Giáo án Ngữ văn 7 bài 16: Ôn tập tác phẩm trữ tình
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (88.1 KB, 6 trang )
BÀI 16 - TIẾT 66+67- VH: ÔN TẬP TÁC PHẨM TRỮ TÌNH
A. Mục tiêu cần đạt:
1. Kiến thức :
- Hệ thống hóa những tác phẩm trữ tình dân gian, trung đại, hiện đại đã học ở học kỳ 1
lớp 7, từ đó hiểu rõ hơn, sâu hơn giá trị nội dung, nghệ thuật của chúng.Kn tp trữ tình, thơ
trữ tình,đặc điểm chủ yếu của thơ trữ tình,thể thơ trữ tình.
2. Kĩ năng :
- Rèn kĩ năng ghi nhớ, hệ thống hóa, tổng hợp, phân tích, chứng minh, cảm nhận phân
tích tp trữ tình.
3. Thái độ :
- Giáo dục tư tưởng tình cảm cho học sinh thông qua tác phẩm.
B. Chuẩn bị:
-. Gv: Soạn, thống kê.
-. Hs: ôn tập
C. Tiến trình lên lớp
1. ổn định tổ chức.
2. Bài cũ: ?Hãy kể tên một số tác phẩm trữ tình mà em đã học?
3. Tổ chức các hoạt động dạy và học:
Hoạt động 1:* Giới thiệu bài. Các em đã được học rất nhiều các tác phẩm trữ tình.. Để củng cố kiến
thức về tác phẩm trữ tình cũng như rèn các kĩ năng nhận biết, cảm thụ, hôm nay chúng ta cùng ôn tập.
Hoạt động của Gv và Hs
Nội dung
Hoạt động 2: Thống kê tác phẩm trữ 1. Một số tác phẩm trữ tình đã học
tình
- Giáo viên yêu cầu học sinh kẻ bảng
Trả lời các câu hỏi sgk: Tìm tên tác giả,
nội dung, thể loại của các tác phẩm trữ
tình rồi khớp vào bảng.
- Học sinh trả lời
- Nhận xét
- Gv kết luận
STT Tác phẩm
Tác giả
1
Phò giá về kinh
Trần
Khải
2
Sông
Nam
3
Bài ca Côn Sơn
Nguyễn Trãi
Lục bát
4
Sau phút chia li
Đặng Trần Côn
Song thất Tố cáo chiến tranh phi
lục bát
nghĩa, khát vọng hạnh
phúc lứa đôi.
5
Qua Đèo Ngang
Bà
huyện Thất
Nỗi nhớ thương quá khứ
Thanh Quan
ngôn bát đi đôi với nỗi buồn cô
cú
đơn… hoang sơ.
6
Cảm nghĩ trong Lí Bạch
đêm thanh tĩnh
núi
Thể loại
Nội dung
Quang Ngũ ngôn Hào khí chiến thắng và
tứ tuyệt
khát vọng thái bình thịnh
trị.
nước
Thất
ngôn
tuyệt
Ý thức độc lập tự chủ và
tứ quyết tâm tiêu diệt địch.
Nhân cách thanh cao và
sự giao hoà tuyệt đối với
thiên nhiên.
Ngũ ngôn Tình cảm quê hương sâu
tứ tuyệt
lắng qua khoảnh khắc
đêm vắng.
7
Ngẫu nhiên viết Hạ Tri Chương
nhân buổi mới về
quê
Thất
ngôn
tuyệt
8
Bài ca nhà tranh Đỗ Phủ
bị gió thu phá
Cổ phong Tinh thần nhân đạo và
lòng vị tha ca cả.
9
Bạn đến chơi nhà
Thất
Tình bạn chân thanh,
ngôn bát thắm thiết, tri âm tri kỉ.
cú.
10
Buổi chiều đứng ở Trần
phủ…..
Tông
11
Cảnh khuya
12
Rằm tháng giêng
13
Tiếng gà trưa
Nguyễn
Khuyến
Tình cảm quê hương
tứ chân thành pha chút xót
xa lúc mới về quê.
Nhân Thất
Sự hoà hợp thiên nhiênngôn tứ con người, tâm hồn gắn
tuyệt.
bó máu thịt với quê
hương.
Hồ Chí Minh
Thất
Tình cảm yêu thiên
ngôn tứ nhiên, yêu nước sâu nặng
tuyệt.
và phong thái ung dung,
lạc quan của Hồ Chí
Minh.
Xuân Quuỳnh
5 tiếng
Tình cảm quê hương qua
những kỷ niệm đẹp của
tuổi thơ.
Hoạt động 3: Tìm những ý kiến 2. Tìm những ý kiến mà em cho là không
mà em cho là không chính xác
chính xác
- HS chỉ ra những ý kiến không
đúng
a, Đã là thơ thì nhất thiết chỉ được dùng
phương thức biểu cảm.
