Tải bản đầy đủ (.doc) (67 trang)

lịch sử báo chí cuối kì pptx

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (431.49 KB, 67 trang )

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI & NHÂN VĂN
Khoa Báo Chí & Truyền Thông

Bài Tiểu Luận cuối kì môn:
Lịch Sử Báo Chí Thế Giới
Giảng Viên : Thạc sĩ Đinh Thị Chính
Sinh viên : Vũ Văn Hùng
Lớp : K54_ Báo chí & Truyền thông
Đề tài: Các xu hướng phát triển của báo chí hiện đại và vấn đề phát
triển báo chí Châu Á so với các Châu lục khác.

HÀ NỘI - 10/ 6/ 2011
1

Bài làm
Mục lục
I. Phần mở đầu.
1. Tính cấp thiết của đề tài.
2. Mục đích nghiên cứu.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
4. Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu.
4.1. Cơ sở lí luận.
4.2. Phương pháp nghiên cứu
II. Khái niệm.
2.1, Xu hướng báo chí.
2.2, Nguyên nhân hình thành những xu hướng báo chí hiện
đại.
III. Những xu hướng phát triển của báo chí hiện đại.
3.1, Tập đoàn báo chí.
3.1.1, Khái niệm:


3.1.2, Nguyên nhân hình thành.
3.1.3, Đặc điểm
3.1.4, Một số tập đoàn báo chí nổi tiếng Thế giới.
2
3.1.5, Ưu, nhược điểm
3.2. Toàn cầu hoá thông tin.
3.2.1, Khái niệm
3.2.2, Điều kiện hình thành
3.2.3, Biểu hiện
3.3. Quốc tế hoá báo chí.
3.3.1: Khái niệm
3.3.2: Biểu hiện
3.3.2.1, Biểu hiện trên báo in:
3.3.2.2, Biểu hiện trên báo phát thanh
+ Một số đài tiêu biểu như :
3.3.2.3, Biểu hiện trên lĩnh vực truyền hình.
3.3.2.4, Biểu hiện trên lĩnh vực thông tấn
3.3.2.5, Biểu hiện trên lĩnh vực báo mạng
3.4, Qui luật phân bố thông tin không đồng đều
3.4.1, Khái niệm
Hậu quả của nó:
3.4.2, Biểu hiện
3.5, Thương mại hoá báo chí
3.5.1, Khái niệm
3.5.2, Điều kiện hình thành
3
3.5.3, Biểu hiện
3.5.4, Ảnh hưởng của thương mại hoá báo chí.
* Ở Việt Nam, xu hướng thương mại hoá được biểu hiện hết sức rõ nét.
3.6, Tập trung và độc quyền hoá báo chí.

3.6.1, Khái niệm.
3.6.2, Biểu hiện
+Quá trình giảm bớt số lượng của những tờ báo độc lập
+Sự ra đời của hàng loạt các tập đoàn báo chí lớn
3.7, Sự suy giảm của báo in ở các nước phát triển và sự lên
ngôi của báo in ở các nước đang phát triển.
3.8, Sự phát triển không ngừng của báo mạng
3.8.1, Nguyên nhân
3.8.2, Biểu hiện
3.9, Báo chí đa phương tiện.
3.9.1, Khái niệm
3.9.2, Nguyên nhân
3.9.3, Biểu hiện
IV : Kết Luận
I.
1. Tính cấp thiết của đề tài
4
Lịch sử báo chí thế giới là một bộ môn quan trọng trong các bộ môn
chuyên ngành của sinh viên ngành báo chí ở nước ta nói chung và sinh viên
của khoa báo chí và truyền thông – ĐH KHXH&NV nói riêng. Nó cùng với
môn Lịch sử báo chí Việt Nam cung cấp cho sinh viên báo chí một cái nhìn
tổng quan về tình hình báo chí trong nước và thế giới trong quá khứ và hiện
tại, đồng thời nó giúp chúng ta dự đoán được xu thế phát triển của báo chí
thế giới trong tương lai.
Báo chí từ ngày đầu ra đời đã liên tục có những thay đổi để tiến xa hơn.
Từ tờ báo chỉ là những bản chép tay rồi đến những bản báo in đầu tiên và
phát triển cho tới đa phương tiện như ngày nay, tất cả điều đó đều là kết quả
của quá trình phát triển lâu dài với nhiều thách thức. Tùy theo điều kiện lịch
sử và xu hướng của công chúng, hệ thống báo chí có những bước đi riêng
của mình để đáp ứng lại những điều đó. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, báo

chí cũng chịu phần nào ảnh hưởng.
Việc nghiên cứu các xu hướng phát triển mới của báo chí thế giới và
báo chí Châu Á sẽ góp phần hiểu rõ hơn đặc điểm, thực trạng của nền báo
chí toàn cầu và trong khu vực hiện nay. Qua đó có cách thức, giải pháp cho
phù hợp với tình hình chung.
2. Mục đích nghiên cứu.
Nghiên cứu về xu hướng phát triển của báo chí hiện đại và xu hướng
phát triển cụ thể của Châu Á để thấy được quá trình hình thành và phát triển
của của báo chí hiện đại và thấy được sự ảnh hưởng giữa báo chí Việt Nam
5
với các xu hướng báo chí thế giới như thế nào? Nhận định được sự phát triển
mới, giúp báo chí Việt Nam bắt nhịp xu hướng mới của báo chí khu vực nói
riêng và báo chí thế giới nói chung, điều chỉnh được xu hướng phát triển của
mình cho phù hợp với sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa của đất
nước.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
Để đạt được những mục đích trên chúng ta cần thực hiện những nhiệm
vụ sau:
- Nghiên cứu kĩ sự xuất hiện và xu hướng chính của báo chí hiện đại(ra
đời trong hoàn cảnh nào, phục vụ mục đích gì…)
- Các xu hướng báo chí hiện đại là những xu hướng này
- Xu hướng phát triển của báo chí trong khu vực châu Á có gì giống và
khác biệt với xu hướng phát triển của báo chí thế giới.
Trả lời được những câu hỏi đó chúng ta sẽ thành công trong việc tìm
hiểu nó để phục vụ cho mục đích như trên.
4. Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu.
Bài tiểu luận này em xin tập trung sâu vào nghiên cứu các xu hướng
chính của báo chí hiện đại và so sánh sự giống và khác nhau giữa các xu
hướng phát triển của báo chí châu Á và các châu lục khác để thấy được sự rõ
nét các xu hướng của báo chí hiện đại, đồng thời để thấy được sự ảnh hưởng

