KHỞI NGHĨA THÁI NGUYÊN NĂM
1917
BỐ CỤC CHUNG
Nguyên Nhân
Diễn biến
Kết quả
Ý nghĩa
LỜI MỞ ĐẦU
Với bất kỳ quốc gia nào cung vậy, khi đất nước bị thực dân
Xâm lược với quyết tâm”giặc đến nhà đàn bà cũng đánh”
Năm 1858 thực dân pháp đổ bộ vào bán đảo sơn trà xâm
lược nước ta nhân dân ba miên nam-bắc đều nổi dậy đánh giặc
cứu nước
Trước phong trào đấu tranh lan rộng khắp cả nước, nhân dân mà
tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa của binh lính và tù binh Thái Nguyên
đây là cuộc khởi nghĩa lớn nhất và kéo dài nhất gây được tiếng vang
cho tất cả các phong trào đấu tranh của nhân dân từ 1914-1918
mà trong bài tiểu luận chúng tôi xếp thành hai ý chinh.
Phần một là hoàn cảnh nổ ra cuộc khởi nghĩa
Phần hai là diễn biến, kết quả, ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa
mà nội dung nó sẽ được chúng tôi trình bày sau đây.
Phía
bắc
VỊ
TRÍ
Phía
tây
Phía
đông
ĐỊA
LÝ
THÁI
NGUYÊN
Phía
nam
Hoàn cảnh
lịch sử
Hoàn
cảnh
thế giới
. Do quy luật phát triển không đồng đều giữa các Đế quốc. 1914-1918 chiến
ranh Thế giới thứ nhất bùng nổ.
. Cuộc chiến xảy ra giữa hai tập đoàn Đế quốc: phe hiệp ước gồm Anh, Nga
háp, sau thêm Nhật (1914), Ý (1915). Phe đồng minh gồm: Đức, Áo, Hung, sau
hêm Thổ Nhĩ Kỳ (1914), Bungary (1915)
. Từ nửa sau thế kỷ XIX, chủ nghĩa tư bản phương Tây chuyển nhanh từ giai
oạn tự do cạnh tranh sang giai đoạn Đế quốc
. Năm 1917 cách mạng Tháng Mười nga thành công mở đường cho nhiều đảng
ộng sản khác trên thế giới ra đời.
Hoà
n
Tình hình kinh tế việt nam
cảnh
tron
g
nướ
•Ngày c1-8-1914 chiến tranh Thế giới thứ nhất bùng nổ.
Đông Dương trở thành cái nôi vơ vét của thực dân pháp,
“nhiệm vụ của Đông Dương là phải cung cấp chính quốc
tối đa nguồn nhân lực, vật lực,tài lực, đồng thời vẫn phải
duy trì trật tự an ninh thuộc địa
•Công nghiệp thuộc địa phải gánh đỡ cho những tổn thất
thiếu hụt của chính quốc, xuất hiện nhiều công ty than
như công ty than Tuyên Quang(1915), Đông Triều(1917)…
Nông nghiệp từ chỗ chuyên canh cây lúa giờ đây chuyển
ang cây công nghiệp như thầu dầu, đậu, lạc, cao su..
Chúng bắt nhân dân ta nhổ lúa trồng đay, gai phục vụ cho
mẫu quốc” làm cho nền kinh tế việt nam giam sút nghiêm
rọng
Tình hình xã hội
Do sự biến đổi kinh tế đã tác động mạnh mẽ
xã hội nước ta.
Nông dân bị bần cùng sưu cao thuế nặng thiên
ụt lội xảy ra liên tiếp.
Công nhân gia tăng về số lượng( riêng nghành
ừ 12000 năm 1913 tăng lên17000 năm 1916)
g nhân cao su tăng gấp 5 lần…vv
ầng lớp tư sản thành thị đông đúc nhiều trung
hành chính, công thương nghiệp, dịch vụ… tri
c, học sinh, sinh viên.
ư sản việt nam tranh thủ thời gian pháp nới
độc quyền cố gắng vươn lên kinh doanh.
ã hội: chúng cho tay chân tung ra nhưng thơ
ổ động cho việc đi làm “Bia đỡ đạn” cho chúng
Phong trào đấu trang giải phóng dân tộc
đầu thế kỷ XX
Bước sang thế kỷ XX lịch sử Thế giới bước
ang một trang mới, giai đoạn đó là sự thức
nh của Châu Á và bước đầu cuộc chiến tranh
iành chính quyền của giai cấp vô sản tiên tiên
Châu Âu.
Còn ở Việt Nam bước sang thế kỷ XX thì gia
hập phong trào “Phương Đông thức tỉnh”
ó là sự kết hợp đấu tranh yêu nước với đấu
anh giành quyền dân chủ.
Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX những thông
n về tình hình chính trị thế giới trước hết
Châu Á Nhật Bản, Trung Quốc đã xâm nhập
ào Việt Nam từ đó nảy sinh các phong trào
êu nước.
Phong trào đấu tranh của nhân dân
Phong trào đấu tranh vũ trang
•
•
Do sự thất bại phong trào yêu
nước. Đến đầu thế kỷ XX thực
dân pháp tăng cường khai
thác thuộc địa khơi sâu lòng
căm phấn của quần chúng
cách mạng, điển hình là hoạt
động vũ trang nghĩa quân yên
thế
Các phong trào đi từ cải cách
đến bạo động vũ trang mặc dù
thất bại nhưng nêu cao tinh
thần dân tộc, tinh thần yêu
nước của nhân dân ta.
