TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Hoàn thiện công tác quản lý tài sản công
tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương
ĐẶNG THỊ THU HƯƠNG
Ngành Quản lý kinh tế
Giảng viên hướng dẫn:
TS. Nguyễn Thị Thu Thuỷ
Viện:
Kinh tế và Quản lý
HÀ NỘI, 2021
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Hoàn thiện công tác quản lý tài sản công
tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương
ĐẶNG THỊ THU HƯƠNG
Ngành Quản lý kinh tế
Giảng viên hướng dẫn:
TS. Nguyễn Thị Thu Thuỷ
Chữ ký của GVHD
Viện:
Kinh tế và Quản lý
HÀ NỘI, 2021
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
BẢN XÁC NHẬN CHỈNH SỬA LUẬN VĂN THẠC SĨ
Họ và tên tác giả luận văn : Đặng Thị Thu Hương
Đề tài luận văn: Hồn thiện cơng tác quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội
tiết Trung ương
Chuyên ngành: Quản lý Kinh tế.
Mã số SV: CB190245
Tác giả, Người hướng dẫn khoa học và Hội đồng chấm luận văn xác nhận tác
giả đã sửa chữa, bổ sung luận văn theo biên bản họp Hội đồng ngày ………….
với các nội dung sau:
Về hình thức:
- Sửa lại format các trang cho đúng quy định (giãn dịng, đoạn, trình bày
các đoạn)
- Tên bảng không để đơn vị đi liền
- Không để chia cắt bảng
- Không để biểu đồ (đổi thành hình)
Về nội dung:
- Sửa lại phần nội dung phần mở đầu; Sửa mục 3.1, trang 4, Phần mở đầu
- Sửa tên giải pháp mục 3.1 chương 3
- Sửa lại tên các chương trong phần mở đầu
Ngày
Giáo viên hướng dẫn
TS. Nguyễn Thị Thu Thuỷ
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG
PGS.TS. Nguyễn Ái Đoàn
tháng
năm 2021
Tác giả luận văn
Đặng Thị Thu Hương
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành nghiên cứu này, tác giả đã nhận được sự giúp đỡ vô cùng ý
nghĩa đến từ các cơ quan, tổ chức, cá nhân. Tác giả xin gửi lời cảm ơn đến Ban
lãnh đạo Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Phòng đào tạo Sau Đại học, Viện
Kinh tế và Quản lý, Bệnh viện Nội tiết Trung ương, Phịng Tài chính-Kế tốn Bệnh
viện và các thầy cô, bạn bè, người thân đã hết sức tạo điều kiện để tác giả có thể
hồn thành trọn vẹn q trình nghiên cứu của mình.
Đặc biệt, tác giả xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới TS. Nguyễn Thị Thu Thuỷ,
người đã luôn đồng hành, giúp đỡ trong suốt thời gian thực hiện nghiên cứu, đưa
ra những góp ý giá trị để hồn thiện những nội dung cịn thiếu sót trong bài.
Một lần nữa, tác giả chân thành cảm ơn và ghi nhận những sự giúp đỡ quý
báu này!
Trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày
tháng
năm 2021
Học viên
Đặng Thị Thu Hương
MỤC LỤC
DANH MỤC BẢNG BIỂU ................................................................................. iii
DANH MỤC HÌNH VẼ ...................................................................................... iv
PHẦN MỞ ĐẦU ................................................................................................... 1
1. Tính cấp thiết của đề tài ................................................................................. 1
2. Tổng quan tình hình nghiên cứu .................................................................... 2
3. Mục đích và các nhiệm vụ của nghiên cứu.................................................... 4
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu ..................................................................... 4
5. Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu.............................................................. 5
6. Những đóng góp của luận văn ....................................................................... 5
7. Kết cấu của luận văn ...................................................................................... 6
CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG TRONG
CÁC BỆNH VIỆN ................................................................................................ 7
1.1 Các vấn đề về tài sản công và quản lý tài sản công ................................... 7
1.1.1 Tài sản công .......................................................................................... 7
1.1.2 Quản lý tài sản công ........................................................................... 10
1.1.3 Quản lý tài sản cơng trong đơn vị hành chính sự nghiệp................... 13
1.2 Quản lý tài sản công trong các bệnh viện công lập.................................. 15
1.2.1 Tài sản công trong các bệnh viện ....................................................... 15
1.2.2 Quản lý tài sản công trong bệnh viện ................................................. 15
1.3 Kinh nghiệp áp dụng trong quản lý tài sản công tại các đơn vị Nhà nước
tại Việt Nam và thế giới ................................................................................... 21
1.3.1 Kinh nghiệm của một số quốc gia ...................................................... 21
1.3.2 Những bài học rút ra áp dụng tại một số bệnh viện tại Việt Nam ...... 22
Kết luận chương 1 .............................................................................................. 25
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG TẠI BỆNH
VIỆN NỘI TIẾT TRUNG ƯƠNG .................................................................... 26
2.1 Giới thiệu về Bệnh viện Nội tiết Trung ương .......................................... 26
2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển ..................................................... 26
2.1.2 Chức năng, nhiệm vụ của bệnh viện ................................................... 29
2.1.3 Cơ cấu tổ chức .................................................................................... 32
2.1.4 Tình hình hoạt động trong những năm gần đây ................................. 36
i
2.2 Thực trạng quản lý và sử dụng tài sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung
ương .....................................................................................................................
