨ng” (vÇng tr¨ng, m¶nh tr¨ng, ¸nh tr¨ng…) trong c¸c bµi thơ “Đồng chí ”, “ Đoàn thuyền đánh cá ”, “ánh trăng ”. 9.Bài 9: Phân tích phép tu từ đã đợc học qua các đoạn thơ sau: -Khổ cuối bài “Bài thơ về tiểu đội xe không kính”. -Khổ đầu bài “Đoàn thuyền đánh cá”. -Khæ cuèi bµi “¸nh tr¨ng ”. -Khæ th¬ sau trong bµi th¬ “BÕp löa”: Nhãm bÕp löa Êp iu … thiªng liªng bÕp löa. 10.Bµi 10: §o¹n kÕt bµi th¬ cã c©u: Tr¨ng cø trßn vµnh v¹nh a.Hãy chép các câu thơ còn lại để hoàn chỉnh khổ thơ. b.§o¹n th¬ võa chÐp trÝch trong t¸c phÈm nµo? Cña ai? c.H.ảnh “vầng trăng” trong b.thơ có ý nghĩa gì? Từ đó, em hiểu gì về chủ đề b.thơ? 11.Bµi 11: ChÐp chÝnh x¸c khæ th¬ thÓ hiÖn râ nhÊt tÝnh triÕt lÝ vµ chiÒu s©u suy ngÉm cña nhµ th¬ NguyÔn Duy trong bµi th¬ “¸nh tr¨ng ”. B»ng 1 ®o¹n v¨n nªu c¶m nhËn cña em vÒ 2 c©u th¬ cuèi cïng cña khæ th¬ võa chÐp. Trong ®o¹n cã 1 c©u nghi vÊn..

(20) BÕp löa 1.Bµi 1: Trong bµi th¬ “BÕp löa” cña B»ng ViÖt cã ®o¹n: MÊy chôc n¨m … tuæi nhá. a.Trong các từ “nhóm” trên, từ nào đợc dùng với nghĩa gốc? Từ nào đợc dùng với nghĩa chuyển? Chuyển theo phơng thức nào? Giải thích ý nghĩa của mỗi từ nhóm đó? b.Ph©n tÝch gi¸ trÞ biÓu c¶m cña ®iÖp tõ vµ tõ nhiÒu nghÜa “nhãm” trong ®o¹n th¬ trªn? 2.Bài 2: Cho câu thơ sau: “Lận đận đời bà biết mấy nắng ma ”. a.H·y chÐp chÝnh x¸c 7 c©u th¬ tiÕp theo. b.§o¹n th¬ võa chÐp n»m trong bµi th¬ nµo? Cña ai? c.Tõ “nhãm” trong ®o¹n th¬ võa chÐp cã nh÷ng nghÜa nµo? d.H.ảnh bếp lửa và h.ảnh ngọn lửa đợc nhắc tới nhiều lần trong đoạn thơ có ý nghĩa gì? 3.Bµi 3: Trong bµi th¬ bÕp löa cã ®o¹n: “Nhóm bếp lửa ấp iu nồng đợm… Nhãm dËy c¶ nh÷ng t©m t×nh tuæi nhá ”. a.Theo em, biện pháp tu từ nào đợc sử dụng trong những câu thơ trên? b.ViÖc sö dông phÐp tu tõ Êy mang l¹i hiÖu qu¶ g×? c.Hãy c.minh rằng b.pháp tu từ ấy còn có trong nhiều b.thơ mà em đã từng đợc học trong c.trình N.v¨n líp 9..

(21) Đoàn thuyền đánh cá - Huy Cận. 1.Bµi 1 (§Ò thi thö – 05 + 06): Cho đoạn văn sau: Khổ thơ đầu tiên của bài “ĐTĐC”, khổ thơ viết về cảnh ra khơi. Dù đợc mở ra trong khung c¶nh mét buæi chiÒu h«m n¬i cña biÓn, xong nh÷ng c©u th¬ kh«ng hÒ gîi lªn nçi buồn, mà trái lại thật hào hùng, phấn trấn. Nh.thơ muốn truyền đến cho c.ta cảm giác: không chỉ “giã kh¬i” – h¬i thë m¹nh mÏ cña biÓn c¶ - mµ c¶ “c©u h¸t” – h¬i thë khoÎ kho¾n cña hån ngêi – còng cã søc thæi c¨ng c¸nh buåm cña ®oµn thuyÒn ®ang lít sãng. Nh vËy, ngay tõ ®.th¬ thø nhÊt. Với bài “ĐTĐC” đã th.hiện tâm hồn phơi phới của những con ngời làm chủ c.đời. a.Chép lại đ.văn trên sau khi đã sửa hết lỗi ch.tả và NP (khi sửa chỉ đợc thêm bớt rất ít từ). b.Tõ nµo cã thÓ thay thÕ tõ “chiÒu h«m” trong ®o¹n v¨n em võa chÐp? c.Xác định câu chủ đề của đoạn văn. 2.Bµi 2 (§Ò thi tuyÓn sinh vµo líp 10 THPT – 06 + 07) Bµi th¬ “Cµnh phong lan bÓ” cña ChÕ Lan Viªn cã c©u: Con c¸ song cÇm ®uèc dÉn th¬ vÒ … Bµi “Đoàn thuyền đánh cá” của Huy Cận cũng có một câu thơ giàu hình ảnh tơng tự. a.Em hãy chép ch.xác khổ thơ có c.thơ đó theo sách N.văn 9 và cho biết HCRĐ của b.thơ? b.Con c¸ song vµ ngän ®uèc lµ nh÷ng s.vËt vèn kh¸c nhau trong thùc tÕ nhng nh.th¬ H.CËn l¹i cã một sự liên tởng hợp lí. Vì sao vậy? C.thơ của ông giúp ngời đọc hiểu thêm những gì về th.nhiên và tµi q.s¸t cña nh. th¬? c.Dới đây là câu c.đề cho 1 đ.văn tr.bày c.nhận về khổ thơ đợc chép theo y.cầu ở câu a: Chỉ với bốn c.thơ, H. Cận đã cho ta thấy một bức tranh kì thú về sự giàu có và đẹp đẽ của biển c¶ quª h¬ng. Em hãy viết tiếp khoảng 8 – 10 câu để hoàn chỉnh đoạn văn theo phép lập luận diễn dịch, trong đó có 1 câu ghép và 1 câu có thành phần tình thái. 3.Bài 3: Viết đ.văn p.tích khổ đầu hoặc khổ cuối b.thơ “Đoàn thuyền đánh cá” của H.Cận. 4.Bài 4: B. thơ có nhiều h.ảnh đẹp, tráng lệ th.hiện sự hài hoà giữa th.nhiên và con ngời l.động. Em h·y chän vµ p.tÝch mét sè h.¶nh ®.s¾c trong c¸c khæ th¬ 1,3,4. B.ph¸p x.dùng h.¶nh cña t.gi¶ trong b.th¬ cã ®iÓm g× næi bËt? 5.Bài 5: Cho câu chủ đề: Khổ 2, 3, 4 của bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” đã miêu tả cảnh biển đẹp, biển giàu. Triển khai câu chủ đề trên thành 1 đ.văn T – P – H khoảng 12 – 15 câu. 6.Bài 6: Viết đ.văn kh 10 câu nêu c.nghĩ của em về vẻ đẹp của th.nhiên và con ngời trong b.thơ “§oµn thuyÒn …”. 7.Bµi 7: C©u th¬ cuèi cã b¹n chÐp: “m¾t c¸ huy hoµng mu«n dÆm kh¬i”. Hãy so sánh với câu thật trong SGK: “mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi” để chỉ ra sự khác biệt cña hai h×nh ¶nh nµy. 8.Bài 8: Trong c.thơ “vảy bạc đuôi vàng loé rạng đông”, từ “đông” có nghĩa là gì? Hãy tìm ít nhất 2 nghĩa của từ “đông” và cho VD. C.thơ đã s.dụng b.pháp tu từ gì? P.tích? Tìm 2 VD có s.dụng phép tu từ đó mà em đã học. 9.Bài 9 : Cho câu chủ đề: ĐTĐC không chỉ là 1 b. tranh sơn mài lộng lẫy vè vẻ đẹp cảu th.nhiên mà còn là một bài ca ca ngợi vẻ đẹp cảu con ngời lao động. a.Đề tài của đoạn văn sắp viết là gì? Đề tài của đoạn văn đã viết là gì? b.Hãy viết tiép từ 9 – 15 câu để tạo thành đ.văn T – P – H h.chỉnh, trong đó có s.dụng 1 phép thế đồng nghĩa. 10.Bµi 10: H·y chØ ra vµ p.tÝch gi¸ trÞ ng.thuËt trong c.th¬: C¸ nhô c¸ chim … ®en hång Tìm 1 VD cũng có s.dụng b.pháp tu từ giống nh c.thơ trên (trong c.trình đã học). 11.Bµi 11: a.Chép lại đoạn văn sau khi đã sửa hết lỗi ngữ pháp: ë ®o¹n tríc, khi t¶ c¶nh ra ®i m¹nh mÏ vît trêng giang cña ®oµn thuyÒn h¬i th¬ b¨ng b¨ng ph¬i phới đến đoạn này âm điệu thơ th thái và dần lắng lại theo niềm vui no ấm, bình yên của dân làng. b.Theo em, c©u v¨n trªn thùc hiÖn nhiÖm vô g× trong ®o¹n v¨n nghÞ luËn? c.Căn cứ vào những câu văn này, xác định đề tài của đoạn văn đợc viết. d.Điểm giống của hai tác phẩm “Quê hơng” và “Đoàn thuyền đánh cá”? 12.Bài 12: Hai c.thơ “Mặt trời … cửa” đợc t.giả s.dụng b.pháp ng.thuật nào? T.dụng của những b.ph¸p ng.thuËt Êy? 13.Bµi 13 : a.Chép chính xác hai khổ thơ đầu bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá”. b.Em h.dung đợc gì về cảnh biển vào đêm, cảnh đ.thuyền rời bến ra khơi và con ngời trên đ.thuyền Êy? c.T.bày những điều em vừa h.dung đợc bằng 1 đ.văn T – P – H. Trong đoạn có s.dụng cách dẫn gi¸n tiÕp vµ hai phÐp liªn kÕt c©u..