của nó đến báo chí nước ta.
4.1. Cơ sở lí luận
Sử dụng những quan điểm của chủ nghĩa Mác- lênin, tư tưởng Hồ Chí
Minh về báo chí làm nền tảng lí luận. Đồng thời vận dụng những kiến thức
thầy cô giảng dậy trên lớp để nghiên cứu sự thấu đáo xu hướng phát triển
của báo chí hiện đại.
4.2. Phương pháp nghiên cứu
6
Sử dụng một số phương pháp khoa học như: phân tích, tổng hợp thông
tin để trả lời tốt nhất phần nhiệm vụ đã đặt ra.
II. Khái niệm.
2.1, Xu hướng báo chí.
1.1, Xu hướng báo chí
Theo từ điển tiếng Việt (Viện khoa học xã hội Việt Nam năm 1992),
“Xu hướng” có nghĩa là xu thế thiên về một chiều nào đó. Sự thiên về những
hoạt động nào đó nhằm một mục tiêu có ý nghĩa đối với bản thân trong một
thời gian lâu dài.
Xu hướng báo chí: là xu thế thiên về một chiều hướng nào đó của
báo chí, có mục tiêu, ý nghĩa và ảnh hưởng trong thời gian dài. Tác động
đến hệ thống báo chí của thế giới
Lịch sử báo chí thế giới kể từ khi ra đời cho đến nay đã chứng kiến sự
tiến bộ vượt bậc của báo chí từ nội dung phản ánh đến hình thức trình bày,
thể loại và phương thức thể hiện. Từ thời tiền báo chí với hình thức là “báo
đá” (cách đây khoảng 2700 năm) rồi đến những bài hát rong, câu thơ cổ, hò
vè của các nhóm dân cư sống du mục; dần dà, chúng phát triển thành hình
thức những thông tin chép tay (TCN ở Ý, Ai Cập và ở Trung Quốc, Nhật
Bản vào TK VI); tiếp theo là những bản thông báo giá cả hàng hoá được bản
ở Ý (năm 1556), Nga (năm 1621); hiện đại hơn là những cuốn sách mỏng
(16 – 20 trang) mang tính chất châm biếm…tất cả tạo tiền đề để báo chí xuất
hiện vào đầu TK XVII.

7
2.2, Nguyên nhân hình thành những xu hướng báo chí hiện đại
Ngay từ khi vừa ra đời, báo chí đã khẳng định được vai trò to lớn và
không thể thay thế được của nó trong đời sống xã hội. Ngoài chức năng
thông tin, phản ánh, báo chí còn có khả năng tạo ra dư luận, định hướng và
điều chỉnh hành vi con người trong xã hội. Có thể nói, sự phát triển của báo
chí luôn mang nét đặc trưng của từng giai đoạn, từng khu vực cụ thể. Ngày
nay, tương ứng với tình hình mới, thời đại mới, một lẽ tất nhiên báo chí cũng
phát triển và hình thành nhiều xu hướng mới, hiện đại hơn, cập nhật hơn.
Nói một cách cụ thể, báo chí hiện đại hình thành những xu hướng mới là
bởi:
Nhu cầu thông tin của công chúng không ngừng gia tăng và đòi hỏi
ngày càng nhiều hơn và nghiêm khắc hơn đối với lĩnh vực báo chí.
Kinh tế thế giới ngày càng phát triển và biến động không ngừng.
Môi trường thực tiễn với lượng thông tin phong phú, đa dạng, đa chiều
để báo chí khai thác một cách triệt để nhất.
Sự phát triển không ngừng của khoa học kĩ thuật công nghệ và ứng
dụng của nó vào lĩnh vực thông tin báo chí và còn một số nguyên nhân
khác sẽ trình bày rõ hơn ở phần sau.
III. Những xu hướng phát triển của báo chí hiện đại.
3.1, Tập đoàn báo chí.
8
3.1.1, Khái niệm:
Tập đoàn báo chí là một khái niệm không còn xa lạ gì đối với nền báo
chí thế giới. Sự ra đời của các tập đoàn báo chí trên thế giới là kết quả của sự
phát triển không ngừng nghỉ của báo chí cùng với đó là tham vọng về kinh tế
của những người làm báo. Đây là 2 yếu tố quan trọng trong việc hình thành
một tập đoàn báo chí. Ngoài ra sự hình thành các tập đoàn báo chí còn phụ
thuộc vào định hướng phát triển báo chí của mỗi quốc gia và vùng lãnh thổ.
Một cách khái quát nhất:

