TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÌNH DƯƠNG
KHOA: CÔNG NGHỆ SINH HỌC
Chất thải chăn nuôi
GVHD: Ths. Dương Thị Nam Phương
SVTH: Vương Văn Minh
MSSV: 0707081
Lớp: 04SH02
Mở đầu
Cùng với sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế ở nướ c
ta, vấn đề ô nhiễm môi trường trở thành vấn đề bức thiết hiện
nay. Một trong những nguồn chất thải gây ô nhiễm môi
trường là từ chăn nuôi. Ngành chăn nuôi ở nước ta những
năm gần đây đã và đang phát triển nhanh chóng về cả chất
lượng và quy mô. Tuy nhiên, chăn nuôi hộ gia đình nhỏ lẻ
cũng như trại chăn nuôi lớn việc quản lý và sử dụng các
nguồn chất thải từ chăn nuôi còn nhiều bất cập.
Một số trang trại lớn đã có những biện pháp xử lý
nguồn chất thải chăn nuôi. Trong khi đó, việc xử lý chất
thải ở một số trang trại chưa được quan tâm. Đặc biệt,
chăn nuôi nhỏ lẻ hộ gia đình việc xử lý chất thải hầu
như còn bị thả nổi. Một trong những nguyên nhân là do
người chăn nuôi chưa hiểu rõ tầm quan trọng của việc
xử lý nguồn chất thải; kinh phí phục vụ cho việc xử lý
chất thải còn thấp; luật xử lý chất thải còn chưa đồng bộ
và khó áp dụng; chăn nuôi nhỏ lẻ cũng là một trong
những nguyên nhân làm việc quản lý và xử lý chất thải
còn gặp nhiều khó khăn;…
Hiện trạng các trang trại ở nước ta
-
Hiện nay, phát triển chăn nuôi của thành phố Hà Nội chiếm
trên 50% tỷ trọng trong nông nghiệp và đang trên đà tăng

trưởng khá, góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế -
xã hội, cải thiện đời sống của bà con nông dân
- 80% cơ sở chăn nuôi gây ô nhiễm môi trường
- Các trang trại chăn nuôi chủ yếu là chăn nuôi tự phát,
tận dụng, phân tán, nhỏ lẻ. Trong đó, đến 80% cơ sở
chăn nuôi xây dựng chuồng trại ngay trong khu dân cư,
gây ô nhiễm môi trường, tăng nguy cơ dịch bệnh cho
đàn gia súc, gia cầm và con người. Tuy nhiên, hiện nay
việc đáng lo ngại nhất là dù chăn nuôi ở quy mô nhỏ
hay lớn các loại chất thải trong chăn nuôi đa phần vẫn
chưa được xử lý
Chỉ cần một gia đình
nuôi 5-10 con lợn
không vệ sinh chuồng
trại, xử lý phân không
hợp lý thì tất cả các hộ
xung quanh phải cùng
chịu hậu quả: nguồn
nước, không khí bị ô
nhiễm và nguy hiểm
hơn là việc lây lan dịch
bệnh rất nhanh.
Hình : Xả nước thải sau chăn nuôi ra ao
Trong những năm gần đây, sự xuất hiện và diễn biến phức tạp
của nhiều loại dịch bệnh trên vật nuôi như cúm gia cầm, dịch
heo tai xanh, lở mồm long móng…cùng với sự ảnh hưởng
trầm trọng của ô nhiễm môi trường trong chăn nuôi... đã làm
cho cả ngành chăn nuôi lao đao, đặc biệt những cơ sở không
cầm cự vượt qua được thì đã xóa sổ hoặc đang bên bờ vực
thẳm.

Hình : Bể tập trung nước thải, chất thải
Ảnh hưởng của chất thải chăn nuôi
-
Chất thải trong chăn nuôi được phân ra làm 3 loại: chất thải
rắn, chất thải lỏng, chất thải khí bao gồm CO2, NH3… trong
khi đó ước tính ở Hà Nội có khoảng 1 triệu tấn/năm chất thải
rắn được thải ra môi trường. Chỉ một phần nhỏ của chất thải
rắn được ủ để làm phân bón, một phần được dùng trực tiếp
tưới cho hoa màu và nuôi cá. Chất thải lỏng bao gồm nước
tiểu, nước tắm cho vật nuôi, nước rửa chuồng... đa phần đều
chảy trực tiếp ra hệ thống cống thoát nước chung trong khu
dân cư.
- tiềm ẩn nguy cơ gây bệnh tật, ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ
người dân.
Đất
-Chất thải chăn nuôi làm nguy hại tới độ phì đất, có
thể gây ô nhiễm đất do nhiễm các kim loại nặng
Nước
- Làm phì dưỡng nước, ô nhiễm nước mặt, nước
ngầm
Hình : ô nhiễm nước trầm trọng do chất thải chăn nuôi
không khí
- Chất thải chăn nuôi còn phát thải vào khí quyển nhiều khí nhà
kính như CO2, NH3, N2, O.
- Gây mùi khó chịu, ảnh hưởng sức khỏe các hộ dân xung
quanh.
Hình : chất thải
được thải tràn lan
gây mùi khó chịu
Nguyên nhân

