11/12/2009
1
THUẾ VÀ PHÂN PHỐI
THU NHẬP
PGS.TS. SỬ ĐÌNH THÀNH
11/12/2009
2
NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Mô hình cân bằng cụcbộ
Mô hình cân bằng tổng thể
11/12/2009
3
MÔ HÌNH CÂN BẰNG CỤC BỘ
Nghiên cứu hành vi củathị trường có quy
mô tương đốinhỏ
Cơ chế thị trường cạnh tranh hoàn hảo
11/12/2009
4
MƠ HÌNH CẦN BẰNG CỤC BỘ
(Thuế giánthu–thuếđơnvị)
Tác động thuếđơnvị tác động đường cầu
Giá
cả/
1 lít
rượu
Lít rượu / năm
Q
1
Q
0
D’
c
D
c
h
S
c
g
f
m
n
P
o
P
n
kP
g
Giá do
người tiêu
dùng trả
Giá gốc
Giá người
sản xuất
nhận được
Thu thuế = kfhn
u
Đường cầu trước
thuế
Đường cầu sau
thuế
11/12/2009
5
MƠ HÌNH CẦN BẰNG CỤC BỘ
(Thuế giánthu–thuếđơnvị)
Tác động thuếđơnvị tác động đường cung
Giá cả/ 1
lít rượu
Lít rượu / năm
Q’
1
Q
0
S’
c
D
c
S
c
P
o
P’
n
P’
g
Giá do
người
tiêu
dùng trả
Giá gốc
Giá
người
sản xuất
nhận
được
u
Q
i
j
P
i
Đường cung
sau thuế
Đường cung
trước thuế
11/12/2009
6
Trong trường hợp cung khơng co giãn hồn tồn
MƠ HÌNH CẦN BẰNG CỤC BỘ
(Thuế giánthu–thuếđơnvị)
Giá
cả/
1
đơn
vò
x
X/ năm
D’
X
S
X
P
g
=P
o
P
n
D
X
Giá cả người cung cấp
nhận được giảm xuống
bằng toàn bộ số tiền thuế
u
X
1
= X
o
Cung không co giãn
Đường cung
khơng co giãn.
Trong trường
hợp này,
người cung
cấpsẽ gánh
chịugánh
nặng thuế
càng nhiều
11/12/2009
7
Trong trường hợp cung co giãn hồn tồn
MƠ HÌNH CẦN BẰNG CỤC BỘ
(Thuế giánthu–thuếđơnvị)
Gi
á
cả/
1
đơ
n
vò
z
Z/ năm
D’
Z
P
n
=P
o
Pg
D
Z
Giá cả người tiêu dùng
trả tăng bằng toàn bộ
số tiền thuế
u
S
Z
Z
o
Z
1
Đường cung
sau thuế
Đường cung
trước thuế
Người mua tiêu
dùng mộtlượng
hàng hóa khơng
đổivớibấtkỳ
mức giá nào, thì
họ phảigánh
chịutồnbộ
gánh nặng thuế
11/12/2009
8
Sự tác động củathuế tỷ lệ
MƠ HÌNH CẦN BẰNG CỤC BỘ
(Thuế giánthu–thuế tỷ lệ )
D
f
r
S
f
P
g
P
o
P
n
kg lương thực / 1 năm
Giá
cả/ 1
Kg
lương
thực
Q
o
Q
r
D’f
Cầu sau thuế
Cầu trước thuế
Sự tác động
củathuế tỷ
lệđược
quyết định
bởi độ co
giãn của
cung và cầu
11/12/2009
9
MÔ HÌNH CÂN BẰNG TỔNG THỂ
Để nghiên cứunhững ảnh hưởng này đếncácthị
trường có liên quan, chúng ta cầnphântíchcân
bằng tổng thể .
Ảnh hưởng cân bằng tổng thể là xem xét ảnh
hưởng củathuế không chỉđếnmộtbộ phậnthị
trường mà liên quan đếncácthị trường khác .
9
11/12/2009
10
Cân bằng tổng thể
Nghiên cứu tình huống thuếđánh vào nhà hàng
Hãy xem xét nhu cầuchobữa ăn ở nhà hàng
nhưđượcminhchứng trong hình bên.
