Tải bản đầy đủ (.pdf) (174 trang)

Bài giảng Kinh tế chính trị Mác-Lênin: Chương 2 - ThS. Nguyễn Thị Thu

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (4.36 MB, 174 trang )

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƠN ĐỨC THẮNG
Khoa KHXH&NV
Bộ mơn Lý luận chính trị

KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC­LÊNIN

Dành cho bậc đại học – khơng chun lý luận chính 
trị
Mã mơn học: 306103

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC 
CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

1


Nội dung KINH TẾ CHÍNH TRỊ 
MÁC­LÊNIN
Q trình ra đời, vận động và phát triển của 
CNTB                                                        
    
n

y
u
q
 
c


Đ
h
n
a
r
t
 
h
n
                               
Tự do cạ

Nền SXHH
  giản đơn

H                
ọc thuyết 
    giá trị
11/29/21

Học thuyết GT
    thặng dư 

        Học thuyết về
CNTBĐQ &CNTBĐQNN

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC 
CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

2



CHƯƠNG II: HÀNG HĨA, THỊ
TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC CHỦ 
THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG
Kết cấu chương 2
2.1. Lý luận của C.Mác về sản xuất hàng hóa và hàng 
hóa.  2.1.1. Sản xuất hàng hóa
2.1.2. Hàng hóa
2.1.3. Tiền
2.1.4. Dịch vụ và một số hàng hóa đặc biệt

2.2.Thị trường và vai trị của các chủ thể tham gia thị 
trường
2.2.1. Thị trường
2.2.2. Vai trị của một số chủ thể chính tham gia thị trường

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA 
CÁC CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

3


CHƯƠNG II: HÀNG HĨA, THỊ
TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC CHỦ 
THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

2.1.2. Hàng hóa

 Khái niệm hàng hóa
 Thuộc tính của hàng hóa
 Lượng giá trị và các nhân tố ảnh hưởng
đến lượng giá trị của hàng hóa
 Tính hai mặt của lao động sản xuất hàng
hóa
11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA 
CÁC CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

4


CHƯƠNG II: HÀNG HĨA, THỊ
TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC 
CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG
2.2.Thị trường và vai trị của các chủ thể tham gia thị 
tr2.2.1. Th
ường ị trường

2.2.1. 1. Khái niệm và vai trị của thị trường  Khái 
Nghĩa hẹp: 
Nghĩa rộng: Tổng hịa các  niệm
Vận động 
Nơi diễn ra
mối quan hệ liên quan đến 
theo các quy 
các hành vi trao  trao đổi mua bán + các yếu 
luật của thị 

tố tiền­hàng; dịch vụ mua 
đổi mua bán
bán….
Phân loại thị trường: D
ựa vào các tiêu chí khác nhau trường
TT cạnh tranh hồn 
Thị trường  Thị trường 
Thị trường tự do,  hảo và khơng hồn 
hảo
TLSX & 
TT có điều tiết
trong nước 
TLTD
và ngồi 
CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC 
nước 
11/29/21
5
CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG


2.1. LÝ LUẬN CỦA C.MÁC VỀ SẢN 
XUẤT HÀNG HĨA VÀ HÀNG HĨA
2.1.1. Sản xuất hàng hóa
Khái niệm sản xuất hàng hóa
Theo C.Mác, sản xuất hàng hóa là kiểu tổ
chức kinh tế mà ở đó, những người sẩn
xuất ra sản phẩm khơng nhằm phục vụ mục
đích phục vụ nhu cầu tiêu dùng của chính
mình mà để trao đổi, mua bán.

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

6


Theo V.I.Lênin, “Sản xuất hàng hóa chính là
cách thức tổ chức của kinh tế xã hội, trong đó
sản phẩm đều do người sản xuất cá thể, riêng
lẻ, sản xuất ra, mỗi người chuyên làm ra một
thứ sản phẩm nhất định, thành thử muốn thỏa
mãn các nhu cầu của xã hội thì cần phải mua
bán sản phẩm (vì vậy sản phẩm trở thành
CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ

CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
hàng hóa) trên VAIthịTRỊtrường

11/29/21

GIA THỊ TRƯỜNG

7


 Khái niệm sxhh
Hai kiểu tổ chức sản xuất xã hội và sự

khác nhau giữa chúng

SX

TLSX + NLĐ

SP

Thỏa mãn nhu cầu
của người trực tiếp sx
(tự cấp tự túc)
Thỏa mãn nhu cầu
của tồn XH (SXHH)

Sx hh là nền sx để bán
11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ VAI TRỊ CỦA CÁC 
CHỦ THỂ THAM GIA THỊ TRƯỜNG

8


2.1. LÝ LUẬN CỦA C.MÁC VỀ SẢN 
XUẤT HÀNG HĨA VÀ HÀNG HĨA
2.1.1. Sản xuất hàng hóa
 Kiểu thứ nhất: Sản xuất tự cấp tự túc
Sản phẩm do LĐ tạo ra là nhằm thoả mãn trực
tiếp nhu cầu của người sản xuất.