Tập đoàn báo chí (Newspaper industry, media industry, media
economics, press group, media conglomerate…) là một tập đoàn kinh tế
hoạt động đa dạng trong lĩnh vực truyền thông, có thể có hạt nhân là một cơ
quan báo in, báo hình, hoặc bất cứ loại hình báo chí nào khác, và cũng có
thể tham gia vào một số lĩnh vực kinh doanh ngoài truyền thông.
3.1.2, Nguyên nhân hình thành.
Thực chất, tập đoàn báo chí chính là tập đoàn kinh tế mà báo chí,
truyền thông đại chúng là lĩnh vực sản xuất kinh doanh chính, chủ yếu hoặc
là một bộ phận tạo thành có ý nghĩa quan trọng, có vai trò độc lập tương đối.
Trên thực tế, rất hiếm thấy tập đoàn truyền thông hay báo chí nào không có
hoạt động sản xuất kinh doanh ngoài lĩnh vực báo chí, truyền thông đại
chúng.
Tập đoàn kinh tế có thể hiểu là tổ hợp các công ty hoạt động trong một
ngành hay những ngành khác nhau trong phạm vi một nước hay nhiều nước,
trong đó có một “công ty mẹ” nắm quyền lãnh đạo, chi phối hoạt động của
các “công ty con” về mặt tài chính và chiến lược phát triển. Tập đoàn là một
9
cơ cấu có chức năng liên kết kinh tế nhằm tăng cường tích tụ, tập trung, tăng
khả năng cạnh tranh và tối đa hoá lợi nhuận. Về mặt tổ chức, với hình thức
liên kết của nhiều công ty hoạt động trong cùng một ngành, hay những
ngành khác nhau trong một nước hay nhiều nước, thông qua sự điều hành
chung.
Sự hình thành của các tập đoàn báo chí cũng xuất phát từ chính những
nguyên nhân đã hình thành các tập đoàn kinh tế:
Thứ nhất, do sự phát triển của lực lượng sản xuất, trước hết là dưới tác
động của cuộc cách mạng khoa học, kỹ thuật và công nghệ, cho phép hình
thành việc tổ chức sản xuất mới trên cơ sở vừa chuyên môn hoá vừa tăng
cường liên kết giữa các nhà máy, doanh nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả
kinh tế.
Thứ hai, sự cạnh tranh tất yếu dẫn đến việc liên kết dưới nhiều hình

thức khác nhau để tạo ra sức mạnh to lớn hơn, các nguồn lực mạnh mẽ hơn
cho các doanh nghiệp, tạo nên khả năng cạnh tranh lớn hơn và tránh rủi ro.
Thứ ba, do sự phát triển và tính chất của nền kinh tế thị trường đòi hỏi
phải có sự đầu tư lớn vào nghiên cứu, dự báo, hoạch định chính sách phát
triển để đảm bảo sản xuất kinh doanh có hiệu quả. Công việc này đòi hỏi
nguồn lực to lớn mà chỉ có những đơn vị kinh tế có quy mô lớn mới có khả
năng thực hiện.
3.1.3, Đặc điểm
Theo tác giả Robert W McChesney, có hai dạng thức tập đoàn báo chí
truyền thông. Có thể thấy các tập đoàn báo chí ngày nay phát triển theo hai
xu hướng chủ đạo sau:
10
+ Xu hướng thứ nhất là phát triển theo chiều dọc: Đó là sự phát triển
nhằm đảm bảo sự bao quát đầy đủ các công đoạn sản xuất một loại hình sản
phẩm truyền thông (lập chương trình, sản xuất, phát hành hoặc phân phối),
hoặc sự bành trướng, liên kết trong “nội bộ” các loại hình báo chí truyền
thông nhằm tăng cường ưu thế, sức mạnh trong cạnh tranh. Ví dụ như BBC
chỉ tập trung vào phát triển tất cả các công đoạn của 3 loại hình dịch vụ
chính của mình là phát thanh, truyền hình và trang web trên khắp toàn cầu.
Ở Mỹ, có thể nói Gannett Co. Inc là tập đoàn báo chí truyền thông có số
lượng đầu báo lớn nhất. Tập đoàn này đang sở hữu 90 tờ nhật báo (trong đó
có USA today - một trong hai tờ có quy mô toàn quốc và Wall street Journal
- tờ báo hàng đầu về tài chính, kinh tế ở Mỹ), 36 tờ báo định kỳ khác, kiểm
soát 10 đài truyền hình, 16 đài phát thanh và một công ty quảng cáo lớn nhất
nước Mỹ.
Hãng Turner Broadcasting System do Robert Edward Turner sáng lập
năm 1963 lại thành công và nổi tiếng chủ yếu do sự nổi tiếng và phát đạt của
kênh truyền hình CNN. Được thành lập và đi vào hoạt động từ 1-6-1960,
đến nay CNN đã phủ sóng toàn cầu thông qua vệ tinh, cung cấp dịch vụ tin
tức truyền hình cho hơn 55 triệu gia đình ở Mỹ và hàng tỷ dân của 92 nước

