Tấm Cám NV 10
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (85.52 KB, 3 trang )
Ngời soạn: Hồ Thị Tính - Ngày soạn:18/10/2006
Tiết 22-23 tấm cám
(Truyện cổ tích)
A. Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:
- Kiến thức - t tởng: Từ việc củng cố và nâng cao hiểu biết về TCT, nhận thức đợc tính chất,
ý nghĩa của những mâu thuẩn, xung đột trong truyện T-C, ý nghĩa sự biến hóa của Tấm, từ
đó khái quát đợc chủ đề, giá trị nghệ thuật của truyện; khắc sâu tình yêu đối với ngời PN,
củng cố niềm tin vào chiến thắng của cái thiện, của chính nghĩa trong cuộc sống
- Tích hợp với các TCT thần kỳ khác.
- Rèn kỹ năng đọc, kể phân tích n/v qua mâu thuẩn, xung đột trong TCT thần kỳ.
B. Ph ơng pháp :
Đọc sáng tạo, gợi tìm kết hợp trao đổi thảo luận và trả lời câu hỏi.
C. Tiến trình dạy học:
1. ổn định tổ chức lớp.
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Lời vào bài mới : Truyện cổ tích Tấm - Cám nói chung, HTNV Tấm xinh đẹp, chăm chỉ,
nết na nói riêng đã đi vào lòng ngời VN từ bao đời nay.Truyện đã chuyển thể thành chèo, cải
lơng, nhạc kịch đồng thời cũng là nguồn đề tài cho thơ ca nhạc họa. Việc đọc - hiểu truyện
T-C một lần nữa giúp chúng ta nhận thức giá trị t tởng - nội dung của truyện này sâu sắc
hơn.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Yêu cầu cầ n ĐạT
HĐ1: Ôn lại kiến thức về
TCT thần kỳ:
- Kể tên những câu chuyện
cổ tích thần kỳ mà em biết ?
- Tại sao lại xếp nó vào loại
CT thần kỳ? Vậy truyện
CTTK có đặc điểm gì nổi
bật?
- Tại sao các câu chuyện
CTTK luôn hấp dẫn chúng
ta?
HĐ2: HD đọc - kể: yêu cầu
đọc gợi không khí cổ tích,
chú ý những câu đối thoại,
văn vần; kết hợp đọc - kể.
HĐ3: HD đọc - hiểu chi
tiết.
HS đọc và trả lời câu hỏi
về:
- Đặc điểm:
- Gía trị t tởng:
2 HS đọc - kể và tìm bố
cục.
I/ Giới thiệu khái quát:
1 Truyện cổ tích thần kỳ:
- Đặc điểm:
+ Có sự tham gia của yếu tố thần
kỳ.
+ Kết cấu: nhân vật chính thờng
là những ngời bất hạnh, trải qua
bao hoạn nạn cuối cùng đợc hởng
hạnh phúc.
- Gía trị TT: Mâu thuẩn, xung đột
trong gia đình và xã hội thể hiện
cuộc đấu tranh giữa thiện -ác, tốt
-xấu. Đề cao cái thiện, chiến thắng
cái ác để nêu gơng đạo đức giáo
dục con ngời và thể hiện ớc mơ
của nhân dân lao động về lẽ công
bằng XH, về hạnh phúc, tạo niềm
tin và tinh thần lạc quan.
2/Đọc - kể:
3/Bố cục: 2 phần
- Phần 1: Tấm ở với dì ghẻ và Cám
đến lúc làm Hoàng hậu
- Phần 2 Tấm bị giết và hóa thân.
II/HD Đọc-hiểu chi tiết văn bản:
Giáo án môn Ngữ văn lớp 10 - Chơng trình chuẩn
1
Ngời soạn: Hồ Thị Tính - Ngày soạn:18/10/2006
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Yêu cầu cầ n ĐạT
GV hỏi: Theo dõi truyện và
cho biết mối quan hệ giữa
các nhân vật trong câu
chuyện? Mâu thuẩn đó phát
triển ra sao theo mạch cốt
truyện?
Mâu thuẩn, xung đột giữa T-
mẹ con Cám có thể phân
thành mấy chặng? Tóm tắt
những sự việc, chi tiết chính
từng chặng?
- Qua phân tích em hãy khái
quát phẩm chất, tính cách
các n/vật ?
- Nhân vật Bụt và chiếc giày
đánh rơi đóng vai trò gì trong
câu chuyện?
GV chuyển: Tr.TC không kết
thúc ở việc T.đợc làm HH mà
mở ra 1 hớng khác. Sự p/tr.
của xung đột ngày càng gay
gắt hơn, đó là cuộc đấu tranh
không khoan nhợng để giành
lại cuộc sống và hạnh phúc
của Tấm.
- 4lần Tấm giết 1 cách quyết
HS phân tích, giải thích,
phát biểu ý kiến.
HS phân tích, giải thích,
phát biểu ý kiến.
- 2 chặng:
+ Chặng 1: ở với dì ghẻ
đến khi trở thành hoàng
hậu:
bắt cua giành yếm đỏ
chăn trâu- ăn thịt bống
nhặt thóc- không cho
xem hội
HS trả lời
+ Chặng 2: 4 lần bị giết
4lần hóa thân:
vàng anh- ăn thịt
xoan đào - đốn
khung cửi - đốt
cây thị - cô Tấm xinh
đẹp)
1/Nhân vật và mâu thuẩn xung
đột chủ yếu:
- Tấm - Cám: 2 chị em cùng cha
khác mẹ(mâu thuẩn chủ yếu)
- Tấm-dì ghẻ:(mâu thuẩn bổ sung,
phụ trợ).
