I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài
Tiểu học là một bậc học vô cùng quan trọng trong hệ thống giáo dục quốc dân,
là bậc học nền tảng đặt cơ sở ban đầu cho việc hình thành phát triển tồn diện nhân
cách con người, đặt nền móng vững chắc cho giáo dục phổ thơng và cho tồn bộ hệ
thống giáo dục quốc dân. Đội ngũ giáo viên Tiểu học là một bộ phận rất quan trọng.
Khác với các bậc học khác, công tác chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là một trong những
nhiệm vụ không thể thiếu được của mỗi người giáo viên Tiểu học. Bởi vì mỗi người
giáo viên đảm nhiệm một lớp vừa làm công tác giảng dạy vừa làm cơng tác chủ
nhiệm ở lớp đó. Vì vậy vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học rất to lớn, nó
quyết định đến chất lượng giáo dục toàn diện của học sinh. Là người thay mặt hiệu
trưởng làm công tác quản lý và giáo dục học sinh của một lớp, là người chịu trách
nhiệm trước hội đồng giáo dục về chất lượng giáo dục toàn diện của học sinh lớp
mình. Thực tế cho thấy rằng ở nơi nào, lớp nào, giáo viên chủ nhiệm lớp có năng lực,
có trình độ, có tinh thần trách nhiệm rất cao thì ở đó sẽ có chất lượng giáo dục tốt.
Ngồi cơng việc phụ trách tồn diện trước học sinh, cơng tác chủ nhiệm lớp
cũng có một ý nghĩa quan trọng. Giáo viên chủ nhiệm lớp là linh hồn của lớp, là
người tổ chức, cổ vũ tư tưởng cho học sinh. Người cùng với phụ huynh học sinh tiến
hành giáo dục các em. Nhưng công tác chủ nhiệm lớp khơng phải là cơng việc đơn
giản. Nó ln là vấn đề trăn trở đối với hầu hết các giáo viên tiểu học.Từ những vấn
đề trăn trở nêu trên, khi thực hiện tôi phải rút kinh nghiệm qua từng năm, suy nghĩ
tìm tịi, học hỏi những đồng nghiệp có uy tín, có năng lực để cơng tác chủ nhiệm của
mình đạt hiệu quả cao. Xuất phát từ những lí do đó nên bản thân đã suy nghĩ tìm ra
một số biện pháp nhỏ để góp phần làm tốt cơng tác chủ nhiệm. Chính vì vậy tơi đã
chọn đề tài: “Một số biện pháp giúp giáo viên nâng cao công tác chủ nhiệm lớp”.
2. Mục đích nghiên cứu
Tơi viết sáng kiến kinh nghiệm này với mong muốn:
- Ghi lại những biện pháp mình đã làm để suy ngẫm, để chọn lọc và đúc kết
thành kinh nghiệm của bản thân.
- Được chia sẻ với đồng nghiệp những việc đã làm và đã thành công trong công
tác chủ nhiệm lớp.

- Nhận được những lời góp ý, nhận xét từ cán bộ quản lí nhà trường, từ Ban
Giám khảo của Phòng Giáo dục và từ các bạn đồng nghiệp, để tôi phát huy những
mặt mạnh, điều chỉnh, khắc phục những thiếu sót cho hồn thiện hơn.
- Rèn luyện tinh thần năng động; giữ lửa lòng say mê, sáng tạo; cố gắng học
tập, tự cải tạo mình để theo kịp sự tiến bộ của thời đại.
1


4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:
Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu về một số biện pháp giúp giáo viên nâng cao
cơng tác chủ nhiệm lớp.
II. Cơ sở lí luận và cơ sở thực tiễn
1. Cơ sở lí luận
Trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh tiểu học, giáo viên chủ nhiệm giữ
vai trò quan trọng hơn các bậc học khác. Nhất là với lớp học 100% học sinh học bán
trú như lớp tôi , học sinh học tập và sinh hoạt ở trường từ sáng tới chiều nên giáo viên
chủ nhiệm không chỉ là người dạy chữ mà còn là người cha, người mẹ dạy dỗ, uốn
nắn các em trong những bài học đạo đức, là người bạn gần gũi để các em bày tỏ
những suy nghĩ của bản thân, giúp các em tiến bộ trong học tập và cuộc sống. Để làm
tốt điều này, ngoài kiến thức chuyên môn, mỗi giáo viên phải thường xuyên rèn
luyện, tu dưỡng đạo đức nhà giáo, đặc biệt giáo viên chủ nhiệm lớp phải nổ lực hết
mình “Vì đàn em thân yêu”, phải tận tụy với nhiệm vụ được giao, phải có kế hoạch
cụ thể trong cơng tác chủ nhiệm lớp nhằm hổ trợ cho học sinh có ý thức phấn đấu
trong học tập, rèn luyện để trở thành học sinh có năng lực tồn diện trong cơng cuộc
xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp.
2. Cơ sở thực tiễn
- Giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học có một vị trí vơ cùng quan trọng trong việc
hình thành cho học sinh những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về
đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng sống cơ bản để học sinh tiếp tục học
Trung học cơ sở.

- Ngoài việc tổ chức, hướng dẫn các hoạt động học tập của học sinh, giáo viên
chủ nhiệm lớp còn phải thường xuyên theo dõi các hoạt động trong giờ chơi, trong
các buổi sinh hoạt, giao lưu tập thể,…và cả hoạt động học tập ở nhà của học sinh. Vì
vậy cơng việc của một giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là rất nặng nề, rất vất vả
và vô cùng phức tạp.
- Ở đầu mỗi năm học, ở cùng một trường học, cùng một khối lớp, chất lượng học
tập của học sinh cũng tương đương nhau. Nhưng tại sao đến cuối năm, chất lượng
học tập và hạnh kiểm của học sinh lớp này lại vượt trội hẳn so với các lớp khác. Tất
cả những điểm khác biệt đó đều do giáo viên chủ nhiệm lớp tạo ra. Giáo viên chủ
nhiệm nào có tinh thần trách nhiệm cao, tận tâm với học sinh của mình thì chắc chắn
sẽ tìm ra được các biện pháp để thu hút học sinh đến lớp, làm cho học sinh trở nên
chăm ngoan, thích đi học và luôn cảm thấy “mỗi ngày đến trường là một ngày vui”.
- Bản thân tơi đã có 3 năm làm cơng tác chủ nhiệm lớp 5. Có năm cơng tác chủ
nhiệm của tơi rất nhẹ nhàng vì giáo viên lớp 4 đã làm tốt công tác chủ nhiệm lớp. Tôi
chỉ việc phát huy và sáng tạo thêm theo mục tiêu phấn đấu của mình. Nhưng cũng có
năm, tơi rất vất vả với công tác chủ nhiệm đầu năm. Tôi phải xây dựng lại từ đầu nề
nếp lớp học, hướng dẫn học sinh cách bao bìa dán nhãn, cách trình bày trong vở, cách
làm vệ sinh lớp, đề ra các nội qui của lớp,…và phải thường xuyên nhắc nhở, uốn nắn
những sai sót của học sinh nên có lúc rất căng thẳng, mệt mỏi.
2