- Gv giải thích các ý đúng.
e, Thơ trữ tình chỉ được dùng lối nói trực tiếp
Thơ trữ tình , ca dao trữ tình, tuỳ để biểu hiện tình cảm, cảm xúc.
bút đều thuộc văn bản biểu cảm. i, Thơ trữ tình phải có một cốt truyện hay và
Nói cách khác văn bản trữ tình một hệ thóng nhân vật đa dạng.
không nhất thiết phải là thơ, có k, Thơ trữ tình phải có một hệ thống lập luận
thể là văn xuôi vì “ trữ tình” là chặt chẽ.
bộc lộ tình cảm, cảm xúc.
VD: Tuỳ bút: Mùa xuân của tôi,
Sài Gòn tôi yêu.
Trong thơ cũng có nhiều loại khác
nhau. Ví dụ: thơ trữ tình: Bài ca
Côn Sơn, Rằm tháng giêng….
Thơ tự sự: Lượm, Đêm nay Bác
không ngủ
Truyện thơ: Ví dụ: Truyện Kiều,
Lục Vân Tiên
- Thơ trữ
bản biểu
biểu cảm
gián tiếp
sự…)
tình cũng như các văn
cảm khác đều có thể 3. Điền vào chỗ trống
theo lối trực tiếp hoặc a, Tập thể và truyền miệng
(miêu tả, lập luận, tự
b, lục bát
c, so sánh, nhân hóa, ẩn dụ...
Hoạt động 4: Điền vào chỗ
+ Ghi nhớ( sgk)
trống
H: Tập điền từ vào chỗ trống
G: Tổng kết lại ghi nhớ ở SGK
G: Gọi HS đọc
Hoạt động của thầy và trò
Tiết 2:
Nội dung chính
4; Luyện tập:
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh Bài 1: Nói rõ nội dung trữ tình và hình
làm bài tập luyện tập
thức thể hiện của các câu thơ.
H: Đọc những câu thơ của Nguyễn Trãi - câu thơ thứ nhất, thứ hai làm toát lên nỗi
và nói rõ nội dung trữ tình và hình thức lo buồn sâu lắng.
thể hiện của những câu thơ đó?
- Hình thức thể hiện:
+ Câu 1: biểu cảm trực tiếp
+ Câu 2: Biểu cảm gián tiếp
Bài 2. So sánh:
H: Làm việc theo nhóm.
- Bài: Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh:
G? So sánh tình huống thể hiện tình tình cảm được biểu hiện trong lúc xa
yêu quê hương và cách thể hiện tình quê.Biểu cảm trực tiếp, thể hiện sự nhẹ
cảm đó trong hai bài thơ cảm nghĩ nhàng, sâu lắng.
trong đêm thanh tĩnh và Ngẫu nhiên - Bài: Hồi hương ngẫu thư :Tình cảm
viết nhân buổi mới về quê?
được biểu hiện lúc mới đặt chân về
- Đây là hai bài thơ mới học nên học quê.Biểu cảm gián tiếp, đượm màu sắc
sinh dễ dàng so sánh được.
hóm hỉnh mà ngậm ngùi.
Bài 3: So sánh:
G? So sánh cảnh vật được miêu tả và + Giống nhau: đều có đêm khuya, trăng,
tình cảm được biểu hiện trong hai bài thuyền, dòng sông
thơ: Đem dõ thuyền ở Phong Kiều và + Khác nhau: a.Cảnh vật miêu tả
bài thơ: Rằm tháng giêng.
- Bài “ Phong Kiều dạ bạc”: cảnh buồn
hiu hắt, vắng lặng, ảm đạm trong đêm
trăng mờ trên bến Phong Kiều.
- Nguyên tiêu: Cảnh bao la, bát ngát, tràn
đầy ánh trăng sáng, đầy sắc xuân, dào dạt
sức sống
b.Tình cảm được thể hiện
- Phong Kiều dạ bạc: buồn, cô đơn ( kẻ lữ
khách không ngủ vì nỗi buồn xa xứ)
H: XĐ
GV nhận xét
- Nguyên tiêu: ung dung, lạc quan, thanh
thản…(người chiến sĩ vừa hoàn thành
công việc trong đại của đất nước, của dân
tộc.)
Bài 4
- Câu đúng: b,c,e
- Câu sai: a,d
Hoạt động 2: Củng cố:
Hoạt động 3. Dặn dò- HDTH:
- Ôn tập lại nội dung, tình cảm thể hiện của các tác phẩm trữ tình.
- Ôn tập phần tiếng Việt.
Rút kinh nghiệm:.................................................................................................................
.............................................................................................................................................
