Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (224.17 KB, 12 trang )
<span class='text_page_counter'>(1)</span>ANCOL(Rượu) A- §Þnh nghÜa Ancol lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ ph©n tö cã nhãm hidroxyl(OH) liªn kÕt trùc tiÕp víi nguyªn tö Cacbon no. B- LËp c«ng thøc Nguyªn t¾c lËp c«ng thøc: C«ng thøc Rîu = C«ng thøc Hidrocacbon t¬ng øng – n nguyªn tö H + n nhãm chøc OH. VÝ dô: C«ng thøc hidrocacbon no: CnH2n + 2 → CnH2n + 1-H → CnH2n + 1-OH 1- C«ng thøc cña rîu no: C«ng thøc hidrocacbon no: CnH2n + 2 - Rợu no, đơn chức: CnH2n + 2 → CnH2n + 1H → CnH2n + 1OH n 1 - Rîu no, hai chøc: CnH2n + 2 → CnH2nH2 CnH2n(OH)2 n 2 → - Rîu no, ba chøc: CnH2n + 2 → CnH2n – 1H3 CnH2n - 1(OH)3 n 3 → - Rîu no, m chøc : CnH2n + 2 → CnH2n + 2-mHm → CnH2n + 2-m(O H)m n m 2- C«ng thøc cña rîu kh«ng no: - Rợu không no, một nối đôi, đơn chức: CnH2n → CnH2n - 1H → CnH2n - 1OH n 3 3- Công thức của rợu đơn chức bất kỳ: CnH2n + 1- 2kOH hoÆc CxHyOH hoÆc R-OH C¸ch gäi c«ng thøc: - Gọi công thức CnH2n + 1- 2kOH khi rợu tham gia phản ứng ở nối đôi của gốc hidrocacbon (p céng H2, p céng Br2...), ph¶n øng ë nhãm OH. - Gäi c«ng thøc CxHyOH khi rîu tham gia ph¶n øng ch¸y, ph¶n øng ë nhãm OH - Gäi c«ng thøc R-OH khi rîu chØ tham gia ph¶n ë nhãm OH. 4- Công thức của rợu đơn chức, bậc một: CnH2n + 1- 2kCH2- OH hoÆc CxHyCH2 -OH hoÆc RCH2-OH C- Danh ph¸p 1- Tªn thêng( ten gèc chøc) - Tªn rîu = Rîu + Tªn gèc hidrocacbon + ic VÝ dô: C2H5 - OH : Rîu etylic - Rîu m¹ch th¼ng: Thªm tiÒn tè nVÝ dô: CH3 –CH2- CH2- OH : Rîu n-propylic CH3 –CH2- CH2- CH2- OH : Rîu n-butylic - Rîu cã 1 nh¸nh -CH3 ë cacbon gÇn cuèi m¹ch: Thªm tiÒn tè izoVÝ dô: CH3 –CH2- OH : Rîu izo-propylic CH3 CH3 –CH2- CH2- OH : Rîu izo- butylic CH3 2- Tªn quèc tÕ:. VÝ dô:. - Chän m¹ch cacbon dµi nhÊt cã chøa nhãm –OH lµm m¹ch chÝnh. - §¸nh sè thø tù c¸c nguyªn tö cacbon trong m¹ch chÝnh, b¾t ®Çu tõ ®Çu m¹ch gÇn nhãm –OH h¬n. - Tªn Rîu = VÞ trÝ nhãm thÕ+Tªn nhãm thÕ + Tªn m¹ch chÝnh (tªn quèc tÕ cña hidrocacbon t¬ng øng) + vÞ trÝ nhãm –OH + ol. 3. 2. 1. 3. 2. 1. 3. CH3 –CH2- CH2- OH : Propan-1-ol. 2. 1. CH3 –CH- CH3 : Propan-2-ol OH. CH- CH2- OH : 2-metylpropan-1-ol CH3 d- Mét sè rîu thêng gÆp 1- Rợu no, đơn chức: - Rîu metylic ; rîu etylic ; rîu n- propinic; rîu n- butylic. - Rîu izo-propylic ; rîu izo- butylic. 2- Rîu no, ®a chøc: - Etylen glicol : C2H4(OH)2 - Glixerin : C3H5(OH)3 3- Rợu không no, một nối đôi, đơn chức: - Propenol : CH2=CH-CH2-OH 4- Rîu th¬m: - Rîu bezylic : C6H5-CH2-OH. CH3 –.
<span class='text_page_counter'>(2)</span> e- BËc rîu vµ nguyªn t¾c n©ng bËc rîu 1- §Þnh nghÜa: - BËc rîu = BËc cña nguyªn tö cacbon liªn kÕt trùc tiÕp víi nhãm chøc -OH. - Bậc của một nguyên tử cacbon = Số nguyên tử cacbon xung quanh liên kết trực tiếp với cacbon đó. 2- Nguyªn t¾c n©ng bËc rîu: - Nguyên tắc: Tách nớc sau đó cộng nớc. - VÝ dô: H SO HO CH3 –CH2- CH2- OH CH3-CH= CH2 CH3 –CH- CH3 → → 180 C H OH Rîu bËc 1 Rîu bËc 2 f- TÝnh chÊt ho¸ häc 1- Ph¶n øng víi kim lo¹i m¹nh: 2. 4 đặc. 2. o. +. C2H5OH + Na → C2H5ONa +. 1 H2 2. CnH2n(OH)2 + 2Na → CnH2n(OH)2 + H2 m. CnH2n + 2-m(O H)m + mK → CnH2n + 2-m(O K)m + H2 2 2- Ph¶n øng víi axit (ph¶n øng este ho¸): - Ph¶n øng víi axit v« c¬: CH3-CH2- OH + H-Br → CH3-CH2- Br + H2O - Ph¶n øng víi axit h÷u c¬ (xem phÇn este). 3- Ph¶n øng t¸ch níc: - T¸ch níc tõ mét ph©n tö rîu → anken H SO CH3 –CH2- OH → 170 C 2. CH2 = CH2 + H2O. 4 đặc. o. Ph¶n øng t¸ch níc tu©n rheo qui t¾c Zaixep: Nhãm –OH bÞ t¸ch cïng víi nguyªn tö H ë nguyªn tö cacbon bªn c¹nh cã bËc cao h¬n. VÝ dô: CH3-CH=CH-CH3 + H2O (s¶n phÈm chÝnh) H SO CH3 –CH- CH2- CH 3 OH 170 C CH3-CH2-CH=CH2 + H2O (s¶n phÈm phô) - T¸ch níc tõ hai ph©n tö rîu → ete 2. 4 đặc. o. H SO 2CH3 –CH2- OH 140 C 2. →. 4 đặc. o. C2H5-O-C2H5 + H2O. SO CH3 –CH2- OH + CH3H140 OH C2H5-O-CH3 + H2O → C 4- Ph¶n øng oxi ho¸: - Oxi ho¸ b»ng CuO, to: Rîu bËc 1 bÞ oxi ho¸ thµnh andehit: CH3 –OH + CuO → HCHO + Cu + H2O t CH3 –CH2- OH + CuO → CH3-CHO + Cu + H2O t Tæng qu¸t: t R-CH2- OH + CuO → R - CHO + Cu + H2O Rîu bËc 2 bÞ oxi ho¸ thµnh xeton: CH3 –CH- CH3 + CuO → CH3 -C- CH3 + Cu + H2O OH O - Oxi ho¸ b»ng oxi: C2H5-OH + 3O2 → 2CO2 + 3H2O 2. 4 đặc. o. o. o. o. 3 O2 → nCO2 + (n+1)H2O 2 3 n −1 CnH2n-1-OH + O2 → nCO2 + nH2O 2 n Đối với rợu no: H O 1 ; Đối với rợu không no, một nối đôi: nCO. CnH2n+1-OH +. 2. 2. g- §iÒu chÕ 1- Hidrat ho¸ anken: CH2=CH2 + H-OHH. +. →. nH. 2. O. nCO. =1. 2. CH3-CH2-OH. Ph¶n øng céng níc tu©n theo qui t¾c Maccopnhicop: CH 3-CH-CH3 H CH3 –CH = CH2 + H-OH OH CH3-CH2-CH2-OH. (s¶n phÈm chÝnh). +. (s¶n phÈm phô).