- Để hồn thành tốt nhiệm vụ của mình, người giáo viên chủ nhiệm lớp ở tiểu
học phải trải qua biết bao nhiêu khó khăn, bao nhiêu vất vả. Vì vậy, tôi khẳng định
rằng công tác của giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là cực kì quan trọng, là nhân tố
số một quyết định chất lượng giáo dục tồn diện cho học sinh. Khơng có cơng thức
nào chung nhất cho công tác chủ nhiệm, nhưng trước tiên cần phải có cái tâm, lịng
nhiệt tình và phương pháp hợp lí thì sẽ đem lại thành cơng. Phải thực sự u nghề,
mến trẻ, nhiệt tình và tận tâm với cơng việc. Phải gần gũi yêu thương tôn trọng học
sinh. Mỗi giáo viên thực sự là một tấm gương sáng cho các em noi theo thể hiện qua

tư tưởng, tác phong, ngôn ngữ, cách làm việc và ứng xử hàng ngày. Chính vì những
lẽ đó mà tơi đã dành khá nhiều thời gian, tâm sức cho công tác chủ nhiệm lớp mình.
III. Thực trạng
1.Thuận lợi
- Giáo viên chủ nhiệm nhận được sự chỉ đạo, quan tâm sát sao của Ban giám
hiệu nhà trường đã tạo mọi điều kiện để bản thân làm tốt công tác chủ nhiệm.
- Trường chuẩn quốc gia, được đầu tư cơ sở vật chất phục vụ tốt cho việc dạy
và học.
- Là giáo viên chủ nhiệm lớp, tơi ln tìm tịi học hỏi để trao đổi kinh nghiệm,
khơng ngừng tự rèn luyện mình, từng bước nâng cao nghiệp vụ để vững vàng về
chuyên môn cũng như công việc phụ trách tồn diện trước học sinh. Tơi ln nhiệt
tình và có tâm huyết đối với việc dạy học của mình.
- Đội ngũ các thầy cơ giáo bộ mơn năng khiếu, mơn tự chọn nhiệt tình, u
nghề và có trách nhiệm cao, chuyên môn vững vàng.
- Đội ngũ cán bộ lớp tập trung những thành viên khá tích cực, ham hoạt động.
2. Khó khăn
- Đầu năm học 2017 – 2018 tôi được phân công chủ nhiệm lớp 5/5. Các em từ
lớp 4/5 và 4/6 của năm học 2016 – 2017 chuyển lên. Trình độ của học sinh ở mức
trung bình hoặc trung bình khá. Đa số các học sinh nam cịn ham chơi, có nhiều em
nghịch và lười học.
- Một số phụ huynh học sinh điều kiện kinh tế khó khăn phải bươn chải cuộc
sống, ít có điều kiện quan tâm chăm sóc con cái.
- Lớp có 3 học sinh gia đình thuộc diện hộ nghèo và cận nghèo. 5 học sinh bố
mẹ li dị ở với bố hoặc mẹ ( ơng bà). Ngồi ra có 3 học sinh cần quan tâm đặc biệt :
Lê Duy Long, Nguyễn Lê Tuấn Tài ( chậm, trầm, thụ động, khả năng tiếp thu và ghi
nhớ hạn chế), Đào Nhân Thiện ( nghịch ngầm, hay nổi giận với bạn là ném đồ, hay
trêu chọc bạn)
IV. Các biện pháp nâng cao công tác chủ nhiệm lớp
1. Xây dựng nề nếp lớp học
Vào đầu năm học, nề nếp lớp chưa được ổn định và còn lộn xộn. Hơn nữa các

em chưa tự ý thức được các việc trong lớp cũng như nội qua ra vào lớp, nội quy của
nhà trường đề ra. Nên để ổn định và đi vào nề nếp quỹ đạo của mình là rất khó và
3


phải mất một thời gian dài mới ổn định được. Do đó muốn làm tốt và có chất lượng
thì cơng việc đầu tiên là tìm hiểu học sinh mình phụ trách.
Ngay từ đầu năm học khi được nhận lớp, tôi đã gặp giáo viên chủ nhiệm và
bảo mẫu lớp cũ để điều tra sơ khảo về tình hình mọi mặt để nắm mặt mạnh, mặt yếu
của lớp, xem xét tình hình đạo đức và lực học của từng học sinh.
Về mặt năng lực – phẩm chất: Tôi điều tra học sinh trong lớp xem em nào thực
hiện tốt, đầy đủ hoặc chưa tốt, chưa đầy đủ các nội dung về năng lực và phẩm chất
cũng như 5 nhiệm vụ của người học sinh.
Về tình hình học tập: Qua việc điều tra sơ bộ từ giáo viên chủ nhiệm lớp cũ
cũng như việc xem lại các bài kiểm tra, học bạ,...tôi biết được trong lớp có mấy loại
học lực theo danh hiệu khen thưởng: có bao nhiêu học sinh hồn thành xuất sắc các
mơn học và rèn luyện, có bao nhiêu học sinh có thành tích vượt trội và học sinh cịn
lại. Từ việc điều tra sơ khảo đó, tơi đã nắm bắt được mặt mạnh, mặt yếu của lớp từ đó
lên kế hoạch giáo dục và giảng dạy phù hợp với từng đối tượng học sinh.
Việc tiếp theo cần làm là điều tra sơ yếu lí lịch của từng học sinh trong lớp
.Qua phiếu điều tra này tôi tiếp tục nắm bắt và ghi lại những thông tin cần thiết của
từng học sinh vào quyển nhật kí chủ nhiệm của mình để tiện theo dõi và giáo dục.
Từ những việc làm trên tôi đã xây dụng được kế hoạch phân loại học sinh. Ví
dụ đối với những học sinh nghèo, học sinh có hồn cảnh khó khăn thì phải kết hợp
với nhà trường, Đội, hội cha mẹ học sinh...tạo mọi điều kiện giúp đỡ các em về mọi
mặt tinh thần cũng như vật chất.
Đối với học sinh yếu thì phân ra từng nhóm:
Nhóm 1: Những học sinh yếu nhưng có thái độ học tập tích cực
Nhóm 2:Những học sinh có tư duy bình thường nhưng thái độ học tập chưa tốt.
Nhóm 3: Những học sinh yếu và thái độ học tập chưa tích cực.