- Phần lớn các trại chưa xây dựng được hệ
thống xử lý chất thải khép kín (hệ thống hầm
biogas) nên tình trạng ô nhiễm môi trường từ
các hộ chăn nuôi ngày càng trở nên phổ biến.
Trang trại này đã nằm tách biệt với khu dân cư nhưng
công nghệ xử lý chất thải phần lớn vẫn là chôn lấp do
thiếu kinh phí và công nghệ. Bên cạnh đó, nhận thức
của người dân về các quy định pháp luật bảo vệ môi
trường trong chăn nuôi còn rất hạn chế.
Nguyên nhân
Đa số quy mô trang trại chăn nuôi còn nhỏ; thiếu sự
quy hoạch tổng thể và lâu dài của các địa phương dẫn
đến sự phát triển manh mún, thiếu sự đầu tư, thậm chí
gây ô nhiễm môi trường.
Nguyên nhân
Tính liên kết trong phát triển kinh tế trang trại chưa cao,
trình độ chuyên môn, kinh nghiệm sản xuất, quản lý kể
cả thông tin thị trường của hầu hết các chủ trang trại còn
nhiều hạn chế.
Nguyên nhân
Các biện pháp khắc phục
1. Lựa chọn vị trí xây dựng chuồng trại hợp lý:
Chuồng nuôi xây dựng phải được đảm bảo mỹ quan, tách
biệt với nơi sinh hoạt của con người, không bị gió lùa;
thuận tiện cho quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phải
giữ ấm vào mùa đông, mát về mùa hè, thuận tiện về
nguồn nước và tiện cho công tác thu gom xử lý chất thải.
Chuồng trại phải được xây xa đường giao thông chính,
tránh được tiếng ồn và những hoạt động qua lại của con
người.

Hình : chuồng trại thoáng mát
2. Mật độ và diện tích chuồng nuôi:
Mật độ nuôi là một trong những yếu tố quan trọng ảnh
hưởng đến năng suất và sức đề kháng bệnh của vật nuôi,
song hầu như ít được tuân thủ một cách nghiêm ngặt trong tổ
chức bố trí sản xuất, do đó đã tạo ra một môi trường kém về
độ thông thoáng, dễ phát sinh dịch bệnh và khả năng lây
nhiễm bệnh cao.
Hình : trang trại
heo
3. Bố trí, sắp xếp các dãy chuồng nuôi hợp lý
- Xây dựng chuồng trại cần đảm bảo khoảng cách tối
thiểu giữa các dãy chuồng từ 5 - 7m, như vậy sẽ thuận
tiện trong quá trình sản xuất, dễ áp dụng các biện pháp
chăm sóc nuôi dưỡng, thuận tiện cho việc cách ly để điều
trị khi có dịch bệnh xảy ra và phân tách được các lứa tuổi
vật nuôi theo từng dãy chuồng.
- Quy mô nhỏ thì chuồng nuôi nên chia thành các ngăn để
thuận tiện cho việc thực hiện các biện pháp chăm sóc,
nuôi dưỡng và công tác phòng trị bệnh.
3. Bố trí, sắp xếp các dãy chuồng nuôi hợp lý
Hình: dãy chuồng sắp xếp hợp lý
4. Xây dựng công trình xử lý chất thải
-
Đối với chăn nuôi quy mô lớn và theo phương thức công
nghiệp nên xây hầm Biogas là biện pháp hữu hiệu để xử lý chất
thải và tận dụng được nguồn chất đốt cho sinh hoạt.
-
Đối với chăn nuôi quy mô nông hộ nhỏ lẻ thì trong quy hoạch
chuồng nuôi phải xây dựng bể chứa chất thải lỏng và ủ phân.

Hàng ngày tiến hành thu gom phân rác để tập trung về hố ủ
hoai mục trước khi sử dụng bón cho cây trồng .
-
Nền chuồng nuôi và hố xử lý chất thải phải được xây và láng
xi măng để dễ dàng cho quá trình cọ rửa vệ sinh và tránh được
sự thẩm thấu chất lỏng ra ngoài môi trường, tạo được độ yếm
khí của hố ủ, giúp phân chóng hoai mục.
4. Xây dựng công trình xử lý chất thải
Đối với chất thải lỏng tiến hành xử lý tại bể chứa bằng
vôi bột hoặc các chất hoá học sát trùng trước khi dẫn ra
ao nuôi các hoặc tưới nước cho cây trồng (ngoài ra có
thể xây dựng hệ thống bể lắng lọc có trồng cỏ thuỷ sinh
và bèo tây để xử lý).
4. Xây dựng công trình xử lý chất thải
5. Công tác vệ sinh chuồng trại
Ngoài việc hàng ngày tiến
hành dọn vệ sinh phân rác và
nước tiêu vật nuôi, thì cần
định kỳ hàng tuần quy định 1
ngày thực hiện tổng vệ sinh
chuồng trại và khu vực chăn
nuôi, thu gom rác về nơi quy
định để đốt và phun khử trùng
khu vực chăn nuôi bằng thuốc
sát trùng để tiêu diệt nguồn
mầm bệnh cư trú hoặc tiềm
ẩn trong môi trường.
Hình : vệ sinh chuồng trại