<span class='text_page_counter'>(3)</span> 2- Thuû ph©n dÉn xuÊt halogen trong dung dÞch kiÒm: to. CH3-CH2-Br + NaOH → CH3-CH2-OH + NaBr 3- Ph¬ng ph¸p sinh ho¸ ®iÒu chÕ rîu etylic tõ tinh bét hoÆc xenluloz¬: H +, t o. (C6H10O5)n + nH2O. →. nC6H12O6. men rîu. bµi tËp Tr¾c nghiÖm Câu 1: Định nghĩa nào về nhóm chức sau đây là đúng A. nhóm chức là nhóm nguyên tử gây ra phản ứng hoá học đặc trưng cho phân tử hợp chất hữu cơ. B. nhóm chức là nhóm nguyên tử chứa các nguyên tố hoá học sau: C, H, O, N. C. nhóm chức là nhóm nguyên tử liên kết với gốc hiđrocacbon. D. nhóm chức là nhóm nguyên tử gây ra tất cả những tính chất hoá học đặc trưng cho phân tử hợp chất hữu cơ. Câu 2: Công thức tổng quát của ancol no đơn chức là A. CnH2n+2O. B. CnH2n+1OH. C. CnH2n-1OH. D. CnH2n+2Oa. Câu 3: Ancol no đơn chức là hợp chất hữu cơ mà ……. A. có một nhóm -OH liên kết với gốc hiđrocacbon no. B. có một nhóm -OH liên kết với gốc hiđrocacbon. C. có nhóm -OH liên kết với gốc hiđrocacbon no. D. có nhóm -OH liên kết với gốc hiđrocacbon. Câu 4: Ancol etylic (C2H5OH) tác dụng được với tất cả các chất nào trong các dãy sau A. Na, HBr, CuO. B. Na, HBr, Fe. C. CuO, KOH, HBr. D. Na, HBr, NaOH. Câu 5: Phản ứng nào sau đây không tạo ra ancol etylic A. lên men glucozơ (C6H12O6). B. thuỷ phân etylclorua (C2H5Cl). C. nhiệt phân metan (CH4). D. cho etilen (C2H4) hợp nước. Câu 6: Ancol (ancol) etylic có thể được tạo thành trực tiếp từ A. etilen. B. glucozơ. C. etylclorua. D. tất cả đều đúng. Câu 7: Ancol tách nước tạo thành anken (olefin) là ancol A. no đa chức. B. no, đơn chức mạch hở. C. mạch hở. D. đơn chức mạch hở. Câu 8: Công thức phân tử C4H10O có số đồng phân A. 2 đồng phân thuộc chức ete. B. 3 đồng phân thuộc chức ancol (ancol). C. 2 đồng phân ancol (ancol) bậc 1. D. tất cả đều đúng. Câu 9: C4H9OH có số đồng phân ancol là A. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 10: Cho một ancol X có công thức cấu tạo như sau CH3-CH-OH. Ancol X có tên gọi là CH 3 A. propanol-1. B. ancol n-propylic. C. ancol iso-propylic. D. ancol propanol. 0 Câu 11: Ancol etylic 40 có nghĩa là A. trong 100 gam dung dịch ancol có 40 gam ancol C2H5OH nguyên chất. B. trong 100ml dung dịch ancol có 60 gam nước. C. trong 100ml dung dịch ancol có 40ml C2H5OH nguyên chất. D. trong 100 gam ancol có 60ml nước. Câu 12: Khi cho ancol tác dụng với kim loại kiềm thấy có khí H2 bay ra. Phản ứng này chứng minh A. trong ancol có liên kết O-H bền vững. B. trong ancol có O. C. trong ancol có OH linh động. D. trong ancol có H linh động. Câu 13: Khi đun nóng ancol etylic với H2SO4 đặc ở 1700C thì sẽ tạo ra sản phẩm chính là A. C2H5OC2H5. B. C2H4. C. CH3CHO. D. CH3COOH. Câu 14: Khi đun nóng ancol etylic với H2SO4 dặc ở 1400C thì sẽ tạo ra.
<span class='text_page_counter'>(4)</span> A. C2H4. B. CH3CHO. C. C2H5OC2H5. D. CH3COOH. Câu 15: Đun nóng hỗn hợp etanol và metanol với H 2SO4 đặc ở 1400C có thể thu được tối đa bao nhiêu sản phẩm A. 1. B. 2. C. 3. D. 4. Câu 16: Các ancol (ancol) no đơn chức tác dụng được với CuO nung nóng tạo ra anđehit là A. ancol bậc 1 và ancol bậc 2. B. ancol bậc 3. C. ancol bậc 2. D. ancol bậc 1. 0 Câu 17: Chất nào sau đây khi tác dụng với H2 (Ni, t ) tạo ra ancol etylic? A. HCOOCH3. B. C2H5OC2H5. C. CH3CHO. D. CH2=CHCHO. Câu 18: Ancol X khi đun nóng với H2SO4 đặc ở 1800C cho 3 anken đồng phân (kể cả đồng phân hình học) là A. pentanol-1. B. butanol-2. C. propanol-2. D. butanol-1. Câu 19: Đun ancol có công thức CH3-CH(OH)-CH2-CH3 với H2SO4 đặc ở 1700C, thu được sản phẩm chính có công thức cấu tạo như sau A. CH2=C(CH3)2. B. CH3-CH=CH-CH3. C. CH2=CH-CH2-CH3. D. CH3-CH2-O-CH2-CH3. Câu 20: Anken 3-metylbuten-1 là sản phẩm chính khi loại nước ancol nào sau đây? A. 2,2 đimetyl propanol-1. B. 2 meyl butanol-1. C. 3 metyl butanol-1. D. 2 metyl butanol-2. Câu 21: Đun hỗn hợp 2 ancol với dung dịch H 2SO4 đặc ở nhiệt độ 1800C thu được hỗn hợp 2 anken (olefin) kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng. Hỗn hợp 2 ancol đó là 2 ancol A. gồm 1 ancol no đơn chức và 1 ancol không no 1 nối đôi đơn chức. B. không no 1 liên kết đôi đơn chức liên tiếp. C. no đơn chức kế tiếp. D. tất cả sai. Câu 22: Đốt cháy hoàn toàn m gam một ancol X, thu được số mol CO 2 nhỏ hơn số mol H2O. Ancol X thuộc loại A. ancol no hai chức, mạch hở. B. ancol no, mạch hở. C. ancol no đơn chức, mạch hở. D. ancol no đa chức, mạch hở. Câu 23: Cho một ancol X tác dụng với CuO nung nóng, thu được một anđehit no đơn chức, mạch hở. Công thức tổng quát của ancol là A. CnH2n+2O. B. CnH2n+1OH. C. CnH2n+1CH2OH. D. CnH2n-1CH2OH. Câu 24: Đun nóng một ancol no, đơn chức X với H 2SO4 đặc thu được một chất Y. X có tỷ khối hơi so với Y lớn hơn 1. Y là A. ete. B. anken. C. etan. D. metan. Câu 25: Đun nóng một ancol no, đơn chức X với H 2SO4 đặc thu được một chất Y. X có tỷ khối hơi so với Y nhỏ hơn 1. Y là A. ete. B. anken. C. metan. D. etan. Câu 26: Công thức tổng quát của ancol no, đa chức, mạch hở là A. CnH2nOa. B. CnH2n+2-m(OH)m. C. CnH2n-2Oa. D. CnH2n+2Om. Bµi tËp tù luËn Bài 1: Một rợu đơn chức X, mạch hở, tác dụng với HBr d thu đợc chất Y gồm các nguyên tố C, H, Br, trong đó Br chiếm 69,56% khối lợng. Phân tử lợng của Y nhỏ hơn 260 đvC. Nếu đun nóng X với H 2SO4 đặc ở 1800C thu đợc hai hidrocacbon có các nối đôi không kế cận nhau. Xác định công thức cấu tạo cña X, Y vµ viÕt c¸c ph¬ng tr×nh ph¶n øng. Bµi 2 Cho c¸c rîu: n-pr«pylic (A) , iso-pr«pylic (B) vµ glixªrin (C) 1-Tõ A ®iÒu chÕ B vµ ngîc l¹i . 2-Tõ A hoÆc B ®iÒu chÕ C. 3-Tr×nh bµy c¸ch ph©n biÖt 3 rîu trªn. Bµi 3 ViÕt c¸c ph¬ng tr×nh ph¶n øng thùc hiÖn d·y biÕn ho¸ sau (c¸c chÊt viÕt díi d¹ng c«ng thøc cÊu t¹o): C5H10O → C5H10Br2O → C5H9Br3 → C5H12O3 → C8H12O6. Cho biÕt chÊt øng víi c«ng thøc ph©n tö C5H10O lµ mét rîu bËc ba, m¹ch hë..