Những em yếu, chậm tiến bộ thì tôi xếp các em ngồi trên bàn đầu đồng thời
xếp một em khá giỏi ngồi bên cạnh, giao nhiệm vụ cho em khá giỏi kèm bạn yếu qua
từng tiết học, bài học trong mọi giờ học. Đồng thời cũng tiện cho tôi theo dõi, hướng
dẫn học sinh học tập và theo dõi kết quả học tập của các em qua từng bài học. Bên
cạnh đó, tơi đặc biệt chú ý phát triển tư duy, nâng cao kiến thức bồi dưỡng học sinh
khá giỏi.
Trong học tập không những chú trọng rèn luyện cho học sinh bằng nhiều hình
thức khác nhau mà còn chú trọng khâu nề nếp ngay từ đầu năm như trật tự nghe
giảng trong giờ học, trong lớp.Tổ tự quản kiểm tra việc chuẩn bị bài của các bạn
trong tổ ... Vì nề nếp tốt là cực kì quan trọng, nó góp một phần lớn quyết định kết quả
học tập của học sinh. Chính vì thế ngay từ đầu năm học tôi quán triệt nề nếp bằng
cách: Cho cả lớp học nội quy lớp học, và mọi quy định của giáo viên.
Tiếp đó là hướng dẫn các em làm quen với kí hiệu của giáo viên để tập trung
sự chú ý của học sinh trong khi nghe giảng bài.

4


Ví dụ: Phía trên tay trái góc bảng ghi rõ lớp, sĩ số học sinh, dưới sĩ số là các kí
hiệu ở góc bảng; + , B , V , S , 1,2,3,4 ...
Chỉ vào + là cả lớp trật tự lắng nghe giáo viên giảng bài.
Khi viết kí hiệu B là cả lớp lấy bảng con cá nhân làm bài.
Khi viết kí hiệu S là học sinh mở sách, kí hiệu V là lấy vở ra để ghi hoặc làm
bài tập tại lớp. Sau khi học sinh làm xong thì tơi xố các kí hiệu đó đi, học sinh sẽ cất
sách hoặc vở đi
Kí hiệu 1,2,3,4... có tác dụng nhắc nhở mỗi tổ khi chưa nghiêm túc trong giờ học.
Ví dụ: Trong khi giảng bài hoặc lớp làm bài tập, một học sinh ở bàn nào đó
mất trật tự ,chỉ cần chỉ vào số thứ tự trên bảng là tổ đó biết giáo viên nhắc tổ mình,
khi đó tổ trưởng có trách nhiệm nhắc nhở thành viên trong tổ mình trật tự và tổ
trưởng ghi tên bạn làm việc riêng vào sổ để cuối tuần sinh hoạt nhắc nhở học sinh đó.

Với phương pháp này tơi khơng mất nhiều thời gian, khơng tạo áplực đối với học
sinh mà cịn giúp cho lớp đi vào nề nếp tốt.

Hình ảnh: Bảng lớp và những kí hiệu trong học tập, Nội quy lớp.

5


Hình ảnh: Nề nếp lớp học
• Bầu Ban cán sự lớp.
Việc bầu chọn và xây dựng đội ngũ Ban Cán sự lớp là một công việc rất quan
trọng mà người giáo viên chủ nhiệm nào cũng cần phải làm ngay sau khi nhận lớp
mới. Những năm học trước, Ban Cán sự lớp có thể là do giáo viên chọn lựa và chỉ
định học sinh làm. Nhưng lên lớp 5, các em đã lớn, tôi muốn tạo dựng và rèn luyện
cho các em thể hiện tinh thần dân chủ và ý thức trách nhiệm đối với tập thể, nên tôi tổ
chức cho các em ứng cử và bầu cử để chọn lựa ban cán sự của lớp. Tiến trình bầu
chọn Ban Cán sự lớp được diễn ra như sau:
- Trước hết, tơi phân tích để các em hiểu rõ về vai trị và trách nhiệm của người
lớp trưởng, lớp phó.
- Tơi khuyến khích các em xung phong ứng cử. Sau đó chọn 5 học sinh tiêu biểu
để cả lớp bầu chọn ( Việc làm này sẽ diễn ra trước ngày bầu cử 1 hoặc 2 ngày). Sau
đó tơi u cầu 5 học sinh tiêu biểu này về nhà suy nghĩ, viết một bản kế hoạch bao
gồm : Giới thiệu bản thân, năng lực học tập và đặc biệt là đưa ra được những việc
làm của mình để lãnh đạo tập thể lớp nếu mình được bầu vào Ban cán sự. Đến ngày
bầu cử, 5 học sinh này sẽ lần lượt đọc bản kế hoạch của mình trước lớp để “vận động
tranh cử”.
- Tổ chức cho học sinh bỏ phiếu: Lớp trưởng cũ phát cho mỗi học sinh 1 phiếu
(phiếu chỉ có chữ kí của tơi). Và thực hiện theo hướng dẫn ghi trong phiếu.

