Giáo án Ngữ văn Lớp 6 - Tiết 77: Sông nước Cà Mau - Năm học 2008-2009 - Khoàng Thị Chính

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Ng÷ v¨n 6 n¨m häc 2008-2009 Ngµy so¹n:11/1 Ngµy gi¶ng: 6A1 :13/1 6A2: 13/1. Văn bản: Sông nước Cà Mau TiÕt 77 : §äc - hiÓu v¨n b¶n. A.Mục tiêu cần đạt. 1. Kiến thức. - Cảm nhận được sự phong phú và độc đáo của thiên nhiên sông nước vùng Cà Mau. 2. Kĩ năng. - Nắm được nghệ thuật miêu tả cảnh sông nước của tác giả. 3. Thái độ. B. Chuẩn bị. * Giáo viên: ChuÈn bÞ néi dung bµi gi¶ng * Häc sinh: ChuÈn bÞ bµi theo c©u hái SGk. C. Tiến trình tổ chức các hoạt đông. Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ. Bài học đường đời đầu tiên của Dế Mèn rút ra là gì? Em có suy nghĩ gì vế câu nói cña DÕ Cho¾t. Hoạt động 2: Giíi thiÖu. " Đất rừng phương nam " là 1 trong những tác phẩm xuất xắc của văn học thiếu nhi nước ta. Từ khi ra mắt bạn đọc ( 1957 ) nó đã có sức hấp dẫn lâu bền với những thế hệ bạn đọc cho đèn tận ngày nay. Tác phẩm đã được in lại nhiều lần, được dựng thanh phim khá thành công, bộ phim '' Đất Phương Nam ". Hoạt động 3: §äc - hiÓu v¨n b¶n. Hoạt động của giáo viên. Hoạt động của Nội dung cần đạt. học sinh. I. §äc vµ t×m hiÓu chó thÝch. Nêu đặc điểm 1. Tác giả, tác phẩm. ? Nêu những đặc điểm cơ c¬ b¶n vÒ t¸c * T¸c gi¶? §oµn Giái ( 1925 - 1989 ) b¶n vÒ t¸c gi¶? gi¶ Quª ë TiÒn Giang. - Tác phẩm của Đoàn Giỏi thường viết về thiên nhiên, con người ở Nam bộ. - GV bæ sung thªm. * T¸c phÈm. - Trích từ chương XVIII của truyện "Đất rừng phương nam". ? Nªu xuÊt xø cña bµi v¨n? đọc 2. §äc. Yêu cầu: - Đoạn đầu đọc chậm, giọng đều, càng về sau cµng nhanh dÇn lªn. §Õn đoạn tả chợ đọc giọng vui, linh ho¹t. - HS nhận xét bạn đọc. nhËn xÐt - GV nhËn xÐt, uèn n¾n.. 3. Tõ khã. II. T×m hiÓu cÊu tróc v¨n b¶n. - Ng«i thø nhÊt.. Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Ng÷ v¨n 6 n¨m häc 2008-2009 ? Bµi v¨n ®­îc kÓ theo ng«i thø mÊy?. - Người kể chuyện là chú bé An -> T¸c gi¶ cã thÓ miªu t¶ c¶nh quan 1 vïng réng lín theo 1 tr×nh tù tù nhiªn hîp lÝ.. tr¶ lêi. ? T¸c dông cña nã? ? Bµi v¨n t¶ cµnh g×? vµ t¶ theo tr×nh tù nµo?. ph¸t hiÖn xác định bố côc bµi v¨n. ? Nªu bè côc cña bµi v¨n, giíi h¹n tõng phÇn? Mçi phÇn nªu ý nghÜa.. ? Qua bµi v¨n gióp em h×nh dung vÞ trÝ quan s¸t cña người miêu tả như thế nào? VÞ trÝ Êy cã thuËn lîi g× trong viÖc quan s¸t, miªu t¶?.. - Bµi v¨n miªu t¶ c¶nh quan 1 vïng