<span class='text_page_counter'>(5)</span> Bµi 4 §Þnh nghÜa rîu bËc 2. ViÕt c«ng thøc cÊu t¹o vµ gäi tªn c¸c rîu bËc 2 cã c«ng thøc ph©n tö C5H12O. Đun nóng hỗn hợp các rợu đó với H2SO4 đặc, ở 180oC. H·y viÕt c«ng thøc cÊu t¹o vµ gäi tªn s¶n phÈm chÝnh. Bài 5 1- Rợu A có công thức đơn giản nhất là C3H8O. Biện luận tìm CTPT của A. 2- Mét rîu no, ®a chøc cã c«ng thøc nguyªn lµ (C2H5O)n. T×m CTPT cña rîu. Bài 6 Có 5 chất chỉ chứa một loại chức rợu có công thức C3H 8On. Tìm CTCT của 5 rợu đó. Bµi 8 A, B lµ c¸c rîu no, m¹ch hë. §èt ch¸y hoµn toµn 1 mol A cÇn 2,5 mol O2. C có khối lợng phân tử bằng 92 đv.C. Cho 2,3 gam B tác dụng hết với K thu đợc 0,0375 mol H2. Hãy xác định công thức phân tử của A, B. Bài 9 Đốt cháy hoàn toàn 2 rợu đơn chức, đồng đẳng kế tiếp thu đợc CO2 và hơi H2O theo tỉ lệ thể tÝch 7:10. 1 –Chøng minh hçn hîp chøa 2 rîu no. 2 –T×m c«ng thøc ph©n tö cña 2 rîu. Bµi 10 1- Cho B là một rợu đơn chức, khi đun nóng B với H 2SO4 đặc thu đợc chất hữu cơ B1 (H=100) cã tØ khèi h¬i so víi B lµ 1,7. T×m CTPT cña B 2- Cho Y là một rợu no, khi đốt cháy hoàn toàn 1 mol Y cần vừa đủ 2,5 mol O2. T×m CTCT cña Y. Bài 11Hỗn hợp A gồm 0,1 mol C2H6O2 và 0,2 mol chất X. Để đót cháy hết hỗn hợp A cần 21,28 lít O 2 (đktc) và thu đợc 35,2 gam CO2 và 19,8 gam H2O. Nếu cho hỗn hợp A tác dụng hết với Na thu đợc 8,96 lít H2 (đktc). Xác định công thức phân tử, công thức cấu tạo và gọi tên X. Bµi 12 A và B là hai rợu đơn chức có cùng số nguyên tử cacbon trong đó A là rợu no, B là rợu không no có một nối đôi. Cho hỗn hợp X gồm 3 gam A và 2,9 gam B tác dụng với Na d sinh ra 0,05mol H2 . Xác định A, B. Bµi 13 Có 2,24lít (đktc) hai anken là đồng đẳng liên tiếp đợc chia làm 2 phần bằng nhau. Phần 1: đem đốt cháy hoàn toàn rồi cho sản phẩm cháy qua dung dịch chứa 0,1mol Ca(OH) 2 thu đợc 7,5 gam kết tủa. Xác định hai anken và % theo khối lợng mỗi chất. Phần 2: cho tác dụng hoàn toàn với nớc có xúc tác thu đợc hỗn hợp 2 rợu. Đun nóng hỗn hợp 2 rợu với H2SO4 đặc ở 1400C một thời gian thu đợc 1,25gam hỗn hợp 3 ete. Hoá hơi lợng ete thu đợc 0,42lÝt ë 1360C vµ 1,2atm. Xác định hiệu suất mỗi rợu thành ete. Bµi 14 Cho 3,39gam hỗn hợp A gồm 2 rợu no đơn chức tác dụng với Na d sinh ra 0,672lít H2 (®ktc) 1- Tính thể tích CO2 và H2O sinh ra khi đốt cháy hoàn toàn lợng rợu trên. Tính thể tích oxi cần thiÕt cho ph¶n øng ch¸y. 2- Đun nóng A với H2SO4 đặc ở 1400C. Tính mete sinh ra và xác định khối lợng phân tử trung bình của hỗn hợp ete đó. 3- Xác định CTPT và khối lợng của mỗi rợu, nếu chúng là đồng đẳng liên tiếp. Bµi 15 Đốt cháy hoàn toàn m(g) hỗn hợp hai rợu đơn chức cùng một dãy đồng đẳng thu đợc 3,52g CO2 vµ 1,98g H2O. 1- TÝnh m. 2- Oxi ho¸ m(g) hçn hîp 2 rîu trªn b»ng CuO (ph¶n øng hoµn toµn) råi cho s¶n phÈm ph¶n øng với Ag2O/NH3 d thu đợc 2,16g Ag. T×m CTCT 2 rîu vµ thµnh phÇn % theo khèi lîng mçi rîu. Bµi 16 Mét rîu no ®a chøc X m¹ch hë cã n nguyªn tö C vµ m nhãm OH trong cÊu t¹o ph©n tö. Cho 7,6g rợu trên phản ứng với lợng Na d thu đợc 2,24lít khí (đktc). 1- LËp biÓu thøc liªn hÖ gi÷a n vµ m. 2- Cho n = m+1. Tìm CTPT của rợu X từ đó suy ra CTCT. Bµi 17 Hỗn hợp X gồm 3 gam rợu no, đơn chức A và 2,9 gam rợu không no có một nối đôi, đơn chức B. Cho hỗn hợp X tác dụng với Na d sinh ra 0,05mol H2. Xác định công thức phân tử và công thức cấu tạo của A, B. Bµi 18 Đun hỗn hợp hai rợu no đơn chức với H2SO4 đặc ở 1400C thu đợc 5,4gam nớc và tạo thành 22,2 gam hçn hîp 3 ete cã cïng sè mol. Xác định CTPT mỗi rợu và khối lợng mỗi rợu. Bµi 19 Có 2,24lít (đktc) hai anken là đồng đẳng liên tiếp đợc chia làm 2 phần bằng nhau. Phần 1 đem đốt cháy hoàn toàn rồi cho sản phẩm cháy qua dung dịch chứa 0,1mol Ca(OH) 2 thu đợc 7,5 gam kết tủa. Xác định hai anken và % theo khối lợng mỗi chất. Phần 2 cho tác dụng hoàn toàn với nớc có xúc tác thu đợc hỗn hợp 2 rợu. Đun nóng hỗn hợp 2 rợu với H2SO4 đặc ở 1400C một thời gian thu đợc 1,25gam hỗn hợp 3 ete. Hoá hơi lợng ete thu đợc 0,42lÝt ë 1360C vµ 1,2atm. Xác định hiệu suất mỗi rợu thành ete..