- Học sinh đạt số phiếu cao nhất sẽ được nhận “ chức vụ” lớp trưởng, hai học

sinh đạt phiếu cao tiếp theo sẽ bốc thăm nhận “chức vụ” lớp phó học tậpvà lớp phó
lao động – kĩ luật.
Lần đầu tiên các em được bỏ phiếu, được thể hiện quyền “dân chủ’ của mình,
tơi thấy các em rất vui, rất hào hứng, và 3 em được bầu chọn cũng cảm thấy “oai”,
thấy tự hào. Một nhiệm kì làm Ban cán sự lớp thường là 2 tháng.Vì tơi muốn được
tạo điều kiện cho nhiều em có cơ hội làm “ lãnh đạo”, khiến các em tự tin, năng động
hơn và các em có điều kiện để bộc lộ những khả năng của mình.
Sau khi bầu xong Ban cán sự , tôi cho các em được tự quyền quyết định “thành
phần nội các” của mình .Tức là các em có quyền chỉ định những bạn sẽ làm tổ
6


trưởng, tổ phó và một số chức vụ khác nếu các em thấy cần thiết. Việc cuối cùng là
tôi sẽ họp với đội ngũ cán bộ lớp để phân công quán triệt rõ nhiệm vụ cho từng em.
Mỗi tổ tôi phát cho tổ trưởng một quyển sổ theo dõi học tập và các mặt hoạt
động của từng tổ viên trong tổ. Cuối tuần các tổ trưởng tổng hợp báo cáo cho lớp
trưởng, lớp trưởng tổng hợp báo cáo cho giáo viên chủ nhiệm vào tiết sinh hoạt chủ
nhiệm cuối tuần. Lớp trưởng nhận xét tình hình học tập trong tuần rồi đến giáo viên
nhận xét chung tình hình học tập của lớp: về ưu điểm và tồn tại. Sau đó nhận xét đánh
giá tình hình học tập cùng với nề nếp, tác phong, vệ sinh của từng em để các em tự
rút kinh nghiệm và khắc phục trong tuần tiếp theo.
2. Xây dựng kế hoạch và đặt ra nhiệm vụ thi đua của lớp chủ nhiệm.
Ngay từ đầu năm học tơi đã nghiên cứu tài liệu liên quan, tích lũy kinh nghiệm
qua nhiều năm, học hỏi đồng nghiệp nhiều kinh nghiệm quản lí lớp chủ nhiệm đồng
thời phát huy mọi khả năng sư phạm của bản thân để xây dựng kế hoạch, phương
hướng và nhiệm vụ thi đua cho lớp để học sinh hiểu được ý nghĩa, tác dụng của việc
thi đua, nắm vững nội dung, chỉ tiêu thi đua “ chăm ngoan, học giỏi” theo lời Bác
dạy; tự xác định mục đích, thái độ đúng đắn và quyết tâm thi đua; biết tự quản, đoàn
kết, giúp đỡ lẫn nhau để học tập và rèn luyện đạo đức theo chỉ tiêu đề ra.
a. Môn học và hoạt động giáo dục:

*Nội dung công việc:
- Chuẩn bị đầy đủ sách vở, đồ dùng học tập khi đến lớp với phương châm “
Vào lớp thuộc bài, ra lớp hiểu bài.”
- Từng học sinh có kế hoạch học tập cụ thể ( chú ý đến thời gian học bài và
sinh hoạt hợp lí) .Tìm ra cách học tốt nhất. Học gắn với thực tế, học gắn với rèn luyện
kĩ năng sống.
- Học tập theo phương châm: “ Khơng biết thì hỏi, muốn giỏi thì học”. Tập
trung chú ý nghe thầy cô giảng bài, chú ý câu hỏi thầy, cô nêu ra và hướng suy nghĩ
vào; học tập tự giác, chủ động, tích cực và sáng tạo (Nếu có vấn đề nào cịn thắc mắc
thì hãy mạnh dạn hỏi thầy cô, hỏi các bạn của mình.)

- Nên quan niệm rằng “Kiểm tra là để học chứ không phải học để kiểm tra”.
Không nên học tập thụ động, hình thức, học vẹt. Học là để biết, để hiểu và để làm.
- Giúp đỡ nhau trong học tập: Giỏi, khá giúp những em trung bình, yếu.
- Thực hiện “Đơi bạn cùng tiến”, Nhóm học tập tự quản...
- Nghiêm túc khi làm bài, không sử dụng tài liệu, khơng quay cóp bài của bạn.
* Chỉ tiêu phấn đấu:
Hồn thành xuất sắc các môn học và rèn luyện : 28,5 %
Vượt trội: 34,3 %; Còn lại: 37,2%
7


b.Năng lực:
* Nội dung công việc.
- Rèn luyện kĩ năng tự phục vụ bản thân. Tự quản tốt.
- Rèn luyện nhân cách tốt có nếp sống “ Văn minh - Thanh lịch”, “ Nói lời hay,
làm việc tốt”. Thực hiện tốt khẩu hiệu của lớp “ Sống trung thực, mỗi ngày làm một
việc tốt”.
- Mỗi học sinh là một tấm gương sáng và đẹp, là cháu ngoan Bác Hồ( thực
hiện tốt 5 điều Bác dạy), noi gương người tốt, việc tốt, “ Kính thầy, u bạn”, “con