.................................................................................................................. 37
2.2.1 Tổng quan quy trình quản lý, sử dụng tài sản cơng tại Bệnh viện Nội
tiết Trung ương ............................................................................................ 37
2.2.2 Đầu tư tài sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương ..................... 49
2.2.3 Công tác sử dụng tài sản công ........................................................... 56
2.2.4 Công tác thanh lý tài sản công tại Bệnh viện ..................................... 58
2.2.5 Kiểm tra, giám sát .............................................................................. 60
2.3 Đánh giá hoạt động quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung
ương, một số vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân ............................................ 60
2.3.1 Những kết quả tích cực....................................................................... 60
2.3.2 Một số mặt hạn chế ............................................................................ 61
2.3.3 Nguyên nhân gây ra những mặt hạn chế ............................................ 64
Kết luận chương 2 .............................................................................................. 66
CHƯƠNG 3. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CẢI THIỆN HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ
TÀI SẢN CÔNG TRONG BỆNH VIỆN NỘI TIẾT TRUNG ƯƠNG ......... 67
3.1 Mục tiêu, định hướng phát triển .............................................................. 67
3.2 Đề xuất một số giải pháp ......................................................................... 69
3.2.1 Nâng cao năng lực quản lý tài sản cơng của cán bộ nhân viên ......... 69
3.2.2 Hồn thiện cơ cấu tổ chức và quy trình trong quản lý tài sản công .. 71
3.2.3 Tăng cường nguồn vốn đầu tư tài sản ................................................ 73
3.2.4 Xây dựng nguồn quỹ bảo trì tài sản cơng tại Bệnh viện hàng năm ... 78
3.2.5 Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý tài sản cơng,
xây dựng và hồn thiện cơ sở dữ liệu về tài sản ......................................... 79
3.2.6 Kiến nghị ............................................................................................ 80
KẾT LUẬN ......................................................................................................... 81
TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................. 83
ii
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2. 1 Một số chỉ số hoạt động của Bệnh viện Nội tiết trung ương ............... 36
Bảng 2. 2 Các nhóm tài sản tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương .......................... 50
Bảng 2. 3 Thống kê giá trị tài sản Bệnh viện Nội tiết Trung ương từ 2015-2019 51
Bảng 2. 4 Cơ cấu tài sản tài Bệnh viện Nội tiết Trung ương 2015-2019............. 52
Bảng 2. 5 Tốc độ tăng trưởng tài sản Bệnh viện Nội tiết Trung ương ................ 53
Bảng 2. 6 Lượng vốn đầu tư phân theo các nguồn năm 2018, 2019 ................... 54
Bảng 2. 7 Bảng cơ cấu các nguồn vốn năm 2018 và 2019 .................................. 55
Bảng 2. 8 Tình hình tài sản thiết bị tại mỗi khoa của Bệnh viện ......................... 56
Bảng 2. 9 Tình hình các thiết bị thanh lý của các khoa tại Bệnh Viên ................ 58
iii
DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 2. 1 Sơ đồ bộ máy tổ chức của Bệnh viện Nội tiết trung ương ...................33
Hình 2. 2 Biểu đồ sự biến động trong số lượng khám chữa bệnh tại Bệnh viện nội
tiết Trung Ương ....................................................................................................37
Hình 2. 3 Quy trình đầu tư mua sắm thiết bị, vật tư y tế ......................................41
Hình 2. 4 Quy trình sửa chữa, bảo dưỡng tài sản tại ...........................................44
Hình 2. 5 Phiếu yêu cầu sửa chữa .........................................................................45
Hình 2. 6 Lý lịch thiết bị .......................................................................................46
Hình 2. 7 Sổ theo dõi ............................................................................................46
Hình 2. 8 Quy trình thanh lý tài sản......................................................................49
Hình 2. 9 Lượng vốn đầu tư phân theo các nguồn năm 2018, 2019.....................54
Hình 2. 10 Cơ cấu các nguồn vốn năm 2018 và 2019 ..........................................55
iv
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Hầu hết các bệnh viện lớn tại Việt Nam hiện nay đều là bệnh viện cơng
lập, chính vì vậy tài sản thuộc các bệnh viện hầu hết là tài sản công. Thực tế này
đặt ra vấn đề là các bệnh viện phải thực hiện tốt công tác quản lý tài sản công vì
đây là những tài sản lớn, ảnh hưởng rất nhiều đến hoạt động khám chữa bệnh tại
bệnh viện.
Tuy nhiên các tài sản cơng trong bệnh viện lại có một số điểm đặc thù như
số lượng lớn và đa dạng về giá trị đầu tư. Các tài sản thuộc nhiều chủng loại khác
nhau gồm: Nhà cửa, đất đai, xe cộ, máy móc, vật tư, thiết bị y tế, v.v.. trong đó
nhiều tài sản là thiết bị công nghệ kỹ thuật cao, gắn liền với cơng tác khám chữa
bệnh. Chính vì vậy tính chất của cơng tác quản lý tài sản cơng trong bệnh viện có
nhiều điểm khác biệt so với các lĩnh vực khác, ngồi ra cơng tác này cũng phải
đối mặt với vơ số thách thức.
Tình trạng quản lý tài sản trong các bệnh viện công những năm gần đây
tuy đã có cải thiện nhưng vẫn tồn tại rất nhiều bất cập như sử dụng tài sản kém
hiệu quả, thất lạc thường xuyên diễn ra ảnh hưởng lớn đến hoạt động khám chữa
bệnh. Dù cơ chế quản lý tài sản cơng đã được ban hành cùng với đó là các tài
liệu, văn bản hướng dẫn thực hiện nhưng vẫn còn những vấn đề trong thực tế đặc
biệt là khi phải chịu tác động của ngoại cảnh liên tục thay đổi như hiện nay.
Chính vì vậy một u cầu cấp thiết là cần có những nghiên cứu mới, bám sát tình
hình thực tế, giải quyết các thách thức trong công tác quản lý tài sản công ở các
bệnh viện.
Bệnh viện Nội tiết Trung ương là một bệnh viện đầu ngành trong lĩnh vực
Nội tiết và các rồi loạn chuyển hóa, có quy mô lớn trong các nước. Hiện bệnh
viện đang quản lý một số lượng rất lớn các tài sản mà trong đó đều là tài sản
cơng, được đầu tư từ ngân sách nhà nước hoặc các nguồn khác có nguồn gốc từ
ngân sách nhà nước. Công tác quản lý tài sản công của bệnh viện hiện đang được
thực hiện theo quy định nhưng vẫn chưa đạt được những kết quả thực sự như ý.
Vẫn còn một số tồn tại nhất định trong công tác này. Đây là những vấn đề có thể
gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động, uy tín của Bệnh viện Nội tiết Trung ương.
Hơn nữa Bệnh viện Nội tiết Trung ương đã được giao quyền tự chủ tài
chính 100% từ năm 2007. Và để quản lý tốt tài sản công trong bệnh viện, cần
1
hoàn thiện cơ chế đang áp dụng hiện nay theo tình hình thực tế. Thực hiện kiểm
sốt, đánh giá và khắc phục các vấn đề cịn tồn tại.
Vì những lý do trên, tác giả đã quyết định lựa chọn đề tài “Hồn thiện
cơng tác quản lý tài sản cơng tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương” để thực hiện
luận văn.
2. Tổng quan tình hình nghiên cứu
Đề tài liên quan đến quản lý tài sản công trong các cơ quan hành chính, sự
nghiệp nói chung và trong bệnh viện cơng lập nói riêng vẫn ln được quan tâm
và nghiên cứu từ trước đến nay. Đây được xem là đề tài nóng, có nhiều vấn đề
cần được giải quyết và giá trị vận dụng cao.
Đối với đề tài liên quan đến quản lý tài sản cơng trong các đơn vị hành
chính sự nghiệp, một số nghiên cứu cụ thể như sau:
Phan Hữu Nghị (2009), Quản lý tài sản công trong các cơ quan hành
chính nhà nước ở Việt Nam, luận án tiến sĩ, Đại học Kinh tế Quốc dân. Luận án
thống kê, trình bày lại lý thuyết về tài sản cơng và quản lý tài sản công trong các
cơ quan nhà nước. Tiếp theo là phân tích thực trạng cơ chế quản lý tài sản công
tại các cơ quan nhà nước hiện nay, nêu lên những thành tựu cũng như những bất
cập cịn tồn tại. Từ đó nghiên cứu đề xuất các giải pháp nhằm cải thiện hoạt động
quản lý tài sản công trong các cơ quan nhà nước.
