Chào mừng cô và các bạn đến với bài thuyết trình của nhóm 8

Nội dung bài thuyết trình:

Tìm hiểu sản xuất sạch hơn trong nghành chế biến thủy
sản


Tổng quan về sản xuất sạch hơn

Nội
Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản

dung

Hiện trạng SXSH trong một số công ty thủy sản


1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.1. Khái niệm sản xuất sạch hơn



Sản xuất sạch hơn là cải tiến liên tục quá trình sản xuất công nghiệp, sản phẩm và dịch vụ để giảm sử
dụng tài nguyên thiên nhiên, để phòng ngừa tại nguồn ô nhiễm không khí, nước, và đất, và giảm phát
sinh chất thải tại nguồn, giảm thiểu rủi ro cho con người và môi trường



Đối với quá trình sx: SXSH bao gồm tiết kiệm nguyên vật liệu, năng lượng loại trừ các nguyên liệu
độc, giảm lượng và độ độc tố của các dòng thải trước khi đi ra khỏi quá trình sản xuất.

1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.1. Khái niệm sản xuất sạch hơn



Đối với sản phẩm: SXSH làm giảm ảnh hưởng trong toàn bộ dòng đời của sản phẩm từ khâu chế biến
nguyên liệu đến khau thải bỏ cuối cùng.



Đối với dịch vụ: SXSH đưa các yếu tố về môi trường vào trong thiết kế và phát triển dịch vụ.


1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.2. Các kỹ thuật sản xuất sạch hơn

 Thu hồi và tái sử dụng tại chỗ
 Sản xuất các sản phẩm phụ hữu ích
 Cải tiến sản phẩm
 Quản lý nội vi
 Thay đổi nguyên liệu đầu vào
 Kiểm soát quy trình tốt hơn
 Cải tiến thiết bị
 Thay đổi công nghệ


1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.3. Quy trình công nghệ chế biến thủy

đông lạnh


1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.3. Quy trình công nghệ chế biến thủy sản đông lạnh
Đặc trưng của nghành thủy sản là sử dụng một lượng nước rất lớn trong quá trình sản xuất.
Tùy theo dây truyền công nghệ mà lượng nước sử dụng khác nhau, mức tiêu thụ nước trung
bình khoảng 4,3 – 93,8 m3/tấn nguyên liệu


1. Tổng quan về sản xuất sạch hơn
1.3. Quy trình công nghệ chế biến thủy sản đông lạnh

 Mức tiêu thụ điện:
Thiết bị đông lạnh 32%
Thiết bị sản xuất đá 22%
Kho lạnh 21%
Sản xuất nước lạnh 6%
Bơm 2%
Điều hòa không khí 4%
Chiếu sáng 4%
Khác 9%
Phụ thuộc vào quy trình chế biến, tuổi thọ thiết bị, hoạt động bảo trì, mức độ tự động hóa,…


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.1. Kỹ thuật SXSH trong quản lý nội vi áp dụng trong thủy sản




Thực hiện nghiêm túc các quy trình xả tuyết các kho lạnh khi
cần thiết. Nếu xả tuyết nhiều quá hoặc ít quá sẽ làm tăng tiêu
thụ năng lượng



Đảm bảo công suất của kho lạnh phù hợc với công suất của
nhà máy.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.1. Kỹ thuật SXSH trong quản lý nội vi áp dụng trong thủy sản

 Đảm bảo các phòng lạnh hoặc kho lạnh được cách nhiệt

đúng cách và đóng khít bằng cửa tự đóng với các khe bịt
kín.

 Các biện pháp này có chi phí rất thấp nhưng đòi hỏi phải
có những thay đổi về thói quen đói với người phụ trách
hoặc công nhận vận hành.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.2. Kiểm soát quá trình tốt hơn





Tối ưu hóa quá trình sản xuất nước đá



Thường xuyên kiểm tra bảo trì, bảo dưỡng và thay mới các van bị hư
hỏng, rò rỉ.



Bảo ôn tốt các đường ống nhiệt nóng, lạnh, thiết kế chiều dài, các hệ
thống phân phối hơi hợp lý.

Tối ưu hóa quá trình đốt của lò hơi: thông qua việc đo đạc dòng khí
thải từ ống khói nồi hơi để xác định mức độ tổn thất nhiệt tại nồi hơi.

Bảo ôn các đường ống nhiệt bằng bông thủy tinh.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.2. Kiểm soát quá trình tốt hơn




Cách nhiệt thiết bị luộc, hấp nhằm giảm thất thoát nhiệt.




Tối ưu hóa kích thước kho, chế độ bảo quản nguyên liệu (thời gian, nhiệt độ, khối lượng, chế độ
xả tuyết, tỉ lệ nước đá/nguyên liệu…).

Tối ưu hóa điều kiện làm việc (nhiệt độ, thời gian, hệ thống kiểm soát,…) của thiết bị nấu, thanh
trùng… đối với các sản phẩm đồ hộp.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.2. Kiểm soát quá trình tốt hơn




Sử dụng hợp lý Chlorin để tẩy trùng
Tối ưu hóa hiệu suất năng lượng của thiết bị:



Duy trì nhiệt độ bay hơi càng cao càng tốt, nhiệt độ bay hơi > 1oC thì tiêu hao năng lượng giảm 3%



Duy trì nhiệt độ ngưng tụ càng thấp càng tốt: nhiệt độ ngưng tụ < 1 oC thì tiêu hao năng lượng giảm
3%



Giảm nhiệt độ nước làm mát của thiết bị ngưng hơi trong máy lạnh.



