Tải bản đầy đủ (.docx) (11 trang)

Học sinh giỏi toán 11 vĩnh phúc 2019

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (412.73 KB, 11 trang )

Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

ĐỀ KSCL ĐỘI TUYỂN HSG KHỐI 11
TRƯỜNG THPT YÊN LẠC 2 – VĨNH
PHÚC
MÔN TOÁN
TIME: 180 PHÚT
Câu 1 (1,0 điểm).

a) [1D1-3.3-3] Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số
b) [1D1-3.5-2] dGiải phương trình:

y=

cos x + 2sin x + 3
2cos x − sin x + 4 .

cos 2 x + ( 1 + 2cos x ) ( sin x − cos x ) = 0 .

Câu 2 (1,0 điểm).

[1D1-3.5-2] Cho tam giác

ABC



· = 90°
BC = a, AB = c, AC = b . Biết góc BAC



theo thứ tự lập thành cấp số nhân. Tính số đo góc



a,

2
b, c
3

B, C .

Câu 3 (1,0 điểm).
[1D2-3.2-3] Cho

n

là một số nguyên dương. Gọi

2
đa thức của ( x + 1) ( x + 2 )
n

n

. Tìm

a3n− 3


là hệ số của

x3n − 3

trong khai triển thành

n sao cho a3n− 3 = 26n ?.

Câu 4 (1,0 điểm).
[1D2-2.1-4] Cho các chữ số 0;1; 2; 3; 4; 5; 6; 7. Từ 8 chữ số trên lập được bao nhiêu số tự
nhiên có 8 chữ số đôi một khác nhau sao cho tổng 4 chữ số đầu bằng tổng 4 chữ số cuối?
Câu 5 (1,0 điểm).

[1D4-1.7-4] Cho dãy số
quát và tính

( un )

u1 = 2019


1
n
un +1 = n +1 un +
thỏa mãn: 
2019n . Tìm công thức số hạng tổng

lim un .

Câu 6 (2,0 điểm).

Cho

hình

chóp

S .ABCD



đáy

ABCD



· = 600 , SA ⊥ ( ABCD), SA = a 3.
AD = 2a, AB = BC = CD = a, BAD
M
uuur uuur r uur uur r
mãn 3MB + MS = 0, 4 IS + 3ID = 0. Mặt phẳng ( AIM ) cắt SC tại N .

hình


I

thang




là hai điểm thỏa


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

SD

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

a)

Chứng minh rằng đường thẳng

vuông góc với mặt phẳng

b)

Chứng minh

c)

Tính diện tích của thiết diện tạo bởi mặt phẳng

( AIM ).

·ANI = 900 ; ·AMI = 900.

( AMI )


và hình chóp

S .ABCD.

Câu 7 (1,0 điểm).
Cho tứ diện
phẳng

(α )

ABCD , gọi G

đi qua

G′

BCD , G′

là trung điểm của

lần lượt tại

B′, C ′, D′ . Tính

là trọng tâm tam giác

cắt các cạnh

AB, AC , AD


AB AC AD
+
+
AB′ AC ′ AD′ .
Câu 8 (1,0 điểm).
[1D4-3.4-4] Cho

n số a1 , a2 ,..., an ∈ [ 0;1] . Chứng minh rằng:

( 1 + a1 + a2 + a3 + ... + an )

2

≥ 4 ( a12 + a22 + a32 + ... + an2 )

AG .

Một mặt


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

GIẢI CHI TIẾT ĐỀ THI CHỌN HSG
THPT YÊN LẠC 2 – VĨNH PHÚC
KHỐI 11

Câu 1 (1,0 điểm).


a) [1D1-3.3-3] Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số
b) [1D1-3.5-2] Giải phương trình:

y=

cos x + 2sin x + 3
2cos x − sin x + 4 .

cos 2 x + ( 1 + 2cos x ) ( sin x − cos x ) = 0 .
Lời giải

a) Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số

y=

cos x + 2sin x + 3
2cos x − sin x + 4 .