Nguyễn Mạnh Hùng (2014), Cơ chế quản lý tài sản công trong lĩnh vực
hành chính sự nghiệp ở Việt Nam, luận án tiến sĩ, Đại học Kinh tế Quốc dân.
Luận án đã hệ thống hố cơ sở lý luận về tài sản cơng trong khu vực hành chính
sự nghiệp. Nội dung luận án thực hiện phân tích, đánh giá hiệu quả của cơ chế
quản lý tài sản cơng trong đơn vị hành chính sự nghiệp tại Việt Nam, phân tích
mơ hình quản lý tài sản công của các nước lớn trên thế giới. Luận án cũng phân
tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động quản lý tài sản cơng trong đơn vị hành
chính sự nghiệp, đánh giá tình hình thực tế và đề xuất các giải pháp khắc phục,
cải thiện.
Đối với đề tài quản lý tài sản công cụ thể đối với các bệnh viện, cũng có
những tác giả đã đi sâu nghiên cứu, phân tích theo nhiều khía cạnh khác nhau.
Một số ví dụ tiêu biểu như:
Nguyễn Văn Điều (2015), Tăng cường quản lý tài sản công tại Bệnh viện
đa khoa tỉnh Bắc Giang, luận văn thạc sĩ, Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Luận
văn đã thực hiện hệ thống hoá các lý luận và thực tiễn của hoạt động quản lý tài
sản cơng tại Việt Nam. Từ đó tác giả kết hợp cùng các số liệu thứ cấp cũng như
2
khảo sát cán bộ, y bác sĩ, bệnh nhân tại bệnh viện để có những đánh giá về thực
trạng quản lý tài sản công ở đây. Luận văn cũng đã đề xuất được một số giải
pháp bám sát với tình hình thực tế về quản lý tài sản cơng của Bệnh viện Đa khoa
tỉnh Bắc Giang.
Trương Thị Hồng Linh (2018), Hồn thiện cơng tác quản lý trang thiết bị
y tế tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị, luận văn thạc sĩ, Trường Đại học
Kinh tế Huế. Luận văn của tác giả Trương Thị Hồng Linh tập trung phản ánh về
một phần trong công tác quản lý tài sản công tại bệnh viện là quản lý trang thiết
bị y tế. Luận văn đã hệ thống cơ sở lý luận về quản lý trang thiết bị y tế tại bệnh
viện, từ đầu tư, mua sắm, quản lý, sử dụng cho đến hoạt động thanh lý. Trên cơ
sở đó tác giả phân tích, đánh giá thực trạng của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng
Trị bằng việc khảo sát đối với bác sĩ, điều dưỡng và kỹ thuật viên bệnh viện,
những người trực tiếp tham gia hoạt động quản lý trang thiết bị y tế. Cuối cùng,
tác giả đưa ra một số giải pháp để hồn thiện hơn cơng tác quản lý trang thiết bị y
tế tại bệnh viện.
Hoàng Thu Thuỷ (2018), Quản lý tài sản công tại Bệnh viện Hữu Nghị
Việt Đức, luận văn thạc sĩ, Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam. Đề tài của
các tác giả Hoàng Thu Thuỷ cũng tập trung phân tích tổng quát về quản lý tài sản
cơng trong các bệnh viện, sau đó phân tích thực tế tại Bệnh viện Hữu nghị Việt
Đức và đề xuất giải pháp khắc phục. Đề tài có một vài điểm khác biệt so với các
nghiên cứu trước đó là chỉ ra được ưu, nhược điểm của cơ chế quản lý tài sản
cơng tại bệnh viện, phân tích được những thuận lợi cũng như khó khăn để cân
nhắc thực hiện các giải pháp hoàn thiện cơ chế quản lý tài sản cơng.
Nhìn chung, dù quản lý tài sản cơng trong các đơn vị hành chính sự
nghiệp là vấn đề rất được quan tâm nhưng số lượng đề tài nghiên cứu riêng cho
hoạt động này tại các bệnh viện là chưa nhiều. Ngồi ra mỗi nghiên cứu dù có
tổng hợp tương đối tốt về lý luận nhưng lại tập trung đi sâu vào các mảng riêng
trong công tác quản lý tài sản cơng. Các nghiên cứu này phân tích thực trạng
quản lý tài sản công tương đối chi tiết tại Các bệnh viện, tuy nhiên các bài nghiên
cứu hầu hết thực hiện tại các bệnh viên có quy mơ nhỏ tại các tỉnh quy mô nhỏ
hơn các bệnh viện Trung ương. Nhằm phân tích làm rõ hơn về thực trạng quản lý
tài sản công tại Bệnh viện tuyến Trung ương, đối tượng cịn ít bài nghiên cứu,
chính vì vậy tác giả quyết định lựa chọn đề tài “Hoàn thiện cơ chế quản lý tài
sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương” để thực hiện luận văn tốt nghiệp.
3
3. Mục đích và các nhiệm vụ của nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu chung:
Luận văn tập trung hệ thống, sắp xếp các lý luận, quy định về công tác
quản lý tài sản cơng nói chung và trong các bệnh viện nói riêng.
Trên cơ sở lý luận trên áp dụng phân tích thực trạng cơng tác quản lý tài
sản cơng của Bệnh viện Nội tiết Trung ương, đánh giá những kết quả đã đạt được
cũng như những mặt tồn tại.
Phân tích chỉ rõ nguyên nhân của các mặt hạn chế từ đó đề xuất một số
giải pháp hồn thiện cơng tác quản lý tài sản công tại bệnh viện nội tiết Trung
Ương trong thời gian tới.
3.2 Mục tiêu cụ thể:
- Nghiên cứu về lý luận, quy định về tài sản cơng và hoạt động quản lý tài
sản cơng nói chung cũng như trong các bệnh viện nói riêng.
- Phân tích thực trạng hoạt động quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội
tiết Trung ương giai đoạn vừa qua.
- Phân tích các kết quả đạt được, những mặt hạn chế và nguyên nhân dẫn
trong việc quản lý tài sản Công trong Bệnh viện nội tiết Trung Ương.
- Đưa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế quản lý tài sản công tại
Bệnh viện Nội tiết Trung ương.
- Đề xuất các kiến nghị đối với nhà nước, Bộ y tế và Bệnh viện nội tiết Trung
Ương để nâng cao về hiệu quả quản lý tài sản Công tại các cơ quan cơng quyền
nói chung và bệnh viện nói riêng.