2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.3. Thay đổi công nghệ



Thay cấp đông sản phẩm trong khay ở thiết bị cấp đông gió bằng thiết
bị cấp đông tiếp xúc.





Lột vỏ, bỏ đầu tôm không dùng nước.
Làm lạnh bằng phương pháp ngược dòng đối với sản phẩm sau khi luộc.
Sử dụng không khí nén thay cho sử dụng nước ở các công đoạn phù
hợp.

Tủ cấp đông tiếp xúc


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.3. Thay đổi công nghệ






Kết hợp quy trình lột da và đánh vảy
Làm vệ sinh khô trước khi cọ rửa bằng nước
Thấm ướt sàn và thiết bị trước khi cọ rửa để chất bẩn dễ bong ra và thu om sạch chất thải rắng
trước khi cọ lần cuối.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.4. Sản xuất sản phẩm có ích



Tận dụng triệt để các chất thải rắn có thể để sản xuất phụ phẩm, như:

 Vỏ tôm sản xuất chitin, chitosan
 Xương, nội tạng cá, bạch tuộc, mực chế biến thức ăn gia súc.
 Thu gom mở cá chế biến để bán.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.5. Thay đổi nguyên liệu đầu vào



Thay thế nguyên liệu, nhiên liệu, phụ liệu, năng lượng đầu vào đang sử dụng bằng các nguyên
liệu, nhiên liệu, phụ liệu, mang lại hiệu quả sản xuất tốt hơn, thân thiện hơn với môi trường.




Ví dụ: thay thế dung môi hữu cơ bằng nước, thay thế axit trong tẩy rửa bằng peroxit, thay thế
DBSA trong các chất tẩy giặt bằng LAS nhanh phân huỷ.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.6. Thay thế thiết bị

Thay thế thiết bị mới tiên tiến nhằm giảm tiêu hao nguyên liệu, nhiên liệu, phụ liệu và năng lượng
hay bổ sung các thiết bị đo để quản lý quá trình tốt hơn.




Thay các van nước có kích cỡ phù hợp;
Sử dụng vòi phun nước có áp lực cao và van khóa tự động;


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.6. Thay thế thiết bị






Bọc cách nhiệt tốt và thay thế vật liệu cách nhiệt amiang bằng polyurethane.
Kho lạnh nên thiết kế nhiều buồng và có hành lang lạnh (phòng đệm).

Thay hệ thống chiếu sáng bằng đèn compact (tuổi thọ dài hơn, giảm tiêu tốn điện năng).
Tối ưu hóa kích thước kho lạnh.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.6. Thay thế thiết bị






Bọc cách nhiệt tốt và thay thế vật liệu cách nhiệt amiang bằng polyurethane.
Kho lạnh nên thiết kế nhiều buồng và có hành lang lạnh (phòng đệm).
Thay hệ thống chiếu sáng bằng đèn compact (tuổi thọ dài hơn, giảm tiêu tốn điện năng).
Tối ưu hóa kích thước kho lạnh.


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.7. Tái sử dụng, tái chế tai chỗ



Sử dụng nguyên liệu, nhiên liệu, phụ liệu, năng lượng bị thải loại trong quá trình sản xuất để sử
dụng cho mục đích có ích ngay tại cơ sở sản xuất.




Ví dụ:

 Tái sử dụng nước mạ băng, rả khuôn.
 Tái sử dụng nước làm mát sản phẩm sau luộc và hấp, nước giải nhiệt…(theo nguyên tắc từ
sạch đến dơ).


2. Kỹ thuật sản xuất sạch hơn áp dụng trong thủy sản.

2.8. Thay đổi mẫu mã sản phẩm



Cải tiến thiết kế sản phẩm, bao bì và đóng gói sản phẩm nhằm giảm tác động xấu đến môi trường
của quá trình sản xuất sản phẩm hoặc của bản thân sản phẩm.



Ví dụ: dùng giấy xám (không tẩy) thay thế cho giấy trắng ở những nơi cho phép, sản phẩm pin
theo công nghệ giấy tẩm hồ để thay thế các dung môi độc trong sản xuất thuốc bảo vệ thực vât
bằng dung môi ít độc hoặc dung môi là nước.


3. Hiện trạng SXSH trong một số công ty thủy sản

Ngành chế biến thủy sản là một trong những ngành công nghiệp trọng điểm của tỉnh Tiền Giang. Tuy
nhiên, những năm gần đây, trong bối cảnh suy thoái chung của nền kinh tế và áp lực cạnh tranh, các
doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp thuộc ngành chế biến thủy sản nói riêng phải chịu sức ép
khá lớn từ nhiều đối tác và cạnh tranh của các doanh nghiệp khác trong khu vực.



3. Hiện trạng SXSH trong một số công ty thủy sản

Làm cách nào để tiết kiệm chi phí sản xuất, giảm giá thành sản phẩm và giảm thiểu ô nhiễm môi
trường là mối quan tâm của các doanh nghiệp. Sản xuất sạch hơn (SXSH) được xem là một giải pháp
áp dụng hiệu quả mà nhiều doanh nghiệp đang hướng tới. Bài viết này giới thiệu 03 mô hình triển
khai sản xuất sạch hơn tại các doanh nghiệp chế biến thủy sản, giúp các doanh nghiệp phát triển một
cách bền vững.


3. Hiện trạng SXSH trong một số công ty thủy sản

3.1. Thực trạng SXSH trong công ty Cổ phần nông thủy sản Việt Phú



Công ty đã lựa chọn thực hiện 01 giải pháp “Thay thế các ballast sắt từ có hiệu suất kém trong
các bộ đèn huỳnh quang hiện hữu bằng ballast điện tử có hiệu suất cao”.