sông nước Cà Mau ở cực Nam của Tổ Quèc. - Miªu t¶ theo tr×nh tù tõ kh¸i qu¸t -> Chi tiÕt. - Bè côc: 3 phÇn. 1. Từ đầu -> 1 màu xanh đơn điệu: ấn tượng ban đầu về sông nước Cà Mau. 2. TiÕp -> S¸ng ban mai: Miªu t¶ c¸c kªnh r¹ch. 3. Cßn l¹i: Miªu t¶ chî N¨m C¨n.. ph¸t hiÖn. GV: Qua bµi v¨n ta thÊy, t¸c giả đã vận dụng những hiểu biết của mình về địa lý, ngôn ng÷ ®­avµo nh÷ng ®o¹n thuyết minh, giới thiệu địa danh và cách đặ tên các dßng s«ng. ? Cảnh sông nước Cà Mau ®­îc giíi thiÖu nh­ thÕ nµo?.. ph¸t hiÖn. ? ấn tượng nổi bật ban đầu về vùng sông nước Cà Mau lµ g×?. ph¸t hiÖn. - VÞ trÝ quan s¸t trªn 1 con thuyÒn xu«i theo c¸c con r¹ch vïng Cµ Mau. -> Giúp người đọc hình dung được toµn c¶nh. III. Ph©n tÝch. 1. C¶nh bao qu¸t cña 1 vïng s«ng nước Cà Mau.. - Kªnh r¹ch chi chÝt nh­ m¹ng nhÖn. - Trên thì trời xanh, dưới thì nước xanh... -> Kh«ng gian mªnh m«ng réng lín. kênh rạch bủa vây chi chít và đựoc bao trïm trong mÇu xanh.. ? Để có được ấn tượng khái quát cao nhất về vùng đất Cà Mau, tác giả đã cảm nhận. - TËp trung miªu t¶ c¶nh thiªn nhiªn qua sù c¶m nhËn cña thÞ gi¸c vµ thÝnh gi¸c. §Æc biÖt lµ c¶m gi¸c vÒ 1 mÇu. Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Ng÷ v¨n 6 n¨m häc 2008-2009 thiªn nhiªn qua nh÷ng gi¸c quan nµo?. ? Trong ®o¹n v¨n trªn, t¸c giả đã sử dụng nghệ thuật tiªu biÓu nµo?. xanh bao trïm, tiÕng r× rµo bÊt tËn cña rõng c©y, cña sãng, giã.... ph¸t hiÖn. ph¸t hiÖn. ? Tªn gäi c¸c con s«ng, r¹ch có gì đáng chú ý?. ? Tại sao người Miền Tây lại đặt tên như vậy?. ph¸t hiÖn. ? Qua cách đặt tên gắn liền với các địa danh đã gợi ra đặc điểm gì tự nhiên và con người nơi đây?. GV: §o¹n sau t¸c gi¶ t¶ dßng s«ng N¨m C¨n. ? T×m nh÷ng chi tiÕt miªu t¶ dßng s«ng vµ rõng ®­íc?. 2. C¶nh kªnh r¹ch s«ng ngßi Cµ Mau. - TËp trung miªu t¶, giíi thiÖu vÒ c¸c địa danh ở vùng sông nước Cà Mau.. GV: Cụ thể cảnh sông nước vïng Cµ Mau ®­îc giíi thiÖu nh­ thÕ nµo? -> PhÇn 2 ? Trong ®o¹n v¨n, t¸c gi¶ trung chó ý tËp trung t¶ g×?. - NghÖ thuËt: T¶ xen kÏ, lçi liÖt kª, so sánh, điệp từ, đặc biệt là những tính từ chØ mµu s¾c va tr¹ng th¸i, c¶m gi¸c.. -> §Æt tªn kh«ng ph¶i b»ng nh÷ng danh từ mĩ lệ mà cứ theo đặc điểm riªng, kh«ng lÉn lén víi c¸c vïng s«ng nước khác. - Tạo ra 1 màu sắc địa phương riêng, không lẫn lộn với các vùng sông nước kh¸c.. -> Thiªn nhiªn tù nhiªn hoang d·. Phong phú, con người sống gần với thiªn nhiªn nªn rÊt gi¶n dÞ, chÊt ph¸c. * Dßng s«ng. - Con sông rộng lớn ngàn thước. - Nước ầm ầm đổ ra biển ngày đêm nh­ th¸c. - Cá bơi hành đàn... rừng đước cao ngÊt.. ph¸t hiÖn. - Động từ: Thoắt qua, đổ xuôi về. - Không thay đổi được vì sẽ làm sai lệch nội dung, đặc biệt là trạng thái hành động của con thuyền.. - Gv đọc câu '' Thuyền. Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Ng÷ v¨n 6 n¨m häc 2008-2009 chóng t«i chÌo tho¾t... ". ? Chỉ ra những động từ, cụm phát hiện động từ chỉ hoạt động của con thuyÒn? ? Nếu thay đổi trật tự của những động từ, cụm động từ phát hiện có ảnh hưởng đến nội dung diễn đạt không? Từ đó nhận xét về sự diễn đạt, cách dùng tõ cña t¸c gi¶.. * Thoắt qua: Con thuyền vượt qua 1 n¬i khã kh¨n, nguy hiÓm. * §æ ra: Con thuyÒn tõ con kªnh nhá ra dßng s«ng lín. * Xu«i vÒ: Con thuyÒn nhÑ nhµng xu«i theo.. ? Bªn c¹nh dßng s«ng, h×nh ¶nh rõng ®­íc ®­îc miªu t¶ sinh động. Hãy chỉ ra những tõ ng÷ miªu t¶ mµu s¾c rõng ®­íc vµ nhËn xÐt c¸ch miªu tả đó?. -> Dßng s«ng réng lín, thiªn nhiªn phong phó trµn ®Çy søc sèng. 3. C¶nh chî N¨m C¨n.. ph¸t hiÖn. - Tác giả chọn 3 mức độ, sắc thái, màu xanh l¸ m¹, mµu xanh rªu, mµu xanh chai lä. -> Cùng chỉ 1 màu xanh đã miêu tả các lớp cây đước từ non đến già nối tiÕp.. - Chợ họp trên bờ sông, ồn ào, đông vui tÊp nËp..., bµ con c¸c d©n téc trao đổi, buôn bán.... ? C¶m nhËn cña em vÒ s«ng, ®­íc ë Cµ Mau? ph¸t hiÖn. - Quan sát kỹ lưỡng, tinh tế, âm thanh, mµu s¾c... -> Chợ Năm Căn tấp nập, trù phú đông vui, mang h¬i thë riªng cña vïng ven sông nước Nam Bộ. - Là bức tranh độc đáo trong những xãm chî vïng rõng Cµ Mau. - Gièng: Cïng lµ miªu t¶. - Kh¸c: 1. T¶ c¶nh. 2. T¶ vËt.. ? §o¹n 3 tËp trung miªu t¶ c¶nh g×? ? T×m nh÷ng chi tiÕt miªu t¶ chî N¨m C¨n? ? NhËn xÐt c¸ch miªu t¶ cña t¸c gi¶? ? C¶m nhËn cña em vÒ chî N¨m C¨n nh­ thÕ nµo?. IV. Tæng kÕt. đọc. * Ghi nhí ( SGK/25 ).. Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Ng÷ v¨n 6 n¨m häc 2008-2009 ? So s¸nh v¨n b¶n "S«ng nước Cà Mau" với văn bản "Bµi häc ®Çu tiªn" rót ra sù gièng vµ kh¸c nhau vÒ néi dung.. so s¸nh. ? Em hiÓu biÕt ®­îc g× vÒ thiªn nhiªn, cuéc sèng ë vùng sông nước Cà Mau qua c¸ch miªu t¶ cña t¸c gi¶? IV. Hoạt động nối tiếp - Viết 1 đoạn văn trình bày cảm nhận của em về sông nước Cà Mau. - Hoµn thµnh nèt ®o¹n v¨n ( nÕu ch­a lµm xong). - Häc ghi nhí. - So¹n bµi: Bøc tranh cña em g¸i t«i.. Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(6)</span>