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
Đối tượng
- Lý luận về hoạt động quản lý tài sản công trong các bệnh viện.
- Công tác quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương.
Phạm vi nghiên cứu
- Địa điểm: Bệnh viện Nội tiết Trung ương
- Thời gian: Phân tích giai đoạn 2015-2019 và đề xuất giải pháp trong
những năm tới.
4
5. Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu
Dữ liệu
Dữ liệu được sử dụng trong luận văn bao gồm các dữ liệu sơ cấp và dữ
liệu thứ cấp:
- Dữ liệu sơ cấp: Kết quả thực hiện phỏng vấn sâu đối với cán bộ, công
nhân viên trong bệnh viện phụ trách các hoạt động trong công tác quản lý tài sản
công.
- Dữ liệu thứ cấp: Các báo cáo, số liệu của Bộ Y tế, báo chí, Bệnh viện
Nội tiết Trung ương liên quan đến hoạt động quản lý tài sản công trong bệnh
viện.
Phương pháp nghiên cứu
Bài nghiên cứu sẽ sử dụng một số phương pháp nghiên cứu chủ yếu gồm
tổng hợp, phân tích, so sánh tương đối cũng như so sánh tuyệt đối với lý luận và
dữ liệu có được. Ngồi ra trong q trình thực hiện, bài nghiên cứu cịn ứng dụng
phương pháp thống kê, phân tích tác động của các nhân tố đối với hoạt động
quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương.
Ngoài ra, để đảm bảo tính khách quan và bám sát thực tế, nghiên cứu tiến
hành phỏng vấn đối với các cán bộ, công nhân viên liên quan đến các hoạt động
trong công tác quản lý tài sản công của bệnh viện. Phương pháp này phủ hợp với
nghiên cứu khi công tác quản lý tài sản công trong bệnh viện thực tế được phân
công trách nhiệm rõ ràng đến các phòng, ban cũng như cá nhân tại các khoa
phịng trong bệnh viện. Thơng qua hình thức phỏng vấn sâu, tác giả có thể có trao
đổi những vấn đề liên quan một cách cụ thể, chi tiết.
6. Những đóng góp của luận văn
Ý nghĩa lý luận
Luận văn nhằm hệ thống hoá chi tiết các lý luận, quy định về công tác
quản lý tài sản công nói chung và trong các bệnh viện nói riêng. Cập nhật những
điểm mới trong thời gian gần đây, so sánh phân tích với các mơ hình, bài học
trong và ngồi nước đã có, bổ sung những phần cịn thiếu trong lý luận về công
tác quản lý tài sản công.
Ý nghĩa thực tiễn
Phân tích, đánh giá thực tế cơng tác quản lý tài sản công tại Bệnh viện Nội
tiết Trung ương, chỉ ra điểm mạnh, điểm yếu, thuận lợi, khó khăn và đề xuất các
giải pháp nhằm khắc phục những vấn đề tồn tại, hoàn thiện cơ chế của bệnh viện.
5
7. Kết cấu của luận văn
Luận văn có kết cấu gồm phần mở đầu, 3 chương nội dung, kết luận, danh
mục tài liệu tham khảo và phụ lục. Các chương lần lượt là:
Chương 1. Cơ sở lý luận về quản lý tài sản công trong các bệnh viện
Chương 2. Thực trạng quản lý tài sản công tại bệnh viện nội tiết trung
ương
Chương 3. Một số giải pháp cải thiện hoạt động quản lý tài sản công trong
bệnh viện nội tiết trung ương
6
CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG
TRONG CÁC BỆNH VIỆN
1.1 Các vấn đề về tài sản công và quản lý tài sản công
1.1.1 Tài sản công
1.1.1.1. Khái niệm
Khái niệm tài sản công, tài sản thuộc sở hữu toàn dân là các khái niệm
phức tạp, đây là những vấn đề cơ bản nhất được quy định tại Hiến pháp và các
đạo luật chính ở mỗi nước. Ở mỗi nước nội hàm của tài sản công, tài sản công,
v.v.. là khác nhau được quyết định bởi quan hệ xã hội, quan hệ sở hữu và quan
điểm quản lý ở mỗi nước. Tuy nhiên, đây là vấn đề phức tạp, có nhiều ý kiến
khác nhau ở các nước, đặc biệt là ở các nước xã hội chủ nghĩa, có hình thức sở
hữu tồn dân.
Tại các nước Xã hội chủ nghĩa, Nhà nước đại diện quyền lợi cho toàn dân
nên là người đại diện sở hữu đối với toàn bộ những tài sản thuộc sở hữu tồn dân.
Do đó có nhiều quan điểm hiểu đồng nhất khái niệm giữa tài sản công và tài sản
nhà nước.
Khái niệm tài sản công được quy định tại nhiều văn bản khác nhau, từ
Hiến pháp cho đến các Luật, Bộ Luật, cụ thể như sau:
- Theo Điều 17 Hiến pháp Việt Nam năm 1992, tài sản công được hiểu
gồm: Đất đai, rừng núi, sơng hồ, nguồn nước, tài ngun trong lịng đất, nguồn
lợi ở vùng biển, thềm lục địa và vùng trời, phần vốn và tài sản do Nhà nước đầu
tư vào các xí nghiệp, cơng trình thuộc các ngành và lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã
hội, khoa học, kỹ thuật, ngoại giao, quốc phòng, an ninh cùng các tài sản khác
mà pháp luật quy định là của Nhà nước, đều thuộc sở hữu toàn dân.
Theo Điều 200 Bộ luật Dân sự năm 2005: Tài sản thuộc hình thức sở hữu
nhà nước bao gồm đất đai rừng tự nhiên, rừng trồng có nguồn vốn từ ngân sách
nhà nước, núi sông hồ, nguồn nước, tài nguyên trong lòng đất, nguồn lợi tự nhiên
vùng biển, thềm lục địa và vùng trời, phần vốn và tài sản do nhà nước đầu tư vào
doanh nghiệp, công trình thuộc các ngành và lĩnh vực kinh tế, văn hố xã hội,
khoa học, kỹ thuật, ngoại giao, quốc phịng, an ninh cùng các tài sản khác do
pháp luật quy định.
- Theo Điều 197 Luật Dân sự năm 2014, tài sản cơng có nghĩa là: Đất đai,
tài ngun nước, tài nguyên khoáng sản, nguồn lợi ở vùng biển, vùng trời, tài
7
nguyên thiên nhiên khác và các tài sản do Nhà nước đầu tư, quản lý là tài sản
công thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản
lý.