Lời giải
Tác giả: Nguyễn Yên Phương; Fb: Yenphuong Nguyen
Phản biện: Fb:Hieu Le
Với mỗi

x∈ ¡

ta có:

2cos x − sin x + 4 = 2 ( cos x + 1) + ( 1 − sin x ) + 1 > 0

(vì


sin x ∈ [ − 1;1] , cos x ∈ [ − 1;1] )

nên

y=

cos x + 2sin x + 3
⇔ y ( 2cos x − sin x + 4 ) = cos x + 2sin x + 3
2cos x − sin x + 4

⇔ ( y + 2 ) sin x + ( 1 − 2 y ) cos x + ( 3 − 4 y ) = 0
Phương trình (*) có nghiệm khi và chỉ khi

tương đương

11y 2 − 24 y + 4 ≤ 0 ⇔

(*)

( y + 2) + ( 1 − 2 y ) ≥ ( 3 − 4 y )
2

2

2

2
≤ y≤2
.

11

Giá trị lớn nhất và nhỏ nhất của hàm số đã cho lần lượt là

m=

2
,M = 2
.
11

,


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

b) Giải phương trình:

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

cos 2 x + ( 1 + 2cos x ) ( sin x − cos x ) = 0 .
Lời giải
Tác giả: Lê Trọng Hiếu ; Fb: Hieu Le
Phản biện: Nguyễn Văn Mạnh ; Fb: Nguyễn Văn Mạnh

Ta có:

cos 2 x + ( 1 + 2cos x ) ( sin x − cos x ) = 0

⇔ cos 2 x − sin 2 x + ( 1 + 2cos x ) ( sin x − cos x ) = 0

⇔ ( cos x − sin x ) ( cos x + sin x ) − ( 1 + 2cos x ) ( cos x − sin x ) = 0
⇔ ( cos x − sin x ) ( cos x + sin x − 1 − 2cos x ) = 0
⇔ ( cos x − sin x ) ( sin x − cos x − 1) = 0
 cos x − sin x = 0
⇔
 sin x − cos x − 1 = 0


π
 π
cos x − sin x = 0 ⇔ sin x − cos x = 0 ⇔ sin  x − ÷ = 0 ⇔ x = + kπ ( k ∈ ¢ )
4
4

 π π
 π
 x − 4 = 4 + k 2π
x = + k 2π
 π
sin x − cos x − 1 = 0 ⇔ 2 sin  x − ÷ = 1 ⇔ 
⇔
( k ∈ ¢)
2

4

 x − π = 3π + k 2π
 x = π + k 2π
 4 4


Vậy phương trình có 3 nghiệm :

x=

π
π
+ kπ x = + k 2π x = π + k 2π ( k ∈ ¢ )
;
;
4
2

Câu 2 (1,0 điểm).

[1D1-3.5-2] Cho tam giác

ABC



BC = a, AB = c, AC = b . Biết góc

theo thứ tự lập thành cấp số nhân. Tính số đo góc

· = 90°
BAC



a,


2
b, c
3

B, C .

Lời giải
Tác giả: Nguyễn Văn Mạnh ; Fb: Nguyễn Văn Mạnh
Phản biện: Nguyễn Đức Hoạch ; Fb: Hoạch Nguyễn


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Do

a,

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

2
2 2
b, c
b = ac
theo thứ tự lập thành cấp số nhân nên ta có 3
(*)
3

Áp dụng định lí sin cho tam giác


ABC

a
b
c
=
=
· = 90° ⇒ sin A = 1
ta có sin A sin B sin C mà BAC

b
c
=
= a ⇒ b = a sin B, c = a sinC = a cosB
Do đó sin B sin C
(vì tam giác
Khi đó (*)



ABC

vuông tại

A)

2 2 2
a sin B = a 2 cos B ⇔ 2 ( 1 − cos 2 B ) = 3cos B ⇔ 2cos 2 B + 3cos B − 2 = 0
3


1

cosB =


2

 cosB = − 2(lo¹i)
Với
Vậy

cosB =

1
2 vì

B là góc của tam giác ABC

nên

B = 60° ⇒ C = 30°

B = 60°, C = 30° .