trên thế giới. Năm 1995, CNN đã sát nhập vào Tập đoàn Time Warner - một
đế chế truyền thông có tài sản trị giá 18 tỷ USD.
+ Xu hướng thứ hai là liên kết và bành trướng theo hàng ngang, đầu tư
vào những ngành khác nhau, tạo sự liên kết những ngành báo chí truyền
thông, công nghiệp, tài chính, dịch vụ rất xa nhau để hỗ trợ lẫn nhau, hạn
chế rủi ro, tăng cường sức mạnh. Theo xu hướng đó, năm 1986, Công ty
General Electric đã mua mạng truyền hình Mỹ NBC; Công ty Viễn thông
khổng lồ Mỹ AT&T năm 1999 đã nắm quyền kiểm soát hệ thống truyền
11
hình “cáp” TCI, rồi đến năm 2004 thôn tính tiếp mạng MediaOne. Từ năm
1995, Tập đoàn Viacom đã thôn tính Công ty Điện ảnh Paramount và Hãng
Truyền hình CBS. Năm 2000, Tập đoàn AOL tuyên bố hợp nhất với Time
Warner. Còn Vivendi và Canal Plus, một tập đoàn tư bản Pháp đã hợp nhất
với Seagram, hay việc Rupert Murdoch đã len chân vào ngành truyền hình
phải trả tiền theo yêu cầu tại Italia, Đức và đang chuẩn bị thực hiện hợp
đồng sáp nhập với tập đoàn NewsCorp có trị giá vài tỷ USD.
Về phương diện này, hai tác giả Johannes von Dohnanyi và Christian
Moller của nghiên cứu “The Impact of Media Concentration on Professional
Journalism” (Tác động của sự tập trung truyền thông đối với nghề báo) cũng
khái quát: “Sự tập trung có thể diễn ra theo chiều dọc, tức là tập trung các
thể chế kinh tế độc lập với các công đoạn sản xuất khác nhau lại làm một
tập đoàn, hoặc diễn ra theo chiều ngang, tức là sáp nhập các công ty giống
nhau về công đoạn sản xuất.”
Ngoài ra, tập đoàn báo chí còn có một số đặc điểm sau:
+ Phổ biến ở tất cả các châu lục, đặc biệt là ở các nước phát triển.
Đến cuối thế kỉ XX, các tập đoàn báo chí mới bắt đầu hình thành và phát
triển ở khu vực Châu Á, Châu Phi và Nam Mỹ.
+ Số lượng các tập đoàn từ chỗ mới hình thành, phát triển lên và
hiện có xu hướng giảm. (do hiện trạng “cá lớn nuốt cá bé” và sáp nhập các
tập đoàn không chỉ trong một nước mà giữa nhiều nước khác nhau.)

+ Số thành viên trong mỗi tập đoàn ngày càng lớn.
+ Doanh thu của các tập đoàn báo chí ngày càng cao (theo số liệu
thống kê, doanh thu từ hoạt động báo chí của các tập đoàn báo chí chỉ đứng
sau ngành Ngân hàng và ngành y dược.)
12
+ Thu hút một lực lượng lao động lớn gồm các phóng viên, BTV,
nhân viên kinh doanh…(cũng vì lý do này mà mỗi khi có một tập đoàn báo
chí nào đó bị mua lại hay sáp nhập với tập đoàn báo chí khác, số lượng
người lao động bị mất việc, thất nghiệp là không nhỏ, gây ra bất ổn xã hội.)
+ Trong một nước có nhiều tập đoàn báo chí hoạt động chia theo
khu vực, lãnh địa để hoạt động tạo nên Vương quốc báo chí.
+ Luật báo chí có nước qui định rằng một tập đoàn báo chí không
được phép quản lý quá 20% tổng số báo chí. Tuy nhiên trên thực tế nhiều
khi phá vỡ qui định này.
+ Có nhiều hãng thông tấn lớn cũng là tập đoàn báo chí nổi tiếng
được gọi là các “phát ngôn toàn cầu” : AP, UPI, USEA, AFP (Pháp); AXN
(Đức)…
Việt Nam hiện nay không có các tập đoàn báo chí. Nước ta là một nước
phát triển đất nước theo con đường Xã hội chủ nghĩa theo như chủ nghĩa
Mác – Lênin và Bác Hồ vĩ đại tin tưởng đề ra. Chính vì thế, ở Việt Nam
không có báo chí tư nhân. Việc thành lập các tập đoàn báo chí ở nước ta hiện
nay có rất nhiều luồng thông tin trái chiều nhau nhưng chưa có quyết định,
động thái chính thức nào. Trong một cuộc làm việc với lãnh đạo Hội Nhà
báo Việt Nam, Trưởng ban Tư tưởng – Văn hoá Trung ương Nguyễn Khoa
Điềm nêu rõ: “Việc xây dựng các tập đoàn báo chí là cần thiết, bởi đó là
yêu cầu khách quan của một nền báo chí phát triển dựa trên nền tảng của
một nền kinh tế thị trường phát triển, công nghiệp và hiện đại. Tuy nhiên
báo chí nước ta là báo chí của Đảng, là công cụ chính trị - tư tưởng của
Đảng và Nhà nước xã hội chủ nghĩa, là món ăn tinh thần của nhân dân, do
vậy tập đoàn báo chí cũng phải hướng theo mục tiêu phấn đấu đó.”

