du lịch lễ hội đua voi của các dân tộc Tây Nguyên
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (31.43 KB, 3 trang )
hội đua voi là một nét văn hóa độc đáo của đồng bào các dân tộc bản địa nơi đây đã tồn tại từ bao đời
nay, nó là một mảng văn hóa đã ăn sâu vào tiềm thức, phong tục, tập quán cũng như là một thế mạnh để
thu hút, phát triển và đầu tư về du lịch, phát triển kinh tế.
Ngày hội đua voi là ngày vui lớn ở Tây Nguyên, nó phản ánh tinh thần thượng võ của người M'nơng, một
dân tộc giàu đức tính dũng cảm, đã từng quen với tốc độ, từng đối diện với bao tình huống hiểm nguy
căng thẳng trong những cuộc săn bắt voi rừng. Chính cái khung cảnh hùng vĩ của thiên nhiên Tây Nguyên
– nơi diễn ra cuộc đua đặc sắc – đã làm tăng lên bội phần chất hùng tráng của ngày hội cổ truyền của họ.
Vào mùa hội đua voi, ngay sáng sớm đồn người từ các bn làng Tây Nguyên cùng già làng đến bến
nước để làm lễ cúng, nhằm cảm tạ thần nước đã đem lại may mắn trong năm cũ và cầu cho mưa thuận
gió hịa trong năm mới. Cúng xong, mọi người sẽ lấy nước đựng trong quả bầu khô, bỏ vào gùi mang về
nhà để lấy phước cho năm mới. Sau đó, mọi người tập trung về ngôi nhà sàn cộng đồng để cùng ăn thịt,
uống rượu cần, ca hát và nhảy múa với âm vang cồng chiêng rộn rã.
Thực trạng của lễ hội đua voi trong vài năm trở lại đây
Đối với chính quyền địa phương
chức và quản lý lễ hội đua voi là một dịp hoạt động đòi hỏi sự phối kết hợp nhuần nhuyễn của rất nhiều
các cấp, các ngành, đoàn thể. Là dịp thể hiện tính năng động, sáng tạo, nắm bắt và triển khai kịp thời các
nội dung hoạt động của Lễ hội, nâng cao năng lực tổ chức và điều hành cho lãnh đạo cũng như cán bộ
các ngành, các cấp; Thể hiện sự đồng bộ, nhất quán từ cấp huyện tới cấp cơ sở.Thông qua lễ hội, địa
phương cũng đã lồng ghép được các nội dung tuyên truyền về văn hóa đặc sắc của địa phương, quảng
bá hình ảnh du lịch của vùng đất Bn Đơn huyền thoại. Lễ hội đua voi còn là một kênh hỗ trợ đắc lực
cho kế hoạch quảng bá, phát triển thương hiệu Cà phê Buôn Ma Thuột của tỉnh Đăk Lăk. Lồng ghép
trong các chương trình đi tour, phục vụ du khách cũng được chú trọng.
Tuy nhiên, vẫn còn những mặt hạn chế như: phát triển hạ tầng giao thông chưa đáp ứng kịp thời, việc đi
lại tham dự lễ hội cịn khá lộn xộn; việc bn bán các mặt hàng lưu niệm, các đồ trang sức bằng các bộ
phận của voi như lông đuôi, ngà, da, cao voi, phổi voi… bị buông lỏng; thu nhập của lễ hội chưa đủ để tái
đầu tư trở lại cho lễ hội.
Cộng đồng cư dân bản địa đã hết sức ủng hộ và kết hợp với chính quyền các cấp tuân thủ và chấp hành
mọi sự sắp xếp của ban tổ chức. Việc tổ chức nghi lễ cúng sức khỏe cho voi vẫn do cộng đồng địa
phương đảm nhiệm một cách tự nguyện và giữ nguyên được giá trị tâm linh của nóTuy nhiên, cộng đồng
cư dân nơi đây chưa được tiếp cận với các mơ hình tổ chức lễ hội ở các nơi khác nên chưa có sự sắp xếp
cộng đồng tự quản một cách khoa học, thiếu tiếp cận thông tin nên chưa sáng tạo và chưa tận dụng
được những cơ hội để phát triển kinh tế.
Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức, quản lý lễ hội đua voi ở huyện Buôn Đôn
Nâng cao hiệu quả nguồn nhân lực
Về đội ngũ cán bộ quản lý lễ hội phải là những người tâm huyết, có trình độ, có năng lực vững vàng để
đáp ứng được những yêu cầu khách quan cũng như chủ quan trong quá trình quản lý và tổ chức lễ hội
Những chính sách ưu đãi dành riêng cho lễ hội đua voi
Nhà nước cần có những quan tâm đặc biệt dành riêng cho lễ hội đua voi chẳng hạn như: tổ chức lễ hội
đua voi riêng lẻ không gộp chung với các ngày lễ khác, hạn chế các phần đua của voi, phối hợp tổ chức
các tuần lễ du lịch tại địa phương, phát triển phần hội thành các nội dungvới nhiều chương trình dành
cho du khách như: du lịch sinh thái, cắm trại tại khu bảo tồn, tổ chức tham quan thực địa, tắm cho voi,
tương tác với voi, tham quan khu chăm sóc, tạo một khu vực tự do đi lại cho du khách, lồng ghép các
chương trình sinh hoạt kể chuyện về voi, các câu chuyện để giáo dục và thay đổi ý thức cũng như cách
đối xử của
Thời gain Với những người dân Tây Ngun, voi khơng chỉ là một lồi vật q, mà nó cịn là người bạn,
người đồng hành mà còn được coi là một thành viên thân thiết trong mỗi gia đình. Việc thuần hố voi
khơng chỉ nhằm mục đích chở người, lấy sức kéo, chở hàng hố mà cịn để chúng có thể hồ nhập được
với lối sống bản làng và thân thiện với con người hơn. Tháng 3 âm lịch tới đây là thời điểm tổ chức lễ hội
đua voi ở Tây Nguyên 2020 với rất nhiều hoạt động hấp dẫn, rất phù hợp cho những người thích đi
phượt tới tham quan, tìm hiểu nền văn hố du lịch của vùng đất cao nguyên này.