(22)

(23) Con cß 1.Bài 1: Viết 1 đ.văn khoảng 6 – 8 câu giới thiệu những nét chính về c.đời, sự nghiệp của CLV và bµi th¬ “Con cß”. Trong ®o¹n cã sö dông mét c©u ghÐp. 2.Bài 2: H.ảnh con cò xuyên suốt b.thơ nhng ngời đọc vẫn thấy nổi bật hai chủ đề: Tình mẹ con và ý nghĩa lời ru đ.với c.đời mỗi con ngời. Em có đồng ý với n,xét đó không? Vì sao? (Viết thành đ.văn có sử dụng phép nối) 3.Bài 3: H.ảnh trong câu thơ: “Con ngủ yên thì cò cũng ngủ- Cánh cảu cò hai đứa đắp chung đôi” đẹp và hay ntn? 4.Bµi 4: B»ng 1 ®.v¨n qui n¹p h·y nªu c¶m nhËn cña em vÒ 2 c©u th¬ : “Con dï lín vÉn lµ con cña mẹ - Đi hết đời ,lòng mẹ vẫn theo con ”. 5.Bµi 5: So s¸nh c¸ch vËn dông lêi ru cña NguyÔn Khoa §iÒm trong “Khóc h¸t ru…” vµ ChÕ lan Viªn trong “Con cß”. 6.Bµi 6: ViÕt ®o¹n v¨n nªu c¶m nhËn vÒ khæ th¬ “Dï ë gÇn con … vÉn theo con”. 7.Bµi 7: Cho c¸c c©u th¬ sau: 1/Con cò ăn đêm con cß xa tæ Cß sî cµnh mÒm Cß bÞ x¸o m¨ng 2/Ngñ yªn! Ngñ yªn! Cß ¬i! Chí sî! 3/Dï ë gÇn con dï ë xa con Lªn rõng xuèng bÓ Cß sÏ t×m con Cß m·i yªu con. a.Cho biÕt ý nghÜa cña h×nh tîng con cß trong c©u 1, 2, 3. b.ChÐp hai c©u ca dao cã sö dông h×nh tîng con cß. 8.Bµi 8 (TuyÓn sinh líp 10 chuyªn – 06 + 07) Trong bài thơ “Con cò”, để thể hiện tình mẫu tử thiêng liêng vừa dạt dào cảm xúc, vừa lắng đọng suuy nghĩ, nhà thơ CLV đã có những sáng tạo nghệ thuật rất độc đáo. Hãy làm sáng tỏ điều đó qua đoạn thơ trích dới đây: Mai kh«n lín, con theo cß ®i häc, …..Vµ trong h¬i m¸t c©u v¨n… 9.Bµi 9 (TuyÓn sinh líp 10 NguyÔn TÊt Thµnh – 07 + 08): a.ChÐp l¹i nguyªn v¨n ®o¹n 3 trong bµi th¬ Con cß cña nhµ th¬ ChÕ Lan Viªn. b.Viết 1 đoạn văn có độ dài từ 10 – 12 câu giới thiệu nét đặc sắc của đoạn thơ trên..

(24) Mïa xu©n nho nhá. 1.Bµi 1:§Ò thi thö – 06:. Më ®Çu b.th¬ “Mïa xu©n nho nhá”, Thanh H¶i cã viÕt: “Mäc gi÷ dßng s«ng xanh Mét b«ng hoa tÝm biÕc” Viết 1 đ.văn khoảng 6 – 8 câup. tích nét đặc sắc về cách đặt câu của b.thơ trên 2.Bµi 2: §Ò thi tuyÓn sinh líp 10 chuyªn ng÷ - 06: Cho ®o¹n th¬: “Mïa xu©n ngêi cÇm sóng Léc gi¾t ®Çy trªn lng Mùa xuân ngời ra đồng Léc tr¶i dµi n¬ng m¹ TÊt c¶ nh hèi h¶ TÊt c¶ nh x«n xao ”. Em hãy viết 1 đ.văn ngắn từ 6 – 8 câu để làm rõ gi.trị của các điệp ngữ trong đ.thơ. 3.Bài 3: Tìm điểm chung về q.niệm sống đợc p.biểu trong 2 t.phẩm “LLSP” và “MXNN”. 4.Bµi 4: Trong bài cã nh÷ng h.¶nh m.xu©n nµo? P.tÝch mqh gi÷a c¸c h.¶nh m.xu©n Êy? 5.Bµi 5 (§Ò thi HKII – 07 + 08 – Trêng THCS Ng« QuyÒn): Trong bµi th¬ “Mïa xu©n nho nhá”, nhµ th¬ Thanh H¶i viÕt: Ta lµm con chim hãt … Dï lµ khi tãc b¹c Em hãy p.tích hai khổ thơ đó bằng một bài văn. 6.Bµi 6 (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS T©n Mai): Sau ®©y lµ hai c©u th¬ më ®Çu mét khæ th¬: Mïa xu©n ngêi cÇm sóng Léc gi¾t ®Çy trªn lng a.Em h·y chÐp ch.x¸c 8 c.th¬ nèi tiÕp hai c©u th¬ trªn vµ cho biÕt tªn t.gi¶, t.phÈm vµ hoµn c¶nh ra đời bài thơ? b.Em hiểu nh thế nào về nghĩa của từ “Lộc” trong c.thơ trên? Từ ý nghĩa đó, theo em cách viết “Léc gi¾t ®Çy trªn lng ” “ ngêi cÇm sóng” cã søc gîi c¶m nh thÕ nµo? c.Cho c.văn:Từ m.xuân của th.nhiên, đất trời, nhà thơ chuyển sang cảm nhận về mùa xuân của đất níc. -NÕu coi ®©y lµ c©u më ®Çu cña 1 ®.v¨n tr.bµy theo phÐp lËp luËn T – P – H th× ®.tµi cña ®.v¨n là gì? Đề tài của đoạn văn trớc đó là gì? -Hãy viết tiếp sau câu văn trên khoảng 10 câu văn nữa để hoàn chỉnh đoạn văn, trong đoạn có sử dông c©u cã thµnh phÇn khëi ng÷ vµ mét c©u c¶m th¸n. d.Bài thơ chứa những câu thơ trên còn giúp ta thêm hiểu về quan niệm sống đẹp, có ý nghĩa của tác giả, quan niệm đó cũng đã đợc nói đến trong một tác phẩm khác của chơng trình Ngữ văn 9. Đó là quan niệm sống nh thế nào, tác phẩm khác đó là tác phẩm gì, tác giả là ai? 7.Bài 7: Cho đ.văn sau: “M.xuân nho nhỏ”, một b.thơ hay c.ta đã học trong c.trình cấp PTCS. H.ảnh m.xuân trong bài đợc dùng theo nhiều nghĩa. Trớc hết trong cách m.tả của t.giả làm hiện lên vẻ đẹp của m.xuân th.nhiên. Với “một bông hoa tím biếc” “mọc giữa dòng sông xanh ” với “con chim chiền chiện ” “hót vang trời ”. Sau nữa, đó là vẻ đẹp của m.xuân ch.đấu và l.động: “ng ời cầm súng ” họ “ dắt lộc ” “ đầy quanh l ng ”; “ ngời ra đồng ” họ “ chải lộc ” “dài n ơng mạ ”. cuối cùng, đó còng lµ h.¶nh “mét mïa xu©n nho nhá”. a.Chép lại đ.văn trên sau khi đã sửa hết lỗi về c.tả, NP. b.X.định chủ đề của đoạn. N.dung của đoạn đợc trình bày theo phơng pháp nào? c.Những từ nào trong đoạn văn đợc dùng theo phép nối và phép thế? d.Dựa vào khổ 4 và 5 của b.thơ, viết tiếp 1 đ.văn n.luận khoảng 12 câu để minh hoạ ý của câu c.đề: Hình ảnh M.xuân nho nhỏ th.hiện 1 v.đề lớn của nhân sinh quan: Sống có ích, sống cống hiến cho đời là 1 lối sống đẹp. 8.Bµi 8: Trong b.th¬ “Mïa xu©n nho nhá” cña T.H¶i cã c©u: Ta lµm con chim hãt. a.ChÐp chÝnh x¸c 7 c©u nèi tiÕp c©u th¬ trªn. b.HCST b.th¬? H.c¶nh Êy cã ý nghÜa nh thÕ nµo trong viÖc bµy tá c.xóc cña n.th¬? c.ở phần đầu của b.thơ, t.giả dùng đại từ “Tôi” nhng ở đ.thơ vừa chep lại sử dụng đại từ “Ta”. Vì sao vËy? d.Më ®Çu cña ®o¹n v¨n ph©n tÝch 8 c©u th¬ trªn, 1 häc sinh viÕt: Từ c.xúc trớc m.xuân của th.nhiên đ.nớc, T.Hải đã bày tỏ khát vọng mãnh liệt muốn dâng hiến cho c.đời. Coi ®©y lµ c©u më ®o¹n , h·y hoµn chØnh ®o¹n v¨n b»ng c¸ch viÕt tiÕp phÇn th©n ®o¹n kho¶ng 10 câu, trong đó có lời dẫn trực tiếp và kết đoạn là 1 câu nghi vấn nhng không dùng vời chức năng chÝnh. 9.Bµi 9 (§Ò kiÓm tra «n tËp – Trêng THCSNg« QuyÒn): Cho những câu viết sau: Trong m.xuân sứ Huế thật là đẹp sinh động và hấp dẫn. C.ta bất ngờ trớc th.độ cảm nhận m.xuân của t.giả. Nh.thơ đã đa tay hứng những dọt âm thanh của tiếng chim hót..

(25) Phải có t.yêu th. nhiên đằm thắm, phải có tâm hồn thi nhân thật tinh tế, T.Hải mới sáng chế đợc một hình ảnh độc đáo nh vậy. a.Chép lại những câu văn trên sau khi đã sửa hết những lỗi sai. b.Trong nh÷ng tõ sau, tõ nµo cã thÓ thay thÕ cho tõ “tinh tÕ” ë ®o¹n v¨n trªn: TÕ nhÞ – Nh¹y c¶m – Tinh têng. c.Nếu viết đoạn văn nối tiếp theo thì đoạn văn đó mang đề tài là gì? 10.Bµi 10 (Thi häc k× II – 07 + 08 – THCS chuyªn Hµ Néi -Amsterdam): Nhan đề b.thơ “Mùa xuân nho nhỏ” gắn bó nh thế nào với q.niệm sống của t.giả? Nêu h.cảnh ra đời bài thơ..