- Theo Khoản 1, Điều 3 Luật Quản lý, Sử dụng Tài sản cơng 2017 thì tài
sản cơng là tài sản thuộc sở hữu tồn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và
thống nhất quản lý, bao gồm: tài sản công phục vụ hoạt động quản lý, cung cấp
dịch vụ công, bảo đảm quốc phòng, an ninh tại cơ quan, tổ chức, đơn vị; tài sản
kết cấu hạ tầng phục vụ lợi ích quốc gia, lợi ích cơng cộng; tài sản được xác lập
quyền sở hữu tồn dân; tài sản cơng tại doanh nghiệp; tiền thuộc ngân sách nhà
nước, các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách, dự trữ ngoại hối nhà nước; đất
đai và các loại tài nguyên khác.
- Theo Điều 3 Luật thực hành, tiết kiệm chống lãng phí: Tài sản nhà nước
là tài sản hình thành từ ngân sách nhà nước hoặc có nguồn gốc từ ngân sách nhà
nước, thuộc sở hữu, quản lý của Nhà nước, bao gồm nhà, cơng trình cơng cộng,
cơng trình kiến trúc và tài sản khác thuộc sở hữu nhà nước; tài sản từ nguồn viện
trợ, tài trợ, đóng góp của tổ chức, cá nhân trong nước và ngồi nước cho Nhà
nước.
- Theo giáo trình tổ chức và nhân sự hành chính nhà nước: Cơng sản gồm
tất cả các tài sản (động sản và bất động sản) thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước
thống nhất quản lý để sử dụng vào mục đích phục vụ lợi ích của Nhà nước, lợi
ích của tồn dân.
Nhìn chung có rất nhiều định nghĩa nói về tài sản cơng nhưng cơ bản có
thể thấy tài sản cơng là các tài sản thuộc sở hữu chung, Nhà nước đứng ra đại
diện quản lý, sử dụng hoặc các tài sản được Nhà nước đầu tư hoặc xác lập quyền
sở hữu theo luật định.
1.1.1.2. Phân loại tài sản công
Theo Điều 4 Luật Quản lý, Sử dụng Tài sản công 2017, tài sản cơng có thể
được phân loại như sau:
1. Tài sản công phục vụ hoạt động quản lý, cung cấp dịch vụ cơng, bảo
đảm quốc phịng, an ninh của cơ quan nhà nước, đơn vị lực lượng vũ trang nhân
dân, đơn vị sự nghiệp công lập, cơ quan Đảng Cộng sản Việt Nam, tổ chức chính
trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội nghề nghiệp, tổ chức khác được thành lập theo quy định của pháp luật về hội.
2. Tài sản kết cấu hạ tầng phục vụ lợi ích quốc gia, lợi ích cơng cộng là
các cơng trình kết cấu hạ tầng kỹ thuật, cơng trình kết cấu hạ tầng xã hội và vùng
đất, vùng nước, vùng biển gắn với cơng trình kết cấu hạ tầng, bao gồm: hạ tầng
8
giao thông, hạ tầng cung cấp điện, hạ tầng thủy lợi và ứng phó với biến đổi khí
hậu, hạ tầng đô thị, hạ tầng cụm công nghiệp, khu công nghiệp, khu kinh tế, khu
công nghệ cao, hạ tầng thương mại, hạ tầng thông tin, hạ tầng giáo dục và đào
tạo, hạ tầng khoa học và công nghệ, hạ tầng y tế, hạ tầng văn hóa, hạ tầng thể
thao, hạ tầng du lịch và hạ tầng khác theo quy định của pháp luật.
3. Tài sản công tại doanh nghiệp.
4. Tài sản tại dự án sử dụng vốn Ngân sách Nhà nước.
5. Tài sản được xác lập quyền sở hữu toàn dân theo quy định của pháp
luật bao gồm: tài sản bị tịch thu; tài sản vô chủ, tài sản không xác định được chủ
sở hữu, tài sản bị đánh rơi, bị bỏ quên, tài sản bị chôn, giấu, bị vùi lấp, chìm đắm
được tìm thấy, tài sản khơng có người nhận thừa kế và tài sản khác thuộc về Nhà
nước theo quy định của Bộ luật Dân sự; tài sản do chủ sở hữu tự nguyện chuyển
giao quyền sở hữu cho Nhà nước; tài sản do doanh nghiệp có vốn đầu tư nước
ngồi chuyển giao khơng bồi hồn cho Nhà nước Việt Nam theo cam kết sau khi
kết thúc thời hạn hoạt động; tài sản được đầu tư theo hình thức đối tác công tư
được chuyển giao cho Nhà nước Việt Nam theo hợp đồng dự án.
6. Tiền thuộc ngân sách nhà nước, các quỹ tài chính nhà nước ngồi ngân
sách và dự trữ ngoại hối nhà nước.
7. Đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên rừng, tài nguyên khoáng sản,
nguồn lợi ở vùng biển, vùng trời, kho số viễn thông và kho số khác phục vụ quản
lý nhà nước, tài nguyên Internet, phổ tần số vô tuyến điện, quỹ đạo vệ tinh và các
tài nguyên khác do Nhà nước quản lý theo quy định của pháp luật.
1.1.1.3. Tài sản công trong các cơ quan, đơn vị hành chính sự nghiệp
a. Cơ quan, tổ chức, đơn vị được giao quản lý, sử dụng tài sản công (Theo
Điều 21 Luật Quản lý, Sử dụng Tài sản công 2017)
1. Cơ quan nhà nước.
2. Đơn vị lực lượng vũ trang nhân dân.
3. Đơn vị sự nghiệp công lập.
4. Cơ quan Đảng Cộng sản Việt Nam.
5. Tổ chức chính trị - xã hội; tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp; tổ
chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức khác được thành lập theo quy
định của pháp luật về hội.
b. Tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị (Theo Điều 20 Luật Quản lý,
Sử dụng Tài sản công 2017)
9
1. Nhà làm việc, cơng trình sự nghiệp, nhà ở công vụ và tài sản khác gắn
liền với đất thuộc trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp, nhà ở công vụ.
2. Quyền sử dụng đất thuộc trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp,
nhà ở công vụ.
3. Xe ô tô và phương tiện vận tải khác; máy móc, thiết bị.
4. Quyền sở hữu trí tuệ, phần mềm ứng dụng, cơ sở dữ liệu.
5. Tài sản khác theo quy định của pháp luật.
1.1.1.4. Vai trò của tài sản công trong các cơ quan, đơn vị hành chính sự
nghiệp
Do tài sản cơng là một phạm trù rất rộng nên vai trò trong các cơ quan,
đơn vị hành chính sự nghiệp của tài sản cơng vơ cùng lớn. Có thể kể đến hai vai
trị chính như sau:
Thứ nhất, tài sản cơng chính là cơ sở để cơ quan, đơn vị hành chính sự
nghiệp thực hiện vai trị, trách nhiệm của mình đối với nền kinh tế, xã hội. Đây
cũng là một phần tài nguyên thúc đẩy quá trình sản xuất, kinh doanh chung trong
nền kinh tế, các hoạt động văn hố xã hội.
