TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

TIỂU LUẬN
TRIẾT HỌC MARX LENIN
Đề tài: Quan

điểm của triết học marx lenin về con người và vấn

đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp cơng , hiện
đại hóa ở nước ta hiện nay.

Họ và tên: Nguyễn Thu Hằng
MSSV:2014815013
Lớp: Anh 12 - KTKT
Chuyên ngành: Kế toán – Kiểm toán
Giảng viên hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Tùng Lâm

HẠ LONG – THÁNG 6 NĂM 2021


MỤC LỤC


LỜI NĨI ĐẦU
Ngày nay, nguồn tài ngun, của cải đích thực và quý giá nhất của mỗi quốc
gia chính là con người. Mục đích phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia, phải vì
con người, cho con người, tạo mơi trường thuận lợi để con người có cuộc sống hạnh
phúc, có sức khoẻ và có cơ hội phát huy mọi năng lực sáng tạo. Trong quá trình lãnh
đạo cách mạng giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội, Đảng Cộng sản
Việt Nam đã xác định vai trò đặc biệt của nhân tố con người chính là động lực của

sự phát triển xã hội, của sự nghiệp xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa.
Kế thừa quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin trong tiến trình xây dựng xã hội
mới, con người tồn tại với tư cách là một nguồn tài nguyên đặc biệt - tài nguyên con
người. Con người tồn tại với tư cách là một nguồn lực đặc biệt hay nguồn lực con
người, tồn tại với tư cách là một nhân tố thúc đẩy đời sống kinh tế - xã hội gọi là
nhân tố con người. Đảng ta đã khẳng định: nguồn lực q báu nhất, có vai trị quyết
định nhất là con người Việt Nam. Nhân tố con người chính là nguồn sức mạnh nội
sinh của dân tộc Việt Nam. Đối với một nước chủ động lựa chọn và kiên trì con
đường phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa như Việt Nam, sự phát triển, tăng
trưởng kinh tế, xét đến cùng cũng là vì con người, hướng đến con người. Nghị quyết
đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII Đảng ta đã khẳng định “Nâng cao dân trí, bồi
dưỡng và phát huy nguồn trí lực to lớn của con người Việt Nam là quyết định thắng
lợi trong công cuộc cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”.
Để có thể thực hiện những yêu cầu trong công cuộc thực hiện cơng nghiệp hóa,
hiện đại hóa đất nước chúng ta cần phải xem xét những rui ro, nguồn nhân lực, ưu –
nhược điểm, hạn chế, và cách khắc phục để xây dựng chính sách phát triển, nâng
cao chất lượng của con người, phát huy tốt nhân tố con người phục vụ tốt nhất cho
cơng cuộc cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Bởi sự quan trọng của con người trên con đường cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa
đất nước ta hiện nay nên e đã chọn đề tài: “Quan điểm của triết học marx lenin về
con người và vấn đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp công, hiện
đại hóa ở nước ta hiện nay “
3


CHƯƠNG 1: QUAN ĐIỂM CHỦ NGHĨA MAC VỀ CON
NGƯỜI.
1.1.

Khái niệm con người:

Trong chủ nghĩa mac lenin, con người là sự thống nhất giữa mặt sinh vật và

mặt xã hội, là một thực thể sinh vật - xã hội và là tổng hòa của các mối quan hệ xã
hội:
Về mặt sinh vật, con người là bộ phận của tự nhiên, sản phẩm của quá trình
phát triển lâu dài trong tự nhiên, chịu sự tác động của các quy luật sinh học tự nhiên.
Con người cũng có những nhu cầu tự nhiên giống các loài vật khác. Mặt sinh vật là
cơ sở, tiền đề cho mặt xã hội trong bản chất của con người. Trong quá trình phát
triển của con người, yếu tố sinh vật có trước yếu tố xã hội và sự biến đổi mặt sinh
vật sẽ tác động đến sự thay đổi mặt xã hội. Mặt sinh vật của con người thể hiện qua
các nhu cầu tự nhiên và việc thoả mãn ngày càng tốt hơn các nhu cầu này là cơ sở,
mục đích cho sự phát triển và hồn thiện mặt xã hội của con người
Về mặt xã hội, con người chỉ tồn tại với tính cách là con người khi được sống
trong môi trường xã hội, chịu sự tác động của các quy luật xã hội, các quy luật tâm
lý. Bản chất xã hội của con người được hình thành và thể hiện tập trung ở hoạt động
lao động sản xuất. Mặt xã hội là phương thức, là điều kiện cho con người thoả mãn
nhu cầu sinh vật. Con người muốn thoả mãn nhu cầu sinh vật phải dựa vào lao động
sản xuất và yếu tố xã hội góp phần tăng thêm hoặc làm giảm đi sức mạnh của yếu tố
sinh vật.

