Tuan 7 Tay Tien

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (141.27 KB, 5 trang )

(1)<div class='page_container' data-page=1>

Tuần 7: Tiết 20- 21 , Đọc văn

TÂY TIẾN ( Quang Dũng )

I. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:

- Cảm nhận được vẻ đẹp của thiên nhiên miền tây Tổ quốc và hình ảnh
người lính Tây Tiến.

- Nắm được những nét đặc sắc về nghệ thuật của bài thơ: bút pháp lãng
mạn, những sáng tạo về hình ảnh, ngơn ngữ và giọng điệu.

II. TRỌNG TÂM KIẾN THỨC KĨ NĂNG:
1. Kiến thức:

- Bức tranh thiên nhiên hùng vĩ, dữ dội nhưng mĩ lệ, trữ tình và hình ảnh
người lính Tây Tiến với vẻ đẹp hào hùng, hào hoa.

- Bút pháp lãng mạn đặc sắc, ngơn từ giàu tính tạo hình.
2. Kĩ năng:

- Đọc – hiểu một bài thơ trữ tình theo đặc trưng thể loại.
- Rèn kĩ năng cảm thu thơ.

III. CHUẨN BỊ:

1.Giáo viên: Sách giáo khoa Ngữ văn, sách bài tập Ngữ văn, sách Chuẩn
KTKN, sách GV, phụ bảng...

2.Học sinh: Sách giáo khoa, trả lời câu hỏi thảo luận.
IV. PHƯƠNG PHÁP: Nêu vấn đề, thuyết minh, thảo luận…
V. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:

1. Ổn định lớp: GV kểm tra sĩ số lớp.
2. Kiểm tra bài cũ:

Hãy nêu các bước nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ? Cách làm hai loại bài này
có gì giống và khác nhau?

3.Giới thiệu bài mới: Giới thiệu về thơ kháng chiến chống Pháp và bài thơ Tây
Tiến của Quang Dũng.

Tg Hoạt động của GV Hoạt độnh của HS Nội dung kiến thức
Hoạt động 1:

Hướng dẫn HS
tìm hiểu phần
Tiểu dẫn:

- Dựa vào phần
tiểu dẫn, hãy nêu
những net khái
quát về nhà thơ
Quang Dũng và
bài thơ Tây Tiến?
- Theo dõi HS trả
lời, hướng dẫn ghi
chép ngắn gọn
theo SGK

- Thuyết giảng
thêm về số phận

HS theo dõi SGK, làm
việc cá nhân trả lời.
( Tác giả: Con người,
cuộc đời, sáng tác...
 Tác phẩm: Hoàn
cảnh ra đời:

- Về đơn vị Tây Tiến...
- Về hoàn cảnh, thời
điểm sáng tác...

- Về vị trí, xuất xứ...)

I/ Tìm hiểu chung:

1. Tác giả : Quang Dũng
(1921-1988)

- Tên thật là Bùi Đình Diệm.

- Quê quán Phượng Trì, Đan
Phương, Hà Tây.

- Cuộc đời: Từng gia nhập quân đội,
làm thơ, viết văn, biên tập viên nhà
xuất bản

- Con người : Là một nghệ sĩ đa tài “
Cầm, kì, thi, hoạ”, nhưng trước hết là

một nhà thơ.

- Phong cách thơ: Hồn hậu, phóng
khống, hào hoa, lãng mạn.

</div>
(2)<div class='page_container' data-page=2>

bài thơ

Hoạt động 2:
Hướng dẫn HS
đọc hiểu bài thơ
- Gọi HS đọc điễn
cảm bài thơ- chú ý
âm hưởng, sắc thái
tình cảm, cảm xúc
từng đoạn.

- Yêu cầu lớp theo
dõi câu hỏi
1( SGK) , tìm hiểu
ý chính từng đoạn
và mạch liên kết
trong bài thơ?
- Hướng dẫn HS
đọc và cảm nhận
đoạn 1:

- Đọc đoạn 1 của
bài thơ và nêu câu
hỏi: Bức tranh
thiên nhiên và hình

ảnh đồn qn Tây
Tiến hiện ra như
thế nào ở đoạn mở
đầu?