Thứ hai, tài sản cơng là cơng cụ để Nhà nước thể hiện vai trị, tầm ảnh
hưởng và quyền quyết định của mình đối với các cơ quan, đơn vị hành chính sự
nghiệp. Đây cũng là yếu tố đảm bảo giữ gìn ổn định kinh tế, văn hố, xã hội, an
ninh quốc phịng.
1.1.2 Quản lý tài sản công
1.1.2.1. Khái niệm
Công tác quản lý tài sản công về cơ bản là đưa ra quyết định và thực hiện
hoạt động mua, sử dụng và thanh lý các tài sản công. Cụ thể hơn, trong quản lý
tài sản công có các nội dung sau:
1. Ban hành và tổ chức thực hiện văn bản quy phạm pháp luật về quản lý,
sử dụng tài sản công.
2. Quản lý việc giao tài sản cơng; đầu tư xây dựng, mua sắm, th, khốn
kinh phí sử dụng tài sản cơng; xác lập quyền sở hữu toàn dân về tài sản.
3. Quản lý việc sử dụng, bảo vệ, bảo dưỡng, sửa chữa tài sản công; khai
thác nguồn lực tài chính từ tài sản cơng.
4. Quản lý việc thu hồi, điều chuyển, chuyển đổi công năng, bán, thanh lý,
tiêu hủy và các hình thức xử lý khác đối với tài sản công.
5. Kiểm kê, báo cáo tài sản công.
10
6. Xây dựng, vận hành hệ thống thông tin về tài sản công và Cơ sở dữ liệu
quốc gia về tài sản công.
7. Hợp tác quốc tế về tài sản công.
8. Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của các cơ quan, tổ
chức, đơn vị, cá nhân trong việc quản lý, sử dụng tài sản công.
9. Thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, giám sát, theo dõi, đánh giá việc chấp
hành pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công và xử lý vi phạm pháp luật về
quản lý, sử dụng tài sản công.
10. Giải quyết kiến nghị, khiếu nại, tố cáo trong quản lý, sử dụng tài sản
công.
11. Quản lý hoạt động dịch vụ về tài sản công.
12. Nội dung khác theo quy định của pháp luật có liên quan.
1.1.2.2. Các nguyên tắc chung trong quản lý tài sản công
Trong quản lý và sử dụng tài sản cơng, có 7 ngun tắc chính như sau:
1. Mọi tài sản công đều phải được Nhà nước giao quyền quản lý, quyền sử
dụng và các hình thức trao quyền khác cho cơ quan, tổ chức, đơn vị và đối tượng
khác theo quy định của Luật này và pháp luật có liên quan.
2. Tài sản cơng do Nhà nước đầu tư phải được quản lý, khai thác, duy tu,
bảo dưỡng, sửa chữa, được thống kê, kế toán đầy đủ về hiện vật và giá trị, những
tài sản có nguy cơ chịu rủi ro cao do thiên tai, hoả hoạn và nguyên nhân bất khả
kháng khác được quản lý rủi ro về tài chính thơng qua bảo hiểm hoặc cơng cụ
khác theo quy định của pháp luật.
3. Tài sản công là tài nguyên phải được kiểm kê, thống kê về hiện vật, ghi
nhận thơng tin phù hợp với tính chất, đặc điểm của tài sản; được quản lý, bảo vệ,
khai thác theo quy hoạch, kế hoạch, bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả, đúng pháp luật.
4. Tài sản công phục vụ công tác quản lý, cung cấp dịch vụ công, bảo đảm
quốc phòng, an ninh của cơ quan, tổ chức, đơn vị phải được sử dụng tiết kiệm,
hiệu quả, đúng mục đích, cơng năng, đối tượng, tiêu chuẩn, định mức, chế độ
theo quy định của pháp luật.
5. Việc khai thác nguồn lực tài chính từ tài sản cơng phải tn theo cơ chế
thị trường, có hiệu quả, cơng khai, minh bạch, đúng pháp luật.
6. Việc quản lý, sử dụng tài sản công phải được thực hiện công khai, minh
bạch, bảo đảm thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phịng, chống tham nhũng.
11
7. Việc quản lý, sử dụng tài sản công được giám sát, thanh tra, kiểm tra,
kiểm toán; mọi hành vi vi phạm pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công phải
được xử lý kịp thời, nghiêm minh theo quy định của pháp luật.
1.1.2.3. Các chỉ tiêu đánh giá
Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả đầu tư, sử dụng tài sản công
- Hiệu quả kinh tế mà việc sử dụng tài sản công đem lại. Chỉ tiêu xác định
thông qua việc so sánh lợi ích kinh tế cũng như các lợi ích thực hiện chủ trương,
chính sách kinh tế xã hội với chi phí phải bỏ ra.
- Sự phù hợp của việc đầu tư mua sắm tài sản công đối với cơ quan, tổ
chức. Chỉ tiêu được làm rõ thơng qua các khía cạnh về sự cần thiết của tổ chức
đối với đầu tư, sử dụng tài sản.
- Tác động của việc sử dụng tài sản đến chức năng và nhiệm vụ của tổ
chức.
- Tác động của việc mua sắm, đầu tư tài sản cơng đến lợi ích của người sử
dụng, người liên quan.
Các tiêu chí đánh giá cơng tác quản lý tài sản cơng:
Các tiêu chí định tính
Các tiêu chí định tính được đánh giá thơng qua việc phân tích, nhận định
để đưa ra kết quả. Các tiêu chí định tính thể hiện một cách tương đối thực trạng
của hoạt động quản lý tài sản công trong đơn vị, tổ chức. Các tiêu chí định tính
được xây dựng dựa trên các nguyên tắc của hoạt động quản lý tài sản công.
- Mức độ tuân thủ pháp luật: Tiêu chí thể hiện hoạt động quản lý tài sản
cơng tại đơn vị, tổ chức có đảm bảo tuân thủ các quy định, hướng dẫn của pháp
luật và các cơ quan có thẩm quyền hay khơng.
- Tính minh bạch trong quản lý tài sản công: Thể hiện qua việc các hoạt
động quản lý tài sản cơng có được thực hiện một cách rõ ràng, minh bạch, cơng
khai hay khơng.
- Tính tn thủ của quy định quản lý tài sản của các thành viên trong đơn
vị, tổ chức: Thể hiện qua ý thức, mức độ tuân thủ, chấp hành các quy định, quy
chế về quản lý tài sản công của tất cả các thành viên trong đơn vị, tổ chức.