Câu 3 (1,0 điểm).
[1D2-3.2-3] Cho

n

là một số nguyên dương. Gọi


2
đa thức của ( x + 1) ( x + 2 )
n

n

. Tìm

a3n− 3

là hệ số của

x3n − 3

trong khai triển thành

n sao cho a3n− 3 = 26n ?.
Lời giải
Tác giả: Nguyễn Đức Hoạch, Fb: Hoạch Nguyễn
Phản biện: Nguyễn Văn Mộng, FB: Nguyễn Văn Mộng

 n k 2 n −k   n m n − m m   n k 2 n− 2 k   n m n− m m 
( x + 1) ( x + 2) =  ∑ Cn ( x ) ÷. ∑ Cn x .2 ÷ =  ∑ Cn x ÷. ∑ Cn x .2 ÷
Ta có:
 k =0
  m=0
  k =0
  m =0


2

n

n

( m, n, k ∈ ¥ ; 0 ≤ m, k ≤ n ) .


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Xét số hạng chứa
Do

k , m∈ ¥

x3n − 3

thì ta suy ra

nên suy ra

Hệ số của số hạng chứa
Theo giả thiết

( 2n − 2k ) + ( n − m ) = 3n − 3 ⇔ 2k + m = 3 .

( k , m ) ∈ { ( 0;3) , ( 1;1) } .
x3n − 3


a3n− 3 = 26n



a3n− 3 = Cn0 .Cn3 .23 + Cn1 .Cn1 .2 .

nên

Cn0 .Cn3 .23 + Cn1 .Cn1 .2 = 26n ⇔


Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

n!
n!
n!
.8 +
.
.2 = 26n
3!( n − 3) ! ( n − 1) ! ( n − 1) !

4n ( n − 1) ( n − 2 )
+ 2n 2 = 26n
⇔ 2n2 − 3n − 35 = 0 ⇔ n = 5 (Do n∈ ¥ ) .
3

Vậy

n = 5 thỏa mãn yêu cầu bài toán.


Câu 4 (1,0 điểm).
[1D2-2.1-4] Cho các chữ số 0;1; 2; 3; 4; 5; 6; 7. Từ 8 chữ số trên lập được bao nhiêu số tự
nhiên có 8 chữ số đôi một khác nhau sao cho tổng 4 chữ số đầu bằng tổng 4 chữ số cuối?
Lời giải
Tác giả: Nguyễn Văn Mộng; Fb: Nguyễn Văn Mộng
GVPB: Trần Thanh Sơn; Fb: Trần Thanh Sơn

0+ 1+ 2+ 3+ 4+ 5+ 6+ 7 = 28, nên để tổng 4 chữ số đầu và tổng 4 chữ số cuối bằng nhau là
tổng đó bằng 14 .
Do

Ta lập 4 bộ số có tổng là 14 và có chữ số 0 là:

( 0;1;6;7) ; ( 0;2;5;7) ; ( 0;3;4;7) ; ( 0;3;5;6) . Với mỗi bộ số có số 0 trên ứng với một bộ còn lại
không có số 0 và có tổng bằng 14.
TH1: Bộ có số 0 đứng trước: có 4 bộ có chữ số 0, ứng với mỗi bộ có:
+) Xếp 4 số đầu có

3.3! cách.

+) Xếp 4 số cuối có

4! cách.

Áp dụng qui tắc nhân có

4.3.3!.4! = 1728 số.

TH2: Bộ có số 0 đứng sau: có 4 bộ có chữ số 0, ứng với mỗi bộ có:
+) Xếp bộ không có chữ số 0 đứng trước có

+) Xếp bộ có chữ số 0 đứng sau có
Áp dụng qui tắc nhân có

4! cách.

4.4!.4! = 2304 số.

4! cách.


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Vậy có

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

1728+ 2304 = 4032 số thỏa mãn yêu cầu bài toán.

Câu 5 (1,0 điểm).

Cho dãy số

( un )

u1 = 2019


1
n
un +1 = n +1 un +

thỏa mãn: 
2019n . Tìm công thức số hạng tổng quát và tính

lim un .
Lời giải
Tác giả: Trần Thanh Sơn ; Fb: Trần Thanh Sơn
Phản biện: Dương Hà Hải; Fb: Dương Hà Hải

Ta có

unn++11 = unn +

1
1
⇒ unn++11 − unn =
n
2019
2019n do đó

1
 2 1
u2 − u1 = 20191

u 3 − u 2 = 1
3
2
20192

L


u n − u n −1 = 1
 n n −1 2019n −1 .
n −1

Suy ra:

unn − u11 =

1
1
1
+
+K +
1
2
2019 2019
2019n −1

 1 
1− 
÷
2019 

=
2018

.

n −1


 1 
1− 
÷
n
2019 
un = 2019 + 
Vậy
2018

.