- Cho HS trao đổi
nhóm, trình bày
- Theo dõi HS trả
lời, định hướng
tiếp cận và khắc
sâu kiến thức
- Gợi mở cho HS
phân tích làm rõ
giá trị nghệ thuật
đặc sắc của đoạn
thơ

- Diễn giảng bình
thêm giá trị biểu
đạt của một vài chi

- 1-2 HS đọc diễn
cảm.

- Lớp lắng nghe và
định hướng trả lời câu
hỏi1

- 1-2 HS trả lời, lớp
theo dõi, góp ý thêm.

- Theo dõi định hướng
của GV, ghi chép nội
dung vào vở

HS thảo luận nhóm,
ghi kết quả vào phiếu
học tập và đại diện
nhóm trả lời

- Lớp theo dõi ,nhận
xét, bổ sung

- Vận dung bài học về
kỉ năng nghị luận về
một bài thơ để khai
thác giá trị đoạn thơ

( Từ láy: Khúc
khuỷu, thăm thẳm,
heo hút đều tả độ cao
theo hướng nhìn lên
trong cuộc hành
trình.Khổ thơ là một
bằng chứng về “Thi

- Đơn vị Tây Tiến

- Vị trí bài thơ: Tây Tiến là bài thơ
tiêu biểu cho đời thơ Quang Dũng,
thể hiện sâu sắc phong cách thơ QD,

in trong tập thơ “Mây đầu ô”(1986).
b. Kết cấu bài thơ:

- Đoạn 1: Nhớ về những cuộc hành
quân của đoàn quân Tây Tiến và
khung cảnh thiên nhiên miền Tây.
- Đoạn 2: Nhớ những kỉ niệm đẹp
(Đêm liên hoan và cảnh sông nước
miền Tây thơ mộng)

- Đoạn 3: Nhớ về những người đồng
đội Tây Tiến.

- Đoạn 4:Lời thề gắn bó với Tây Tiến
và miền Tây.

II/ Đọc hiểu bài thơ:

1. Đoạn 1 : Nỗi nhớ về những
chặng đường hành quân của bộ đội
Tây Tiến và khung cảnh núi rừng
miền Tây.

a. Hai câu thơ mở đầu:

“ Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi...”
- Hình ảnh “Sơng Mã” như gợi thức
nỗi nhớ ùa về trong tâm hồn nhà thơ.
- Nhớ “Chơi vơi” ( 2 thanh bằng,

nhẹ, lan toả, khơng hình khơng khối.
Hồn thơ Quang Dũng như đang bơi
trong một biển nhớ bát ngát mênh
mông, không bờ, không bến, tràn
ngập, chơi vơi...Câu thơ như khơi
dòng cho nguồn thác kí ức hiện về
b. Bức tranh thiên nhiên miền Tây
Vừa hùng vĩ, hiểm trở , hoang vu,
nghiệt ngã vừa độc đáo thú vị:

- Cảnh vật hiện ra hùng vĩ, hiểm trở
(Mở ra trong nhiều chiều không
gian, thời gian)

+ Nhiều tên đất lạ lẫm, gợi 1 vùng
xa xôi, hẻo lánh: Sông Mã, Sài Khao,
Mường Lát, Mường Hịch, Pha
Luông, Mai Châu...

</div>
(3)<div class='page_container' data-page=3>

tiết thơ giúp hS
cảm thụ sâu

-Hướng dẫn HS
tiếp cận và cảm
thụ đoạn thứ 2:
- Nêu vấn đề:
Đoạn thơ thứ 2 mở
ra một thế giới
thiên nhiên vả con
người khác với

đoạn 1. Hãy phân
tích làm rõ?

- Cho HS thảo
luận nhóm, gọi đại
diên trả lời. GV

trung hữu hoạ”->
Gợi tả mặt dốc lồi
lõm, nhấp nhô, khúc
khuỷu, càng lên cao
càng dựng đứng hun
hút, thăm thẳm như
lên đến đỉnh trời,
chót vót chênh vênh
giữa mây trời, như
sắp chạm đến đỉnh
trời!-> Gợi bao nỗi
vất vả nhọc nhằn
nhưng cũng không
kém phần thú vị, tinh
nghịch)

( Tác giả tả thực về sự
hi sinh mất mát: Gợi
cảm giác cái chết như
lẫn vào bức tranh
chung của những gian
khổ nhọc nhằn. Người
chiến sĩ như đột ngột

dừng chân trong cuộc
hành trình của đơn vị.
Câu thơ gợi một kí ức
buồn trên những
chặng đường hành
quân của bộ đội TT)

-Hs thảo luận nhóm,
ghi lại kết quả vào
phiếu học tập, đại diện

“ Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm
thẳm

Heo hút cồn mây súng ngửi trời
 Ngàn thước lên cao, ngàn thước
xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi...”