Nét đặc sắc của lễ hội đua voi
Những chú voi được tham gia thi đấu lễ hội đua voi là những chú voi khoẻ mạnh, dẻo dai và thông minh.
Mỗi mùa lễ hội chỉ có khoảng 20 – 30 chú voi được tham gia thi đấu, vì vậy cơng tác chăm sóc, chuẩn bị
của những người huấn luyện cần cẩn thận và mất nhiều thời gian để người bạn của mình đủ tiêu chuẩn
vào vòng trong. Gần ngày thi đấu, voi sẽ được nghỉ ngơi, tắm rửa, cho ăn những loại cỏ xanh tươi hoặc
mía ngọt, huấn luyện một số bài thuần dưỡng để tham gia các hoạt động trong lễ hội. Các hoạt động
trong lễ hội đua voi ở Buôn Đôn bao gồm: lễ cúng Nước, lễ cúng sức khỏe cho Voi, lễ ăn trâu mừng mùa
(Lễ Đâm Trâu), lễ hội văn hố các dân tộc huyện Bn Đơn, thi Voi đá bóng, thi Voi chạy, thi Voi bơi, lễ
cúng lúa mới (Lễ mừng mùa), lễ tắm Voi sau khi kết thúc các hoạt động của Voi tại Lễ hội.
Vào ngày thi đấu, voi sẽ được già làng thực hiện lễ cúng sức khoẻ cho voi với lễ vật bao gồm: ba chén
rượu cần, một con heo và một bầu nước. Già làng sẽ đặt cơm thịt lên đầu, tưới rượu và máu để cầu
phúc, cúng sức khoẻ cho voi. Sau khi già làng thực hiện xong nghi lễ, tất cả mọi người trong lễ hội sẽ
cùng nhau ca hát, nhảy múa trong tiếng nhạc cồng chiêng rộn ràng, sôi động
.Phần thưởng cho những chú voi sau khi thi đấu là những bó mía tươi ngon lành ngọt lịm cùng những nải
chuối chín vàng ươm tươi ngon. Riêng chú voi khoẻ mạnh dẻo dai nhất dành được chức vô địch sẽ được
trao vòng nguyệt quế cùng người quản tượng và được thưởng thêm rất nhiều món ăn ngon khối khẩu
khác dành riêng cho voi
giá trị
Trong rất nhiều yếu tố hình thành nên bản sắc văn hóa Tây Ngun thì lễ hội truyền thống là sinh hoạt
văn hóa nổi trội tiêu biểu về sự gắn kết chặt chẽ giữa buôn, làng và luật tục, phong tục, lễ hội trong
không gian rừng đại ngàn. Các lễ hội đều mang tính cộng đồng, với sự tham gia của các dịng tộc, buôn
làng khác nhau cùng nhau thực hiện các nghi lễ cúng như: Cúng bến nước, lễ ăn cơm mới, lễ cưới, lễ
mừng thọ, lễ bỏ mả, lễ cúng Yang, cúng voi. Trong các lễ hội truyền thống đặc sắc của đồng bào thì Lễ hội
Voi là một lễ hội mang đậm dấu ấn rõ nét về một vùng đất đại ngàn hùng vĩ với những pho sử thi huyền
thoại của núi rừng Tây Nguyên. Lễ hội được tổ chức 2 năm một lần vào tháng 3 tại xã Krông Na, huyện
Buôn Đôn cầu mong cho một mùa vụ mới tốt tươi, mang lại no ấm cho buôn làng với các hoạt động như:
Voi chạy tốc độ, Voi bơi vượt sơng Sêrêpốk, Voi đá bóng…Lễ hội là nhu cầu tâm linh, nhu cầu tinh thần
không thể thiếu được của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên, là sản phẩm văn hóa du lịch đặc sắc thu hút
khách du lịch góp phần vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội tại Tây Nguyên. Giá trị bền vững của lễ
hội Voi truyền thống này phải được xây dựng, gìn giữ và phát triển một cách bài bản và nguyên trạng
xuyên suốt từ quá khứ đến hiện tại và tương lai. Cần tránh những biến tướng, thương mại hóa và tái
hiện lễ hội một cách sơ sài mà mất dần đi bản sắc đại ngàn của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên.
kết bằng cái này đc
Lễ hội Đua Voi từ lâu đã trở thành bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc anh em trên vùng đất Tây
nguyên đầy nắng và gió, chứa đựng màu sắc anh hùng thượng võ, lối sống mạnh mẽ của đồng bào nơi
đây từ thuở xa xưa. Đến với Bản Đôn du khách sẽ được thỏa sức thả hồn vào thiên nhiên núi rừng thơ
mộng, được khám phá những nét văn hoá đặc sắc, độc đáo, được thưởng thức ẩm thực phong phú, đa
dạng. Ngày nay lễ hội Đua Voi khơng cịn chỉ gói gọn trong văn hố bn làng Bản Đơn mà đã được phát
triển thành một lễ hội du lịch thú vị, hấp dẫn du khách gần xa.