Bối cảnh cuộc khởi nghĩa
•Sau hiệp ước Hácmăng 1883 và Patơnốt
1884 đã đánh dấu sự sụp đổ hoàn toàn
của nhà nước phong kiến việt nam
•Trước tình hình đó một số nhà yêu đứng
đầu là Tôn Thất Thuyết đã đứng ra chống
Pháp.
•Ngày 13-8-1885 ông lấy danh nghĩa vua
Hàm Nghi xuông chiếu Cần Vương lần 1
•20-9-1885 xuống chiếu Cần Vương lần2
•Hưởng ứng chiếu Cần Vương nhiều cuộc
khởi nghĩa nổ ra như Bãi Sậy (1883-1892)
Hùng Lĩnh (1887-1892)…đăc biệt là phong
trào nông dân Yên Thế
Vua Hàm Nghi
Vụ đầu độc binh lính pháp ở Hà Nội
•
Ngày 27-6-1908 diễn ra
vụ đầu độc binh lĩnh pháp
ở Hà Nội làm cho hàng
ngũ quân pháp bị rối loạn,
hoang mang lo sợ.tuy
nhiên kế hoạch bị bại lộ
những người cầm đầu bị
bắt
Trịnh Văn Cấn(1881-1918) là một thủ lĩnh trong khởi nghĩa
Thái Nguyên 1917 chống thực dân pháp.
Năm 1917 ông tập hợp lực lượng khoảng 311 người tiền hành
khởi nghĩa
Đội Cấn
Cổng Trại Lính Khố Xanh
Lương Ngọc Quyến là linh
hồn của cuộc bạo động
sinh 1885 tại Hà Nội cũng
là thủ lĩnh của phong trào
khởi nghĩa ông cùng các
đồng chí của mình xây
dựng Tái Nguyên làm căn
cứ
Lương Ngọc Qyến
Diễn biến
•Đêm 30-8-1917 cuộc
khởi nghĩa bùng nổ chi huy
Là Đội cấn ông đã bắt và giết
giám binh pháp cướp vũ khí
giải cứu Lương ngoc quyến
và một số tù nhân
•Từ 30-8 đến 5-9 nghĩa quân
chiếm giữ thành Thái Nguyên
và mộ thêm quân sĩ
•Họ truyền hịch đi khắp nơi
tuyên bố độc lập lấy quố hiệu
là “Đại Hùng”.
Hoạt động của nghĩa quân
Bắc
Kạn
•Rạng sáng 31-8-1917 ban lãnh đạo
khởi nghĩa họp hội nghị đề ra ra kế
hoạch đánh giặc.
•chủ trương mở rộng khởi nghĩa đến
Phúc Yên, Bắc Giang, Bắc Kạn.
•Mặt khác liên hệ với Lương Tam Kỳ
ở Quảng Nam, quách cự ở Hoà Bình
Và Việt Nam Quang Phục Hội ở
Trung Quốc.
Bắc
Gian
g
Phúc
Yên
Bản đồ phục binh của pháp ở Thái Nguyên
•Vào ngày 2-91917 pháp cho
quân từ Hà Nội
và Bắc Giang
lên Thái Nguyên
•Ngoài ra còn có
Lưc lượng tiếp
viên được huy
động từ Bắc Ninh
lên
• 6h sáng 23-9-1917 một trung đội
địch mở cuộc tấn công vào quả
đồi bên trái Thái Nguyên bị nghĩa
quân đánh bật lại.
• 5-9 địch tập trung lực lượng mở
cuộc càn quet lớn vào thị xã
buộc nghĩa quân phải rut lui sau
nhiều cuộc càn quet nghĩa quân
bị tiêu hao chỉ còn vài người
• Đến 11-1-1918, trong thế cùng
lực kiệt giữa vòng vây quân thù,
Đội Cấn tự sát để không rơi vào
tay giặc, Đội Giá, Đội Xuyên
cũng lần lượt ra hàng.
Kết quả
Do so sánh lực
lượng quá chênh
lệch nên cuộc
khởi nghĩa đã bị
thất bại. Đội Cấn
tự sát để giữ chọn
khí tiết. Nghĩa
quân Thái Nguyên
tan rã. Những
người chỉ huy như
Đội Giá, Đội
Xuyên, Đội
Trương lần lượt
ra hàng.
Đền thờ Đội Cấn
Ý nghĩa lịch sử
• Là cuộc bạo động vũ trang duy nhất trong
những năm chiến tranh lật đổ chính quyền
thực dân ở địa phương.
• Cuộc khởi nghĩa Thái Nguyên là một đòn
nặng đánh vào kế hoạch “dùng người Việt
đánh người Việt” của pháp. Đây là cuộc vùng
dậy mạnh mẽ của những người nông dân áo
lính, dùng súng giặc giết giặc tạo nên những
truyền thống tốt đẹp của những người binh
sĩ cứu quốc Việt nam sau này.
LỜI KẾT
• Cuộc khởi nghĩa mặc dù chỉ duy trì hơn một năm
cuối cùng cũng đi đến thất bại do nhiều nguyên
nhân nhưng nó đã để lại tiếng vang cho tất cả các
cuộc khởi nghĩa từ 1914 – 1918 nói chung.
• Cuộc khởi nghĩa thất bại nhưng đã khẳng định được
tinh thần yêu nước, ý thức dân tộc, muốn dành lại
độc lập đất nước.
“ Thái nguyên khởi nghĩa tàn rồi
Một trang sử việt muôn đời không quyên
Anh hùng Ngọc Quyến linh thiêng
Lâu lâu sống lại Thái Nguên bảy ngày”.