ngoan, trị giỏi”. Học sinh phải có lời nói, cử chỉ, thái độ lễ phép, tôn trọng đối với
thầy cô giáo, bố mẹ, ông bà, anh chị...nói riêng và đối với người lớn nói chung.
- Xây dựng trường học thân thiện, lớp học thân thiện, đơi bạn thân thiện: đồn
kết thương u nhau.
- Thực hiện tốt nội quy của nhà trường: đi học chuyên cần, đúng giờ, không
trốn học, bỏ giờ; mặc đúng đồng phục, đi giày hoặc dép có quai hậu. Đội viên đeo
khăn quàng đầy đủ.
* Chỉ tiêu phấn đấu : Hoàn thành tốt: 55.5 %; Hoàn thành: 44.5%; Chưa hoàn
thành: 0.
c. Phẩm chất
- Rèn luyện ý thức kỉ luật tốt:
+ Chấp hành nội quy của trường, của lớp (đi học đúng giờ, khơng nghỉ học khi
khơng có lí do chính đáng, nghỉ học phải có giấy xin phép, nền nếp ra vào lớp đúng
quy định...)
+ Chấp hành tốt luật giao thông: “ An tồn giao thơng là bạn”, đội mũ bảo
hiểm khi ngồi trên xe gắn máy.
+ Thực hiện tốt an tồn vệ sinh trong ăn uống, có ý thức phịng chống dịch
bệnh,...
- Rèn luyện thói quen tự giác,tham gia đầy đủ các buổi vệ sinh lớp học, trường
học, cùng bảo vệ “ Môi trường xanh - sạch - đẹp.”
- Luôn biết giữ gìn và bảo vệ của cơng “ trường học là nhà”: không ngồi hay
nhảy, vẽ, viết lên bàn ghế, không trèo lên cửa sổ, lan can.Không viết, vẽ bậy và đạp
chân, bôi tay bẩn lên tường; không trèo cây, bẻ cành; sử dụng điện , nước tiết kiệm,
hợp lí( ra khỏi phịng phải tắt đèn, quạt)
* Các hoạt động khác
- Thực hiện tốt giờ Sân khấu hóa giờ chào cờ theo lịch được phân công.
- Thực hiện tốt phong tràoKế hoạch nhỏ, Nụ cười hồng, Nuôi heo đất, Vì bạn
khó khăn ngoại thành và các phong trào thường niên do nhà trường và đội phát động.
- Tham gia các hoạt động từ thiện của trường, địa phương.
Chỉ tiêu: Hoàn thành tốt: 65.5 %; Hoàn thành: 34.5%; Chưa hoàn thành: 0

8


d. Biện pháp thực hiện
- Mỗi cá nhân học sinh phải tự giác thực hiện kế hoạch, chỉ tiêu nêu ra.
- Trao đổi học tập hợp tác với các lớp khác.
- Nếu có vấn đề gì dù chỉ là một khuyết điểm nhỏ thì cần báo gấp với cơ giáo
chủ nhiệm.
- Yêu cầu cán bộ lớp phải gương mẫu, nhiệt tình, năng nổ.
- Phối hợp thường xuyên giữa nhà trường và gia đình.
- Tuyên dương nếu tiến bộ, khuyên nhủ nếu chưa tiến bộ.
- Tổ chức thi đua giữa các tổ. Quy định thưởng- phạt rõ ràng và công minh.Cứ
mỗi cuối tháng sẽ có đợt tổng kết thi đua. Nhóm nào có nhiều hoa điểm thưởng nhất
sẽ được nhận phần thưởng của giáo viên, nhóm nào có nhiều thẻ vàng, thẻ đỏ sẽ làm
trực nhật cho cả lớp trong 1 tuần.

Hình ảnh: Thảo luận nhóm
e. Biện pháp của giáo viên chủ nhiệm đối với tập thể lớp
Để lớp đi vào nề nếp, chăm chú học tập, tham gia hoạt động tốt tôi đã bám sát
kế hoạch giảng dạy từng học kì, kế hoạch Đội để đề ra kế hoạch hoạt động cho lớp
chủ nhiệm. Lớp tiến hành hoạt động theo sự quản lí và theo dõi của Ban Cán sự lớp
có sự kiểm tra đơn đốc của giáo viên chủ nhiệm.
Việc làm này tôi thực hiện thường xuyên liên tục, kiên trì khơng hề bỏ qua dù
bất cứ lí do nào. Tơi ln ln giữ uy tín đối với học sinh, nói và làm ln đi đơi với
nhau, việc làm phải tới nơi tới chốn. Là giáo viên chủ nhiệm cũng là giáo viên dạy
hầu hết các môn ở lớp, tôi luôn ứng dụng phương pháp mới. Sử dụng thường xuyên
đồ dùng dạy học trực quan, đầu tư giáo án điện tử để thu hút học sinh, tạo hứng thú
học tập cho các em. Bởi giáo viên khơng có trình độ cao, kiến thức rộng thì khó mà
thành cơng trong cơng tác giáo dục. Ngồi ra, tơi cịn sắp xếp thời gian để đọc nhiều
tài liệu, thường xuyên theo dõi thời sự, tin tức,… nhằm làm phong phú kiến thức cho

bản thân từ đó giúp cho việc giáo dục học sinh đạt hiệu quả cao hơn.

9


Hình ảnh: Niềm vui khi được nhận phần thưởng

Hình ảnh: Niềm vui trong ngày Đại hội Chi đội
3. Sinh hoạt chủ nhiệm hàng tuần.
Tiết sinh hoạt rất quan trọng vì đây là thời gian giáo viên chủ nhiệm tiếp xúc,
gần gũi nhất, nhiều hơn với lớp. Theo tôi, Giáo viên chủ nhiệm là chỗ dựa tin cậy
nhất cho các em khi gặp các khó khăn trong q trình học tập cũng như trong cuộc
sống, vì vậy buổi sinh hoạt lớp phải đạt được các mục tiêu sau:
- Tạo cho học sinh một tâm lý thoải mái gần gũi sẵn sàng chia sẻ với giáo viên
những vướng mắc khó khăn của mình trong q trình học tập và cuộc sống. Khích lệ
động viên học sinh chuẩn bị một tâm thế sẵn sàng học tập, sẵn sàng tiến bộ.
- Hướng dẫn thêm kỹ năng sống, kỹ năng học tập.
Vì vậy, ở tiết sinh hoạt chủ nhiệm tôi thực hiện đổi mới nội dung sinh hoạt
lớp:tổng kết ưu điểm khuyết điểm đánh giá việc học tập của lớp cũng như đề ra
những biện pháp khắc phục khuyết điểm, phát huy ưu điểm, từ đó xây dựng phương
hướng cho tuần tới. Đồng thời giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thông qua tiết sinh
hoạt cuối tuần theo các chủ đề của tháng. Xây dựng cho các em có ý thức phát huy
tích cực điểm mạnh, hạn chế dần những vi phạm, khuyết điểm trong học tập và cả các
mặt hoạt động khác.Tập cho học sinh có sự nhìn nhận về bản thân và bạn bè nhưng
động viên nhắc nhở là chính, tránh chê bai chỉ trích.Cho nên tơi thực hiện nghiêm túc
các hoạt động sau”
10


Phần học sinh: Ổn định lớp (có thể hát tập thể, hát cá nhân,…). Lớp trưởng

giới thiệu, điều khiển diễn biến của tiết sinh hoạt lớp.Các tổ trưởng nhận xét từng mặt
hoạt động trong tuần qua về : đạo đức, học tập, nề nếp tác phong, thể dục, vệ sinh,
chấp hành nội quy…Các lớp phó nhận xét từng mặt theo sự phân công.Cả lớp tham
gia ý kiến. Lớp trưởng đánh giá chung :Tuyên dương, khen ngợi, động viên nhắc nhở
các bạn.Tổ chức bình chọn học sinh xuất sắc, tổ xuất sắc.Triển khai công tác tuần
đến, tháng đến (nếu là tuần cuối tháng), phát động thi đua theo chủ điểm, theo đợt thi
đua.