<span class='text_page_counter'>(6)</span> Bµi 20 Đun nóng m gam hỗn hợp 2 rợu đơn chức với H2SO4 đặc thu đợc 0,672lít (đktc) hỗn hợp 2 olefin là đồng đẳng liên tiếp. Trộn lợng olefin này với m gam hơi hỗn hợp 2 rợu trên trong một bình kín dung tích 10lít. Bơm tiếp vào bình 12,8gam oxi. Sau khi bật tia lửa điện đốt cháy hết hỗn hợp, đa nhiệt độ bình về 0oC thấy áp suất bình là 0,7168atm. 1- T×m c«ng thøc hai rîu. 2- TÝnh phÇn tr¨m theo khèi lîng mçi rîu trong hçn hîp. Giả thiết hiệu suất các phản ứng đạt 100%. Bµi 21 Đun nóng hỗn hợp X gồm 2 rợu đơn chức A, B liên tiếp nhau trong dãy đồng đẳng với H2SO4 đặc ở 140oC thu đợc hỗn hợp 3 ete. Đốt cháy một phần hỗn hợp ete trên thu đợc 33gam CO2 và 18,9gam H2O. 1- Xác định công thức 2 rợu A, B. 2- Oxi hóa 11g hỗn hợp X bằng CuO đợc hỗn hợp Y. Chia Y làm 2 phần bằng nhau: Phần 1 phản ứng với lợng d dung dịch AgNO3/NH3 thu đợc 27gam Ag. Phần 2 cho phản ứng với Na d thu đợc 1,68lít H2 (đktc). TÝnh hiÖu suÊt oxi hãa mçi rîu. Gi¶ thiÕt hiÖu suÊt oxihãa mçi rîu nh nhau. Bµi 22 ChÊt h÷u c¬ A kh«ng no chøa c¸c nguyªn tè C, H, O. Cho A t¸c dông víi H 2 d (xóc t¸c Ni, t0) thu đợc chất hữu cơ B. Đun B với H 2SO4 đặc, 1700C thu đợc chất hữu cơ C. Trùng hợp C thu đợc poli iso-butylen. 1- Xác định CTCT của A và viết phơng trình. 2- Tõ chÊt A vµ CH4 viÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng ®iÒu chÕ thuû tinh h÷u c¬. Bµi 23 Đốt cháy hoàn toàn 0,93 gam rợu D thu đợc CO2 và H2O theo tỉ lệ: mCO2: mH2O = 44: 27. Toàn bộ sản phẩm cháy đợc thụ bằng một lợng vừa đủ là 45 ml dung dịch Ba(OH)20,5M, thu đợc 0,015 mol BaCO3 kÕt tña. T×m c«ng thøc ph©n tö cña D. Bµi 24 Oxi hoá một lợng rợu đơn chức A bằng O2 (có mặt xúc tác )thu đợc hỗn hợp X gồm anđêhit, axit tơng ứng, nớc và rợu còn lại. Cho a gam hỗn hợp X tác dụng vừa hết với Na thu đợc 4,48 lít H2 (đktc) và hỗn hợp B. Cho hçn hîp B bay h¬i cßn l¹i 24,4 gam chÊt r¾n . Mặt khác cho 4a gam hỗn hợp X tác dụng với Na2CO3 d thu đợc 4,48 lít khí (đktc). 1 -Tính % rợu đã bị oxi hóa thành axit 2 –Khi cho a gam hỗn hợp X tác dụng với AgNO 3 /NH3 d thu đợc 10,8 gam Ag. Hãy xác định công thức phân tử của rợu ban đầu, biết khi đun nóng rợu A với H2SO4 đặc, ở 170oC đợc anken. Bài 25: Cho V lít (đktc) hỗn hợp khí gồm 2 olefin liên tiếp nhau trong dãy đồng đẳng hợp nớc (có H2SO4 loãng xúc tác) thu đợc 12,9 gam hỗn hợp A gồm 3 rợu. Chia A thành 2 phần bằng nhau. Phần 1 đem đun với H2SO4 đặc ở 140oC thu đợc 5,325 gam B gồm 6 ete khan. Xác định công thức cÊu t¹o c¸c olefin, c¸c rîu vµ c¸c ete. Phần 2 đem oxi hoá bằng oxi không khí ở nhiệt độ cao (có Cu xúc tác) thu đợc hỗn hợp sản phẩm D chỉ gồn anđehit và xeton. Cho D tác dụng với dung dịch AgNO 3/NH3 thu đợc 17,28 gam Ag kim lo¹i. TÝnh % khèi lîng mçi rîu trong A vµ tÝnh gi¸ trÞ V. Gi¶ thiÕt hiÖu suÊt cña c¸c ph¶n øng lµ 100%. Bµi 26 A, B, C là 3 rợu đơn chức, mạch hở; trong đó A, B là hai rợu no, A có khối lợng phân tử nhiều B là 28 đv.C; C là rợu không no, một nối đôi. Để đốt cháy hết một lợng hỗn hợp 3 rợu trên cần 0,23 mol O2, thu đợc 0,16 mol CO2 và 0,24 mol H2O. Hãy xác định công thức cấu tạo của A, B, C. Bµi 27 Hỗn hợp khí X gòm 2 anken kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng. Đốt cháy hoàn toàn 5 lít hỗn hợp X cần vừa đủ 18 lít khí oxi (các thể tích khí đợc đo ở cùng điều kiện nhiệt độ, áp suất). 1- Xác định công thức phân tử của 2 anken. 2- Hidrat hoá hoàn toàn một thể tích X với điều kiện thích hợp thu đợc hỗn hợp rợu Y, trong đó tỉ lÖ vÒ khèi lîng c¸c rîu bËc mét so víi rîu bËc hai lµ 28 : 15. a) Xác định % khối lợng mỗi rợu trong hỗn hợp Y. b) Cho hçn hîp rîu Y ë thÓ h¬i qua CuO ®un nãng, nh÷ng rîu nµo bÞ oxi ho¸ thµnh an®ehit? ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng. Bµi 28: Chia hçn hîp gåm 2 rîu no m¹ch hë A, B lµm 2 phÇn b»ng nhau. Phần 1: Cho tác dụng hết với Na d thu đợc 0,896 lít khí (đktc) . Phần 2: Đem đốt cháy hoàn toàn thu đợc 3,06 gam H2O và 5,28 gam CO2. Xác định công thức cấu tạo của 2 rợu, biết khi đốt V thể tích hơi của A hoặc B thì thể tích CO 2 thu đợc trong cùng điều kiện nhiệt độ và nhiệt độ đều không vợt quá 3V. Bài 29: Hỗn hợp X gồm gồm 2 chất hữu cơ kế tiếp nhau trong cùng dãy đồng đẳng, phân tử của chúng chØ cã mét lo¹i nhãm chøc. Chia X lµm 2 phÇn b»ng nhau. - §èt ch¸y hÕt phÇn 1 råi cho toµn bé s¶n phÈm ch¸y (chØ cã CO 2 vµ h¬i H2O) vµo dung dÞch níc v«i trong d, thÊy khèi lîng b×nh t¨ng 5,24 gam vµ t¹o ra 7 gam kÕt tña. - Cho phÇn thø 2 t¸c dông hÕt víi Na d sinh ra V lÝt H2 (®o ë 27,30C, 1,25 atm)..