13
Thực tế trong năm nước phát triển báo chí theo con đường báo chí vô
sản (Việt Nam, Cu ba, Trung Quốc, Triều Tiên, Lào) chỉ có duy nhất ở
Trung Quốc là có tập đoàn báo chí.
Nói về vấn đề tập đoàn báo chí ở Việt NamNguyên thứ trưởng Bộ Văn
hoá – thông tin, ông Nguyễn Quý Doãn cũng đã từng khẳng định: “mô hình
tập đoàn báo chí đang là xu hướng phát triển ở nhiều nước trên thế giới,
ngay cả ở châu Á, mặt khác, vào thời điểm hiện nay, báo chí Việt Nam đã có
sự phát triển vượt bậc và thực tế cũng đang manh nha hình thành các tập
đoàn báo chí.”
PGS, TS Tạ Ngọc Tấn - Tổng biên tập Tạp chí Cộng sản, nguyên giám
đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền, một trong những người đã công bố
những bài liên quan đến Tập đoàn báo chí, truyền thông trong một lần trả lời
phỏng vấn trên báo Vietnamjournalism đã nói về điều kiện để hình thành tập
đoàn báo chí ở Việt Nam: “Cái điều kiện đầu tiên là phải hình thành hành
lang pháp lý cho sự ra đời của nó. Tất nhiên trước đó phải có chủ trương,
chính sách cho đúng rồi sau chủ trương đó để cho sự ra đời cụ thể của các
tập đoàn đó thì hình thành hành lang pháp lang pháp lý cho nó. Hành lang
pháp lý ấy từ chế định cho phép nó hoạt động với tư cách phần nào là kinh
tế, phần nào là mụch đích chính trị - xã hội, rối cho phép nó trong quá trình
hình thành tổ chức phát triển ra sao. Định chế cho phép nó quan hệ công
tác với cơ quan Đảng, nhà nước như thế nào, và định chế cho phép nó hình
thành khả năng phát triển phạm vi ảnh hưởng đất nước ra sao, đây là điều
kiện thứ nhất. Điều kiện thứ hai là phải có những nghiên cứu hình thành
những bước đi mang tính chất bài bản và tốt nhất mang tính thử nghiệm ban
đầu để rút ra những kinh nghiệm cần và đủ cho việc xây dựng các Tập đoàn
báo chí.”
14
Liệu trong tương lại Việt Nam có hình thành các tập đoàn báo chí
không còn là một vấn đề có nhiều tranh cãi và có lẽ chỉ còn cách chờ đợi

mới biết được.
3.1.4, Một số tập đoàn báo chí nổi tiếng Thế giới.
+ Tập đoàn báo chí nổi tiếng của Mỹ: Viacom, CNN,The
Newyork time, Gannett…
Tập đoàn CNN:Từ khi CNN khai trương 1 tháng 6, 1980, hệ
thống mạng lưới được mở rộng và đạt được một số lượng truyền hình
cáp và truyền hình vệ tinh (như bản tin chính CNN), 12 trang web, 2 hệ
thống mạng lưới riêng (hệ thống mạng lưới sân bay CNN), 2 hệ thống
mạng radio. Mạng lưới có 42 văn phòng giao dịch khắp thế giới và hơn 900
chi nhánh hội viên toàn cầu. CNN mở rộng ảnh hưởng tới nhiều vùng và
nhiều ngôn ngữ khắp thế giới, trang web tin tức là CNN.com, sau đó được
quy tụ vào là CNN ngày 30 tháng 8, 1995.
CNN trở nên nổi tiếng và được cho là kênh tin tức hàng đầu thế giới
khi có Sự kiện 11 tháng 9 năm 2001 tại Mỹ, bởi CNN đã ghi được những
hình ảnh máy bay bị khủng bố lái đâm vào tòa tháp đôi (Trung tâm Thương
mại Thế giới) và hơn thế là trong chiến tranh Iraq bởi kênh tin tức, video
được truyền về liên tục và cung cấp cho cả thế giới, CNN nhiều lần truyền
hình trực tiếp trận đánh giữa quân đội Mỹ và quân đội Iraq.
Tập đoàn M.bloombeng : phát triển từ thập niên cuối xx, hiện tập
đoàn báo chí này có tới 8000 nhân viên với 5 hệ thông báo chí ( báo in, báo
điện tử, báo phát thanh(gồm 7 chi nhánh), truyền hình). Bloombeng có tới
1300 phóng viên làm việc thu thập và xử lí thông tin kinh tế.
15
The NewYork time: The New York Times (tên tiếng Việt: Thời báo
Niu-Giooc, Thời báo Nữu Ước) là một nhật báo được xuất bản tại Thành
phố New York bởi Arthur O. Sulzberger Jr. và được phân phối ở khắp Hoa
Kỳ và nhiều nơi trên thế giới. Nó trực thuộc Công ty New York Times, công
ty đó cũng xuất bản khoảng 40 tờ báo khác, trong đó có International
Herald Tribune và The Boston Globe. Tờ báo này được tên hiệu "Bà tóc
bạc" ("Gray Lady") và thường được gọi là tờ báo danh giá (newspaper of

record) của Hoa Kỳ.
The New York Times, một trong những tờ báo quan trọng nhất
trong lịch sử Hoa Kỳ, được thành lập ngày 18 tháng 9 năm 1851 bởi Henry
Jarvis Raymond và George Jones. Ông Raymond cũng là một trong những
giám đốc thành lập Associated Press năm 1856. Adolph Ochs mua
báo Times năm1896, và dưới chỉ huy của ông, tờ báo này xây phạm vi phát
hành quốc tế và được nổi tiếng trên toàn thế giới. Năm 1897, ông đặt ra khẩu
hiệu "All The News That's Fit To Print" của báo này, nhiều người coi nó là
một câu chọc đến những tờ báo cạnh tranh với nó ở Thành phố New York
(hai tờ New York World và New York Journal American) mà nổi tiếng về
mang tính giật gân. Sau khi di chuyển tòa soạn của tờ báo đến tòa nhà mới
trên Đường số 42, khu vực đó được đặt tên Quảng trường Times năm 1904.
Chín năm sau, tờ Times mở cửa một nhà phụ ở số 229 Đường 43, vị trí hiện
nay, về sau họ bán Tòa nhà Times năm 1961.
Tờ Times đầu tiên chỉ có mục đích in bản mỗi sáng trừ sáng chủ nhật;
tuy nhiên, trong Nội chiến Hoa Kỳ, tờ Times bắt đầu in ra tờ chủ nhật giống
các nhật báo khác. Nó được trao Giải Pulitzer về những bản tin tức và những
bài về Đệ nhất thế chiến và năm 1918. Năm 1919, nó gửi tờ báo qua Đại Tây
Dương tới Luân Đôn lần đầu tiên.
16
( trích Wikipidia tiếng
việt:.wikipedia.org/wiki/The_New_York_Times)
+ Tập đoàn báo chí nổi tiếng của Pháp: AP, UPI, USEA, AFP…
Tập đoàn AFP: Agence France-Presse (AFP) là hãng thông tấn xã lâu
đời nhất trên thế giới. AFP là trung tâm tiếng Pháp lớn nhất và thông tấn xã
lớn thứ ba trên thế giới, đứng sau AP và Reuters.
Ngoài trụ sở chính đặt tại thủ đô Paris của Pháp, AFP còn có các trung
tâm lớn khác đặt ở Washington D.C., Hong
Kong, Nicosia và Montevideo và văn phòng tại 110 nước trên thế giới.
Tin tức được phát bằng nhiều thứ tiếng như: tiếng Pháp, tiếng