Ta có
n −1

 1 
1− 
÷
n
2019 

1 < un = 2019 +
2018
(AM-GM cho

< n 2020 = n 1.1K 1.2020 <

n − 1 số 1 và số 2020 ).

 2019 
lim  1 +

÷= 1
Mặt khác
n  . Vậy lim un = 1 .

Câu 6 (2,0 điểm).

1 + 1 + K + 1 + 2020
2019
= 1+
n
n


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Cho

hình

chóp

S .ABCD



Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

đáy

ABCD




· = 600 , SA ⊥ ( ABCD), SA = a 3.
AD = 2a, AB = BC = CD = a, BAD
M
uuur uuur r uur uur r
mãn 3MB + MS = 0, 4 IS + 3ID = 0. Mặt phẳng ( AIM ) cắt SC tại N .

SD

d)

Chứng minh rằng đường thẳng

vuông góc với mặt phẳng

e)

Chứng minh

f)

Tính diện tích của thiết diện tạo bởi mặt phẳng

hình


I


thang

là hai điểm thỏa

( AIM ).

·ANI = 900 ; ·AMI = 900.

( AMI )

và hình chóp

S .ABCD.

Lời giải
Tác giả: Dương Hà Hải ; Fb: Dương Hà Hải.
Phản biện: Vũ Huỳnh Đức; Fb: Vũ Huỳnh Đức

a) Đặt

uuur r uuur r uuur r
AB = a, AD = b, AS = c.

uuur 1 r r
r
r
rr
rr
rr
BC = b, a = a, b = 2a, c = a 3, a.b = a 2 , a.c = 0, c.b = 0.

Ta có
2
uuur r r uur 3 r 4 r uuuur
SD = b − c, AI = b + c, AM =
Ta có:
7 7
Suy ra

uuur uur uuur uuuur
SD.AI = 0, SD. AM = 0.

Do đó

SD ⊥ AI , SD ⊥ AM .

Vậy

3r 1r
a + c.
4 4

SD ⊥ ( AMI ).

BD tại E. Trog mặt phẳng (SBD), SE
Khi đó, trong mặt phẳng ( SAC ), AF cắt SC tại N .

b) Trog mặt phẳng

( ABCD), AC


cắt

cắt

MI



tại

F.


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Ta có:

uuur 1 r 1 r
AN = a + b +
2 4

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

1 r uur
1r 5 r 1 r
c, NI = − a + b + c
2
2 28 14

uuur uur

⇒ AN .NI = 0 ⇒ AN ⊥ NI ⇒ ·ANI = 900.
uuuur 3 r 1 r uuur
3r 3r 9 r
AM = a + c, MI = − a + b + c
4 4
4 7 28

c)

uuuur uuur
· = 900.
⇒ AM .MI = 0 ⇒ AM ⊥ MI ⇒ AMI
Thiết diện tạo bởi mặt phẳng ( AMI ) và hình chop S . ABCD
Ta có S AMNI = S ANI + S AMN
Ta có

AM =

là tứ giác

AMNI .

a 3
a 6
a 42
, AN =
, NI =
2
2
14


1
3a 2 7
⇒ S ANI = AN .NI =
.
2
28
uuuur uuur
uuuur uuur 15a 2
AM . AN
5
14
·
·
AM . AN =
⇒ cos MAN
=
=
⇒ sin MAN
=
Ta có
16
AM . AN 4 2
8
1
3a 2 7
·
⇒ S AMN = AN . AM .sin MAN =
2
32

2
2
3a 7 3a 7 45a 2 7
S
=
+
=
.
Vậy AMNI
28
32
224
Câu 7 (1,0 điểm).
Cho tứ diện
phẳng

(α )

ABCD , gọi G

đi qua

G′

BCD , G′

là trung điểm của

lần lượt tại


B′, C ′, D′ . Tính

là trọng tâm tam giác

cắt các cạnh

AB, AC , AD

AG .