4


1.2.

Bản chất con người:
Trước Mac, các nhà triết học coi bản chất con người hoặc là ở nguồn gốc thần

thánh hoặc là một bộ phận và là sự thể hiện cao nhất của giới tự nhiên. Triết học
Mác đã kế thừa quan niệm về con người trong lịch sử triết học, đồng thời khẳng

định con người hiện thực là sự thống nhất giữa yếu tố sinh học và yếu tố xã hội.
Tiền đề vật chất đầu tiên quy sự tồn tại của con người là giới tự nhiên.
Cũng do đó, bản tính tự nhiên của con người bao hàm trong nó tất cả bản tính
sinh học, tính lồi của nó. Yếu tố sinh học trong con người là điều kiện đầu tiên quy
định sự tồn tại của con người. Vì vậy, có thể nói con người là một bộ phận của tự
nhiên; là kết quả của quá trình phát triển và tiến hố lâu dài của mơi trường tự nhiên.
Tuy nhiên, điều cần khẳng định rằng, mặt tự nhiên không phải là yếu tố duy nhất
quy định bản chất con người.
Đặc trưng quy định sự khác biệt giữa con người với thế giới loài vật là
phương diện xã hội của nó.
Với phương pháp biện chứng duy vật, triết học Mác nhận thức vấn đề con
người một cách toàn diện, cụ thể, trong tồn bộ tính hiện thực xã hội của nó, mà
trước hết là lao động sản xuất ra của cải vật chất.
Thông qua hoạt động sản xuất vật chất, con người đã làm thay đổi, cải
biến giới tự nhiên:
Tính xã hội của con người biểu hiện trong hoạt động sản xuất vật chất. Hoạt
động sản xuất vật chất biểu hiện một cách căn bản tính xã hội của con người. Thông
qua hoạt động lao động sản xuất, con người sản xuất ra của cải vật chất và tinh thần,
phục vụ đời sống của mình; hình thành và phát triển ngôn ngữ và tư duy; xác lập
quan hệ xã hội. Bởi vậy, lao động là yếu tố quyết định hình thành bản chất xã hội
của con người, đồng thời hình thành nhân cách cá nhân trong cộng đồng xã hội.
5


Quá trình hình thành và phát triển của con người luôn luôn bị quyết định
bởi hệ thống quy luật khác nhau, nhưng thống nhất với nhau:
Mối quan hệ sinh học và xã hội là cơ sở để hình thành hệ thống các nhu cầu
sinh học và nhu cầu xã hội trong đời sống con người như: Nhu cầu ăn, mặc, ở; Nhu
cầu tái sản xuất xã hội; Nhu cầu tình cảm; Nhu cầu thẩm mỹ và hưởng thụ các giá trị
tinh thần.

Quan hệ giữa mặt sinh học và mặt xã hội, cũng như nhu cầu sinh học và
nhu cầu xã hội trong mỗi con người là thống nhất:
Mặt sinh học là cơ sở tất yếu tự nhiên của con người, còn mặt xã hội là đặc
trưng bản chất để phân biệt con người với loài vật. Nhu cầu sinh học phải được
“nhân hóa” để mang giá trị văn minh con người, và đến lượt nó, nhu cầu xã hội
khơng thể thoát ly khỏi tiền đề của nhu cầu sinh học.
Hai mặt trên thống nhất với nhau, hoà quyện vào nhau để tạo thành Con Người
Từ những quan niệm đó, ta thấy rằng, con người vượt lên thế giới loài vật trên
cả ba phương diện khác nhau: Quan hệ với tự nhiên, quan hệ với xã hội và quan hệ
với chính bản thân con người.