(26) ViÕng l¨ng B¸c 1.Bµi 1: Cho c©u viÕt sau: Khổ cuối bài “Viếng lăng Bác” đã thể hiện tình cảm nhớ th ơng, lu luyến và ớc nguyện tha thiÕt cña t.gi¶ ®.víi B¸c. a.Hãy biến đổi câu trên thành câu bị động. b.Hãy viết 1 đ.văn T–P–H (8 – 10 câu) p.tích khổ thơ cuối. Trong đó phần mở đoạn là câu bị động mà em vừa b. đổi. Phần kết đoạn là 1 câu cảm thán. 2.Bµi 2 (§Ò luyÖn Ng÷ v¨n 9 ): Cho 2 c.thơ: Ngày ngày m.trời đi qua trên lăng - Thấy một m.trời trong lăng rất đỏ a.Tõ “mÆt trêi” ë 2 c.th¬ trªn mang nh÷ng nghÜa g×? NghÜa cña tõ “mÆt trêi” nµo mang ý nghÜa Èn dô? b.Cách sử dụng cặp từ “mặt trời” sóng đôi đó cũng đã đợc dùng trong 1 bài tho káhc mà em đã đợc học trong chơng trình Ngữ văn 9. Hãy chép chính xác những câu thơ đó và nêu tên bài thơ, tác gi¶? 3.Bµi 3 (§Ò thi tuyÓn sinh vµo THPT – 07 + 08) Cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh là nguồn cảm hứng vô tận cho sáng tạo nghệ thuật. Mở đầu tác phÈm cña m×nh, mét nhµ th¬ viÕt: Con ë miÒn Nam ra th¨m l¨ng B¸c… Và sau đó, tác giả thấy: …B¸c n»m trong giÊc ngñ b×nh yªn Gi÷a mét vÇng tr¨ng s¸ng dÞu hiÒn VÉn biÕt trêi xanh lµ m·i m·i Mµ sao nghe nhãi ë trong tim!... a.Nh÷ng c.th¬ trªn trÝch trong t.phÈm nµo? Nªu tªn t.giả vµ HCRĐ cña bµi th¬ Êy? b.Từ những c.thơ đã dẫn, k.hợp với những h.biết của em về b.thơ, hãy cho biết c.xúc trong bài đợc b.hiện theo trình tự nào? Sự thật là ngời đã ra đi nhng vì sao nhà thơ vẫn dùng từ “thăm” và cụm từ “giÊc ngñ b×nh yªn”? c.Dùa vµo khæ th¬ trªn, h·y viÕt 1 ®.v¨n kh 10 c©u theo phÐp lËp luËn q.n¹p (cã s.dông phÐp lÆp vµ một câu chứa t.phần phụ chú) để làm rõ lòng kính yêu và niềm xót thơng vô hạn của t.giả đ.với Bác khi vµo trong l¨ng. d.Trăng là h.ảnh x.hiện nhiều trong thi ca. Chép ch.xác 1 c.thơ khác đã học có h.ảnh trăng và ghi râ tªn t.gi¶, t.phÈm. 4.Bµi 4. (§Ò thi thö – 06 + 07 – THCS T©n Mai) Cho c©u: Qua khæ th¬ thø ba cña bµi th¬ “ViÕng l¨ng B¸c” cho ta thÊy c¶m sóc vµ suy nghÜ cña t¸c giả khi vào trong lăng để viếng bác. a.Câu văn trên mắc những lỗi sai nào? Chép lại câu văn sau khi đã sửa lại. b.Coi c©u trªn lµ n.dung cña ®.v¨n q.n¹p kho¶ng 8 c©u p.tÝch khæ th¬ em võa chÐp. H·y h.thµnh ®.v¨n Êy. Trong ®.v¨n cã sö dông 1c©u më réng t.phÇn, 1c©u s.dông t.phÇn khëi ng÷ vµ chØ ra mét phÐp li.kÕt trong ®. v¨n. 5.Bµi 5 (§Ò kiÓm tra häc k× II – 06 + 07 – QuËn Thanh Xu©n) Bµi th¬ ViÕng l¨ng B¸c cña ViÔn Ph¬ng s¸ng t¸c n¨m 1976 cã hai c©u th¬: B¸c n»m trong giÊc ngñ b×nh yªn - Gi÷a mét vÇng tr¨ng s¸ng dÞu hiÒn Trong lăng không thể có trăng nhng ngời đọc không chỉ thấy đúng mà còn cảm nhận đợc tình yêu thơng của tác giả, của mọi ngời dành cho Bác Hồ trong câu thơ đó. Hãy viết 1 số câu văn về ý kiến trªn. 6.Bµi 6 (§Ò kiÓm tra häc k× II – 06 + 07 – THCS T©n Mai) Cho em c©u th¬: Con ë miÒn Nam ra th¨m l¨ng B¸c. a.ChÐp chÝnh x¸c 3 c©u th¬ tiÕp theo c©u th¬ trªn (ghi chó tªn bµi th¬ vµ t¸c gi¶). b.ViÕt 1 ®.v¨n d.dÞch kho¶ng 8 – 10 c©u p.tÝch h.¶nh hµng tre trong khæ th¬ em võa chÐp. Trong đoạn có sử dụng 1 câu bị động. Sang thu 1.Bµi 1:B»ng 1 ®.v¨n kho¶ng 8 c©u, h·y p.tÝch sù c¶m nhËn tinh tÕ cña nhµ th¬ vµ biÕn chuyÓn trong kh«ng gian lóc sang thu ë khæ th¬: “Bỗng nhận ra …. thu đã về” 2.Bµi 2: ViÕt ®.v¨n kho¶ng 6 c©u tr.bµy c¸ch hiÓu cña em vÒ 2 c.th¬ cuèi bµi “Sang thu” 3.Bài 3: Viết đ.văn nêu c.nhận của em về vẻ đẹp của h.ảnh “đám mây mùa hạ” trong khổ thơ: “Sông đợc lúc… sang thu” 4.Bµi 4: Trong c¸c c.th¬ sau, c©u nµo sö dông h×nh ¶nh Èn dô? a.Bçng nhËn ra h¬ng æi. b.Hình nh thu đã về. c.Có đám mây mùa hạ. d.Trên hàng cây đứng tuổi. 5.Bµi 5 (§Ò thi thö lÇn 1 – 08 + 09 – Trêng THCS T©y S¬n): Nhiều ngời đọc “Sang thu” của H.Thỉnh đều không thể quên đợc khổ thơ cuối bài..

(27) a.Chép chính xác khổ thơ đó. b.Biện pháp nhân hoá đợc sử dụng ở câu thơ nào? c.Kh¸i qu¸t néi dung cña khæ th¬ b»ng 1 c©u v¨n. d.Lấy câu ở câu c làm câu chủ đề. Viết 1 đoạn văn từ 10 – 12 câu theo lối diễn dịch nêu cảm nhận của em về khổ thơ, trong đó có sử dụng 1 cặp quan hệ từ và 1 câu cảm thán. 6.Bµi 6: Cho c©u th¬: Sông đợc lúc dềnh dàng a.Cho biết câu thơ trên đợc trích ở bài thơ nào? Bài thơ đó đợc sáng tác năm nào? b.Chép chính xác 3 câu thơ tiếp theo để tạo thành 1 khổ thơ hoàn chỉnh. c.Giải nghĩa từ “dềnh dàng ” trong câu thơ đã cho? d.Cã b¹n cho r»ng t¸c gi¶ cña khæ th¬ em võa chÐp chÝnh lµ t¸c gi¶ cña nh÷ng c©u th¬: Con dï lín vÉn lµ con cña mÑ Đi hết đời lòng mẹ vẫn theo con? Theo em đúng hay sai? Vì sao? d.Cho em câu chủ đề sau: “Bức tranh thu từ những gì vô hình, mờ ảo, nhỏ hẹp chuyển sang những nÐt h÷u h×nh, cô thÓ víi 1 kh«ng gian võa dµi réng, võa cao vêi ”. Em hãy viết 1 đoạn văn T – P – H khoảng 8 – 10 câu phân tích khổ thơ em vừa chép để làm rõ câu chủ đề đã cho. Trong đoạn văn có sử dụng 1 câu phủ định, 1 câu có thành phần phụ chú. 7.Bµi 7 (§Ò thi thö lÇn 1 – Trêng THCS Quúnh Mai): a.Khi chÐp l¹i bµi th¬ “Sang thu” cña nhµ th¬ H÷u ThØnh cã b¹n chÐp nh÷ng c©u ®Çu tiªn nh sau: §· nhËn ra h¬ng æi Thæi vµo trong giã se -Bạn đã chép sai những từ nào? Việc chép sai nh vậy có ảnh hởng tới ý nghĩa của câu thơ không? V× sao? -Em hãy chép lại những câu thơ trên cho đúng rồi chép tiếp những câu thơ còn lại cho đến hết bài th¬. -KÓ tªn nh÷ng bµi th¬ còng viÕt vÒ mïa thu mµ em biÕt. b.Díi ®©y lµ c©u më ®Çu cña 1 ®o¹n v¨n nªu c¶m nhËn chung vÒ bµi th¬ “Sang thu” cña H÷u ThØnh; “Bµi th¬ lµ mét bøc tranh thiªn nhiªn trong thêi ®iÓm giao mïa ® îc vÏ b»ng nÐt vÏ tinh tÕ cña mét t©m hßn thiÕt tha yªu cuéc sèng ”. Em h·y hoµn chØnh ®o¹n v¨n b»ng c¸ch viÕt tiÕp 8 – 10 c©u v¨n n÷a theo phÐp lËp luËn diÔn dÞch, trong đó có 1 câu chứa khởi ngữ và một câu chứa thành phần tình thái. 8.Bµi 8 (§Ò thi tuyÓn sinh líp 10 chuyªn – 07 + 08): “Sang thu” của Hữu Thỉnh không chỉ có hình ảnh đất trời nên thơ mà còn có hình t ợng con ngời trớc những biến chuyển của cuộc đời ở thòi khắc giao mùa. Hãy phân tích bài thơ để làm sáng tỏ ý kiến trên. 9.Bµi 9 (§Ò thi tuyÓn sinh líp 10 chuyªn ng÷ HN – 07): Ph©n tÝch sù c¶m nhËn tinh tÕ cña nhµ th¬ H÷u ThØnh trong bµi th¬ “Sang thu ”. 10.Bµi 10: (§Ò thi häc k× II – 05 + 06 – QuËn Hai Bµ Trng) => §¸p ¸n. …S¬ng chïng ch×nh qua ngâ Hình nh thu đã về a.Giải nghĩa từ “chùng chình” trong câu thơ đã cho? b.Hãy cho biết tên bài thơ và chép chính xác 8 câu thơ tiếp theo hai câu thơ đó theo bản in sách Ng÷ v¨n 9. c.Cã b¹n cho r»ng t¸c gi¶ cña hai c©u th¬ trªn chÝnh lµ t¸c gi¶ cña nh÷ng c©u th¬: §ªm nay rõng hoang s¬ng muèi §øng c¹nh bªn nhau chê giÆc tíi §Çu sóng tr¨ng treo. Theo em đúng hay sai? Vì sao? d.Nêu c.nhận của em về 2 c.thơ: Sơng chùng chình qua ngõ – Hình nh thu đã về. (Trình bày bằng 1 đoạn văn khoảng 7 – 9 câu, trong đó có 1 câu ghép). 11.Bµi 11: (§Ò thi thö – 07 + 08 – QuËn Long Biªn) ChÐp chÝnh x¸c bµi th¬ “Sang thu” cña H÷u ThØnh in trong s¸ch Ng÷ v¨n 9 tËp II vµ thùc hiÖn c¸c yªu cÇu sau: a.Khi chép bài thơ trên, bạn em đã chép sai 1 từ trong câu: “Thổi vào trong gió se ”. Em hãy giúp bạn thay từ đó bằng từ đúng và phân tích cho bạn hiểu chép sai nh thế sẽ ảnh hởng tới ý nghĩa của c©u th¬. b.Hai c.thơ cuối b.thơ tả thực về th.nhiên hay còn mang ý nghĩa nào khác? ý nghĩa ấy đợc gợi ra từ phÐp tu tõ nµo? c.Díi ®©y lµ c©u më ®Çu cña 1 ®o¹n v¨n c¶m nhËn chung vÒ bµi “Sang thu” cña H÷u ThØnh: Bài thơ là một bức tranh thiên nhiên trong thời điểm giao mùa đợc vẽ bằng những nét tinh tế của t©m hån thiÕt tha yªu cuéc sèng. Em h·y hoµn chØnh ®o¹n v¨m b»ng c¸ch viÕt tiÕp 8 – 10 c©u theo phÐp lËp luËn diÔn dÞch, trong đó có 1 câu chứa khởi ngữ và 1 câu chứa thành phần tình thái..