Hình ảnh: Tiết sinh hoạt lớp
Phần của giáo viên: Nhận xét chung qua phần đánh giá của lớp trưởng (động
viên, nhắc nhở, khen ngợi học sinh).Giải pháp thực hiện thi đua trong tuần đến, tháng
đến: Sau phần học sinh tự quản, có thể xen vào phần vui chơi, văn nghệ,... Hoặc sinh
hoạt theo chủ điểm, kết hợp giáo dục theo chủ điểm (nếu là cuối tháng, cuối đợt thi
đua)…
4. Xây dựng lớp học thân thiện - Học sinh tích cực
Trong những năm qua Bộ GD-ĐT đã phát động phong trào thi đua “ Xây dựng
trường học thân thiện - học sinh tích cực” rộng khắp trên cả nước. Ở mơi trường đó
học sinh được tiếp thu tri thức trong bầu khơng khí thân thiện, gần gũi như ở gia đình,
điều đó giúp học sinh hứng thú trong học tập và đem lại hiệu quả cao trong giáo dục.
Trường học, lớp học được các em coi như ngôi nhà chung, ngơi nhà thứ hai của mình
và các em thấy được mỗi ngày đến trường, đến lớp là một ngày vui, bản thân các em
thêm yêu trường yêu lớp, gắn bó với ngơi trường chung đó. Tơi thiết nghĩ để xây
dựng được “ trường học thân thiện - học sinh tích cực” trước hết phải xây dựng được
“ lớp học thân thiện” thì sẽ có “học sinh tích cực”. Sau đây tôi xin được đưa ra một số
biện pháp “ Xây dựng lớp học thân thiện - Học sinh tích cực”:
a. Trang trí lớp học thân thiện
Ngồi những quy định về trang trí lớp học của ngành, việc trang trí lớp học
một cách sáng tạo, phù hợp với đặc điểm tâm lý học sinh sẽ giúp cho các em biết yêu
và tạo ra cái đẹp, giúp các em biết giữ gìn trường lớp của mình. Do vậy tơi hướng dẫn
và cùng các em thực hiện các cơng việc trang trí lớp học xanh - sạch - đẹp:

- Trồng cây xanh trong lớp ( cây trầu bà, cây phát lộc và các loại cây hút độc) rồi
đặt lên các bậc cửa sổ.
11


Hình ảnh: Mang thiên nhiên vào trong lớp

Hình ảnh: Trang trí lớp học

12


Hình ảnh: Trang trí lớp học
- Ở mỗi một mảng tường của lớp học tơi cùng học sinh trang trí theo từng góc:
Bảng tin lớp, Góc sáng tạo, Góc Em yêu khoa học, Góc thư viện...
- Số học sinh trong lớp tơi chia thành 6 tổ, mỗi tổ có tổ trưởng, tổ phó. Lớp
phó phụ trách lao động vệ sinh phân công theo dõi các tổ làm trực nhật vệ sinh lớp
học và theo dõi, nhắc nhở các bạn về việc giữ vệ sinh lớp học trong suốt buổi học
( nhắc các bạn không ăn quà vặt; vứt rác, đi vệ sinh đúng nơi quy định; không chạy
nhảy chơi đùa trong lớp làm lộn xộn bàn ghế,...).Tổ nào không làm tốt lớp phó báo
cáo với giáo viên chủ nhiệm để có biện pháp nhắc nhở kịp thời.
b.Xây dựng khơng khí lớp học thân thiện.
* Khen ngợi, động viên kịp thời:
Khen ngợi, động viên là việc làm không thể thiếu trong giáo dục đặc biệt là
giáo dục tiểu học. Khi học sinh làm được việc tốt thì phải khen ngợi ngay để khích lệ,
động viên. Một lời khen có hiệu quả giáo dục gấp nhiều lần so với những lời chỉ trích
chê bai. Đặc biệt với học sinh cá biệt thì lời động viên, khen ngợi như là liều thuốc
tinh thần giúp các em thay đổi hành vi theo hướng tích cực. Khen ngợi kịp thời không
những làm thay đổi hành vi của học sinh theo hướng tích cực mà cịn là động cơ thúc
đẩy quá trình học tập của các em. Trong học tập, sự cần cù có phần bù đắp cho sự

thiếu thông minh. Nếu khen ngợi, động viên kịp thời sẽ giúp học sinh ham thích và
dẫn tới chăm chỉ trong học tập. Hãy chắp cho các em đôi cánh, hãy tin ở các em, cho
các em hi vọng.
* Thưởng, phạt công bằng; trách phạt nhẹ nhàng:
Dù một hành vi nhỏ cũng phải thưởng, phạt thật công bằng thì mới giúp học
sinh yên tâm học tập và rèn luyện. Ngược lại, nếu bỏ qua bất cứ một hành vi tốt hay
chưa tốt có thể làm mất niềm tin của các em, làm cho các em có cảm giác bất bình và
ảnh hưởng đến tinh thần của các em. Trong dạy học, việc thưởng phạt công bằng sẽ
giúp học sinh biết quan tâm đến bạn bè, thông cảm và trợ giúp lẫn nhau cùng tiến bộ,
từ đó xây dựng được khối đoàn kết vững mạnh cho tập thể. Nếu việc thưởng, phạt
thiếu công bằng sẽ làm cho học sinh tự phát sinh ra tính ích kỉ, chây lười, so đo, dẫn
tới mất đoàn kết trong tập thể. Thưởng phạt công bằng sẽ tạo ra sự thân thiện trong
13