6


1.3.
Quan điểm của Mac về con
1.3.1. Quan điểm của Mac về con người

người:

Theo chủ nghĩa Mac - Lenin con người là khái niệm chỉ những cá thể người
như một chỉnh thể trong sự thống nhất giữa mặt sinh học và mặt xã hội của nó. Con
người là sản phẩm của sự tiến hoá lâu dài từ giới tự nhiên và giới sinh vật. Do vậy
nhiều quy luật sinh vật học cùng tồn tại và tác động đến con người. Để tồn tại với tư
cách là một con người trước hết con người cũng phải ăn, phải uống... Điều đó giải
thích vì sao Mác cho rằng co người trước hết phải ăn, mặc ở rồi mới làm chính trị.
Luận điểm của Mac coi “Bản chất của con người là tổng hoà các quan hệ xã
hội” Mac hồn tồn khơng có ý phủ nhận vai trò của các yếu tố và đặc điểm sinh
học của con người, ông chỉ đối lập luận điểm coi con người đơn thuần như một phần
của giới tự nhiên, khơng nói gì đến mặt xã hội của con người. Khi xác định bản chất

của con người trước hết Mac nói đến cái chung, cái khơng thể thiếu và có tính chất
quyết định làm cho con người trở thành một con người. Rồi nói đến “Sự định hướng
hợp lý về mặt sinh học” Mac cũng bác bỏ các yếu tố xã hội thường xuyên tác động
và ảnh hưởng to lớn đối với bản chất và sự phát triển của con người. Chính Mac
cũng đã khơng tán thành quan điểm cho rằng mọi người đều ngang nhau về mặt sinh
học. Ơng viết “thực hiện một sự bình đẳng về sức lực và tài năng con người thì đó là
một điều ngu xuẩn... Nói tới bình đẳng thì đó ln ln là sự bình đẳng xã hội, bình
đẳng về địa vị chỉ khơng phải là sự bình đẳng về thể lực và trí lực của cá nhân”.
Con người khơng chỉ là chủ thể của hoạt động sản xuất vật chất là yếu tố hàng
đầu, yếu tố đóng vai trị quyết định trong lực lượng sản xuất của xã hội mà hơn nữa,
con người cịn đóng vai trị là chủ thể hoạt động của q trình lịch sử. Thơng qua
hoạt động sản xuất vật chật con người sáng tạo ra lịch sử của mình, lịch sử của xã
hội lồi người. Từ quan niệm đó Mac khẳng định sự phát triển của lực lượng sản
xuất xã hội có ý nghĩa là sự phát triển phong phú bản chất con người, coi như là một
mục đích tự thân. Theo Mac ý nghĩa lịch sử của sự phát triển xã hội là phát triển con
người toàn diện, nâng cao năng lực và phẩm giá con người, giải phóng con người và
loại trừ ra khỏi cuộc sống con người để con người được sống với cuộc sống đích

7


thực. Và bước quan trọng nhất trên con đường đó là giải phóng con người về mặt xã
hội.
Điều đó cho thấy trong quan niệm của Mac thực chất là quá trình phát triển
lịch sử xã hội lồi người đều là vì con người, vì cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn
cho con người, phát triển con người toàn diện và giải phóng con người, nói theo
Anghen là đưa con người từ vương quốc của tất yếu sang vương quốc của tự do, con
người cũng là người tồn tại của xã hội của chính mình, đồng thời cũng trở thành
người chủ của tự nhiên, người chủ bản thân mình. Đó là quá trình mà nhân loại đã tự
tạo ra cho mình những điều kiện, những khả năng cho chính mình nhằm đem lại sự

phát triển toàn diện, tự do và hài hoà cho mỗi con người trong cộng đồng nhân loại
tạo cho con người năng lực làm chủ tiến trình lịch sử của chính mình.
Ngày nay quan niệm của Mac về định hướng phát triển xã hội lấy sự phát triển
của con người làm thước đo chung càng được khẳng định trong bối cảnh lịch sử của
xã hội loài người. Hiện tại loài người đang sống trong bối cảnh quốc tế đầy những
biến động, cộng đồng thế giới đang thể hiện hết sức rõ ràng tính đa dạng trong các
hình thức phát triển của xã hội loài người kể từ thời tiền sử cho đến nay bao giờ
cũng là một hệ thống thống nhất tuy nhiên cũng là một hệ thống hết sức phức tạp và
chính vì sự phức tạp đó đã tạo nên tính khơng đồng đều trong sự phát triển kinh tế
xã hội ở các nước, các khu vực khác nhau. Tính khơng đồng đều của sự phát triển
này lại hình thành nên một bức tranh nhiều màu sắc về định hướng, mọi định hướng
phát triển vẫn phải hướng tới giá trị nhân văn của nó tới sự phát triển của con người.