Anh, tiếng Ả Rập, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Đức, tiếng Bồ Đào Nha và tiếng
Nga.
AFP được Charles-Louis Havas thành lập vào năm 1835 (lúc đó dưới
tên Agence Havas).
Tập đoàn Reuters: (tiếng Anh: Reuters Group plc) là một trong
những hãng thông tấn lớn nhất thế giới. Reuters cung cấp bài viết, hình
ảnh, đồ họa vàvideo cho những tờ báo, đài phát thanh, đài truyền
hình, Internet và các phương tiện truyền thông khác.
Reuters kiếm tiền do những lợi tức thu được từ việc truyền tải dữ
liệu rộng khắp toàn cầu của thị trường tài chính điện tử – tỷ giá hối đoái tiền
tệ, giá cổ phiếu, giá hàng hoá – tới những ngân hàng, thương gia, môi
giới, nhà đầu tư và những công ty khắp nơi trên thế giới. Dữ liệu liên tục
được cập nhật khi các thị trường tài chính thay đổi. Reuters cũng bán phần
mềm cho phép những nhà phân tích dữ liệu tài chính và cho những giao
17
dịch trực tiếp từ mộtmáy tính đầu cuối.Trụ sở chính của Reuters nằm
tại London, (Anh).
Ngày 15 tháng 7 năm 2007, hãng tin Canada Thomson đã thỏa thuận
xong việc mua sát nhập Reuters vào thành một hãng tin Thomson Reuters
với số tiền 17.2 tỉ USD, trở thành hãng nắm số thị phần thông tin tài chính
lớn nhất thế giới lúc đó, vượt qua đối thủ Bloomberg.
( nguồn, wikipedia tiếng anh : wikipedia.com)
+ Tập đoàn báo chí nổi tiếng của Úc: ABC, SBS, Croporation …
ABC News: là một dịch vụ tin tức quốc gia sản xuất bởi các Tin tức và
Thời Sự phân chia của Australian Broadcasting Corporation - bộ phận chịu
trách nhiệm về tất cả các góp nhặt tin tức và sản xuất sản lượng tin tức cho
ABC truyền hình, radio và các dịch vụ trực tuyến. Mặc dù ABC được sở hữu
và tài trợ bởi Chính phủ Úc , sự độc lập biên tập của ABC được đảm bảo
thông qua Đạo luật Úc Broadcasting Corporation (Cwlth) năm 1983.
Tập đoàn Croporation : Sự hình thành và phát triển hùng mạnh của

tập đoàn truyền thông News Corporation (viết tắt là News Corp) ghi dấu ấn
đậm nét của “nhà tài phiệt truyền thông” (media tycoon) người Mĩ gốc Úc
Rupert Murdoch. Lịch sử của tập đoàn có thể viết gọn trong các vụ thừa kế,
sáng lập, sáp nhập, và mua bán.
Từ tờ báo tỉnh lẻ hạng hai Adelaide News của người cha (1952),
Rupert Murdoch thành lập tập đoàn báo chí News Limited có tầm ảnh hưởng
rộng rãi bậc nhất ở Úc (hiện nay, News Limited vẫn là công ty con ở Úc của
News Corp). News Limited chuyên mua lại các tờ báo làm ăn lỗ lã ở Úc và
vực chúng dậy bằng cách ứng dụng công nghệ quản lý tiên tiến và cải tổ nội
dung. Trong vòng 10 năm, News Limited đem lại cho Murdoch khoản lợi
nhuận “kếch sù”. Năm 1979, Murdoch thành lập News Corporation trên đất
18
Úc và bắt đầu thu mua những tờ báo và tạp chí hàng đầu London (Anh) và
New York (Mĩ), cũng như thu mua nhiều tập đoàn truyền thông khác.
Các đài phát thanh hàng đầu các chương trình tin tức, AM , Hiện nay
trên thế giới và PM được phát sóng trên đài phát thanh ABC. bộ phận này
cũng sản xuất ABC NewsRadio , chỉ có Australia 24-giờ liên tục tin tức phát
thanh kênh, cũng như sản xuất các bản tin phát thanh tin tức hàng giờ,
chương trình ABC địa phương Radio , ABC Radio National , ABC Classic
FM và Triple J , và Australia chỉ miễn phí-to- không khí kênh tin tức 24
giờ, ABC News 24 .
Thường xuyên sử dụng bản tin chuyên dụng được sản xuất và phát
sóng cho Australia Network trong khu vực Châu Á Thái Bình Dương. Bản
tin được trình bày từ Melbourne của Beverley O'Connor và tính năng báo
cáo từ các phóng viên ABC có trụ sở tại và xung quanh khu vực
+ Tập đoàn báo chí nổi của Anh: BBC, Rmaxoen, Rmurdoc …
BBC : Thành lập năm 1922 do một nhóm các công ty viễn thông cho
tới các dịch vụ tin tức phát thanh truyền hình. Buổi phát thanh truyền tin tức
đầu tiên vào 14 tháng 11 năm 1922.
Công ty, với John Reith là tổng quản lý, trở thành BBC năm 1927 khi