lớp học, giúp học sinh có niềm tin vào tập thể của mình mà tích cực hoạt động, rèn
luyện.
* Tạo tiếng cười trong mỗi tiết học:
“ Tiếng cười là liều thuốc bổ”. Tiếng cười trong dạy học – giáo dục sẽ làm tan
đi sự mệt mỏi, căng thẳng của tiết học. Khơng những thế tiếng cười cịn tạo ra sự
hưng phấn để kích thích suy nghĩ.Vì vậy trong q trình giảng dạy, giáo viên cần vận
dụng tính hài hước để thu hút sự chú ý của học sinh, làm tăng tính hấp dẫn của vấn đề
cần truyền đạt, giúp quá trình hình thành kiến thức diễn ra tự nhiên và nhẹ nhàng,
đem lại kết quả cao. Bên cạnh đó khơng khí lớp học trở nên thân thiện hơn, có hứng
thú để bắt đầu cho tiết học khác.
* Quan tâm và chia sẻ:
Giáo viên cần giáo dục các em có thói quan biết quan tâm, chia sẻ, động viên, thăm
hỏi lẫn nhau trong học tập cũng như trong cuộc sống. Qua sơ yếu lí lịch học sinh tơi
đã nắm được ngày sinh của các em trong lớp và thông báo trên Góc sinh nhật của lớp
để lớp tổ chức sinh nhật cho bạn của mình. Quà sinh nhật là những lời chúc mừng và

những lời ca tiếng hát của các bạn trong lớp. Ngoài ra trong các cuộc vận động ủng
hộ đồng bào bị thiên tai, lũ lụt, ủng hộ bạn ngoại thành...do Đội phát động, tơi đều
tìm cách khơi gợi ở các em tinh thần tương thân tương ái, lá lành đùm lá rách...

Hình ảnh: Ủng hộ đồng bào bị lũ lụt và Nuôi heo đất
5. Hoạt động kết hợp giữa giáo viên chủ nhiệm với các lực lượng giáo dục
khác.
* Phới hợp với gia đình học sinh
Nếu như ở trường các em là học sinh của giáo viên chủ nhiệm thì ở nhà các em
là thành viên của một gia đình là con của cha mẹ. Cả giáo viên chủ nhiệm và cha mẹ
các em đều là những người chịu trách nhiệm về kết quả giáo dục của học sinh. Tôi
thiết nghĩ, để công tác giáo dục đạt hiệu quả thì phụ huynh và giáo viên chủ nhiệm
phải đồng cảm, hiểu nhau. Nếu như ở nhà, cha mẹ nhắc nhở, dạy bảo động viên con
14


em mình, ở trường thầy cơ tận tình chỉ dạy thì chắc chắn học sinh ấy sẽ tiến bộ, vâng
lời.
Trong phiên họp phụ huynh đầu năm tơi u cầu tồn thể phụ huynh đều có
mặt bằng cách gửi thư mời trước một tuần. Nếu ngày đó phụ huynh nào khơng có đến
được thì sáng ngày hơm sau phải đến gặp giáo viên chủ nhiệm tại trường. Tôi yêu cầu
như thế bởi một lí do thật đơn giản. Phụ huynh khơng biết người chịu trách nhiệm
dạy dỗ con em mình là ai? Người đó như thế nào? Thì làm sao nắm được kết quả học
tập của con em mình?
Thơng qua phiên họp tơi đã làm các cơng việc sau:
• Thơng qua nội quy nhà trường.
• Thơng qua nội quy của lớp học, xin ý kiến của phụ huynh học sinh.
• Thơng báo về các khoản thu đầu năm.
• Trao đổi nội dung chương trình học lớp 5.
• Bầu ban đại diện phụ huynh học sinh: Nhiệt tình - có thời gian để giúp giáo

viên chủ nhiệm trong suốt năm học.
• Xác nhận lại số điện thoại của phụ huynh ( người hay hướng dẫn học sinh
học bài ở nhà để gửi tin nhắn qua sổ liên lạc điện tử)
• Trao đổi và đề nghị phụ huynh học sinh tạo góc học tập ở nhà cho con.
Hằng tuần kiểm tra sách vở của con em mình do giáo viên phát về, nhắc nhở các em
học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp, chuẩn bị sách vở và đồ dùng học
tập theo thời khóa biểu hằng ngày, giáo dục các con ý thức gọn gàng, ngăn nắp khi
học tập, vui chơi.
Thơng thường, ở bất kì một học sinh nào khi vi phạm nội qui trường lớp
thường về nhà sợ bị mắng, thậm chí bị đánh nên các em thường giấu cha giấu mẹ. Vì
vậy tơi có kế hoạch thơng báo cho gia đình học sinh biết kết quả học tập, rèn luyện
của học sinh hàng tuần, hàng tháng , qua trò chuyện trực tiếp, điện thoại, sổ liên lạc
điện tử . Và khi nhận được kết quả từ giáo viên chủ nhiệm thì gia đình cũng kịp thời
nắm bắt được tinh thần học tập, hành vi của con em mình. Từ đó có biện pháp giáo
dục kịp thời để các em có ý thức thực hiện nề nếp học tập ở lớp cũng như ở nhà.
* Phối hợp với các Giáo viên bộ môn.
Cấp tiểu học, các em được học một số môn năng khiếu và môn tự chọn mà mỗi
mơn học là một giáo viên dạy. Do đó kết quả học tập cũng như từng hành vi cử chỉ
thái độ của các em, giáo viên chủ nhiệm khi mà tự mình nắm bắt, rất cần sự phối hợp,
hỗ trợ của với các giáo viên bộ môn.
Thường xuyên thông báo trao đổi với giáo viên bộ mơn về tình hình học tập
của lớp, cũng như của từng học sinh, để giáo viên nắm bắt được khả năng trình độ
của các em mà có phương pháp giảng dạy thích hợp.Tơi trao đổi với GVBM để biết
được thực lực từng môn của các em như thế nào, từ đó đề ra biện pháp giúp đỡ phù
hợp.Đối với lớp, tôi đề nghị các em mạnh dạn đóng góp ý kiến, nêu những trở ngại
15


trong các bộ môn học đối với giáo viên bộ mơn. Các em khơng nên tự ti giấu dốt, có
vấn đề gì chưa rõ cứ nhờ giáo viên bộ mơn giúp đỡ. Tôi đề nghị giáo viên bộ môn ghi

