BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ
MÔN VẬT LÝ 6
SỰ NỞ VÌ NHIỆT CỦA CHẤT KHÍ

TaiLieu.VN


Tiết 23: SỰ NỞ VÌ NHIỆT CỦA CHẤT KHÍ
1. Làm thí nghiệm
Thí nghiệm với bộ thí nghiệm hình 20.1 và 20.2.

TaiLieu.VN


B1. Nhúng một đầu
ống thuỷ tinh vào
cốc nước màu

B2. Dùng ngón tay
bịt chặt một
đầu rồi rút ra

B4. Dùng tay áp vào bình
B5. Thả tay ra
TaiLieu.VN

B3. Lắp chặt nút
cao su gắn
vào bình

Quan sát hiện tượng xảy

ra với giọt nước màu


TaiLieu.VN


Khi áp bàn
tay nóng
vào bình

Thể tích không
khí trong bình
tăng

Không khí
trong bình
nóng lên nở ra

Giọt nước
sao
Tại saobình nở ra khiTại
Không
khí
trong
nóng
lên
màu đi lên

TaiLieu.VN



Khi thôi áp
bàn tay vào
bình

Giọt nước
màu tụt
xuống

Thể tích
không khí
trong bình
giảm

Không khí
Tại sao
trong bình
lạnh đi, co lại

Không khí trong
Tại saobình co lại khi lạnh đi

TaiLieu.VN


2. Trả lời câu hỏi
C1: Có hiện tượng gì xảy ra với giọt nước màu
trong ống thuỷ tinh khi bàn tay áp vào bình
cầu? Hiện tượng này chứng tỏ thể tích không
khí trong bình thay đổi thế nào?

Giọt nước màu trong ống thuỷ tinh chạy lên
khi ta áp tay vào bình cầu. Điều này chứng tỏ thể
tích khí trong bình cầu tăng lên.

TaiLieu.VN


C2: Khi ta thôi áp tay vào bình cầu, có hiện
tượng gì xảy ra với giọt nước màu trong ống
thuỷ tinh? Hiện tượng này chứng tỏ điều gì?
Giọt nước màu trong ống thuỷ tinh tuột xuống
khi ta thôi không áp tay vào bình cầu nữa.
Điều này chứng tỏ thể tích khí trong bình cầu
giảm.

TaiLieu.VN


C3: Tại sao thể tích không khí trong bình cầu lại
tăng lên khi ta áp hai bàn tay nóng vào bình?
Vì không khí trong bình cầu nóng lên, nở ra nên
thể tích tăng.
C4: Tại sao thể tích không khí trong bình giảm
khi ta thôi không áp hai bàn tay vào bình?
Vì không khí trong bình cầu lạnh đi, co lại nên
thể tích giảm.
TaiLieu.VN


C5: Hãy đọc bảng 20.1 ghi độ tăng thể tích của

1000cm3 (1 lít) một số chất, khi nhiệt độ của nó
tăng thêm 50oC và rút ra nhận xét.
Chất khí
Chất lỏng
Chất rắn
Không khí: 183cm3 Rượu:
58cm3 Nhôm: 3,45cm3
Hơi nước: 183cm3 Dầu hoả: 55cm3 Đồng: 2,55cm3
Khí Ôxi:
183cm3 Thuỷ ngân: 9cm3 Sắt:
1,80cm3
- Các chất khí khác nhau thì nở vì nhiệt giống nhau.
- Chất khí nở vì nhiệt nhiều hơn chất lỏng, chất lỏng
nở vì nhiệt nhiều hơn chất rắn.
TaiLieu.VN


3. Rút ra kết luận
C6: Chọn từ thích hợp trong khung để điền vào chỗ
trống của các câu sau:
- nóng lên, lạnh đi
- tăng, giảm
- nhiều nhất, ít nhất
a) Thể tích khí trong bình tăng khi khí nóng lên.
b) Thể tích khí trong bình giảm khi khí lạnh đi .
c) Chất rắn nở ra vì nhiệt ít nhất
, chất khí nở ra vì
nhất
nhiệt nhiều
_________.


TaiLieu.VN



- Chất khí nở ra khi nóng lên và co lại khi lạnh đi.
- Các chất khí khác nhau nở vì nhiệt giống nhau.
- Chất khí nở vì nhiệt nhiều hơn chất lỏng, chất lỏng
nở vì nhiệt nhiều hơn chất rắn.

TaiLieu.VN


4. Vận dụng
C7: Phải có điều kiện gì để quả bóng bàn bị móp, lại
có thể phồng lên khi nhúng vào nước nóng?
Nếu quả bóng bàn bị bẹp mà không bị thủng thì khi ta
nhúng quả bóng vào nước nóng, không khí trong quả
bóng bàn nóng lên, nở ra, thể tích tăng, làm quả bóng
bàn phồng lên trở lại.
Nếu quả bóng bàn bị bẹp mà bị thủng thì khi ta nhúng
quả bóng vào nước nóng, không khí trong quả bóng
bàn nóng lên, nở ra, thể tích tăng nhưng không khí theo
lỗ thủng thoát ra ngoài nên quả bóng không phồng lên.
C8: Tại sao không khí nóng lại nhẹ hơn không khí lạnh?
Vì không khí nóng có thể tích lớn, nên nhẹ hơn không
khí
lạnh
thể
tích

nhỏ.
TaiLieu.VN


C9: Dụng cụ đo độ nóng, lạnh đầu
tiên của loài người do nhà bác học
Ga-li-lê (1564 – 1642) sáng chế. Nó
gồm một bình cầu có gắn một ống
thuỷ tinh. Hơ nóng bình cầu rồi
nhúng đầu ống thuỷ tinh vào một
bình nước. Khi bình nguội đi,
nước dâng lên trong ống thuỷ tinh
(hình 20.3).
Bây giờ, dựa vào mức nước
trong ống thuỷ tinh, người ta có
thể biết thời tiết nóng hay lạnh.
Hãy giải thích tại sao?
TaiLieu.VN

Hình 20.3


Vì khi trời nắng nóng, khí trong bình
cầu nở ra, thể tích tăng nên đẩy mực
nước trong ống thuỷ tinh hạ thấp xuống,
khi trời lạnh, khí trong bình cầu co lại,
thể tích giảm nên kéo mực nước trong
ống thuỷ tinh dâng lên cao.
Trời nóng mực nước trong ống
thuỷ tinh thấp.

Trời lạnh mực nước trong ống
thuỷ tinh cao.

Trời nắng
Trời lạnh
TaiLieu.VN

lạnh

nóng


Ngày 21/11/1783 hai anh em kỹ sư người Pháp
Montgolfier đã làm cho quả khí cầu đầu tiên của
loài người bay lên không trung

TaiLieu.VN


TaiLieu.VN

Đốt lửa


TaiLieu.VN

Đốt lửa


“Khinh khí cầu”


TaiLieu.VN