(28) LÆng lÏ Sa pa 1Bài 1: Hãy triển khai câu chủ đề sau thành một đoạn văn T – P – H: “Dới vẻ đẹp lặng lẽ, thơ mộng của Sa Pa – nơi thờng gợi đến sự nghỉ ngơi vẫn có những con ngời hăng say làm việc cho đất nớc ”. 2.Bài 2: Hãy triển khai câu chủ đề sau thành một đoạn văn T – P – H: Truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa ” lµ tiÕng nãi chøa chan t×nh yªu th¬ng. 3.Bài 3: Trong “LLSP”, bác lái xe đã g.thiệu với ông hoạ sĩ về anh t.niên là “ngời cô độc nhất thế gian ”. Theo em, ý kiến của bác lái xe có đúng không? Ghi lại ý kiến vắn tắt cuae em. 4.Bài 4: Cho em ý sau: Anh thanh niên là ngời có phong cách sống đẹp. Hãy triển khai ý đó thành 1 đoạn văn TPH (8-10). Trong đoạn văn có sử dụng cách dẫn trực tiếp;và phÐp liªn kÕt nèi vµ thÕ. 5.Bµi 5 (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS Ng« QuyÒn): Triển khai câu chủ đề sau thành 1 đoạn văn diễn dịch khoảng 10 câu: “Bằng những cảm nhận tinh tế, Nguyễn Thành Long đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên thật thơ mộng và lãng mạn trong “LÆng lÏ Sa Pa”. 6.Bµi 6: a.Câu nói “Mình sinh ra là gì, mình đẻ ở đâu, mình vì ai mà làm việc? ” là của nhân vật nào? Trong t¸c phÈm nµo? Cña t¸c gi¶ nµo? Nªu hoµn c¶nh s¸ng t¸c cña t¸c phÈm Êy? Nh©n vËt Êy nãi víi ai? Nãi vÒ ®iÒu g×? b.Tại sao trong tác phẩm ấy tác giả lại không đặt tên cụ thể cho các nhân vật của mình? c.Sù cèng hiÕn thÇm lÆng cña nh©n vËt chÝnh trong t¸c phÈm mµ em võa kÓ trªn gîi cho em nhí tíi bài thơ nào? Bài thơ ấy của ai? Em hiểu nh thế nào về nhan đề bài thơ ấy? Từ đó hãy nêu chủ đề của bµi th¬? 7.Bµi 7 (§Ò thi häc sinh giái QuËn – 06) Về tr.ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của NTL, có ý kiến cho rằng: “Lặng lẽ Sa Pa – mới đọc tên, ngỡ nhà v¨n nãi vÒ 1 ®iÒu g× ..im ¾ng, h¸t hiu, gi¸ l¹nh. Vëy mµ, thËt k× diÖu, trong c¸i lÆng lÏ cña Sa Pa vÉn ng©n vang lªn nh÷ng ©m thanh trong s¸ng, vÉn ¸nh lªn nh÷ng s¾c mµu lung linh, lan to¶ h¬i Êm t×nh ngêi vµ sù sèng, sù sèng cña nh÷ng rõng c©y, nh÷ng ®o¸ hoa, nh÷ng tÊm lßng nh©n hËu ”. Dùa vµo ý kiÕn trªn, em h·y lµm râ sù k× diÖu ë n¬i cø ngì lµ lÆng lÏ Êy. 8.Bµi 8 (§Ò thi thö – 08 + 09 – Trêng THCS Huy V¨n): a.Trong c.trình N.văn 9, em đã đợc học tr.ngắn “LLSP” của Nguyễn Thành Long. Một trong những yÕu tè t¹o nªn søc hÊp dÉn vµ gãp vµo thµnh c«ng cña truyÖn ng¾n nµy lµ chÊt tr÷ t×nh. Em hãy chỉ ra các yếu tố tạo nên chất trữ tình đó trong tác phẩm? b.ë phÇn ®Çu tr.ng¾n “LLSP”, b¸c l¸i xe cã nãi víi «ng h¹o sÜ: “T«i s¾p giíi thiÖu cho b¸c mét trong những ngời cô độc nhất thế gian ”. Ngời cô độc nhất thế gian mà bác lái xe nói đến là n.vật nµo trong tr.ng¾n? C.cø vµo nh÷ng g× mµ em biÕt trong truyÖn vÒ n.vËt nµy, em thÊy lêi n.xÐt cña b¸c lái xe có đúng không? Vì sao? c.Cho c©u v¨n sau: Nh©n vËt ngêi häa sÜ trong truyÖn ng¾n “LLSP” cña NTL mÆc dï chØ lµ nh©n vật phụ, đợc miêu tả không nhiều nhng vẫn hiện lên những nét cao đẹp đáng quí. Dïng c©u trªn lµm c©u më ®o¹n, em h·y viÕt ®o¹n v¨n theo c¸ch diÔn dÞch kho¶ng 10 c©u. Trong ®o¹n cã mét c©u mµ chñ ng÷ lµ 1 côm C – V. 9.Bµi 9 (§Ò thi tuyÓn sinh DL L¬ng ThÕ Vinh – 07 + 08): a.Hai chữ “lặng lẽ” và cách đặt hai chữ ấy trớc địa danh Sa Pa trong tựa đề Lặng lẽ Sa Pa gợi cho em nh÷ng ®iÒu s©u s¾c mµ t¸c gi¶ muèn göi g¾m trong truyÖn lµ g×? b.”Những điều suy nghĩ đúng đắn bao giờ cũng có những vang âm, khơi gợi bao điều suy nghĩ khác trong óc ngời khác, có sẵn mà cha rõ hay cha đợc đúng ”. -C©u v¨n trªn ghi l¹i suy nghÜ cña nh©n vËt nµo? VÒ nh÷ng ®iÒu g×? -Vì sao nhân vật đó lại nghĩ rằng: “Những điều suy nghĩ đúng đắn bao giờ cũng có những vang ©m…” 10.Bµi 10 (§Ò thi HKII – 08 + 09 – Trêng THCS Ng« Gia Tù): a.Tãm t¾t ®o¹n trÝch LÆng lÏ Sa Pa trong 1 ®o¹n v¨n kho¶ng 10 c©u. b.Trong t.phẩm, t.giả đã viết: “Trong cái lặng lẽ S.Pa, dới những dinh thự cũ kĩ của S.Pa, S.Pa mà chỉ nghe tên, ngời ta đã nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi, có những con ngời làm việc và suy nghĩ nh vậy cho đất nớc ”. Hãy viết 1 đoạn văn nghị luận khoảng 12 câu để làm nổi bật nhận xét trên của tác giả về Sa Pa. Trong ®o¹n cã dïng mét phÐp liªn kÕt vµ thµnh phÇn biÖt lËp. 11.Bµi 11: Nªu c.nhËn cña em vÒ n.vËt anh thanh niªn trong truyÖn ng¾n “LÆng lÏ Sa Pa ”. 12.Bµi 12: Nªu c.nhËn cña em vÒ n.vËt «ng ho¹ sÜ trong truyÖn ng¾n “LÆng lÏ Sa Pa ”. 13.Bµi 13: Nªu c.nhËn cña em vÒ n.vËt c« g¸i trong truyÖn ng¾n “LÆng lÏ Sa Pa”..