8


1.3.2. Vai trò của chủ nghĩa Mac với xã hội nước ta hiện nay

Chủ nghĩa Mac - Lenin là thành tựu tư tưởng vĩ đại của nhân loại do Mac
Lenin và Ăngghen đặt nền móng vào đầu thế kỷ XIX, được V.I. Lênin kế tục, phát
triển từ cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX. Chủ nghĩa Mac - Lenin phơi bày bản chất
sâu xa nhất, những mâu thuẫn cố hữu nhất tồn tại trong chế độ tư bản chủ nghĩa và
dự đốn chính xác xu hướng vận động của các hình thái kinh tế - xã hội để đi đến
khẳng định tương lai của nhân loại là chế độ cộng sản chủ nghĩa. Vì vậy, đây là học
thuyết khoa học, cách mạng và nhân văn duy nhất đề ra mục tiêu giải phóng giai
cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người và chỉ rõ lực lượng, con đường,
phương thức nhằm đạt được mục tiêu đó.
Kế thừa những thành tựu lý luận vĩ đại của Mac, Angghen và V.I. Lênin, tư
tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ
bản của cách mạng Việt Nam, là kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ

nghĩa Mac - Lenin vào điều kiện cụ thể của nước ta, trên cơ sở kế thừa và phát huy
các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại.
Trên cơ sở nhận thức lại chủ nghĩa Mác - Lênin nói chung và quan niệm của
các nhà kinh điển mácxit về mối quan hệ giữa kinh tế và chính trị nói riêng, Đảng
Cộng sản Việt Nam chủ trương đổi mới toàn diện và triệt để tất cả các lĩnh vực của
đời sống xã hội, đặc biệt Đảng đã xác định đúng trọng tâm, trọng điểm và bước đi
trong quá trình đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị. Đảng lấy đổi mới kinh tế làm
trọng tâm, từng bước đổi mới chính trị. Kết quả là chúng ta đã đổi mới một cách căn
bản về cơ sở hạ tầng, từ nền kinh tế thuần nhất một thành phần sang kinh tế nhiều
thành phần với đa hình thức sở hữu; từ cơ chế kế hoạch hóa tập trung, bao cấp, quan
liêu sang cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước; từ phân phối bình quân, tem
phiếu sang phân phối theo hiệu quả lao động, theo vốn đóng góp và theo phúc lợi xã
hội.

9


Tuy nhiên với một nước đã có truyền thống lâu đời như Việt Nam thì vẫn tồn
tại song song một số ít người khơng hiểu được tư tưởng này bởi nói cho cùng thì tư
tưởng Mac Lenin cũng chỉ là một trông mốt số tư tưởng tồn tại trong nước ta nhưng
chỉ là tư tưởng Mac như một hệ tư tưởng khoa học vượt lên trên các tư tưởng khác.
Tuy vậy nhưng trong một số trường hợp thì các tư tưởng đều có yếu tố mạnh – yếu,
đúng – sai, mới – cũ khác nhau. Yếu tố tích cực thì sẽ thúc đẩy sự phát triển, cịn
tiêu cực thì sẽ kìm hãm sự phát triển của con người.
Trong sự phát triển của đất nước, q trình hiện đại hóa, cơng nghiệp hóa đất
nước cần các yếu tố hàng đầu là phát triển con người bởi thế nên Chủ nghĩa Mac là
nền tảng cho sự phát triển đó.

10



CHƯƠNG 2: VẤN ĐỀ CON NGƯỜI TRONG CƠNG
NGHIỆP HĨA, HIỆN ĐẠI HĨA Ở NƯỚC TA HIỆN NAY
2.1. Tính tất yếu khách quan của cơng nghiệp hóa, hiện đại
hóa:
2.1.1. Hồn cảnh:

Trải qua 20 năm sau khi chế độ phân biệt giai cấp bị xóa bỏ, đất nước ta đi theo
chủ trương “dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh” đã có nhiều
khởi sắc về nhiều mặt. Với những quan điểm của Đảng ta về phát huy nhân tố con
người trong suốt chặng đường phát triển đất nước đã phát huy hiệu quả và đạt được
nhiều thành tựu to lớn: Trình độ dân trí ngày càng cao, kinh tế cũng ngày càng khởi
sắc và trên đà phát triển ổn định, đời sống của người dân được cải biến rõ nét, con
người được tạo điều kiện phát triển toàn diện, nhân dân ngày càng tin tưởng vào sự
lãnh đạo của Đảng. Điều này một lần nữa khẳng định đường lối đúng đắn của Đảng
và thể hiện sự quan tâm, coi con người là vốn quý nhất; chăm lo cho hạnh phúc của
con người là tư tưởng xuyên suốt trong toàn bộ sự nghiệp cách mạng của Đảng, là
mục tiêu phấn đấu cao nhất của chế độ ta.
2.1.2. Tính tất yếu khách quan và sự quan trọng của phát triển con người:

Cơng nghiệp hố, hiện đại hố là xu hướng phát triển của các nước trên thế
giới. Đó cũng là con đường phát triển tất yếu của nước ta để đi lên mục tiêu " Dân
giàu nước mạnh, xã hội cơng bằng văn minh". Cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa khơng
chỉ là cơng cuộc xây dựng kinh tế mà nó còn biến đổi sâu sắc tới các lĩnh vực đời
sống xã hội. Q trình phát triển kinh tế có 3 giai đoạn, đầu tiên là nền kinh tế nông
nghiệp, tiếp đó là nền kinh tế cơng nghiệp, và cuối cùng là nền kinh tế dịch vụ. Việt
Nam là nước có nền kinh tế nơng nghiệp lâu đời, q trình cơng nghiệp hóa là điều
tất yếu trong nền kinh tế. Khi cơng nghiệp hố gắn liền với hiện đại hố mà thực
chất là hiện đại hoá lực lượng sản xuất với cách tiếp cận như vậy vai trò quyết định
nguồn lực của con người được biểu hiện ở những điểm như sau:


11


Thứ nhất: các nguồn lực khác như vốn, tài nguyên thiên nhiên, vị trí địa lý…
tự nó chỉ tồn tại dưới dạng tiềm năng chúng chỉ có tác dụng và có ý thức của con
người. Bởi lẽ con người là ngùn lực duy nhất biết tư duy, có trí tuệ và ý chí biết lợi
dụng, các nguồn lực khác gắn kết chúng lại với nhau tạo thành sức mạnh tổng hợp
cũng tác động vào q trình cơng nghiệp hố, hiện đại hoá. các nguồn lực khác là
những khách thể, chịu sự cải tạo, khai thác của con người và nói đúng thì chúng đều
phục vụ nhu cầu, lợi ích của con người nên con người biết cách tác động và chi
phối. Vì thế trong các yếu tố cấu thành lực lượng sản xuất, người lao động là yếu tố
quan trọng nhất.
Thứ hai: Các nguồn lực khác là có hạn, có thể bị cạn kiệt khi khai thác. Trong
khi đó nguồn lực con người mà cốt lõi là trí tuệ lại là nguồn lực vơ tận. Tính vơ tận
trong trí tuệ con người được biểu hiện ở chỗ nó có khả năng đổi mới không ngừng,
phát triển về chất trong con người xã hội, nếu biết chăm lo, bồi dưỡng và khai thác
hợp lý. Đó là cơ sở làm cho năng lực và nhận thức hoạt động thực tiễn của con
người phát triển như một q trình vơ tận. Nhờ vậy con người đã từng bước làm chủ
tự nhiên, khám phá ra những tài nguyên mới và sáng tạo ra những tài ngun vốn
khơng có sẵn trong tự nhiên. Với bản chất hoạt động có mục đích sáng tạo ra những
hệ thống công cụ sản xuất mới đã tác động vào tự nhiên một cách dễ dàng hơn.
Chính sự phát triển không ngừng của công cụ sản xuất từ thủ công đến cơ khí và
ngày nay là tự động hố được xã hội loài người chuyển qua các nền văn minh từ
thấp đến cao, từ đó nói lên trình độ vơ tận của con người.
Thứ ba: Theo Mac thì trí tuệ con người có sức mạnh vơ cùng to lớn một khi nó

được vật thể hố, trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp. Sự phát triển vũ bão của
cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật công nghệ hiện đại đang dẫn các nền kinh tế của
các nước công nghiệp phát triển vận động đến nền kinh tế trí tuệ. Giờ đây sức mạnh

của trí tuệ đạt đến mức con người có thể tạo ra những máy móc "bắt chước" hay
phỏng theo những đặc tính trí tuệ của chính con người. Rõ ràng bằng những kỹ thuật
công nghệ hiện đại do chính bàn tay khối óc con người mà ngày nay nhân loại đang
chứng kiến sự biến đổi thần kỳ của mình. Nhưng nước ta đang phải đối mặt với nạn
12