=> Sử dụng từ láy giàu chất tạo
hình, gợi tả, gợi cảm, những câu thơ
toàn thanh trắc ...=> Một bức tranh
hoành tráng với tất cả sự hiểm trở và
dữ dội, hoang vu và heo hút của núi
rừng miền Tây

+ Nhiều vẻ hoang dại, bí ẩn, khắc
nghiêt: Với mưa rừng, “Sương lấp
đoàn quân mỏi”, “Thác gầm thét”,

“Cọp trêu người.”

- Hình ảnh đồn qn Tây Tiến trong
đoạn thơ :

+ Đó là những chiến sĩ anh hùng bất
khuất không quản ngại vượt qua bao
chặng đường gian khổ , bao nhiêu hi
sinh mất mát lớn lao:

“ Anh bạn dãi dầu không bước nữa
 Gục lên súng mũ bỏ quên đời...”
=> Nổi bật chất bi tráng

+ Nhưng đó cịn là những chàng trai
hào hoa lãng mạn tinh nghịch với bao
hăm hở khám phá, chinh phục.

- Hai câu kết đoạn thơ : “ Nhớ
ơi...nếp xơi”=> Gợi khơng khí đầm
ấm tình qn dân, như xua đi bao mệt
mỏi của cuộc hành trình,tạo cảm giác
êm dịu, ấm áp, chuẩn bị tâm thế cho
đoạn sau

2/ Đoạn 2: Nhớ về nhũng kỉ niệm
đẹp- một vùng kí ức mĩ lệ, thơ
mộng, trữ tình

a. Cảnh một đêm liên hoan văn nghệ:

Những chàng trai Tây Tiến cùng
những cô gái miền Tây như hoà
quyên trong một không gian lãng
mạn với

- Đường nét uyển chuyển, man
dại

</div>
(4)<div class='page_container' data-page=4>

theo dõi, gợi mở,
định hướng giúp
các em cảm thụ
được giá trị đoạn
thơ.

- Diễn giảng thêm
giúp HS cảm thụ
đoạn thơ

- Hướng dẫn Hs
đọc hiểu đoạn 3:
GV đọc đoạn thơ
- Nêu vấn đề cho
HS thảo luận :
( Câu hỏi 4 SGK ).
- Gọi đại diện 2
nhóm trả lời, các
nhóm khác theo
dõi góp ý nhận xét

-Hướng dẫn Hs

đọc, cảm nhận
đoạn kết

Nêu câu hỏi 5, yêu
cầu HS suy nghĩ ,
trả lời

trả lời.

- Lớp theo dõi, đàm
thoại

( Bình: Đọc đoạn thơ
ta như lạc vào một thế
giới của cái đẹp, thế
giới của cõi mơ, của
âm nhạc. Bốn câu thơ
đầu ngân nga như
tiếng hát, như nhạc
điệu cất lên từ tâm
hồn ngây ngất mê say
của những người lính
Tây Tiến. ..trong đoạn
thơ này chất thơ, chất
nhạc hồ qun với
nhau đến mức khó mà
tách bạch được...
Xuân Diệu cho rằng
đọc bài thơ Tây Tiến,
ta có cảm tưởng như

ngậm âm nhạc trong
miệng)

-HS theo dõi đoạn thơ;

“Tây Tiến đồn binh
khơng mọc tóc

... Đêm mơ Hà Nội
dáng kiều thơm”

- Thảo luận nhóm và
trình bày kết quả
- HS làm theo hướng
dẫn

Bình kq:

=> Hình ảnh người
lính được khắc hoạ
chân thực mà không
trần trụi, nghiệt ngã
mà không hề bi quan,
bi luỵ. Tất cả làm toát
lên vẻ đẹp hào hùng
mà hào hoa của người

- Âm thanh sắc màu hoà
quyện ...