Chỉ tiêu định lượng
- Mức độ tăng trưởng đầu tư cho tài sản công
(Mức độ tăng trưởng đầu tư) = (Mức đầu tư năm được xét)/(Mức đầu
tư năm gốc)
12
Tiêu chí thể hiện xu hướng tăng giảm trong đầu tư tài sản cơng của đơn vị,
tổ chức. Tiêu chí này một phần thể hiện phương hướng, chiến lược của đơn vị, tổ
chức và mức độ quan tâm đối với đầu tư tài sản cơng.
- Mức độ hồn thành kế hoạch đầu tư cơng
(Mức độ hồn thành kế hoạch) = (Mức đầu tư công thực tế)/(Mức đầu
tư công kế hoạch)
Tiêu chí thể hiện khả năng triển khai các kế hoạch đầu tư công của đơn vị,
chỉ số càng cao chứng tỏ tổ chức, đơn vị có mức độ quan tâm cao, sát sao trong
hoạt động liên quan đến đầu tư, quản lý tài sản cơng.
- Mức độ hồn thành thanh lý tài sản cơng
(Mức độ hồn thành thanh lý) = (Tổng tài sản đã thanh lý)/(Tổng tài
sản cần thanh lý)
Tiêu chí phản ánh việc đơn vị, tổ chức có thực hiện hiệu quả hoạt động
thanh lý tài sản hết giá trị sử dụng hay không.
- Mức phân bổ đầu tư cho một tài sản
(Mức phân bổ đầu tư của tài sản được xét) = (Giá trị đầu tư tài sản được
xét)/(Tổng mức đầu tư tài sản cơng)
Tiêu chí phản ánh trọng tâm đầu tư của đơn vị, tổ chức đang được hướng
vào nhóm tài sản nào.
- Hệ số sử dụng tài sản công
(Hệ số sử dụng tài sản công) = (Tổng giá trị tài sản công được sử
dụng)/(Tổng giá trị tài sản công trong đơn vị, tổ chức)
Chỉ số thể hiện một phần đơn vị, tổ chức có đang sử dụng hiệu quả nguồn
lực là tài sản công hay không thông quan việc tận dụng các tài sản này.
- Hệ số hao mòn tài sản
(Hệ số hao mòn) = (Giá trị tài sản hao mịn)/(Ngun giá tài sản)
Tiêu chí thể hiện rằng các tài sản trong đơn vị, tổ chức là cũ hay cịn mới.
Một phần của tiêu chí cũng thể hiện sự quan tâm, đầu tư của đơn vị, tổ chức đối
với các tài sản công.
1.1.3 Quản lý tài sản cơng trong đơn vị hành chính sự nghiệp
Bài nghiên cứu hướng đến đối tượng là các bệnh viện công, chính là một
đơn vị hành chính sự nghiệp nên cần tập trung phân tích các vấn đề liên quan đến
quản lý tài sản cơng trong đơn vị hành chính sự nghiệp.
13
1.1.3.1. Khái niệm
Quản lý tài sản công trong các đơn vị hành chính sự nghiệp chính là ra
quyết định và thực hiện các quyết định này đối với các tài sản cơng mà đơn vị
hành chính sự nghiệp đó đang được phép quản lý.
1.1.3.2. Các nội dung trong quản lý tài sản cơng tại cơ quan, đơn vị
hành chính sự nghiệp
Hoạt động quản lý tài sản công tại cơ quan, đơn vị hành chính sự nghiệp
xoay quanh 3 nội dung chính bao gồm:
Quản lý q trình hình thành tài sản cơng
Khi đơn vị hành chính sự nghiệp được thành lập, ngoài các vấn đề về chức
năng, nhiệm vụ, cơ cấu nhân sự, v.v.. thì đơn vị cũng sẽ được cấp một số tài sản
công nhất định để thực hiện hoạt động của mình. Có hai giai đoạn chính của hoạt
động này là lên chủ trương chính sách và thực hiện đầu tư, mua sắm.
Ngồi ra đơn vị hành chính sự nghiệp cịn có những hoạt động bổ sung tài
sản hàng năm. Quy trình bao gồm thực hiện đầu tư, mua sắm và tiếp nhận tài sản.
Quá trình quản lý, sử dụng tài sản cơng
Đây là q trình quan trọng vì nó giúp phát huy hết giá trị của tài sản cơng
tại đơn vị đó. Nếu q trình này được thực hiện khơng tốt có thể dẫn đến nhiều
vấn đề, hệ luỵ xấu. Một loạt các hoạt động thuộc quá trình được triển khai gồm:
- Giao tài sản cho các đơn vị, cá nhân trực tiếp thực hiện quản lý, sử dụng.
- Xây dựng, ban hành quy chế về hoạt động quản lý, sử dụng tài sản công
trong đơn vị.
- Theo dõi sổ sách để kiểm soát biến động về tài sản công.
- Thực hiện các chế độ kê khai, đăng ký, kiểm kê, v.v.. đối với tài sản
công.
- Kiểm tra, giám sát.
- Thực hiện bảo dưỡng, sửa chữa.
- Điều chuyển, bán, chuyển đổi sở hữu đối với tài sản.
Quản lý q trình kết thúc sử dụng tài sản cơng
Các tài sản cơng cũng có thời hạn sử dụng, khai thác như các loại tài sản
khác. Chính vì vậy sau q trình khai thác, sử dụng, đơn vị cần thực hiện thanh
lý để thu hồi một phần giá trị và giảm những chi phí phát sinh.
14
1.2 Quản lý tài sản công trong các bệnh viện công lập
1.2.1 Tài sản công trong các bệnh viện
1.2.1.1. Khái niệm
Tài sản công trong bệnh viện (công lập) là các tài sản công nằm dưới sự
quản lý, khai thác, sử dụng của bệnh viện.
1.2.1.2. Phân loại
Tài sản công trong các bệnh viện rất đa dạng, tuy nhiên dựa vào các đặc
điểm có thể phân loại thành một số nhóm như sau:
- Trang thiết bị y tế: Trang thiết bị kỹ thuật y tế (gọi tắt là trang thiết bị y
tế) là những thiết bị, máy móc, dụng cụ, vật tư, v.v.. dùng trong y tế. Đây là
những phương tiện ứng dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật và công nghệ trong
việc khám chữa bệnh.
Trang thiết bị y tế có thể được chia nhỏ ra thành một số nhóm khác nhau
theo đặc điểm và công dụng gồm: Thiết bị y tế; phương tiện vận chuyển chuyên
dụng; dụng cụ, vật tư y tế, hoá chất xét nghiệm được sử dụng cho công tác
chuyên môn; các loại dụng cụ, vật tư cấy, ghép trong cơ thể.
- Đất đai, văn phòng, nhà cửa: Đây là các nhóm các tài sản liên quan đến
trụ sở quản lý, khu vực khám chữa bệnh và các địa điểm thực hiện các hoạt động
hỗ trợ.
- Tài sản khác: Ngồi hai nhóm trên thì bệnh viện cịn sở hữu một số tài
sản khác như bí mật khoa học công nghệ, bằng sáng chế, v.v..