(29) Lµng 1.Bài 1: Để làm b.văn p.tích t.trạng nh.vật ông Hai trong tr.ngắn “Làng”, 1 bạn h.sinh đã lập đợc dµn ý nh sau: *§V§: Giíi thiÖu vÒ «ng Hai vµ t.phÈm “Lµng”. *GQV§: -ý 1: Ông Hai đau đớn khi nghĩ rằng làng chợ Dầu của mình đã theo giặc. -ý 2: ¤ng Hai vèn rÊt yªu mÕn vµ tù hµo vÒ lµng chî DÇu quª «ng. -ý 3: BÞ mäi ngêi khinh rÎ, x× xµo, «ng c¶m thÊy bÕ t¾c, muèn vÒ lµng. -ý 4: ¤ng Hai h·nh diÖn vÒ lµng chî DÇu quª m×nh. -ý 5: ¤ng Hai vÉn 1 lßng 1 d¹ theo kh¸ng chiÕn. *KTV§: T.tr¹ng cña «ng Hai qu¶ lµ t.tr¹ng cña 1 ngêi cã t×nh yªu lµng tha thiÕt. a.Theo em, dàn ý trên đã phù hợp cha? Nếu cha phù hợp, em hãy sắp xếp lại cho đúng. b.Dựa vào dàn ý đã lập đợc, em hãy viết 1 b.văn nghị luận ph.tích tâm trạng nhân vật ông Hai trong truyÖn ng¾n “Lµng”. 2.Bµi 2: Ng«i kÓ cña truyÖn ng¾n “Lµng” cã gièng ng«i kÓ cña truyÖn ng¾n “ChiÕc lîc ngµ ” kh«ng? Nªu t¸c dông cña tõng ng«i kÓ trong mçi t¸c phÈm? 3. Bµi 3 (§Ì thi tuyÓn sinh vµo líp 10 chuyªn THPT – N¨m häc 2007 – 2008): “… - Tây nó đốt nhà tôi rồi ông chủ ạ. Đốt nhẵn. Ông chủ tịch làng em vừa lên cải chính… cải chÝnh c¸i tin lµng chî DÇu chóng em ViÖt gian Êy mµ. Ra l¸o! L¸o hÕt, ch¼ng cã g× sÊt. Toµn lµ sai sự mục đích cả! Cũng chỉ đợc bằng ấy câu, ông lão lại lật đật bỏ đi nơi khác. Còn phải để cho ngời khác biết chø. ¤ng l·o cø móa tay lªn mµ khoe c¸i tin Êy víi mäi ngêi. Ai ai còng mõng cho «ng l·o. §Õn c¶ mô chñ nhµ lµ ngêi «ng l·o yªn trÝ nghe tin nµy thÕ nµo mÆt mô còng sa sÇm xuèng mµ nãi tøc nãi xãc, th× tr¸i l¹i, mô l¹i tá vÎ rÊt vui síng. Mô gi¬ng trßn c¶ hai m¾t lªn mµ reo: -A, thÕ chø! ThÕ mµ tí cø tëng díi nhµ ®i ViÖt gian thËt, tí ghÐt ghª Êy… Th«i, b©y giê th× «ng bµ cø ë tù nhiªn ai b¶o sao. ¨n hÕt nhiÒu chø ë hÕt bao nhiªu…” (Lµng – Kim L©n, Ng÷ v¨n 9, tËp mét, NXB Gi¸o dôc, 2005, tr 171) H·y tr×nh bµy c¶m nhËn cña em vÒ tinh thÇn kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p cña ngêi n«ng d©n thuÇn hËu, chÊt ph¸c trong ®o¹n v¨n trªn. 4. Bµi 4: (§Ò thi thö vµo líp 10 – N¨m häc 2006 – 2007 – Trêng THCS T©n Mai): Díi ®©y lµ mét phÇn cña truyÖn ng¾n “Lµng” – Kim L©n: -ThÕ nhµ con ë ®©u? -Nhµ ta ë lµng chî DÇu. -ThÕ con cã thÝch vÒ lµng chî DÇu kh«ng? Th»ng bÐ nÐp ®Çu vµo ngùc bè tr¶ lêi khe khÏ: -Cã. ¤ng l·o «m khÝt th»ng bÐ vµo lßng, mét lóc l©u l¹i hái: -µ, thÇy hái con nhÐ. ThÕ con ñng hé ai? Th»ng bÐ gi¬ tay lªn, m¹nh b¹o vµ rµnh rät: -ñng hé cô Hå ChÝ Minh mu«n n¨m! Níc m¾t «ng l·o trµn ra, ch¶y rßng rßng trªn hai m¸. ¤ng nãi thñ thØ: -ừ đúng rồi, ủng hộ Cụ Hồ con nhỉ. (S¸ch Ng÷ v¨n 9, tËp 1) a.Đoạn văn trên đợc kể bằng lời của ai? Kể về tình huống nào trong truyện? Em thấy tâm trạng của nhân vật đợc kể trong đoạn trích trên có gì đặc biệt? Điều đó thể hiện nỗi niềm sâu kín của nhân vËt nµy nh thÕ nµo? b.Xây dựng hình tợng nhân vật chính luôn hớng về làng chợ Dầu nhng vì sao Kim Lân lại đặt tên truyện ngắn của mình là “Làng” mà không phải là “Làng chợ Dầu”? Nhan đề ấy giúp em hiểu thêm gì về chủ đề của câu chuyện? c.Em hãy nêu tên 2 tác phẩm văn xuôi Việt Nam đã đợc học viết về đề tài ngời nông dân và ghi rõ tªn t¸c gi¶? 5.Bµi 5: NhËn xÐt vÒ nh©n vËt «ng Hai trong truyÖn ng¾n “Lµng” cña Kim L©n, s¸ch b×nh gi¶ng V¨n học 9 có viết: “Có lẽ cha có ai trên đời lại đi khoe cái sự Tây nó đốt nhà tôi rồi, đốt nhẵn một cách h¶ hª, sung síng nh «ng ”. Em có suy nghĩ gì về việc làm đó của ông Hai? Để cho nhân vật cứ “hả hê, sung sớng ” trớc cái sự lí ra phải đau khổ đó có phải Kim Lân đã đi ngợc tâm lí thông thờng của ngời đời không? Vì sao? Hãy tr.bày những hiểu biết đó của em trong một đ.văn (khoảng 6 – 8 câu) theo cách lập luËn T – P – H. Trong ®o¹n cã s.dông th.phÇn khëi ng÷. C©u kÕt lµ 1 c©u c¶m th¸n. 6. Bài 6: Truyện ngắn “Làng” của Kim Lân đã nói lên tình yêu quê hơng gắn liền với tình yêu nớc thiÕt tha cña ngêi n«ng d©n ViÖt Nam trong thêi k× kh¸ng chiÕn. Hãy phân tích diễn biến tâm trạng của nhân vật ông Hai trong những mgày đI tản c để làm rõ ý kiÕn trªn..

(30) 7. Bài 7: Với truyện ngắn “Làng” Kim Lân đã nói với chúng ta “Cách mạng và kháng chiến cẳng những không làm mất đi tình yêu làng quê truyền thống mà còn đa đến cho những tình cảm ấy nh÷ng biÓu hiÖn hoµn toµn míi mÎ ”. Hãy làm s.tỏ nhận định trên qua việc p.tích niềm kiêu hãnh của n.vật ông Hai về làng chợ DÇu cña «ng vµ nçi ®au buån, tñi hæ khi «ng lÇm tëng lµng m×nh theo giÆc. 8.Bµi 8: “¤ng Hai nh sèng l¹i, mäi ®au khæ, tñi nhôc nh biÕn mÊt, niÒm vui trë l¹i trµn ®Çy trªn g¬ng mÆt, cö chØ, d¸ng vÎ cña «ng ”. §ã lµ c©u ®Çu tiªn cña ®o¹n v¨n qui n¹p viÕt vÒ t©m tr¹ng cña «ng Hai khi nghe tin lµng DÇu theo giặc đợc cải chính. Hãy viết tiếp khoảng 5 – 7 câu nửa để hoàn chỉnh đoạn văn (Trong đoạn có sö dông lêi dÉn trùc tiÕp, phÐp liªn kÕt c©u). 9. Bµi 9: Mèi quan hÖ gi÷a t×nh yªu lµng víi t×nh yªu níc cña «ng Hai 10. Bµi 10: KÓ tãm t¾t néi dung truyÖn ng¾n “Lµng” cña nhµ v¨n Kim L©n b»ng lêi kÓ cña nh©n vËt «ng Hai 11Bµi 11 (§Ò thi thö lÇn 1 – 08 + 09 – Trêng THCS T©y S¬n): Cho đoạn văn sau: “Bác Thứ đâu rồi…. Toàn là sai sự mục đích cả”. (Lµng – Kim L©n). a.Gi¶i nghÜa tõ “c¶i chÝnh ”. b.§o¹n trÝch lµ lêi cña nh©n vËt nµo? Nãi vÒ viÖc g×? c.Theo em, việc t.giả m.tả n.vật tơi vui rạng rỡ khoe cái tin “Tây nó đốt nhà tôi rồi bác Thứ ạ. Đốt nh½n!” cã hîp lÝ kh«ng? T¹i sao? 12.Bµi 12 (§Ò thi häc sinh giái – 02 + 03): VÒ truyÖn ng¾n “Lµng” cña Kim L©n, cã ý kiÕn cho r»ng: “T.yªu lµng ë «ng l·o Hai – n.vËt chÝnh cña truyÖn – võa rÊt chung, rÊt tiªu biÓu cho nÐt t.c¶m vµ tâm lý này của mọi ngời dân quê, lại vừa rất riêng, rất độc đáo. Đó là cái tính khoe làng từ xa đến nay ë «ng ”. Hãy p.tích nhng chi tiết về “cái tính khoe làng từ xa đến nay” ấy để làm rõ tình yêu làng, yêu nớc đợc biểu hiện một cách độc đáo ở nhân vật ông Hai. 13.Bµi 13(§Ò thi häc sinh giái – QuËn Hoµng Mai – 07 + 08) Nói về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn “Làng”, nhà văn Kim Lân đã đánh giá rằng: “… ngời lão nông nghèo khổ ấy có những nét rất mới không giống bất kì ngời nông dân nào trong các truyện ngắn, truyện dài trớc kia…. Lão gắn bó, lão gánh vác mọi công việc của xóm làng, của đất níc ”. Hãy phân tích nhân vật ông Hai trong truyện ngắn “Làng” của Kim Lân để làm sáng tỏ nhận định trªn. 14.Bài 14: Nhân vật ông Hai trong truỵên ngắn “Làng” của KL có những nét độc đáo nào? Hãy viết một đ.văn khoảng 10 câu để làm rõ những nét độc đáo đó. 15.Bài 15: Từ nhan đề truyện ngắn, em hiểu gì về chủ đề của tác phẩm?.

(31) bÕn quª 1.Bài 1: Truyện ngắn “Bến quê” của Nguyễn Minh Châu đã gợi cho em suy nghĩ gì về cuộc đời và con ngêi? 2.Bµi 2: Mét trong nh÷ng yªu tè ®Çu tiªn t¹o nªn søc hÊp dÉn cña BÕn quª lµ nghÖ thuËt x©y dùng tình huống. Theo em, tình huống truỵên ngắn này có gì đặc sắc? 3.Bài 3: Truyện đợc trần thuật theo tâm trạng và suy nghĩ của ai? Việc lựa chọn ngời trần thuật nh thế đem đến hiệu quả nghệ thuật nào? 4. Bài 4: Trong những ngày cuối đời, Nhĩ hiểu ra những điều gì? Câu văn nào thể hiện rõ nhất sự chiªm nghiÖm cña NhÜ? 5. Bài 5: Có ý kiến cho rằng “Bến quê” là 1 truyện ngắn giàu tính biểu tợng. Em có đồng ý với ý kiÕn nµy kh«ng? V× sao? 6.Bài 6: Em hãy so sánh truỵên “Chiếc lá cuối cùng” của O Hen-ri và truỵên “Bến quê” để nêu lên nhng nét tơng đồng và khác biệt? 7.Bài 7: Tại sao truyện “Bến quê” toàn nói về những suy ngẫm, những triết lí về c.đời và con ngời nhng vẫn hấp dẫn ngời đọc? 8.Bµi 8 (§Ò thi dù bÞ tuyÓn sinh vµo 10 - 06): Cho ®o¹n v¨n: “Anh kh«ng d¸m nh×n vµo mÆt con. Trong khi l¹i nghiªng mÆt ra ngoµi cöa sæ, anh ng¹c nhiªn nhËn thÊy nh÷ng c¸nh hoa b»ng l¨ng cµng thÉm mµu h¬n – mét mµu tÝm thÉm nh bãng tèi” . a.§o¹n v¨n b¶n trªn thuéc t¸c phÈm nµo? Cña ai? b.PhÇn in nghiªng lµ th.phÇn nµo cña c©u? V× sao n.vËt l¹i c¶m thÊy “ mµu hoa tÝm thÉm nh bãng tèi”? c.Tr×nh bµy ng¾n gän vÒ nghÖ thuËt x©y dùng t×nh huèng truyÖn trong t¸c phÈm nµy? 9.Bµi 9: ViÕt ®o¹n v¨n giíi thiÖu vÒ nhµ v¨n NguyÔn Minh Ch©u vµ truyÖn ng¾n “BÕn quª” 10.Bµi 10 (§Ò kiÓm tra «n tËp – Trêng THCSNg« QuyÒn): Nhân vật Nhĩ trong truyện “Bến quê” của Nguyễn Minh Châu về cuối đời “Chợt nhận ra vẻ đẹp tiªu s¬, gi¶n dÞ cña c¶nh bê b·i bÕn quª ”. Vẻ đẹp của thiên nhiên hiện ra nh thế nào? Có tác dụng gì đối với chủ đề truyện? Nêu những cảm nhận của em về những điều đó bằng đoạn văn T – P – H khoảng 10 câu trong đó có sử dụng 1 câu c¶m th¸n. 11.Bµi 11: Tãm t¾t truyÖn ng¾n “BÕn quª” b»ng c¸ch liÖt kª c¸c sù viÖc chÝnh cña truyÖn..