=>Cảnh vật và con người như hồ
trong men say, tình tứ, ngây ngất, rạo
rực.

b. Cảnh sông nước miền Tây hoang
sơ, mênh mang huyền ảo: “ Người đi
Châu Mộc...Hoa đong đưa”

- Khơng gian dịng sơng trong một
buổi chiều sương huyền ảo, thơ mộng
vừa hoang dại như một bờ tiền sử->
Gợi sắc màu cổ tích huyền thoại.
- Nổi bật lên trên nền khơng gian ấy
là dáng hình mềm mại uyển chuyển
của cô gái miền Tây trên chiếc
thuyền độc mộc.

=> Thiên nhiên hoang sơ nhưng vẫn
rất gần gũi gợi bao cảm xúc sâu lắng.
3. Đoạn 3: Nhớ về những đồng đội
Tây Tiến- những người lính mang
vẻ đẹp lãng mạn và chất bi tráng.
a. Chân dung : (Gương mặt chung
của những người lính TT qua kí ức
của QD)

- Ngoại hình : Tốt lên vẻ oai
phong, dữ dằn qua cái nhìn lãng mạn
của QD

- Tâm hồn: lãng mạn, mơ mộng,
khát khao yêu đương

b. Sự hi sinh mất mát:

- Từ Hán Việt: Biên cương, viễn xứ,
độc hành...-> Gợi âm hưởng cổ kính,
trang trọng.

- Hình ảnh về sự hi sinh lặp lại ở
khổ1, nhưng được nâng lên tầm khái
quát mang tầm vóc sử thi, thần thoại
- Sự thật bi thảm được làm mờ bằng
những câu thơ gợi hình ảnh những
tráng sĩ ngày xưa ra đi vì nghĩa lớn,
coi cái chết nhẹ tựa lông hồng

=> Bút pháp hiện thực kết hợp lãng
mạn, toát lên vẻ đẹp hào hùng và hào
hoa , đậm chất bi trángcủa người lính
TT

</div>
(5)<div class='page_container' data-page=5>

-Nêu câu hỏi tìm
chủ đề : Qua bài
thơ, theo em tác
giả QD muốn thể
hiện điều gì?

- GV định hướng
chủ đề

Hướng dẫn HS
tổng kết dựa theo
phần ghi nhớ trong
SGK

lính TT.Có thể nói,
với bài thơ QD đã tạc
vào thơ ca bức tượng
đài về người lính một
thời đánh giặc cứu
nước không thể nào
quên.

HS làm việc cá nhân ,
trả lời

HS suy nghĩ trả lời
HS ghi phần ghi nhớ
vào vở

- “Ai lên Tây Tiến mùa xuân
ấy ...”=>thời điểm mơ mộng hào
hùng một đi không trở lại.

- Câu kết ” Hồn về Sầm Nứa chẳng
về xuôi” thể hiện tinh thần “ một đi
khơng trở lại” => Gợi khơng khí một
thời đại ra đi kháng chiến “thà chết
chớ lui” của tuổi trẻ VN trong cuộc

đấu tranh giải phóng dân tộc

III/ Chủ đề : Qua bài thơ, tác giả
Quang Dũng :

- Ca ngợi vẻ đẹp của người lính Tây
Tiến, cũng là vẻ đẹp của những người
lính trong kháng chiến chống Pháp.
- Thể hiện tình cảm sâu nặng của
nhà thơ với đơn vị TT, với cảnh vật
và con người miền Tây một thời gắn
bó

IV/ Tổng kết: ( Phần Ghi nhớ SGK)
4. Củng cố: - Vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến : Hào hùng , hào hoa.

- Cảm hứng lãng mạn và chất bi tráng của bài thơ.
- Bài tập luyện tập:

+ Bài 1: Bút pháp của Quang Dũng trong bài Tây Tiến là bút pháp lãng mạn.
Bút pháp của Chính Hữu trong bài thơ Đồng chí là bút pháp hiện thực
+ Bài 2: Cảm nhận về hình tượng người lính Tây Tiến ( Qua phần đọc- hiểu HS
tự phân tích cảm nhận theo cách riêng của mình)

</div>

Tuan 7 Tay Tien

TÂY TIẾN ( Quang Dũng )

Tài liệu liên quan

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về