thật cụ thể đúng người đúng tội để tránh tình trạng chung chung khơng biết xử lí em
nào.
V. Kết quả đạt được
Bằng tất cả sự nỗ lực của bản thân tôi cùng với sự quan tâm của BGH, hội
đồng Đội và tất cả các thầy cô trong nhà trường cũng như sự cộng tác nhịp nhàng ăn
ý của PHHS. Tôi đã đạt được kết quả khả quan học sinh biết vâng lời và yêu quý thầy
cô giáo, biết xác định động cơ học tập đúng đắn, tập thể học sinh biết thương yêu
đoàn kết và giúp đỡ lẫn nhau cùng tiến bộ.
*Về môn học và hoạt động giáo dục, năng lực và phẩm chất so với kết quả đầu
năm học có sự tiến bộ trông thấy.
Cụ thể trong năm học lớp đã đạt được những thành tích như sau:
Ći học kì I
Sĩ
sớ

Các mơn học
và hoạt động giáo dục
Hồn
thành tớt

Hồn
thành

37

Năng lực

Chưa
hồn
thành


Tớt

Phẩm chất

Đạt

Cần cớ
gắng

Tớt

Đạt

Cần cớ
gắng

SL

%

SL

%

SL

%

SL


%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

7

18,2

27

73

3


8,2

15

40,
5

21

56,7

1

2,8

18

48,6

19

51,4

0

Ći học kì I
Sĩ sớ học sinh

37


Khen thưởng

Khen thưởng

tồn diện

từng mặt

SL

%

SL

%

7

18,2

10

27

Cuối năm học
Sĩ số

37


Các môn học
Năng lực
Phẩm chất
và hoạt động giáo dục
Hồn
Hồn
Chưa
Tớt
Đạt
Cần
Tớt
Đạt
Cần
thành
thành
hồn
cớ
cớ
tớt
thành
gắng
gắng
SL % SL % SL % SL % SL % SL % SL % SL % SL %
11 29,7 26 70,3 0
20 54 18 46 0
25 67,6 13 32,4 0

16

%



Ći năm học
Sĩ sớ học sinh
37

Khen thưởng
tồn diện
SL
%
11

29,7

Khen thưởng
từng mặt
SL
%
9

24,3

*Các phong trào khác:
- Giải Nhất: Kéo co trong hội thao chào mừng ngày 20/11
- Giải Nhì: Thiết kế thiệp, Vẽ tranh tập thể chào mừng ngày 20/11
- Đạt giải Khuyến khích: Trang trí lớp học thân thiện.
- Giải 3 cá nhân: Cuộc thi hùng biện tiếng Anh cấp trường
- Tập thể lớp tham gia tốt Giải Lê Quý Đôn trên báo Nhi Đồng
- Tập thể lớp tham gia tốt phong trào Kế hoạch nhỏ. 3 Học sinh đạt danh hiệu
Dũng sĩ nhỏ cần kiệm cấp Thành.

- Lớp tham gia 100% các đợt từ thiện do Đội phát động.
- Phong trào Nuôi heo đất: 1.400.000 đồng.
-1 học sinh tham gia đội bóng rổ nam của trường và đạt Huy chương vàng cấp
quận.
-2 học sinh tham gia đội bóng rổ nữ của trường và đạt Huy chương Bạc cấp
quận. -1 HS sinh tham gia đội bóng đá nam của trường và đạt Huy chương Bạc cấp
quận.
- 2 học sinh trong đội văn nghệ của trường tham gia tiết mục múa trong cuộc
thi Hùng biện tiếng Anh cấp quận và đạt giải Nhì.
VI. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Theo tôi, muốn trở thành một nhà sư phạm, một giáo viên chủ nhiệm lớp giỏi,
khéo léo, tinh tế trong ứng xử và thành công trong việc giáo dục học sinh thì mỗi
người giáo viên chủ nhiệm cần phải
1.Giáo viên chủ nhiệm cần có lịng nhiệt tình tính chịu khó, năng động sáng
tạo. Mỗi giáo viên chủ nhiệm lớp địi hỏi phải có “ tâm” và “tài”.Tâm là xem các em
như con cháu không sợ tốn thời gian, cơng sức cho lớp mình phụ trách. Tài là tùy đặc
điểm tình hình lớp mà có biện pháp phù hợp để quản lí và giáo dục. Giáo viên cần
phải khơng ngừng học tập, trau dồi chun mơn, phải có tay nghề cao. Đây chính là
yếu tố quyết định sự thành công của công tác chủ nhiệm.
2. Chú trọng xây dựng và bồi dưỡng Ban Cán sự lớp, huấn luyện để các em trở
thành những “người lãnh đạo nhỏ” tài ba.
3. Ln giữ được sự bình tĩnh trước lỗi lầm của học sinh, tìm hiểu cặn kẽ thấu
đáo nguyên nhân của mỗi tình huống xảy ra để có cách xử lí đúng đắn, hợp tình, hợp
17


lí; tránh trách nhầm, trách oan học sinh làm các em hoang mang, thiếu niềm tin vào
người thầy
4. Luôn biết khích lệ biểu dương các em kịp thời. Hãy khen ngợi những ưu
điểm sở trường của các em để các em thấy giá trị của mình được nâng cao, có niềm

tin và hứng thú học tập hơn.
5. Luôn thể hiện cho học sinh thấy tình cảm yêu thương của một người thầy
đối với học sinh. Hãy nhớ rằng lòng nhân ái, bao dung, đức vị tha của người thầy
ln có một sức mạnh to lớn để giáo dục và cảm hóa học sinh.
6. Duy trì và sáng tạo trong cơng tác xây dựng “lớp học thân thiện học sinh tích
cực”, làm sao để tất cả các em luôn cảm thấy “mỗi ngày đến trường là một niểm vui.
7. Phối hợp chặt chẽ với phụ huynh học sinh; kiên trì vận động phụ huynh tích
cực tham gia vào cơng tác giáo dục học sinh.
Trên đây là một số kinh nghiệm của tôi trong những năm làm công tác chủ
nhiệm. Rất mong nhận được sự đóng góp, chia sẻ, trao đổi của các đồng nghiệp!

18