(32) Nh÷ng ng«I sao xa x«i 1.Bµi 1 (§Ò thi thö – 06 + 07 – Trêng THCS T©n Mai) “Cao ®iÓm b©y giê thËt v¾ng. ChØ cã Nho vµ chÞ Thao. Vµ bom. Vµ t«i ngåi ®©y. Vµ cao x¹ đặt bên kia quả đồi. Cao xạ đang bắn. Tiếng súng ở dới đất lên quả là có hiệu lực. Không có gì là cô đơn và khiếp sợ hơn khi bom gào thét chung quanh mà không nghe 1 tiếng trả lòi nào dới đất. Dù chỉ một tiếng súng trờng thôi, con ngời cũng thấy mênh mông bên mình một sự che chở đồng tình. C¶m gi¸c Êy còng gièng nh m×nh cã mét kh¶ n¨ng tù vÖ vËy…”. a.Đ.trích trên nằm trong t.phẩm nào? Của ai? T.phẩm ấy đợc s.tác trong h.cảnh nào? Đ.trích đợc kể bằng lời của ai? Về t.huống nào trong truyện? Toàn bộ truyện đợc kể theo ngôi thứ mấy? Nêu t.dụng cña viÖc lùa chän ng«i kÓ Êy? b.Em có nhận xét gì về cách đặt câu trong đoạn văn? Nêu tác dụng của cách đặt câu đó? c.KÓ tªn hai t¸c phÈm kh¸c nãi vÒ thÕ hÖ trÎ trong thêi k× kh¸ng chiÕn chèng MÜ cøu níc cña d©n tộc ta mà em đã đợc học trong chơng trình Ngữ văn 9? 2.Bµi 2 (§Ò luyÖn Ng÷ v¨n 9 ) §Ó nªu suy nghÜ cña m×nh vÒ 3 c« g¸i thanh niªn x.phong trong truyÖn “Nh÷ng ng«i sao xa x«i ”, mét b¹n häc sinh viÕt: “ChuyÖn ®©u chØ ca ngîi tinh thÇn dòng c¶m cña ba c« g¸i thanh niªn xung phong trên tuyến đờng Trờng Sơn quyết liệt mà truyện còn làm nổi bật tâm hồn trong sáng, thơ méng, hån nhiªn, l¹c quan cña hä ”. a.Chỉ ra các lỗi sai trong câu văn trên và chép lại câu văn sau khi đã sửa hết lỗi. b.Nếu coi đây là câu mở đầu của đoạn văn T – P – H thì theo em đề tài của đoạn văn ấy là gì? Đề tài của đoạn văn trớc đó là gì? c.Viết tiếp sau câu mở đoạn trên khoảng 10 – 12 câu văn để hoàn chỉnh đoạn văn với độ dài em vừa xác định. Trong đoạn văn có sử dụng lời dẫn trực tiếp và câu kết đoạn là 1 câu cảm thán. 3.Bµi 3: a.Tãm t¾t truyÖn ng¾n “Nh÷ng ng«i sao xa x«i” b»ng 1 ®o¹n v¨n kho¶ng 8 – 10 c©u. Cho biÕt hoµn c¶nh s¸ng t¸c truyÖn ng¾n nµy. b.Tr.ngắn Những ngôi sao xa xôi đợc kể theo ngôi thứ mấy? Nêu t.dụng của việc lựa chọn ngôi kể ấy? Em đã học trong c.trình N.văn 9 tr.ngắn nào cũng đợc kể theo ngôi kể này? 4.Bµi 4 (§Ò thi thö - 06): Qua chuyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” của Nguyễn Minh Châu đã ca ngợi vẻ đẹp của những c« g¸i thanh niªn xung phong thêi k× chèng Ph¸p. a.Chép lại câu văn trên sau khi đã sửa hết các lỗi sai. b.Dùng câu văn vừa sửa làm câu mở đầu, hãy viết khoảng 10 – 12 câu tiếp theo để hoàn chỉnh đ.văn T – P – H, trong đó có sử dụng lời dẫn trực tiếp, lời dẫn gián tiếp. 5.Bµi 5 (TuyÓn sinh líp 10 chuyªn – 06 + 07) “Nhng tạnh mất rồi. Tạnh rất nhanh… Tiếng rao của bà bán xôi sáng có cái mủng đội trên ®Çu…”. (Nh÷ng ng«i sao xa x«i – LMK, Ng÷ v¨n 9, tËp hai, NXB Gi¸o dôc, 2005, tr 120). Tr.bày c.nhận về vẻ đẹp tâm hồn P.Định đợc thể hiện qua phần văn bản trên. 6.Bµi 6 (§Ò thi tuyÓn sinh DL L¬ng ThÕ Vinh – 07 + 08): Câu văn dới đây là câu chủ đề của đ.văn p.tích n.vật: Trong truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi, LMK đã xây dựng nhân vật Phơng Định là một nữ thanh niên xung phong dũng cảm lại hồn nhiên vµ hay m¬ méng. Em hãy viết tiếp khoảng 12 câu để hoàn chỉnh đoạn văn theo phép T – P – H. Trong đoạn có ít nhất 1 câu ghép và câu kết cuối đoạn là một câu cảm thán đảo thành phần. 7.Bµi 7 (Thi häc k× II – 07 + 08 – THCS chuyªn Hµ Néi -Amsterdam): Dới đây là câu chủ đề cho đ.văn tr.bày c.nhận về những cô gái t.niên xung phong trong tr.gắn “Nh÷ng ng«i sao xa x«i ”: “Trong tr.ng¾n “Nh÷ng ng«i sao xa x«i”, víi lèi tiÕp cËn riªng, LMK không chỉ ca ngợi p.chất d.cảm, kiên cờng của những cô gái trong tổ trinh sát mặt đờng mà còn k.hoạ vẻ đẹp trong sáng, mơ mộng của họ”. Em hãy viết khoảng 8 – 10 câu để hoàn chỉnh đoạn văn theo phép lập luận T – P – H. Trong ®o¹n cã s.dông hai phÐp l.kÕt vµ 1 c©u cã chøa t.phÇn biÖt lËp c¶m th¸n. 8.Bµi 8 (§Ò thi thö– 07 + 08): Hình ảnh ngời chiến sĩ qua các tác phẩm “Đồng chí” (Chính Hữu), “Bài thơ về tiểu đội xe không kÝnh” (Ph¹m TiÕn DuËt), “Nh÷ng ng«i sao xa x«i” (Lª Minh Khuª). 9.Bµi 9: Tãm t¾t truyÖn“Nh÷ng ng«i sao xa x«i” b»ng c¸ch l.kª c¸c s.viÖc chÝnh 10.Bµi 10 (§Ò thi häc k× II – 06 + 07): Cho c©u v¨n sau; Trong truyÖn ng¾n “Nh÷ng ng«i sao xa x«i”, víi lèi tiÕp cËn riªng, Lª Minh Khuê không chỉ ca ngợi phẩm chất dũng cảm, kiên cờng của những cô gái trong “tổ trinh sát mặt đ ờng ” mà nhà văn còn để cho họ hiện lên với vẻ đẹp bình dị, gần gũi. a.Em hãy p.tích ngữ pháp câu văn trên rồi gọi tên câu văn đó (Câu đơn? Câu ghép?). b.Coi câu văn trên là câu chủ đề, em hãy viết tiếp để hoàn thành đoạn văn khoảng 12 câu theo kiểu T – P – H. Trong phÇn kÕt ®o¹n em h·y sö dông 1 c©u hái tu tõ. 11.Bµi 11 (§Ò thi thö– 07 + 08 – QuËn Long Biªn).

(33) Më ®Çu ®o¹n trÝch “nh÷ng ng«i sao xa x«i” cña LMK cã viÕt: “Chóng t«i cã ba ngêi. Ba c« g¸i. Chóng t«i ë trong mét c¸i hang díi ch©n cao ®iÓm…”. (S¸ch Ng÷ v¨n 9 tËp II – NXB Gi¸o dôc 2005 tr 113). a.Nh©n vËt t«i trong truyÖn trªn lµ ai? Chän c¸ch trÇn thuËt nh thÕ cã t¸c dông g× trong viÖc thÓ hiÖn néi dung truyÖn? b.Ba c« g¸i trong truyÖn lµm nhiÖm vô g× mµ hä ph¶i “ë trong mét c¸i hang díi ch©n cao ®iÓm”? Họ có những nét chung nào đều đáng yêu, đáng trân trọng? c.Qua câu chuyện của nhân vật tôi trong tác phẩm, em hiểu đợc gì về thế hệ tuổi trẻ Việt Nam thời k× chèng MÜ. 12.Bµi 12 (§Ò thi HKII – 07+ 08 – Trêng THCS Ng« QuyÒn) Qua 3 c« g¸i thanh niªn xung phong trong truyÖn ng¾n “Nh÷ng ng«i sao xa x«i” cña LMK, em cã suy nghÜ g× vÒ thÕ hÖ trÎ VN thêi kh¸ng chiÕn chèng Mü? Tr×nh bµy suy nghÜ cña em b»ng 1 ®o¹n v¨n tõ 5 – 7 c©u, trong ®o¹n cã sö dông 1 phÐp liªn kÕt, 1 c©u c¶m th¸n.. Bàn về đọc sách 1.Dòng nào nêu khái quát nhất lời khuyên của t.giả đối với ngời đọc trong VB “Bàn…”? A.Nên lựa chọn sách mà đọc. B.§äc s¸ch ph¶i kÜ cµng. C.Cần có phơng pháp đọc sách. D.Không nên đọc sách chỉ để trang trí bộ mặt nh kẻ trọc phú khoe của. 2. “Bµn…” cã søc thuyÕt phôc cao. §iÒu Êy ® îc t¹o nªn tõ nh÷ng yÕu tè c¬ b¶n nµo? Nh÷ng lêi bàn đó cho ta lời khuyên bổ ích nào về sách và việc đọc sách? Gîi ý: -ThuyÕt phôc bëi bè côc: bµi NL chÆt chÏ, hîp lÝ, c¸c ý kiÕn dÉn d¾t nhÑ nhµng, tù nhiªn. -Thuyết phục bởi nội dung: lời bàn đạt tình, thấu lí, các ý nhận xét xác đáng, thuyết phục. -ThuyÕt phôc bëi c¸ch viÕt: tõ ng÷ hãm hØnh, giµu h×nh ¶nh, chÊt th¬. =>Lêi khuyªn: +Sách là tài sản tinh thần quý giá. Muốn có học vấn phải đọc. +Tích luỹ, nâng cao học vấn phải biết cách đọc: coi trọng đọc chuyên sâu và đọc mở rộng học vấn. 3.ViÕt mét ®o¹n v¨n nªu suy nghÜ cña m×nh vÒ c©u danh ng«n: “§äc mét cuèn s¸ch tèt ch¼ng kh¸c g× nãi chuyÖn víi mét ngêi th«ng minh” (L. T«n – xt«i) Gîi ý: -Một cuốn sách tốt mang đến cho ta điều bổ ích, thú vị, chia sẻ cảm xúc, nghĩ suy. -Mét cuèn s¸ch tèt gióp ta tù hoµn thiÖn b¶n th©n trong cuéc sèng. =>Mỗi cuốn sách có thể ví nh một ngời bạn mang đến tri thức, trí tuệ. 4.Em có suy nghĩ gì về phơng pháp đọc sách mà tác giả nêu ra trong bài viết “Bàn…”? Gîi ý: Phơng pháp đọc mà tác gải đa ra: -Không nên đọc lớt mà phải biết suy nghĩ. -Không nên đọc tràn lan, gặp gì đọc nấy theo sở thích, hứng thú cá nhân mà phải đọc có kế ho¹ch, cã hÖ thèng. -§äc g¾n liÒn víi sù kiªn tr×, nhÉn n¹i nh»m hiÓu biÕt, th«ng tá mäi ®iÒu trong s¸ch. =>Phơng pháp đọc do tác giả nêu lên hết sức hợp lí. Chứng tỏ kinh nghiệm của một học giả giàu kinh nghiÖm, s©u s¾c..