Đây là mâu thuẩn trong gia đình
phụ quyền ngày trớc . Mâu thuẩn
đó ngày càng căng thẳng quyết
liệt phát triển thành mâu thuẩn xã
hội, xung đột 1 mất,1 còn và dẫn
đến kết thúc thiện thắng ác.
2/Diễn tiến của mâu thuẩn, xung
đột giữa Tấm- mẹ con Cám:
a.Chặng đầu:
- MT trong gia đình, tranh đoạt
quyền lợi vật chất và tinh thần.
- Phẩm chất, tính cách nhân vật:
+ Tấm bất hạnh, chăm chỉ hiền
ngoan bị hắt hủi, yếu đuối thụ
động.
+ Mẹ con Cám độc ác, nhẫn tâm
hành hạ Tấm, cớp công lao và
quyền lợi vật chất lẫn tinh thần,
ghen ghét, nhỏ nhen nhng miệng
lỡi ngọt nhạt lừa dối.
- Bụt: yếu tố thần kỳ, đứng về phía
thiện giúp đỡ nhân vật bất hạnh,
tạo nét đặc biệt hấp dẫn.
- Chiếc giày: hình ảnh, chi tiết độc
đáo, không chỉ là tởng tợng đẹp,
cái cớ để so sánh với Cám mà còn
là chiếc cầu nối dẫn đến gặp vua -
trở thành Hoàng hậu
b/Chặng hai : Tấm làm Hoàng
hậu
- Mâu thuẩn ngày càng căng
thẳng, quyết liệt phát triển thành
xung đột một mất một còn mang
tính quan hệ XH.
- Mẹ con Cám ngày càng tham
lam, độc ác, tìm đủ cách hãm hại,
tiêu diệt bằng đợc T. để độc chiếm
Giáo án môn Ngữ văn lớp 10 - Chơng trình chuẩn
2
Ngời soạn: Hồ Thị Tính - Ngày soạn:18/10/2006
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Yêu cầu cầ n ĐạT
liệt và vô cùng độc ác chứng
tỏ bản chất gì của mẹ con
Cám?
- Vì sao ở chặng này Bụt
không giúp T.? và ta cũng
không thấy T. khóc lần nào?
Điều này thể hiện tính cách
và thái độ gì của Tấm?.
- Vì sao Tấm không chết,
4lần tìm cách hóa thân chứng
tỏ điều gì nơi Tấm? Những
câu văn vần đóng vai trò gì?
- Chi tiết trả thù của Tấm ở
kết truyện có ý kiến đồng
tình cho thế là hợp lý, đích
đáng, có ý kiến không đồng
tình hành động của Tấm, cho
rằng trái bản chất hiền hậu
của Tấm? ý kiến của em?
HĐ4: HD tổng kết bài học.
- Nêu chủ đề tác phẩm?
- Nét đặc sắc của nghệ thuật
truyện ?
- Câu văn vần: giặt áo ;
cót ca cót két cho thấy
tính nết, cách nói năng,
ứng xử của T. đã thay
đổi, mỗi lần bị giết T.
đều tìm cách hóa thân,
tìm cách mắng rủa, tố cáo
tội ác cớp chồng giết chị
của Cám.
HS thảo luận, tranh luận
tự do
HS tự nhận xét, rút ra kết
luận:
ngôi HH, hòng trọn đời hởng vinh
hoa phú quí
- Tấm cũng trởng thành hơn, thái
độ phản kháng của Tấm ngày càng
tích cực, quyết liệt để giành quyền
sống và hạnh phúc.
- 4lần bị giết, 4lần hóa thân và trở
về làm ngời c/m sức sống mãnh
liệt của T, thể hiện quan niệm luân
hồi của đạo phật và ứơc mơ của
nhân dân cái thiện sẽ chiến thắng
cái ác, ngời ở hiền sẽ gặp lành. Đó
chính là tinh thần lạc quan, niềm
tin vào chân lí và công bằng của
nhân dân.
III. Tổng kết bài học:
1/Chủ đề: Sức sống và sự trỗi dậy
mãnh liệt của con ngời trớc sự vùi
dập , tấn công của thế lực thù địch.
Đó là sức mạnh của thiện.> ác qua
cuộc đấu tranh không khoan nh-
ợng đến cùng, thể hiện ớc mơ, tinh
thần lạc quan của nhân dân.
2/ Đặc sắc NT: cốt truyện ly kỳ,
hấp dẫn, sự tham gia của yếu tố
thần kỳ, sự xen kẽ của câu văn vần
khắc họa hình tợng Tấm từ yếu
đuối, thụ động đến kiên quyết đấu
tranh giành lại cuộc sống và hạnh
phúc cho mình.
4. Củng cố: GV chốt lại những kiến thức cơ bản
5. Dặn dò:
Soạn làm văn : Chọn sự việc chi tiết tiêu biểu trong bài văn tự sự.
Giáo án môn Ngữ văn lớp 10 - Chơng trình chuẩn
3