“chảy máu chất xám” hay có thể hiểu những con người tài giỏi, có đầu óc tư duy
đang dần bỏ nước để ra nước ngồi làm việc vì chất lượng cuộc sống tốt hơn thế nên
nước ta mất đi lượng nhân tài. Do đó để nâng cao chất lượng con người cần đi đôi
với việc “chảy máu chất xám” để xây dựng nguồn lực chất lượng, toàn tâm toàn ý
cho đất nước.
Thứ tư: Kinh nghiệm của nhiều nước và thực tiễn của chính nước ta cho thấy
sự thành cơng của cơng nghiệp hố hiện đại hố phụ thuộc chủ yếu vào hoạch định
đường lối chính sách của Đảng và nhà nước cũng như tổ chức thực hiện nghĩa là phụ
thuộc vào năng lực nhận thức và hoạt động thực tiễn và nhận thức của mỗi con
người.

2.2. Mục tiêu của con người trong cơng nghiệp hố hiện đại hố
đất nước:
Mục tiêu "Xây dựng nước ta thành thành một nước công nghiệp có cơ sở vật
chất kỹ thuật hiện đại, cơ cấu kinh tế hợp lý quan hệ sản xuất tiến bộ, phù hợp với
trình độ của lực lượng sản xuất đời sống vật chất và tinh thần cao, quốc phòng an
ninh giữ vững, dân giàu nước mạnh xã hội công bằng văn minh". Đó trước hết là
cuộc cách mạng con người vì con người và do con người. Bởi khi chúng ta nói về
những ưu việt của chủ nghĩa xã hội thì những ưu việt đó khơng do ai đưa đến. Đó
phải là kết quả những nỗ lực vượt bậc và bền bỉ của toàn dân ta với những con người
phát triển cả về trí lực về cả khả năng lao động và tính tích cực chính trị - xã hội và
đạo đức tình cảm trong sáng.
Việc đẩy mạnh cơng cuộc cơng nghiệp hố hiện đại hố đất nước địi hỏi

chúng ta phải nhận thức một cách sâu sắc đầy đủ những giá tị lớn lao và có ý nghĩa
quyết định của nhân tố con người chủ thể của mọi sáng tạo, mọi nguồn của cải vật
chất và văn hoá tinh thần. Phải có sự thay đổi sâu sắc cách nhìn, cách nghĩ, cách
hành động của con người và coi việc bồi dưỡng phát huy nhân tố con người Việt
Nam hiện đại như một cuộc cách mạng. Hơn nữa, với tinh tất yếu khách quan của sự
nghiệp xây dựng đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, cơng nghiệp hố, hiện
13


đại hoá đất nước và cách mạng con người phải được nhận thức là hai mặt thống
nhất, không thể tách rời của sự nghiệp xây dựng đó.
Nền cơng nghiệp hố, hiện đại hố là vì mục tiêu phát triển con người tồn
diện thì con người ở đây khơng chỉ hiểu với tư cách là người lao động sản xuất mà
còn với tư cách là công dân của xã hội, một cá nhân trong tập thể, một thành viên
trong cộng đồng dân tộc, một con người trí tuệ trước vận mệnh quốc gia. Đó khơng
chỉ là đội ngũ những người lao động có năng suất cao những nhà khoa học giỏi, các
chuyên gia kỹ thuật, các nhà doanh nghiệp biết làm ăn, những nhà quản lý, lãnh đạo
có tài, mà đó cịn là hàng triệu những cơng dân u nước, ý thức được cuộc sống đói
nghèo và nguy cơ tụt hậu để cùng nhau gắn bó vì sự nghiệp chung.
Qua đó có thể khẳng định chúng ta phải lấy việc phát huy nguồn lực con người
Việt Nam hiện đại làm yếu tố cơ bản cho việc phát triển nhanh, bền vững phải gắn
tăng trưởng kinh tế với cải thiện đời sống nhân dân phát triển văn hoá, giáo dục,
thực hiện tiến bộ và cơng bằng xã hội. Nếu cơng nghiệp hố, hiện đại hố là vì sự
nghiệp phát triển con người, thì con người phải được coi là giá trị tối cao.
Cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam có thành công hay thất bại đều phụ
thuộc vào rất nhiều yếu tố, nhưng quan trọng là mỗi con người mang máu mủ là con
dân Việt Nam. Để có thể đáp ứng được điều đó chúng ta cần phải đầu tư đẻ phát
triển con người. Yếu tố hàng đầu phải là trí tuệ, nó biểu hiện khả năng áp dụng
những thành tựu của năm tháng nghiên cứu rồi từ đó phát triển nên nhiều thứ mới,
tiên tiến hơn cho cuộc sống, làm chủ được kĩ thuật cơng nghệ. Có năng lực đưa ra