<span class='text_page_counter'>(7)</span> a) Xác định công thức cấu tạo và thành phần % theo khối lợng mỗi chất trong X b) TÝnh V. Bài 30: Cho hỗn hợp X gồm 6,4 gam rợu metylic vào b mol hỗn hợp 2 loại rợu no đơn chức đồng đẳng liªn tiÕp nhau. Chia X lµm 2 phÇn b»ng nhau. - Phần 1: Cho tác dụng hết với Na thu đợc 4,48 lít H2. - Phần 2: Đốt cháy hoàn toàn rồi cho sản phẩm cháy lần lợt qua 2 bình kín, bình 1 đựng P 2O5, bình 2 đựng Ba(OH)2 d. Phản ứng kết thúc nhận thấy bình 1 nặng thêm a gam, bình 2 nặng thêm (a+22,7) gam. a) ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng. b) Xác định công thức phân tử của 2 rợu. Viết công thức cấu tạo các đồng phân của 2 rợu nói trên. Gäi tªn. c) TÝnh % khèi lîng c¸c chÊt trong hçn hîp X. BiÕt: C¸c thÓ tÝch khÝ ®o ë ®ktc, c¸c ph¶n øng cã hiÖu suÊt 100%. Bài 31: Đốt cháy hoàn toàn 1,52 gam một rợu X thu đợc 1,344 lít CO2 (đktc) và 1,44 gam H2O. a) Xác định công thức đơn giản và công thức phân tử của X. b) Viết công thức cấu tạo của X, biết X hoà tan đợc Cu(OH)2 ở nhiệt độ thờng. c) Cho 2,28 gam rợu X ở trên tác dụng với 3 gam axit axetic có H 2SO4 đặc làm xúc tác. Tính tổng khối lợng este tạo thành. Giả thiết hiệu suất phản ứng este hoá đạt 100%. Bài 32: Ngời ta oxi hoá một rợu no, đơn chức thành một axit hữu cơ tơng ứng. Do phản ứng xảy ra không hoàn toàn thu đợc 41,6 gam hỗn hợp gồm có rợu và axit (giả thiết trong hỗn hợp không có tạp chÊt kh¸c). Chia hçn hîp lµm 2 phÇn b»ng nhau. PhÇn thø nhÊt t¸c dông víi lîng d Na sinh ra 3,36 lÝt khÝ (®ktc). §Ó trung hoµ phÇn 2 ph¶i dïng 400ml dung dÞch NaOH 0,5M. a) Xác định số mol mỗi chất trong hỗn hợp. b) Xác định công thức cấu tạo của axit và rợu. c) TÝnh thµnh phÇn % theo khèi lîng cña chóng trong hçn hîp. Bài 33: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp A gồm 2 rợu no, đơn chức. Sản phẩm cháy lần lợt cho qua bình 1 đựng H2SO4 đặc, bình 2 đựng Ca(OH)2 d thấy bình 1 tăng 1,98 gam, bình 2 có 8 gam kết tủa. Mặt khác oxi hoá m gam A bằng CuO ở nhiệt độ cao cho đến khi phản ứng hoàn toàn, sản phẩm thu đợc cho tác dụng với dung dịch AgNO3/NH3 d thu đợc 2,16 gam kết tủa. a) TÝnh m. b) Xác định CTCT và gọi tên 2 rợu. c) Hãy đề nghị cách phân biệt 2 rợu trên. Bµi 34: oxi ho¸ hoµn toµn 18,4 gam rîu etylic thµnh andehit (hiÖu suÊt 100%). Khi oxi ho¸ lîng andehit sinh ra thu đợc axit axetic với hiệu suất 80%. Cho lợng axit tạo thành tác dụng với rợu etylic d, có mặt H2SO4 đặc, thu đợc 16,896 gam chất hữu cơ Z. a) ViÕt c¸c ph¬ng tr×nh ph¶n øng x¶y ra. b) Tính khối lợng andehit, axit axetic thu đợc và tính hiệu suất tạo thành chất Z từ axit axetic. C©u 35: a) ThÕ nµo lµ rîu bËc 1, bËc 2, bËc 3? b) ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng oxi ho¸ rîu bËc 1, bËc 2 øng víi c«ng thøc tæng qu¸t C nH2n+2O b»ng CuO thµnh andehit hoÆc xetol. LÊy vÝ dô minh ho¹? c) ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng d¹ng tæng qu¸t khi cho rîu CnH2n+1OH t¸c dông víi Na; HCl (H2SO4 đặc, to); tách nớc tạo anken và ete (xt, to). Câu 36: a) Tại sao rợu có nhiều đồng phân hơn ankan tơng ứng (có cùng số nguyên tử các bon)? Lấy ví dô minh ho¹ vµ gäi tªn tõng chÊt. b) Viết CTCT và tên gọi của 3 đồng phân mạch nhánh của penten. Từ các hợp chất đó có thể điều chÕ 1 rîu bËc 2 vµ 1 rîu bËc 3. ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng d¹ng CTCT vµ gäi tªn rîu. c) Xác định CTCT rợu no X, biết để đốt cháy hoàn toàn 1 mol X cần 4 mol O2 và X không tham gia ph¶n øng víi Cu(OH)2. C©u 37: Gi¶i thÝch v× sao rîu etylic vµ ®imetyl ete cã cïng CTPT lµ C 2H6O nhng l¹i cã t oS kh¸c nhau? và tại sao rợu etylic và propan có khối lợng phân tử gần bằng nhau nhng có nhiệt độ sôi kh¸c nhau? o o o t S (C2H5OH) = 78,3 oC ; t S (CH3OCH3) = -23,7 oC ; t S (C3H8) = - 42 oC C©u 38: Khi mçi ph©n tö rîu lo¹i ®i mét ph©n tö níc (ë ®iÒu kiÖn t o, xóc t¸c thÝch hîp) th× t¹o ra c¸c s¶n phÈm chÝnh lµ g×? ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng, gäi tªn s¶n phÈm. a) Propanol - 1 c) 2 - metyl butanol - 2 b) Butanol - 2 d) 3,3 - ®imetyl butanol – 2 C©u 39: a) ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng cña glixerin víi Na, Cu(OH) 2, axit nitric vµ axit stearic(xt, t0). Gäi tªn s¶n phÈm t¹o thµnh b) Giải thích tại sao etylenglicol và glixerin hoà tan đợc Cu(OH)2 nhng C2H5OH lại không có khả năng đó? Câu 40: Có 7 đồng phân cấu tạo của rợu và ete có công thức phân tử C4H10O. a) Cho biÕt c«ng thøc cÊu t¹o cña 7 hîp chÊt nµy..
<span class='text_page_counter'>(8)</span> b) LÊy 2 trong sè 7 hîp chÊt trªn cho vµo 2 chai kh«ng nh·n. Dùa vµo kÕt qu¶ thùc nghiÖm sau h·y cho biết 2 chất đó là chất nào và ấn định các chữ cái đúng (A, B) cho 2 chất này và viết tất cả các ph¬ng tr×nh ph¶n øng x¶y ra: - A, B chỉ thực hiện phản ứng tách nớc (H2SO4 đặc, 1800C), mỗi chất chỉ tạo một anken. - Khi oxi ho¸ A, B b»ng oxi (Cu, t0), mçi chÊt cho mét andehit. - Khi cho c¸c an ken t¹o ra tõ A, B hîp níc (H+) th× anken cña B cho rîu bËc 1 vµ bËc 3. C©u 41: Khi lµm khan rîu C2H5OH cã lÉn mét Ýt níc ngêi ta cã thÓ dïng mét trong c¸c c¸ch sau ®©y: - Cho CaO míi nung vµo rîu. - Cho CaCl2 khan vµo rîu. Gi¶i thÝch lý do sö dông c¸c ph¬ng ph¸p trªn, viÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng. Câu 42: a) Nêu định nghĩa rợu bậc 2. Viết CTCT và gọi tên các rợu bậc 2 có cùng công thức C 5H12O. Đun nóng hỗn hợp các rợu đó với H2SO4 đặc ở 180oC. Hãy viết CTCT và gọi tên các sản phẩm chính. b) Cã nhiÒu vô tai n¹n giao th«ng x¶y ra do ngêi l¸i xe uèng rîu. Hµm lîng rîu trong m¸u ngêi l¸i xe không đợc vợt quá 0,02% theo khối lợng. Để xác định hàm lợng đó, ngời ta chuẩn độ rợu bằng K2Cr2O7 trong môi trờng axít, khi đó Cr2O7-2 cho Cr+3. - Hãy viết và cân bằng phơng trình phản ứng đó. - Khi chuẩn độ 25,0 gam huyết tơng máu của một ngời lái xe cần dùng 20,0 ml K2Cr2O7 0,01M. Nếu ngêi Êy l¸i xe th× cã hîp ph¸p hay kh«ng? t¹i sao? gi¶ thiÕt r»ng trong thÝ ngiÖm trªn chØ riªng etanol t¸c dông víi K2Cr2O7. c) Hîp chÊt A cã c«ng thøc C2H6D (D lµ ®oteri). A