Một mặt

AB AC AD
+
+
AB′ AC ′ AD′ .
Lời giải
Tác giả: Vũ Huỳnh Đức; Fb: Vũ Huỳnh Đức.
Phản biện: Trần Đức Phương; Fb: Phuong Tran Duc.
1) Trước hết ta xét bài toán: “ Cho tam giác ABC có đường trung tuyến AM . Một đường
thẳng d bất kì cắt các cạnh

AB, AC

và đoạn thẳng

AB AC
AM
+
=2

A . Chứng minh rằng AB1 AC1 AM 1 ”

AM

lần lượt tại các điểm

B1 , C1 , M 1 khác


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

Chứng minh:
Qua B và

C

lần lượt dựng các đường thẳng nhận

uuuur
B1C1

làm vectơ chỉ phương. Mỗi đường

AM tại E và F (hình vẽ). Không mất tính tổng quát,
AM thì khi đó F đối xứng với E qua M .

thẳng này theo thứ tự cắt đường thẳng
ta giả sử


E

thuộc đoạn

Áp dụng định lí Thales, ta có

AB AE AM − ME AC AF AM + MF AM + ME
=
=
=
=
=
AB1 AM 1
AM 1 , AC1 AM 1
AM 1
AM 1 .


AB AC AM − ME AM + ME
AM
+
=
+
=2
AB1 AC1
AM 1
AM 1
AM 1 .(đpcm)


2) Gọi

M,N

theo thứ tự là trung điểm của

của mặt phẳng

(α )

với

CD và BG

còn

M ′, N ′

theo thứ tự là giao điểm

AM , AN .

Áp dụng kết quả của bài toán trên vào các tam giác

∆ ACD, ∆ ABG, ∆ AMN

g

AC AD
AM

+
=2
( 1) ,
AC ′ AD′
AM ′

g

AB AG
AN
AB
AN
AB
AN
+
=2

+2= 2

=2
− 2 ( 2)
AB′ AG′
AN ′ AB′
AN ′ AB′
AN ′

g

AM AN
AG

+
=2
= 2.2 = 4 ( 3)
AM ′ AN ′
AG′

ta được:

AC AD AB
 AM AN 
+
+
= 2
+
÷ − 2 = 2.4 − 2 = 6 .


Từ ( 1) , ( 2 ) và ( 3) suy ra AC ′ AD′ AB′
AM
AN




Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

AC AD AB
+

+
=6
Vậy AC ′ AD′ AB ′
.
Câu 8 (1,0 điểm).
[1D4-3.4-4] Cho

n số a1 , a2 ,..., an ∈ [ 0;1] . Chứng minh rằng:

( 1 + a1 + a2 + a3 + ... + an )

2

≥ 4 ( a12 + a22 + a32 + ... + an2 )
Lời giải

Tác giả: Trần Đức Phương; Fb: Phuong Tran Duc.
Phản biện: Nguyễn Phương Thu; Fb: Nguyễn Phương Thu
Xét tam thức

f ( x ) = x 2 − ( 1 + a1 + a2 + ... + an ) x + ( a12 + a22 + ... + an2 )

Ta có:

f ( 1) = 1 − ( 1 + a1 + a2 + ... + an ) + ( a12 + a22 + ... + an2 )

= a1 ( a1 − 1) + a2 ( a2 − 1) + a3 ( a3 − 1) + ... + an ( an − 1)

Mặt khác


a1 , a2 ,..., an ∈ [ 0;1]

nên

 a1 ( a1 − 1) ≤ 0

 a2 ( a2 − 1) ≤ 0
⇒ f ( 1) ≤ 0

...

 a ( a − 1) ≤ 0
 n n


f ( 0 ) = a12 + a22 + ... + an2 ≥ 0 ⇒ f ( 1) . f ( 0 ) ≤ 0

Mặt khác hàm số

f ( x)

liên tục trên

[ 0;1] .


Sản phẩm của Group FB: STRONG TEAM TOÁN VD VDC

Do đó phương trình


f ( x) = 0

Đề THI HSG 11 YÊN LẠC 2 – VP - 2019 – TỔ 2

có nghiệm trên đoạn

[ 0;1] .

2
2
2
Suy ra ∆ = ( 1 + a1 + a2 + ... + an ) − 4 ( a1 + a2 + ... + an ) ≥ 0
2

Do đó: ( 1 + a1 + a2 + ... + an )

2

≥ 4 ( a12 + a22 + ... + an2 ) .



×