lựa chọn và giải pháp tổ chức thực hiện.
Tuy nhiên để mặt trái của cơng nghiệp hóa hiện đại hóa là sự quan hệ của con
người đối với tự nhiên, là vấn đề cấp bách với mỗi quốc gia, mỗi cá nhân với sự tồn
tại của con người trên trái đất. Do đó mỗi cá nhân cần có trách nhiệm đối với môi
trường, không thể chỉ chú ý đến phát triển kinh tế mà còn phải ý thức bảo vệ mơi
trường.
Sự nghiệp cơng nghiệp hóa hiện đại hóa là vấn đề của mỗi cá nhân trong xã
hội. Chúng ta phải học tập theo các nước đã và đang phát triển, đưa việc giáo dục
14


lên chính sách hàng đầu. Việc thờ ơ trước giáo dục, coi thường tài năng, coi thường
thế hệ trẻ tương lai sẽ là lực cản rất lớn đối với quá trình cơng nghiệp hóa hiện đại
hóa đất nước.

2.3. Thực trạng và giải pháp cho vấn đề nguồn lực ở đất
nước ta hiện nay:
Để thực hiện thành cơng q trình cơng nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,
chúng ta phải sử dụng đúng nguồn lực trong đó nguồn lực con người là nguồn lực
quan trọng nhất. Muốn sử dụng tốt nguồn lực này chúng ta phải hiểu rõ thực trạng
và tiềm năng của nó. Khi đó chúng ta mới có thể khắc phúc và phát triển nguồn
nhân lực được.
2.3.1.

Thực trạng

Nhìn thực trạng nguồn lực nước ta hiện nay không thể không có những băn
khoăn. Bên cạnh những ưu thế như, lực lượng lao động dồi dào. Con người Việt
Nam cần cù chịu khó, thơng minh và sáng tạo có khả năng vận dụng và thích ứng
nhanh, thì những hạn chế về mặt chất lượng người lao động, sự bất hợp lý về phân

công lao động được đào tạo trong các lĩnh vực sản xuất và những khó khăn trong
phân bổ dân cư cũng không phải là nhỏ. Mặt khác người lao động Việt Nam còn hạn
chế về thể lực, sự phát triển về phương diện sinh lý và thế lực dường như còn chững
lại, hơn nữa người lao động nước ta nói chung văn hố cịn kém, lao động cơng
nghiệp quen theo kiểu sản xuất nhỏ và lao động giản đơn.
Cùng với việc chuyển sang nền kinh tế thị trường thực trạng đội ngũ cán bộ tri
thức đặc biệt là tri thức cao. Việt Nam đang đặt ra một vấn đề được giải quyết đó là
sự già hố của đội ngũ trí thức. Điều đó gây nên sự hẫng hụt cán bộ khoa học kế
cận. Trong khi số người có học vấn cao giảm thì số sinh viên tốt nghiệp đại học và
cao đẳng khơng tìm được việc làm lại tăng lên, phải chăng chúng ta đã quá thừa
những người có học vấn. Sự thừa thãi đó chính là tác động của mặt trái của kinh tế
thị trường. Nếu chúng ta khơng có một nỗ lực phi thường bằng hành động thực tế
15