t¸c dông víi Na gi¶i phãng mét chÊt khÝ. H·y xác định cấu tạo của A và viết sơ đồ điều chế nó xuất phát từ các chất vô cơ cần thiết. C©u 43: B»ng ph¬ng ph¸p ho¸ häc h·y: a)Ph©n biÖt hai rîu: metylic vµ etylic b)Ph©n biÖt rîu propanol - 1 (A) vµ propanol - 2 (B) c)ViÕt c¸c ph¬ng tr×nh ph¶n øng tõ (A) ®iÒu chÕ ra (B) vµ ngîc l¹i. d)Ph©n biÖt c¸c rîu sau: etylic; glixerin; iso - propylic. C©u 44: a) Tr×nh bµy 5 ph¬ng ph¸p ®iÒu chÕ rîu etylic. ViÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng. b) Trong các phơng pháp đó, phơng pháp nào đợc dùng trong công nghiệp. c) Tõ rîu n-propylic vµ c¸c chÊt v« c¬ cÇn thiÕt, h·y viÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng ®iÒu chÕ ra: propen; n-propyl bromua vµ ®i-n-propyl ete d) H·y tr×nh bµy: - Mét ph¬ng ph¸p ®iÒu chÕ rîu etylic tõ rîu metylic. - Mét ph¬ng ph¸p ®iÒu chÕ rîu metylic tõ rîu etylic. (các chất vô cơ, xúc tác cùng các điều kiện có đủ) C©u 45: Tõ 4 nguån nguyªn liÖu chÝnh trong tù nhiªn sau ®©y: - Than đá, đá vôi - KhÝ thiªn nhiªn - KhÝ dÇu má - Tinh bét, xenluloz¬ H·y viÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng ®iÒu chÕ: rîu etylic, cao su buna, etylenglicol, glixerin tristearat, glixerintrinitrat. Câu 46: Cho rợu no (X), để đốt cháy hoàn toàn 1 mol rợu đó cần 3,5 mol O2. a) Xác định CTPT, CTCT và gọi tên X. b) Tõ n- butan vµ c¸c chÊt v« c¬, cïng ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt viÕt ph¬ng tr×nh ph¶n øng ®iÒu chÕ rîu X. Câu 47: Hoàn thành các phơng trình phản ứng theo các sơ đồ sau (ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có). CH3COOC2H5 (2). a) C6H12O6. (3). (1). (22). b). (24). C2H4(OH)2 (25). (7). OHC-CHO. (4) (5). C2H5OH. C4H6. (10) (6). CH3CHO. (23). C2H4. (8) (9). Cao su Buna. (12). (13). C2H5Cl. (11). CH3COOH. (14). CH3COONa. (15). CH4 (17). (21). (1) (2) (3) CH3OCH3 (4) C2H6 CH3OH C2H2 Tinh bét (20) A B C Cao(19) su buna (6). D. (5). E. +B. F. (18). HCHO. (16). C4H10.
<span class='text_page_counter'>(9)</span> (3). d). Propilen. +H2 Ni, to(2) (1). B1. +Cl2 askt(3) (2). +H2O (4). B2. B3 OH. +O2 (5). B4. Cu, to. Bµi tËp ancol tù luËn +O2 (8). +H2O E phải là đồng G(6)(C2H6O) B B, C kh«ng C2cña nhau. §èt C3 ch¸y mçi chÊt C4 đều sinh ra CO 2 và H2O theo 1. Ba (1) ancol A, ph©n Cu, to (7) ba ancol. tö cña c) tûAlÖ mol nCO2 : nH2O= 3 : 4. T×m c«ng thøc ph©nOH. 2. §un nãng hçn hîp (5) 2 ancol no (6)đơn chức kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng với H 2SO4 đặc thu đợc 18g hçn hîp cã sè mol b»ng nhau vµK5,4g H2O.T×m c«ng thøc ph©n tö, tÝnh phÇn tr¨m khèi lîng cña (4) 3 ete (C2H6O) D F mçi ancol. 3. Ho¸ h¬i hoµn toµn 6,3 gam hçn hîp hai ancol no (h¬n kÐm nhau mét nhãm - OH trong ph©n tö) thu đợc 4,704 l hơi (ở 109,20C, 1at). Đốt cháy hoàn toàn 6,3 gam hỗn hợp trên thu đợc 4,48 l CO2 (đktc). Còn nếu cho 6,3 g hỗn hợp trên tác dụng với natri d thu đợc 2,24 l H2 (đktc) .Xác định hai rợu và % khèi lîng mçi ancol. 4. Đốt cháy hoàn toàn a gam hỗn hợp hai ancol no đơn chức thu đợc 8,96 lít CO2 (đktc) và 9,9 gam H2O. T×m c«ng thøc cña hai ancol, tÝnh % khèi lîng mçi rîu trong hçn hîp, biÕt tû khèi mçi ancol so víi oxi đều nhỏ hơn 2. 5. Hçn hîp X gåm axit axetic vµ etylen glycol cã khèi lîng 19,44 g. Chia X thµnh hai phÇn b»ng nhau. Phần 1 cho tác dụng với natri d thu đợc 2,464 l H2 (đktc). Phần 2 đợc đun nóng với H2SO4 đặc làm xúc t¸c. Gi¶ sö chØ x¶y ra ph¶n øng este ho¸ víi hiÖu suÊt 100%. TÝnh khèi lîng cña c¸c s¶n phÈm h÷u c¬ thu đợc. 6. Oxi hoá không hoàn toàn m gam hỗn hợp hai ancol no đơn chức bậc 1 kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng thu đọc hỗn hợp anđehit tơng ứng có khối lợng bằng (m - 0,4) gam. Cho m gam hỗn hợp hai rợu trên tác dụng với natri d thì có V l khí t Còn nếu đốt cháy hoàn toàn m g hai ancol thì thu đợc 34,6g hỗn hîp CO2 vµ H2O. TÝnh m, V vµ t×m c«ng thøc cña hai ancol 7. §un nãng hçn hîp gåm 50 g dung dÞch HNO3 63% vµ 13,8 g glixerol (cã xóc t¸c H2SO4 , gi¶ sö khối lợng không đáng kể). Hiệu suất của phản ứng là 75%. Tính khối lợng của sản phẩm thu đợc. 8. Cho 10,4 gam hỗn hợp hai chất hữu cơ đơn chức A và B tác dụng với natri d thu đợc 2,24 lít H2 (đktc). Mặt khác khi đốt cháy hoàn toàn 10,4 g hỗn hợp trên thu đợc 22 gam CO2 và 10,8 g H2O. Tìm c«ng thøc cña A vµ B. 9. Đốt 15,4 gam hỗn hợp hai ancol no có cùng số nguyên tử cacbon , thu đợc 13,44 lít CO2 (đktc) và 16,2 gam níc. T×m c«ng thøc ph©n tö, cÊu t¹o cña hai ancol. Cho 15,4 g hçn hîp trªn t¸c dông víi natri th× sÏ cã bao nhiªu lÝt H2 (®ktc) tho¸t ra. 10. Đốt hai ancol no đồng đẳng của nhau A và B có số mol bằng nhau, thu đợc CO2 và H2O có tỷ lệ số mol lµ 2 : 3. a) A, B cã thÓ lµ nh÷ng ancol nµo. b) Đốt cháy hoàn toàn 4,6 gam hỗn hợp hai ancol trên, sau đó dẫn sản phẩm cháy lần lợt qua bình 1 đựng 50 g dung dịch H2SO4 đ sau đó qua bình 2 chứa 0,15 mol Ca(OH)2 trong dung dịch. tính khối lợng kÕt tña t¹o ra. 11. Cho hỗn hợp hai ancol A, B đồng đẳng kế tiếp của nhau tác dụng với natri d thấy có 2,24 l H2 thoát ra (ở đktc),. Nếu cho hỗn hợp hai ancol trên có cùng khối lợng đun nóng với H2SO4 đặc, thu đợc hỗn hợp 2 olephin tơng ứng. Đốt cháy hoàn toàn hai olefin này, sau đó cho hấp thụ toàn bộ sản phẩm cháy vµo 200g dung dÞch Ca(OH)2 a% thÊy cã 20 gam kÕt tña. Läc bá kÕt tña, thÊy cßn 211 g dung dÞch. T×m c«ng thøc ph©n tö vµ khèi lîng cña mçi ancol trong hçn hîp ban ®Çu. 12. Lấy 5,3 gam hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng của ancol no đơn chức tác dụng với natri d. Khí H2 thu đợc đủ để khử hoàn toàn 4 g CuO nung nóng. Nếu đun hỗn hợp hai rợu với H2SO4 đặc, ta thu đợc hỗn hợp anken tơng ứng.Tìm hai ancol và tính phần trăm khối lợng của mỗi ancol. 13. Hỗn hợp X gồm ancol etylic, ancol n-propylic và ancol acrylic đợc chia thành ba phần bằng nhau: Phần 1 cho tác dụng với natri d thu đợc 1,12l H2 (đktc). Phần 2 có thể làm mất màu dung dịch chứa 8 gam Br2 . §èt ch¸y hoµn toµn phÇn ba thÊy cã 17,6 khÝ CO2 (®ktc) sinh ra. TÝnh phÇn tr¨m khèi lîng cña mçi ancol trong hçn hîp X..