11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

9


 Kiểu thứ hai: Sản xuất hàng hóa
Người sản xuất ra sản phẩm khơng nhằm
phục vụ mục đích nhu cầu tiêu dùng của chính
mình mà để trao đổi mua bán.
11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

10


Sản xuất
hàng hóa

Sản xuất
Tự cấp tự túc
- Phân cơng lao động tự
nhiên về lao động
- Sản xuất – Phân phối

- Nền kinh tế khép kín

11/29/21

- Phân cơng lao động xã
hội về lao động
- Sản xuất – Trao đổi Phân phối
-Nền kinh tế mở

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

11


So sánh sản xuất tự cấp tự túc và sản xuất 
hàng hố

1 Mục đích sản xuất

2

Quy mơ sản 
xuất

3 Phương thức sản 

xuất


11/29/21

Sản xuất 
TCTT

Tiêu dùng
Nhỏ
Thủ cơng, 
lạc hậu

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRỊ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

Sản xuất HH

Trao đổi (bán)
Lớn
Tiên tiến

12


 NHỮNG GIAI ĐOẠN CỦA NỀN SẢN XUẤT

Sản xuất
Tự cấp tự túc

Sản xuất
Hàng hóa


SXHH giản đơn
11/29/21

Kinh tế thị trường

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

13


Tại sao lại có sự 
chuyển biến từ 
sản xuất tự cấp 
tự túc đến sản 
xuất hàng hóa?

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRỊ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

14


✩ Điều kiện ra đời của sản xuất hàng hoá:
Điều kiện

ra đời SXHH

Phân
công lao
động xã
hội

11/29/21

Sự tách biệt
về mặt kinh
tế của các
chủ thể sản
xuất
CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

15


Sự phân công lao động xã hội

Là sự chuyên môn hoá
sản xuất thành những
ngành nghề khác nhau,
mỗi người sản xuất chỉ
làm ra một hoặc một số
sản phẩm
7/9/2020


301003 – Chương 2: Học thuyết giá
trị

16


Trồng trọt

11/29/21

Chăn ni

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRỊ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

17


Ngành Thương
nghiệp

Ngành GTVT

Hệ thống 
siêu thị
11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ

VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

18


Khai thác được những lợi thế về tự
nhiên xã hội, kỹ thuật của từng cá nhân,
từng cơ sở cũng như từng vùng

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

19


11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

20


SXHH gắn với quy mô lớn


Tạo điều kiện thuận lợi
cho việc ứng dụng
những thành tựu khoa
học kỹ thuật vào sản
xuất, thúc

đẩy

sản

xuất phát triển
7/9/2020

301001 – Chương 4: Học thuyết giá
trị

21


SXHH chịu sự tác động của những quy luật
khách quan vốn có trên thị trường như quy
luật cung cầu, quy luật cạnh tranh

Buộc người sản xuất hàng
hóa phải ln ln năng
động, nhạy bén với thị
trường, biết cải tiến kỹ
thuật, hợp lý hóa sản xuất,
để nâng cao năng suất lao
động và chất lượng sản

phẩm… đáp ứng nhu cầu
tiêu dùng ngày càng cao
của xã hội
7/9/2020

301001 – Chương 4: Học thuyết giá
trị

Rau sạch

22


Sản xuất hàng hố gắn với tính
chất “mở”
Làm cho việc giao lưu kinh
tế, văn hoá giữa các địa
phương trong nước và quốc
tế ngày càng phát triển. Từ
đó tạo điều kiện để nâng
cao đời sống vật chất và
tinh thần của nhân dân
7/9/2020

301001 – Chương 4: Học thuyết giá
trị

23



Sự tách biệt về mặt kinh tế
của các chủ thể sản xuất
Chế độ tư hữu



về tư liệu sản

quyết định là

xuất, hay tính

bán đắt hay

chất



nhân

bán rẻ. Bán

của

q

trình

hay


lao động
7/9/2020

quyền

khơng

bán
301001 – Chương 2:

24


Mâu thuẫn của hai điều kiện
Phân
Phân công
công
lao
lao động
động

xã hội
hội

Mỗi
Mỗi người
người
chỉ
chỉ sx
sx 11 vài

vài
loại
loại hàng
hàng hóa
hóa

Người
Người sx
sx
phụ
phụ thuộc
thuộc
nhau
nhau

Sự
Sự tách
tách biệt
biệt
tương
tương đối
đối
về
về kinh
kinh tế
tế

Sở
Sở hữu
hữu

khác
khác nhau
nhau

Người
Người sx
sx
độc
độc lập
lập
nhau
nhau

11/29/21

CHƯƠNG II: HH, THỊ TRƯỜNG VÀ
VAI TRÒ CỦA CÁC CHỦ THỂ THAM
GIA THỊ TRƯỜNG

TRAO
ĐỔI
MUA
BÁN

25


×