trong việc xây dựng và sử dụng nguồn lực lao động thì sự nghiệp cơng nghiệp hố,
hiện đại hố khó có thể thực hiện được thành cơng, và đó cũng là lý do vì sao nhiều
nhà khoa học kêu gọi phải tiến hành một cuộc cách mạng về con người mà thực chất
là cách mạng về chất lượng lao động mỗi bước tiến của "cách mạng con người" sẽ
đem lại những thành tựu to lớn cho q trình cơng nghiệp hố hiện đại hố.
2.3.2. Giải pháp
Nói đến nguồn lực con người là nói đến sức mạnh trí tuệ tay nghề. Phương
hướng chủ yếu của đổi mới giáo dục - đào tạo là phục vụ đắc lực cho công cuộc phát
triển đất nước, tức là phải tạo ra được nguồn lực con người. Các trường chuyên
nghiệp và đại học tập trung vào đào tạo những nguồn nhân lực đủ khả năng tiếp cận
công nghệ tiên tiến, công nghệ như báo cáo chính trị đại hội VIII đã chỉ ra. Phải mau
chóng làm cho khoa học và công nghệ trở thành nền tảng của cơng nghiệp hố, hiện
đại hố. Giáo dục đại học phải kết hợp với nghiên cứu khoa học, phát triển khoa học
cả về cơ bản và ứng dụng. Bảo đảm tập trung đào tạo đội ngũ nhân lực cho cơng
nghiệp hố, hiện đại hố với diện đại trà, đồng thời đặc biệt chú ý tới mũi nhọn - có

chính sách phát hiện bồi dưỡng và sử dụng người tài để nhanh chóng tăng cường đội
ngũ nhân lực có trình độ và năng lực cao, từ các nghệ nhân làm các nghề truyền
thống đến các chuyên gia công nghệ cao. Giáo dục và đào tạo kết hợp chặt chẽ với
khoa học kỹ thuật cơng nghệ mới có thể đóng góp vào phát huy nguồn lực con
người, tuy nhiên một yếu tố mà ngày nay con người cần phải hoàn thiện đó là cần
coi trọng mặt đạo đức nhân cách của nguồn lực con người.
Muốn có nguồn lực con người đáp ứng được công cuộc đổi mới ở nước ta hiện
nay, cùng với sự giáo dục nhà trường và xã hội nhằm tạo nên những con người phát
triển về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo
đức là động lực của sự nghiệp cơng nghiệp hố, hiện đại hố, đồng thời là mục tiêu
của chủ nghĩa xã hội. Vậy mọi chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước cần
phải quán triệt việc chăm sóc, bồi dưỡng và phát triển nhân tố con người. Mỗi con
người chúng ta phải biết phấn đấu trong học tập, lao động, nâng cao tri thức và nhận
16


thức cá nhân, đồng thời học tập và noi theo tấm gương chủ tịch Hồ Chí Minh, phát
huy những phẩm chất cao quý của con người Việt Nam và góp phần trong công cuộc
đổi mới và xây dựng đất nước.

17


CHƯƠNG 3: TỔNG KẾT
Chủ nghĩa xã hội do con người, vì con người. Do vậy hình thành mối quan hệ
đúng đắn về con người về vai trò của con người trong sự phát triển xã hội nói chung
trong xã hội, xã hội chủ nghĩa nói riêng là một ván đề không thể thiếu được của thế
giới quan Mac - Lenin.
Ở nước ta, con đường cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước là điều tất yếu để
nước ta phát triển và hội nhập với thế giới đưa nước ta từ một nước kém phát triển

thành nước đạt được nhiều thành tựu to lớn trên nền kinh tế và xã hội. Tuy vậy, để
sự nghiệp cơng nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước được thành cơng thì chúng ta cần
một tư tưởng thơng suốt, phù hợp với hồn cảnh đất nước và tư tưởng Mac-Lenin có
thể đáp ứng được điều đó qua đó có thể thấy rằng những thành tựu chúng ta đạt
được qua những năm tháng phấn đấu đó đều nhờ tư tưởng Mac đã đáp ứng được
mọi yêu cầu được phân tích ở trên.
Cho tới nay tuy nước ta đã đạt được những thành tựu đáng kể nhưng đời sống
vật chất tinh thần của đại đa số, người dân cịn thiếu. Do vậy lý luận chủ nghĩa Mác
Lênin nói chung và quan điểm chủ nghĩa Mác Lênin về con người là kim chỉ nam để
hướng đất nước ta cần phải đi đâu, làm gì và làm như thế nào, để thực hiện thành
cơng cơng cuộc cơng nghiệp hố hiện đại hóa đất nước, có như vậy chúng ta mới
vượt qua được cái ngưỡng của nghèo nàn và lạc hậu, đưa nước ta đến một tầm cao
mới, ngang tầm với các cường quốc năm châu.

18


TÀI LIỆU THAM KHẢO:
/>Cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước: />
19