(34)

(35) TiÕng nãi cña v¨n nghÖ 1.VB “Tiếng nói của văn nghệ” đợc NĐT viết vào thời gian nào? A.Thêi k× ®Çu cuéc kh.chiÕn chèng P. B.Thêi k× ®Çu cuéc kh.chiÕn chèng MÜ. C.Thêi k× miÒn B¾c hoµ b×nh. D.Khi ®.níc hoµn toµn thèng nhÊt. 2.V¨n nghÖ ph¶n ¶nh nh÷ng néi dung nµo? A.HiÖn thùc cuéc sèng qua t tëng, tÊm lßng nghÖ sÜ. B.Nội dung mang đến sự rung động, ngỡ ngàng trớc điều tởng nh rất quen. C.Nội dung làm rung cảm nhận thức ngời tiếp nhận. Nó đợc mở rộng, phát huy vô tận qua các thÕ hÖ. D.TÊt c¶ c¸c ý trªn. 3.Dùa vµo v¨n b¶n “TiÕng nãi cña v¨n nghÖ” h·y tr¶ lêi c©u hái sau: a.V. nghệ đã đi vào tâm hồn con ngời bằng con đờng nào và sức mạnh kì diệu của nó? b.H·y triÓn khai thµnh mét ®.v¨n d.dÞch. Trong ®.v¨n cã s.dông c¸c phÐp l.kÕt. Gîi ý a. -Văn nghệ đã đi vào tâm hồn con ngời bằng con đờng tình cảm. -Søc m¹nh k× diÖu cña nã: +Nã lµ tiÕng nãi tõ tr¸i tim tíi tr¸i tim. +Nó đốt lửa trong lòng chúng ta. +Nó có kh.năng giúp con ngời tự nhân đôi mình trên con đờng hoàn thiện nhân cách. b.ViÕt ®o¹n: 4.ViÕt ®o¹n v¨n diÔn dÞch gi¶i thÝch v× sao con ngêi l¹i cÇn tiÕng nãi cña v¨n nghÖ?Trong ®o¹n văn có sử dụng 1 câu phủ định và cách dẫn gián tiếp.Chỉ ra phép liên kết mà em sử dụng trong ®/v. Gîi ý: -V¨n nghÖ gióp cho ®/s t©m hån phong phó. -V¨n nghÖ gióp chóng ta nhËn thÊy xung quanh, nhËn thÊy chÝnh b¶n th©n m×nh. -Khi con ngêi bÞ ng¨n c¸ch víi c.sèng, v¨n nghÖ lµ sîi d©y nèi hä víi thÕ giíi bªn ngoµi -V.nghệ giúp con ngời biết vợt qua mọi khó khăn, thử thách để giữ cho “ đời cứ tơi”..

(36) ChuÈn bÞ hµnh trang vµo thÕ kØ míi 1.Trong VB “Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới ” tác giả đã nêu và p.tích những điểm mạnh, ®iÓm yÕu nµo trong tÝnh c¸ch, thãi quen cña ngêi VN ta? Nh÷ng ®iÓm m¹nh, ®iÓm yÕu Êy cã quan hệ nh thế nào với nhiệm vụ đa đất nớc đi lên CNH – HĐH trong thài đại ngày nay? Gîi ý: * §iÓm m¹nh: + Th«ng minh nh¹y bÐn víi c¸i míi. + CÇn cï, s¸ng t¹o. + Có tinh thần đ.kết, đùm bọc, nhất là trong cuộc chiến đấu chống giặc ngoại xâm. + B¶n tÝnh thÝch øng nhanh. *§iÓm yÕu: + ThiÕu kiÕn thøc c¬ b¶n, kÐm kh¶ n¨ng thùc hµnh. + Thiếu đức tính tỉ mỉ, không coi trọng nghiêm ngặt qui trình công nghệ, cha quen với cờng độ khẩn trơng. + §è kÞ nhau trong lµm ¨n vµ trong c/s hµng ngµy. + NhiÒu h¹n chÕ trong thãi quen, nÕp nghÜ, k× thÞ kinh doanh, quen víi bao cÊp, thãi sïng ngo¹i hoÆc bµi ngo¹i qu¸ møc, thãi kh«n vÆt, Ýt gi÷ ch÷ “tÝn”. => Tõ ®iÓm m¹nh vµ ®iÓm yÕu nµy, mçi c«ng d©n VN sÏ rót ra nh÷ng bµi häc bæ Ých, ph¸t huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu để xây dựng và phát triển đất nớc đi lên CNH – HĐH. 2. Tõ bµi tËp 1 h·y viÕt ®o¹n v¨n quy n¹p giíi thiÖu nh÷ng ®iÓm m¹nh, ®iÓm yÕu cña con ngêi ViÖt Nam. Trong ®o¹n v¨n cã sö dông c¸ch dÉn trùc tiÕp vµ chØ ra c¸c phÐp liªn kÕt cã sö dông trong ®/v¨n? 3..Viết đoạn văn TPH lí giải tại sao tg Vũ khoan lại cho rằng để chuẩn bị bớc vào thế kỉ mới thì sù chuÈn bÞ cña con ngêi l¹i lµ quan trong nhÊt? Trong ®o¹n v¨n cã sö dông c¸ch dÉn trùc tiÕp .ChØ ra c¸c phÐp liªn kÕt em sö dông trong ®o¹n v¨n?.

(37) Chã sãi vµ cõu trong th¬ ngô ng«n cña La – Ph«ng – Ten 1.Suy nghĩ của em về câu văn: Ông (LPT) để cho Buy –phông dựng một vở bi kịch về sự độc ¸c, cßn «ng dùng mét vë hµi kÞch vÒ sù ngu ngèc”. Gîi ý: -Cần có suy nghĩ về sự khác nhau giữa c.việc của một nhà kh.học và l.động s.tạo của 1 nh.th¬. -Nhà kh.học chú ý đến đặc tính tự nhiên của loài vật thì nh.thơ bằng trí tởng tợng phóng khoáng phát hiện ra nhiều khía cạnh thú vị đem đến cho nh.vật 1 đ/s riêng với những ý nghĩa và chiªm nghiÖm s©u s¾c. 2.Viết đ/v TPH phân tích m.đích lập luận của Ten qua VB ‘Chó sói và cừu trong thơ ngụ ngôn của La-phông-ten.Chỉ ra phép liên kết đợc dùng trong đoạn? Gîi ý: *M§ lËp luËn cña t.gi¶: +Nªu sù kh¸c nhau gi÷a 1 VB khoa häc vµ 1 VB nghÖ thuËt. +Nhà KH quan tâm đến biểu hiện tự nhiên của loài vật. +Nhµ th¬ ngô ng«n cßn chó ý ®.sèng néi t©m,trÝ tuÖ phøc t¹p cña loµi vËt b»ng c¸ch nh©n c¸ch ho¸ chóng..