<span class='text_page_counter'>(10)</span> 14. Cho hỗn hợp A gồm hai ancol đơn chức có tỷ lệ mol 1: 1. Đốt cháy hoàn toàn 7,7 g A thu đợc 10,08 l CO2 (®ktc). MÆt kh¸c, nÕu cho 7,7g A t¸c dông víi natri d thÊy cã 1,232l H2 ®o ë 27,30C vµ 1 at. X¸c định công thức phân tử của hai ancol, biết tỷ khối hơi của ancol này so với rợu kia bằng 2,348. 15. Hỗn hợp A gồm một ancol no đơn chức và một ancol không no (có một liên kết đôi) đơn chức đợc đựng trong bình kín thể tích 12 lít, nhiệt độ trong bình là 136,50C, khi đó áp suất trong bình là 0,14 at. Thêm tiếp vào bình 8 gam oxi, sau đó tăng nhiệt độ để đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp ancol. Khi hạ nhiệt độ bình về 136,50C, áp suất trong bình là 0,98 at. Nếu dẫn khí trong bình qua dung dịch Ca(OH)2 d thấy có 12g kết tủa. Xác định công thức phân tử, cấu tạo của hai ancol. 16. Đun nóng hỗn hợp 2 ancol đơn chức với H2SO4 đặc thu đợc hỗn hợp 3 ete có số mol bằng nhau. §èt ch¸y hoµn toµn mét lîng mét trong ba ete trªn sinh ra 3,36l CO2 vµ 3,6 g H2O. ThÓ tÝch oxi cÇn dùng để đốt cháy ete là 5,04 l . Tìm công thức phân tử, cấu tạo của hai ancol, của ba ete.. Bµi tËp vÒ ph¶n øng t¸ch níc ancol Câu 1: Đun nóng ancol X với H2SO4 đậm đặc ở nhiệt độ thích hợp thu đợc một anken duy nhất. Công thøc tæng qu¸t cña X lµ. A. CnH2n+1CH2OH B. CnH2n+1OH C. RCH2OH D. CnH2n+2O Câu 2: Sản phẩm chính của phản ứng tách nớc ở điều kiện 1800C, H2SO4 đặc là. A. 2-metylbut-1-en B. 2-metylbut-2-en C. 3-metylbut-1-en D. 3-metylbut-2-en C©u 3: Anken sau CH3-CH(CH3)-CH=CH2 lµ s¶n phÈm lo¹i níc cña ancol nµo díi ®©y. A. 2-metylbutan-1-ol B. 2-metylbutan-2-ol C. 3-metylbutan-1-ol D. 2,2-®imetylpropan-1-ol C©u 4: Đun một hỗn hợp hai ancol no đơn chức với H 2SO4 đđ ở 14Oo C thu được 10,8 gam nước và 36 gam hỗn hợp ba ete có số mol bằng nhau. Giả sử hiệu suất phản ứng đạt 100%. Hai ancol trên có thể là: A. CH3OH và C2H5OH B. CH3OH và C3H7OH C.C2H5OH và C3H7OH D. C2H5OH và C4H9OH E. CH3OH và C4H9OH C©u 5 : Đun nóng 57,5 gam ancol etylic với H 2SO4 đặc ở nhiệt độ khoảng 170oC. Hỗn hợp các sản phẩm ở dạng hơi được dẫn lần lượt qua các bình chứa dung dịch H 2SO4 đặc, dung dịch NaOH đặc và cuối cùng là dung dịch brôm dư trong CCl 4. Sau khi kết thúc thí nghiệm bình chứa brôm nặng thêm 21 gam. Hiệu suất phản ứng tách nước từ ancol là: A. 50% B. 60% C. 70% D. 80% E. 90% Câu 6: Khi tiến hành đề hiđrat hóa ancol propylic ta thu được propen. Tiến hành hiđrat hóa propen thì thu được: A. ancol ban đầu. B. một ancol khác. C. hỗn hợp 2 ancol đồng phân. D. Tất cả đều sai. Câu 7: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol đơn chức A và B với H 2SO4 đậm đặc ở nhiªt độ 140oC, ta được hỗn hợp 3 ete. Đốt cháy một trong 3 ete thu được ở trên thì thấy tạo ra 13,2g CO 2 và 7,2g H2O. Vậy hỗn hợp 2 rượu ban đầu là: A. CH3OH và C2H5OH. B. C2H5OH và C3H7OH. C. C3H7OH và C4H9OH. D. Tất cả đều sai. Câu 8: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol đơn chức mạch hở A và B với H 2SO4 đậm đặc ở nhiệt độ 140oC, ta thu được hỗn hợp 3 ete. Đốt cháy 1 trong 3 ete thu được ở trên thì thấy tạo ra số mol H 2O bằng số mol CO2. Vậy hỗn hợp 2 ancol ban đầu là: A. Hỗn hợp 2 ancol no, đơn chức. B. Hỗn hợp gồm 1 ancol no, đơn chức và 1 ancol chưa no, đơn chức. C. Hỗn hợp gồm 2 ancol chưa no, đơn chức. D. Tấ cả đều sai. Câu 9: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol đơn chức A và B với H 2SO4 đậm đặc ở nhieưẹt độ 140oC, ta được hỗn hợp 3 ete. Đốt cháy 0,1 mol 1 trong 3 ete thu được ở trên thì thấy tạo ra số mol H 2O - số mol CO2 bằng 0,4 mol.. Vậy hỗn hợp 2 ancol ban đầu là: A. CH3OH và C3H5OH. B. C2H5OH và C2H3OH. C. CH3OH và C3H7OH. D. Tất cả đều sai. Câu 10: Đun nóng 2 ancol đơn chức X, Y với H 2SO4 đặc được hỗn hợp gồm 3 ete. Lấy ngẫu nhiên một ete đó đốt cháy hoàn toàn được 6,6g CO2 và 3,6g H2O. X và Y lần lượt là: A. Hai ancol đơn chức chưa no. B. Hai ancol đơn chức có cùng số nguyên tử C. C. CH3OH và C2H5OH. D. C2H5OH và C3H7OH..