nó được thừa nhận sự hợp nhất. BBC bắt đầu truyền tin bằng hình
năm 1932 và trở thành dịch vụ phổ biến năm 1936. Truyền tin bằng hình ảnh
bị dừng lại từ 1 tháng 9 năm 1939 tới 7 tháng 6 năm 1946 do Thế chiến thứ
hai.
Cuộc thi tìm hiểu BBC được giới thiệu năm 1955 như là một đài truyền
hình độc lập về hoạt động và thương mại. BBC giới thiệu kênh TV BBC2
năm 1964, tồn tại cùng BBC1. BBC2 phát truyền hình màu từ 1 tháng
19
7 năm 1967 và được sáp nhập BBC 1 và ITV (đài truyền hình độc lập)
ngày 15 tháng 11 năm 1969.
Các dịch vụ của BBC trên TV bao gồm: BBC One, BBC Two, BBC
Three, BBC Four và BBC News 24; kênh của trẻ em CBBC và CBeebies;
kênh chính trịBBC Parliament. Trên đài phát thanh trong nước gồm: Radio
1, Radio 2, Radio 3, Radio 4 và BBC Radio Five Live. Các dịch vụ dùng
phát thanh kỹ thuật số bao gồm: 1Xtra, BBC 6 Music, BBC 7, BBC Five
Live Sports Extra và BBC Asian Network.
Ngoài ra BBC còn phát thanh BBC World Service trên toàn thế giới,
mạng lưới dịch vụ của BBC rộng khắp toàn cầu, thông tin cập nhật và đa
dạng phuc vụ nhiều đối tượng.
3.1.5; Ưu, nhược điểm
* Ưu điểm:
+ Về chất lượng thông tin: nhanh, số lượng khổng lồ, thông tin
khái quát, chính xác, đa chiều, đa diện và nhanh nhạy…
+ Về công tác đầu tư: nguồn kinh phí lớn,liên tục trang bị và cập
nhật thiết bị kĩ thuật hiện đại( máy in, máy thu phát tín hiệu, máy ghi âm, ghi
hình và các vệ tinh nhân tạo) , cơ sở vật chất đồng bộ…
+ Về nhân lực: các ông chủ tập đoàn có đầu óc quản lý, có tham
vọng và liều lĩnh; lực lượng phóng viên đông đảo và được đào tạo bài bản…
* Nhược điểm:
20

+ Gây ra sự mất cân bằng về thông tin do một số tập đoàn báo chí
đầu tư lớn, mạnh vùng giàu có, đông dân cư nên tập chung nhiều cơ quan
báo chí còn vùng ít dân sinh sống thì ít các cơ quan báo chí, các phương tiện
thông tin đại chúng.
+ Sự cạnh tranh giữa các tập đoàn báo chí hết sức khắc nghiệt, cá
lớn nuốt cá bé, những cơ quan báo chí nhỏ bị thâu tóm, mua lại và xảy ra
tình trạng cắt giảm nhân viên, mất công ăn việc làm dẫn đến mất trật tự xã
hội.
+ Có sự thiên lệch trong thông tin bởi các ông chủ coi trọng thông
tin mang lại những lợi nhuận cao và coi thường các thông tin không mang
lại lợi nhuận trong việc thông tin báo chí.
+ Nhìn dưới góc độ chính trị, nếu độc đoán về chính trị, ông chủ nào
nắm được cơ quan báo chí thì cũng áp đặt và gây ảnh hưởng về quan điểm.
3.2. Toàn cầu hoá thông tin.
3.2.1, Khái niệm: Toàn cầu hóa là khái niệm dùng để miêu tả các thay
đổi trong xã hội và trong nền kinh tế thế giới, tạo ra bởi mối liên kết và trao
đổi ngày càng tăng giữa các quốc gia, các tổ chức hay các cá nhân ở góc độ
văn hoá, kinh tế, v.v. trên quy mô toàn cầu.
Toàn cầu hóa thông tin đó là quá trình thông tin ở khắp mọi nơi trên
thế giới được truyền tải liên tục, nhiều chiều và dễ dàng tới cho công chúng
3.2.2, Điều kiện hình thành
21
Những thành tựu của cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật trong các lĩnh
vực đăng tải, in ấn tạp chí, báo, sự phát triển các công nghệ phát thanh
truyền hình và đặc biệt là internet đã cho phép những thông tin từ một quốc
gia có thể được biết đến trên toàn thế giới. Quá trình toàn cầu hóa thông tin
được gắn với những thành tựu mới nhất trong kỹ thuật thông tin liên lạc và
điện tử. Thông tin trong khoảnh khắc được truyền tải tức thời tới cho người
xem và người đọc. Điều đó cho phép hàng triệu người được chứng kiến và
tham gia vào các sự kiện.