(38) ¤n tËp côm v¨n b¶n nhËt dông 1.Trong VB “Phong cách HCM”, t.giả đa ra 1 nhận định: “Có thể nói ít có vị l.tụ nào lại am hiÓu nhiÒu vÒ c¸c d.téc vµ nh.d©n TG, v¨n ho¸ TG s©u s¾c nh C.tÞch Hå ChÝ Minh”. Qua v¨n b¶n, em h·y viÕt 1 ®o¹n v¨n TPH (6-8 c©u) g.thÝch dùa vµo c¬ së nµo mµ t.gi¶ cã thÓ ®a ra những nhận định đó? Gîi ý: -C.tịch Hồ Chí Minh đã từng đặt chân đến nhiều vùng đất khác nhau (ghé nhiều hải cảng, thăm nhiÒu níc c.Phi, ch©u ¸, ch©u MÜ, sèng dµi ngµy ë Ph¸p, ë Anh…). -Quá tình h.động CM đã giúp Ngời nhìn thé giới bằng chính đôi mắt của mình. -Hơn nữa, Ngời đã làm nhiều nghề khác nhau để sống: cào tuyết, bồi bàn, thợ ảnh , phụ bếp… Đây là vốn thực tiễn hết sức quan trọng mà Ngời đã tích luỹ đợc. +Ngêi th«ng thuéc nhiÒu ngo¹i ng÷… => B¸c cã kh¶ n¨ng giao tiÕp víi nhiÒu ngêi, nhiÒu nÒn v¨n ho¸ kh¸c nhau. +Đến đâu Ngời cũng học hỏi, tìm hiểu văn hoá nghệ thuật của nớc đó đến mức uyên th©m. 2.Th.độ của Bác trong việc tiếp thu văn hoá nhân loại trong VB “Ph.cách HCM”? Gîi ý: -Ngêi võa tiÕp thu v.ho¸ nh©n lo¹i, võa biÕt phª ph¸n nh÷ng tiªu cùc cña CNTB => §ã lµ thái độ chủ động trong tiếp thu văn hoá. -TiÕp thu v.ho¸ nh©n lo¹i nhng kh«ng hÒ lµm mÊt b¶n s¾c v.ho¸ d.téc. Ngêi biÕt kÕt hîp, nhào nặn tinh hoa văn hoá Phơng Đông và Phơng Tây để tạo ra 1 p.cách sống rất độc đáo => Đó là p.cách rất Việt Nam, rất phơng Đông nhng cũng rất mới, rất hiện đại. 3.Nh÷ng chi tiÕt nµo trong VB “Phong c¸ch HCM” cho thÊy lèi sèng cña B¸c rÊt b×nh dÞ mµ thanh cao? Gîi ý: -Gi¶n dÞ: N¬i ë, lµm viÖc, trang phôc, c¸ch ¨n uèng… -Thanh cao: Đó là lối sống có văn hoá đã trở thành 1 quan điểm thẩm mĩ: cái đẹp là sự giản dÞ, tù nhiªn. 4.Kh«ng nh÷ng gi¶n dÞ trong lèi sèng mµ B¸c cßn gi¶n dÞ trong nãi vµ viÕt. Em h·y dÉn ra những lời nói giản dị của Bác nhng đã trở thành chân lí của d.tộc và thời đaị? Gîi ý: -Không có gì quí hơn độc lập tự do -Níc ViÖt Nam lµ 1, d.téc ViÖt Nam lµ 1, s«ng cã thÓ c¹n, nói cã thÓ mßn song ch©n lÝ Êy không bao giờ thay đổi. -Trong bàn tay có ngón dài ngón ngắn nhng ngắn hay dài đều hội tụ nơi bàn tay. 5.Th«ng qua viÖc p.tÝch sù phong phó, s©u s¾c trong b¶n lÜnh v¨n ho¸ Hå ChÝ Minh, t.gi¶ Lª Anh Trµ muèn kh¬i dËy ë chóng ta ®iÒu g×? Gîi ý: -Khơi dậy niềm kính phục, lòng yêu mến vị lãnh tụ vĩ đại của d.tộc, danh nhân văn hoá TG Hồ ChÝ Minh trong lßng mçi chóng ta. -Ph¶i rÌn luyÖn, häc tËp theo c¸ch sèng, t¸c phong lµm viÖc cña B¸c. 6.Em hiểu ntn về đề nghị của Mác-két: “Mở 1 nhà băng lu giữ trí nhớ có thể tồn tại đợc sau tai ho¹ h¹t nh©n”. Gîi ý: * Đề nghị này nhằm hớng tới mục đích của bài nghị luận: -Tè c¸o tÝnh phi lÝ cña chiÕn tranh h¹t nh©n. -Lªn ¸n c¸c thÕ lùc hiÕu chiÕn -Lµm cho loµi ngêi hiÓu râ h¬n tÝnh cÊp b¸ch trong nhiÖm vô ng¨n chÆn chiÕn tranh h¹t nh©n. 7.Vì sao có thể nói: Ch.tranh hạt nhân là hành động cực kì phi lí, đe doạ c.sống con ngời và trái đất? Gîi ý: -Bởi nó đe doạ con ngời và c.sống trên trái đất. -DÉn chøng: +50.000 đầu đạn hạt nhân tơng đơng 4 tấn thuốc nổ/ ngời => biến hết thảy 12 lần mọi dấu vết của sự sống trên trái đất. +Tiªu diÖt tÊt c¶ c¸c hµnh tinh ®ang xoay quanh mÆt trêi + thªm 4 hµnh tinh n÷a vµ ph¸ huû thÕ c©n b»ng cña hÖ mÆt trêi. +HiÓm ho¹ kinh khñng cña viÖc tµng tr÷ kho vò khÝ h¹t nh©n trªn TG thêi ®iÓm hiÖn t¹i n¨m 1986. +Chỉ cần ấn nút trên bàn phím là tất cả thành cái chết và sự huỷ diệt => đó là nguy cơ th¶m ho¹ tiÒm tµng ghª gím nhÊt, khñng khiÕp nhÊt do con ngêi cã thÓ g©y ra. 8.Em cã nhËn xÐt g× vÒ c¸ch lËp luËn cña t.gi¶ trong bµi “§Êu tranh cho mét TG hoµ b×nh” nµy? Gîi ý:.

(39) -Hîp lÝ: nªu lªn sù huû diÖt cña ch.tranh h¹t nh©n ë nhiÒu ph.diÖn kh¸c nhau: +Huû diÖt tÝnh m¹ng con ngêi +Hñy diÖt toµn bé sù sèn +Lµm cho c/s con ngêi nghÌo khæ +Ph¶n l¹i qu¸ tr×nh tiÕn ho¸ cña tù nhiªn -Hệ thống lí lẽ đợc gắn chặt với hệ thống d/c chính xác cụ thể,chính xác,bảo đảm tính thuyết phục cao giúp cho ngời đọc nhận thấy đợc sự phi lí của cuộc chạy đua vũ trang và tÝnh chÊt nguy hiÓm cña chiÕn tranh h¹t nh©n -Nªu nhiÖm vô 1 c¸ch hÕt søc tù nhiªn,mang tÝnh thuyÕt phôc cao 9.VB: Tuyên bố về sự sống còn, quyền đợc bảo vệ và phát triển của trẻ em có xuất xứ ntn? Gîi ý: TrÝch phÇn ®Çu b¶n “Tuyªn bè cña héi nghÞ cÊp cao thÕ giíi vÒ trÎ em häp t¹i trô së Liªn hîp quèc,Niu-Oãc ngµy 30-9 1990,in trong cuèn “ViÖt Nam vµ c¸c v¨n kiÖn quèc tÕ vÒ quyÒn trÎ em”. 10.Nªu néi dung cô thÓ mçi phÇn cña VB “Tuyªn bè TG vÒ sù sèng cßn, quyÒn ® îc b¶o vÖ vµ ph¸t triÓn cña TE”? Gîi ý: *PhÇn th¸ch thøc: nªu lªn nh÷ng thùc tÕ, nh÷ng con sè vÒ c.sèng khæ cùc trªn nhiÒu mÆt, vÒ t×nh tr¹ng bÞ r¬i vµo hiÓm ho¹ cña nhiÒu trÎ em trªn thÕ giíi hiÖn nay: -Bị trở thành nạn nhân của chiến tranh và bạo lực, của sự phân biệt chủng tộc, chế độ a-pácthai, sự xâm lợc, chiếm đóng và thôn tính của nớc ngoài. -Chịu đựng những thảm hoạ của đói nghèo,khủng hoảng kinh tế, của tình trạng vô gia c, dịch bÖnh, mï ch÷, m«i trêng xuèng cÊp. -ChÕt do suy dinh dìng vµ bÖnh tËt => Đó là những thách thức mà những nhà lãnh đạo chính trị phải đáp ứng. *Phần cơ hội: Khẳng định những điều kiện thuận lợi cơ bản để cộng đồng quốc tế có thể ®Èy m¹nh viÖc b¶o vÖ, ch¨m sãc trÎ em: -Sự liên kết lại các quốc gia cùng ý thức cao của cộng đồng quốc tế trên lĩnh vực này. Đã có c«ng ø«c vÒ quyÒn trÎ em lµm c¬ së, t¹o ra 1 c¬ héi míi. -Sù hîp t¸c vµ ®k qtÕ ngµy cµng cã hiÖu qu¶ cô thÓ trªn nhiÒu lÜnh vùc; phong trµo gi¶i trõ quân bị đợc đẩy mạnh tạo điều kiện cho 1 số tài nguyên to lớn có thể đợc chuyển sang phục vụ các môc tiªu kinh tÕ, t¨ng cêng phóc lîi cho x· héi. *Phần nhiệm vụ: xác định những n.vụ cụ thể mà từng quốc gia và cả cộng đồng quốc tế cần lµm v× sù sèng con,ph¸t triÓn cña trÎ em: -Tăng cờng sức khoả và chế độ dinh dỡng của trẻ em. -Quan t©m,ch¨m sãc tÎ em tµn tËt,vµ trÎ em cã h.c¶nh sèng khã kh¨n -Tăng cờng vai trò của phụ nữ nói chung và phải đảm bảo quyền bình đẳng giữa nam và nữ để thực hiện lợi ích của trẻ em, đ.biệt là các em gái. -Đ.bảo sao cho trẻ đợc học hết bậc GD c.sở và không để cho 1 em nào mù chữ. -Th.hiện KHHGĐ, tạo đ.kiện để TE lớn khôn và phát triển trên nền móng gi.đình. -Phải c.bị để các em có thể sống 1 c.sống có trách nhiệm trong một XH tự do. -Vì tơng lai của trẻ em, cần cấp bách bảo đảm hoặc khôi phục lại sự tăng trởng và phát triển đều đặn nền kinh tế - xã hội ở tất cả các nớc. => Các n.vụ đợc nêu ra vừa bao quát vừa cụ thể vừa toàn diện trên mọi lĩnh vực. Và đợc nêu lên với 1 thái độ dứt khoát, thể hiện quyết tâm cao độ của cộng đồng quốc tế. 11.Nêu suy nghĩ của em sau khi đọc xong VB “Tuyên bố TG…” bằng một đ.văn d.dịch. Gîi ý: -Các cấp l.đạo đã nêu lên đợc th.trạng đáng báo động về c.sống khó khăn, bất hạnh của TE trªn TG: +N¹n nh©n cña ch.tranh, b¹o lùc, tÖ p.biÖt chñng téc… +BÞ cìng bøc, bÞ ruång rÉy… +Phải chịu thảm hoạ của đói nghèo, bệnh tật, thất học, mù chữ… +BÞ ¶nh hëng c¶u nh÷ng c¨n bÖnh thÕ kØ do AIDS. -Bài viết nêu ra đợc những nhiệm vụ của cộng đồng để TE có thể vui chơi, học tập, phát triển một c¸ch thuËn lîi: +Tăng cờng sức khoẻ và chế độ dinh dỡng của TE. +TE tàn tật, có hoàn cảnh sống đặc biệt sẽ đợc quan tâm nhiều hơn. +TE trai và gái sẽ đợc đối xử bình đẳng nh nhau. +TE sẽ đợc đảm bảo học hết bậc giáo dục cơ sở. =>Liên hệ với v.đề này ở VN: V.đề q.tâm đến TE luôn đợc Đảng và Nhà nớc đặt lên hàng đầu: +TE đúng độ tuổi đều đợc đi học. +ốm đau đợc chăm sóc, dới 6 tuổi đợc khám chữa bệnh miễn phí. +Các ngày Tết trung thu, Tết thiếu nhi đều đợc tổ chức vui chơi..

(40)

tich luy va on tap van 9

Tài liệu liên quan

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về