Đường cầuvề bữa ăncóthể co dãn cao .
10
11/12/2009
11
P
1
= $20
Q
1
= 1000Q
2
= 950
D
S
1
S
2
$1
Giá cả
(P)
Số bửa ăn(Q)
BA
Hình 2
11
11/12/2009
12
Trong trường hợpnhư thế, $1 thuếđánh vào nhà
hàng làm thay đổi cung và nhà hàng gánh chịu
toàn bộ gánh nặng thuế .
Nhưng trong thựctế, nhà hàng không thể tự một
mình vận hành. Nó phảigắnkếtvớisự cung cấp
lao động, vốn để hoạt động .
Với nhà hàng, vốn đượcxemlàvốn tài chính –
dùng để đầutư xây dựng và mua các dụng cụ ….
Cân bằng tổng thể
Nghiên cứu tình huống thuếđánh vào nhà hàng
12
11/12/2009
13
Đánh $1 thuế vào bữa ăn, nhà hàng phải
gánh chịu. Đồng nghĩalàcácyếutố về lao
động và vốnphảigánhchịuthuế .
Xem xét thị trường các yếutố lao động hình
bên.
Cân bằng tổng thể
Nghiên cứu tình huống thuếđánh vào nhà hàng
13
11/12/2009
14
Tiềnlương
(W)
Lao động (H)
Lãi suất
(r)
Đầutư (I)
(a) Lao động
(b) Vốn
W
1
= $8
D
1
D
2
H
1
= 1,000H
2
= 900
S
AB
S
D
1
D
2
I
1
= $50 million
r
1
= 10%
r
2
= 8%
A
B
Hình 3
14
11/12/2009
15
Các vấn đề cần xem xét trong quá trình
phân tích GE
Nhưđã được minh chứng, cung lao động (nhân viên nhà
hàng) là co dãn hoàn toàn, bởivìcácnhânviêndễ dàng
tìm kiếm ởđịaphương khác/chỗ khác .
Thuếđánh vào đầura(bữa ăn) sẽ làm giảm nhu cầulao
động, giảmsố ngườilaođộng, chứ không phảitiềnlương
củahọ
Trong ngắnhạn, cung vốncốđịnh nhưng cầucủanhà
hàng về vốn di chuyển vào trong, làm hạ thấptỷ suấtsinh
lợicủavốn. .
Trong ngắnhạn, ngườisở hữuvốn(người đầutư) gánh chịu
thuế vớihìnhthứctỷ lệ sinh lời đầutư củahọ thấphơn.
15
11/12/2009
16
Trong dài hạn, cung vốncósự co dãn .
Các chủ nhà hàng có thểđóng cửahoặcbán
nhà hàng và đầutư vào nơi khác.
Trong dài hạn, vốncóthể co dãn hoàn hảo
nhu là có sự thay thế trong đầutư: di chuyển
từđịaphương này đến địaphương khác .
Các vấn đề cần xem xét trong quá
trình phân tích GE
16
11/12/2009
17
Nếunhư cả lao động và vốncóđộ co dãn cao
trong dài hạnthìaisẽ là ngườinộpthuế ? .
Thêm mộtyếutố không co dãn trong kinh
doanh nhà hàng là đất.
Cung là cốđịnh.
Cả lao động và vốncóthể tránh thuế, cách duy
nhất là nhà hàng có thể duy trì kinh doanh nếu
như họ nộpthuếđấtvớithuế suấtthấphơn.
Các vấn đề cần xem xét trong quá
trình phân tích GE
17
11/12/2009
18
Phạmvị củathuế có ý nghĩa đốivới ảnh hưởng của
thuế. Hãy xem xét thuế nhà hàng đánhtrêndiệnrộng
chứ không phảimộtphạmvi nhỏ .
Phạmvi củathuế có ý nghĩa đốivớiphântíchphạm
vi bởivìnóq
uyết định mức co dãn trong phân tích:
thuế có cơ sở càng rộng thì khó mà trách thuế, vì thế
phản ứng củangườisảnxuấtvàngười tiêu dùng đối
vớisẽ nhỏ hơn và không co dãn hơn.
Các vấn đề cần xem xét trong quá
trình phân tích GE
18