Mạng internet bao phủ toàn cầu, nhờ đó mà người sử dụng có khả năng
nhận được thông tin cần thiết từ các hãng tin một cách dễ dàng. Sự xâm
nhập của tiến bộ khoa học kĩ thuật vào các hoạt động báo chí là điều rõ ràng
và dễ nhận thấy. Việc áp dụng rộng rãi kỹ thuật điện tử, truyền tải dữ liệu
xuyên biên giới, việc hình thành mạng lưới thông tin toàn cầu đã góp phần
đưa tin tức nhanh chóng tới công chúng. Điều đó là cần thiết cho một xã hội
đang phát triển nhanh.
Nhu cầu thông tin của công chúng ngày một gia tăng. Các cơ quan báo
chí muốn đáp ứng nhu cầu đó thì cần phải đẩy mạnh việc khai thác sự đa
dạng của thông tin, không thể bó hẹp thông tin trong phạm vi một quốc gia
hay một khu vực.
3.2.3, Biểu hiện
Hình thành rất nhiều hãng thông tấn, hãng tin chuyên khai thác tin tức
trên khắp thế giới rồi bán lại cho các cơ quan thông tấn trên thế giới. Với sự
chuyên biệt này, các cơ quan báo chí chỉ cần mua lại tin từ các hãng thông
22
tấn đó là có thể có đủ tin tức trên thế giới cung cấp cho công chúng của
mình.
Biểu hiện thứ hai: thông tin ở mọi nơi được cập nhật liên tục và nhiều
chiều. Nếu như trước kia, chỉ những thông tin quan trọng và có ảnh hưởng
lớn mới được đề cập, thì ngày nay những thông tin về những con người bình
thường ở mọi nơi đều có thể được nhắc tới. Thông tin về những nhân vật nổi
tiếng không còn chỉ là thông tin riêng của một quốc gia mà đã trở nên nguồn
tin nóng cho những người quan tâm trên thế giới.
Tuy nhiên một vấn đề đặt ra là liệu các thông tin được toàn cầu hóa đó
liệu có trung thực? Các chuyên gia đã nhận xét, quốc gia nào làm chủ được
thông tin thì quốc gia đó sẽ giành chiến thắng. Không ai dám chắc những
thông tin mà các hãng tin đưa ra không mang màu sắc chính trị, phục vụ cho
một đảng phái, một nền chính trị nào đó. Điều đó là dễ hiểu trong thời đại
thông tin có vai trò quan trọng như ngày nay. Các chính phủ phải điều tiết

các dòng thông tin trong tầm kiểm soát của họ, đưa ra những tin tức có lợi
và theo những mưu đồ chính trị được tính toán kĩ.
3.3. Quốc tế hoá báo chí.
3.3.1: Khái niệm
Quốc tế hóa báo chí là hình thức mà một tờ báo, ấn phẩm báo chí được
phát hành ở nhiều quốc gia, hoặc phát hành ở quốc gia này nhưng được bán
ở quốc gia khác.
Quá trình Quốc tế hoá báo chí thường có định hướng về thông tin của
các nước chủ nhà phát ra thông tin cho các nước đối tác (đặc biệt là các đài
23
phát thanh ra nước ngoài), đồng thời nó còn xảy ra sự xâm lăng hoá về thông
tin
3.3.2: Biểu hiện
Để hiểu rõ biểu hiện của xu hướng Quốc tế hoá báo chí ta phải tìm hiểu
biểu hiện của nó trên từng loại hình báo chí cụ thể.
3.3.2.1, Biểu hiện trên báo in:
+ Báo chí in ấn ở nước này, nhưng lại được phát hành ở nhiều
nước trên thế giới.
+ Báo chí in ấn ở nhiều nước cùng một lúc (thí dụ Nhân dân Nhật
báo của Trung quốc, tạp chí Tuyển tập (Readers Digest)
+ Hai nước liên kết với nhau xuất bản một số báo ( hạn chế của
nó là nội dung báo không thể sửa được, đồng thời vận chuyển còn cồng
kềnh, chi phí cao…)
+ Cơ quan báo chí mở nhiều chi nhánh ở nước ngoài
+ Các tập đoàn báo chí phát triển những tờ báo cho khu vực riêng
với ngôn ngữ của khu vực đó.( in ấn nhiều thứ tiếng)
+ Có trang tin quốc tế
3.3.2.2, Biểu hiện trên báo phát thanh
+ Xu hướng phát sóng ra nước ngoài của các tổ hợp truyền thông.
+ Có tổng số: 80 đài phát thanh ra nước ngoài, phát thanh tới

20.000 giờ trong tuần, bằng 48 thứ tiếng, phủ sóng toàn cầu.
24
+ Một số đài tiêu biểu như :
- VOA của Mỹ phát 2001 giờ/ tuần với 40 thứ tiếng
- BBC của Anh phát khoảng 120 giờ/ ngày với 38 thứ tiếng
- Làn sóng Đức phát 100 giờ/ ngày, với 40 thứ tiếng
- Đài CRI (Trung quốc) phát sóng 680 giờ/ngày với 43 thứ tiếng…
*Đặc điểm của các đài phát thanh phát sóng ra nước ngoài:
+ Hoạt động rất sớm, ngay sau khi đài trong nước hoạt động.
+ Không có lợi cho nước chủ nhà về kinh tế nhưng có ý rất quan
trọng về chính trị nên được các vị lãnh đạo quan tâm.
+ Có chiến lược và chiến thuật phát sóng: hướng về đâu, bao
nhiêu giờ, nội dung ra sao…
+ Nội dung rất đặc biệt, tuỳ theo các nước để giới thiệu về phong
tục tập quán, văn hoá của các vùng trong nước, từ đó quảng bá hình ảnh đất
nước….
+ Kinh phí đầu tư lớn: Mỹ(từ 1945 – 1872), đầu tư 5 tỷ USD cho
đài phát thanh đối ngoại; con số này của Anh lên tới vài trăm triệu bảng…
3.3.2.3, Biểu hiện trên lĩnh vực truyền hình.
+ Lợi thế của thông tin trong lĩnh vực truyền hình đó là sử dụng
hình ảnh động (sinh động)
+ Xu thế nhiều đài truyền hình trên thế giới phát các chương trình
truyền hình đối ngoại
25

×