<span class='text_page_counter'>(11)</span> Câu 11: Một hỗn hợp X gồm 2 ancol A, B liên tiếp trong cùng dãy đồng đẳng khi bị khử nớc hoàn toàn thu đợc 2 anken. Cho biết khối lợng X là 5,978 gam, khối lợng 2 anken là 4 gam. Tìm CTPT 2 ancol. Câu 12: Đun ancol no, đơn chức, mạch hở X với dd H 2SO4 đặc đk thích hợp thu đợc chất huc cơ Y. T×m CTPT cña X trong 2 trêng hîp sau. a, dX/y = 0,7 b, dX/y = 1,6087 Câu 13: Cho m gam một ancol no, đơn chức mạch hở bậc 1 tác dụng với Na d thu đợc 4,48 lít H2 (đktc). Còn khi tách nớc nội phân tử từ m gam ancol đó đợc 22,4 gam một anken phân nhánh. Xác định CTCT cña ancol. Câu 14: Đun n ancolđơn chức khác nhau với H2SO4 đặc ở 1400C thì thu đợc tối đa bao nhiêu ete. Câu 15: Một hỗn hợp 2 ancol đơn chức có khối lợng 28,09 gam. - Nếu cho hỗn hợp trên tác dụng với Na d thu đợc 5,936 lít khí (đktc). - Nếu đun hh trên với H2SO4 đặc thì lợng ete thu đợc là bao nhiêu gam. Câu 16: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp 3 ancol no, đơn chức thu đợc 4,48 lít CO2(đktc). Đốt cháy m gam hỗn hợp thu đợc các anken. Đốt cháy hoàn toàn anken thu đợc a gam nớc. Tính a. Câu 17: Đun 41,4 gam hỗn hợp 3 ancol no, đơn chức mạch hở với H2SO4 đặc ở 1400C thu đợc 33,3 gam hçn hîp c¸c ete cã sè mol b»ng nhau. TÝnh sè mol mçi ete Câu 18: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol no, đơn chức mạch hở với H2SO4 đặc ở 1400C thu đợc 21,6 gam níc vµ 72 gam hçn hîp 3 ete cã sè mol b»ng nhau. T×m c«ng thøc CT cña 2 ancol. Một hỗn hợp gồm 2 ancol no, đơn chức đđ kế tiếp. Lấy m gam hh này tác dụng hết với Na d thu đợc 5,6 lít H2(đktc). khử nớc m gam hh thu đợc 14,13 gam hh 3 ete và hh X gồm 2 ancol d và H2O. Cho X phản ứng với Na d thu đợc 3,08 lít H2 (đktc). a, T×m c«ng thøc 2 ancol b, TÝnh m. I/ ÔN TẬP ANCOL – PHENOL. Câu 1: Số đồng phân ancol bền (mạch hở) ứng với công thức phân tử C4H8O là: A.3. B.4. C.5. D.6. Câu 2: Có bao nhiêu rượu ( ancol ) bậc 2, no, đơn chức, mạch hở là đồng phân cấu tạo của nhau mà phân tử của chúng có phần trăm khối lượng cacbon bằng 68,18% ? ( cho H =1 ; C =12; O = 16 ) A.3 B.4 C.5 D.2 ( CĐ _07) Câu 3: Trong dd rượu B nồng độ rượu là 94% thì tỉ lệ số mol rượu: nước = 43:7. B có công thức hoá học là: A. CH3OH B. C2H5OH C. C3H7OH D. C4H9OH Câu 4: 50g dd rượu X trong nước có nồng độ X là 64% tác dụng với Na dư thu 22,4lít khí đkc.Tìm CT rượu X biết X là rượu đơn chức. A. CH3OH B. C2H5OH C. C3H7OH D. Chất khác Câu 5: Đun nóng 57,5g C2H5OH với H2SO4 đặc ở 170oC . Hỗn hợp các sản phẩm ở dạng hơi được dẫn lần lượt qua các bình chứa dung dịch H 2SO4 đặc; dung dịch NaOH đặc và cuối cùng là dung dịch Brom (dư) trong CCl4. Sau khi kết thúc thí nghiệm, bình chứa Br 2 nặng thêm 21g. Hiệu suất của phản ứng tách nước từ ancol là: A. 67,3% B. 45,5% C. 50% D.60% Câu 6: Đốt hoàn toàn ag hh hai ancol thuộc dãy đồng đẳng của rượu etylic thu được 70,4g CO 2 và 39,6g H2O. Tìm a và % khối lượng 2 ancol trong hh biết tỉ khối hơi mỗi ancol so với oxi đều nhỏ hơn 2. ĐS: 33,2g ; CH3OH 9,64% - C3H7OH 90,36% hoặc C2H5OH 27,71% - C3H7OH 72,29%. Câu 7: Đốt cháy hoàn toàn một rượu (ancol) X thu được CO 2 và H2O có tỉ lệ số mol tương ứng là 3 : 4. Thể tích khí oxi cần dùng để đốt cháy X bằng 1.5 lần thể tích khí CO 2 thu được (ở cùng điều kiện ). Công thức phân tử của X là: A. C3H8O2 B. C3H8O3 C. C3H4O D. C3H8O(CĐ _07 ) Câu 8: Khi thực hiện phản ứng tách nước đối với rượu (ancol) X, chỉ thu được một anken duy nhất. Oxi hoá hoàn toàn một lượng chất X thu được 5,6 lít CO 2 (ở đktc) và 5,4g nước. Có bao nhiêu công thức cấu tạo phù hợp với X? ( Cho H =1; C = 12; O = 16). A.5 B.4 C.2 D.3 (CĐ _07).
<span class='text_page_counter'>(12)</span> Câu 9: Cho hỗn hợp hai anken đồng đẳng kế tiếp nhau tác dụng với nước (có H 2SO4 làm xúc tác) thu được hai hỗn hợp Z gồm hai rượu (ancol) X và Y . Đốt cháy hoàn toàn 1,06g hỗn hợp Z sau đó hấp thụ toàn bộ sản phẩm cháy vào 2 lít dd NaOH 0,1M thu được dung dịch T trong đó nồng độ của NaOH bằng 0,05M . Công thức cấu tạo thu gọn của X và Y là (Cho: H = 1; C = 12; O = 16; thể tích dung dịch thay đổi không đáng kể ). A. C4H9OH và C5H11OH B. C3H7OH và C4H9OH C. C2H5OH và C3H7OH D.C2H5OH và C4H9OH (CĐ_07) Câu 10: Cho sơ đồ chuyển hoá: Br2(1:1); ás. dd NaOH dư. HCl ( H2SO4 đ, nóng ). Toluen X Y Z là: A. Phenylclorua C6H5Cl B. p- crezol CH3C6H4OH C. p- clo toluen Cl-C6H4-CH3 D. Benzylclorua C6H5CH2Cl Câu 11: Hợp chất hữu cơ X ( phân tử có vòng benzen) có công thức phân tử là C 7H8O2, tác dụng được với Na và với NaOH . Biết rằng khi cho X tác dụng với Na dư, số mol H 2 thu được bằng số mol X tham gia phản ứng và X chỉ tác dụng được với NaOH theo tỉ lệ số mol 1:1. Công thức cấu tạo thu gọn của X là: A. C6H5CH(OH)2 B. HOC6H4CH2OH C. CH3C6H3(OH)2 D. CH3OC6H4OH ( CĐ _ 07 ) Câu 12: Khi phân tích thành phần một rượu (ancol) đơn chức X thì thu được kết quả: tổng khối lượng của cacbon và hiđro gấp 3,625 lần khối lượng oxi. Số đồng phân rượu (ancol) ứng với công thức phân tử của X là A. 3. B. 4. C. 2. D. 1. (ĐH A-08) Câu 13: Khi tách nước từ rượu (ancol)−3−metylbutanol−2 (hay 3−metylbutan−2−ol), sản phẩm chính thu được là A. 3−metylbuten−1 (hay 3−metylbut−1−en) B. 2−metylbuten−2 (hay 2−metylbut−2−en) C. 3−metylbuten−2 (hay 3−metylbut−2−en) D. 2−metylbuten−3 (hay 2−metylbut−3−en) (ĐH A-08) Câu 14: Cho m gam ancol no đơn chức X qua bình đựng CuO (dư), nung nóng, sau khi phản ứng hoàn toàn khối lượng chất rắn trong bình giảm 0,32g. Hỗn hợp hơi thu được có tỉ lệ khối đối với hiđrô là 15,5, giá trị của m là: A. 0,64 B. 0,46 C. 0,32 D.0,92 (ĐH Khối B_07) Câu 15 : Từ nhôm cacbua , chất vô cơ cần thiết viết ptpư điều chế axit axetic bằng 3 ptpư. Câu 16: Đốt hoàn toàn hỗn hợp M gồm 2 ancol X, Y là đồng đẳng kế tiếp nhau thu được 0,3 mol CO 2 và 0,425 mol H2O. Mặt khác, cho 0,25 mol hỗn hợp M tác dụng với Na dư thu được chưa đến 0,15 mol H2. CTPT X, Y là A. C2H6O ; CH4O B. C3H6O ; C4H8O C. C2H6O ; C3H8O D. C2H6O2 ; C3H8O2 (CĐ_ 08).
<span class='text_page_counter'>(13)</span>