Hầu hết các tài sản cơng trong bệnh viện đều thuộc hai nhóm đầu tiên, các
tài sản này đều là tài sản hữu hình, chính vì vậy cơng tác quản lý tài sản cơng
trong bệnh viện chủ yếu sẽ bám sát vào đặc điểm của các loại tài sản trên.
1.2.2 Quản lý tài sản công trong bệnh viện
1.2.2.1. Khái niệm
Các vấn đề chung về quản lý tài sản cơng đã được trình bày ở phần trên
trong đó có khái niệm. Về cơ bản cơng tác quản lý tài sản công trong bệnh viện
là một phần quan trọng của quản lý tài sản trong bệnh viện.
Có thể định nghĩa quản lý tài sản công trong bệnh viện như sau: Quản lý
tài sản công trong bệnh viện là sự tác động có tổ chức, có định hướng của các
chủ thể quản lý bệnh viện đối với tài sản cơng của bệnh viện đó để có thể sử
dụng, khai thác tài sản công một cách hiệu quả nhất nhằm đạt được mục tiêu hoạt
động của bệnh viện.
15
1.2.2.2. Các đặc điểm của quản lý tài sản công trong bệnh viện
Công tác quản lý tài sản công trong bệnh viện về cơ bản có các đặc điểm
tương đồng với các đặc điểm chung của hoạt động quản lý tài sản công. Tuy
nhiên do đặc điểm riêng về nhiệm vụ, quy trình vận hành của bệnh viện mà hoạt
động này cũng có một số đặc thù cần lưu ý.
Thứ nhất các tài sản nói chung cũng như tài sản công trong bệnh viện
thường là gắn liền với hoạt động khám, chữa bệnh, nhiều tài sản giá trị lớn, có
tính chuyên môn, kỹ thuật cao, ảnh hưởng đến mạng sống của con người nên
công tác quản lý phải rất chặt chẽ, đảm bảo đúng cả về quy trình quản lý và
chun mơn.
Thứ hai đó là cơng tác quản lý tài sản công tại bệnh viện cần đảm bảo hỗ
trợ, phát huy tốt công tác nghiên cứu, ứng dụng khoa học vì đây là hoạt động
quan trọng, song hành cùng với hoạt động khám, chữa bệnh trong bệnh viện.
Thứ ba đó là việc các tài sản có hàm lượng khoa học cơng nghệ cao nên
những hao mịn vơ hình là khơng thể tránh khỏi. Chính vì vậy quản lý tài sản
cơng trong bệnh viện cần đánh giá một cách cặn kẽ về yếu tố trên trong q trình
tính tốn khấu hao.
1.2.2.3. Các văn bản liên quan đến quản lý tài sản công trong bệnh viện
- Luật 15/2017/QH14 về Quản lý Tài sản công
- Nghị Định 151/2017/NĐ-CP hướng dẫn Luật 15/2017/QH14 về Quản lý
Tài sản cơng
- Cơng văn 41/CP-KTTH đính chính NĐ 151/2017/NĐ-CP về quản lý sử
dụng tài sản công
- Thông tư 144/2017/TT-BTC hướng dẫn NĐ 151/2017/NĐ-CP về quản
lý sử dụng tài sản công
- Nghị định 36/2016/NĐ-CP về quản lý trang thiết bị y tế
- Nghị định 169/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định
số 36/2016/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2016 của Chính phủ về quản lý trang
thiết bị y tế
- Nghị định 03/2020/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Điều 68 Nghị định số
36/2016/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2016 của Chính phủ về quản lý trang thiết
bị y tế đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 169/2018/NĐ-CP ngày 31 tháng
12 năm 2018 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số
36/2016/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2016 của Chính phủ về quản lý trang thiết
bị y tế
16
- Thông tư 08/2019/TT-BYT hướng dẫn tiêu chuẩn, định mức sử dụng
máy móc, thiết bị chuyên dùng thuộc lĩnh vực y tế
- Thông tư 46/2017/TT-BYT quy định chi tiết thi hành một số điều của
Nghị định số 36/2016/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2016 của Chính phủ về quản
lý trang thiết bị y tế
- Thông tư 30/2015/TT-BYT quy định việc nhập khẩu trang thiết bị y tế
- Thông tư 15-BYT/TT hướng dẫn việc nhập khẩu thiết bị, dụng cụ y tế
1.2.2.4. Các nội dung trong quản lý tài sản công tại bệnh viện
Dựa trên 3 nội dung chính của cơng tác quản lý tài sản công trong các cơ
quan, đơn vị hành chính sự nghiệp, có thể phân chia và chi tiết hoá các nội dung
trong quản lý tài sản công tại bệnh viện như sau:
Lập kế hoạch:
- Quản lý q trình hình thành tài sản cơng:
Là q trình các đơn vị sẽ quyết định chủ trương đầu tư mua sắm. Đối với
tài sản công việc quyết định chủ trương đầu tư mua sắm tài sản phải căn cứ vào
định mức, tiêu chuẩn sử dụng tài sản, chế độ quản lý tài sản, nắm vững khả năng
và nhu cầu cần đầu tư, xây dựng, mua sắm tài sản của từng đơn vị; xác định nhu
cầu vốn cho đầu tư mua sắm tài sản được ghi vào dự toán ngân sách hàng năm.
Sau khi có chủ trương đầu tư, mua sắm tài sản, việc thực hiện đầu tư, mua sắm
tài sản phải được thực hiện theo quy định về đầu tư và xây dựng, quy định về
mua sắm tài sản công.
Quản lý khâu lập kế hoạch mua sắm là nội dung đầu tiên của quản lý đầu
tư tài sản công, theo đó phải xác định được các căn cứ lập kế hoạch mua sắm tài
sản công, các thủ tục và phương pháp lập kế hoạch mua sắm và lên kế hoạch mua
sắm tài sản công hàng năm cho Bệnh viện. Đây là cơ sở quan trọng để thực hiện
đầu tư theo kế hoạch của các Bệnh viện, các cơ sở y tế.
Tiêu chí đánh giá quản lý q trình hình thành tài sản công tại các bệnh
viện được đánh giá dựa trên: Mức độ tuân thủ các bước trong quy trình quyết
định hình thành tài sản cơng của đơn vị, đây là tiêu chí định tính phản ánh sự
tuân thủ các nội dung trong quy trình quyết định hình thành tài sản cơng như đơn
vị có lập kế hoạch đầu tư tài sản công không? Căn cứ lập kế hoạch đầu tư tài sản
cơng có đầy đủ khơng?
- Đầu tư tài sản công
Đầu tư mua sắm tài sản công là hoạt động đặc biệt quan trọng nhằm bảo
đảm nhu cầu sử dụng tài sản công ở các bệnh viện. Những năm gần đây, việc
17