Tài liệu Trăm thứ giun pdf
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (125.96 KB, 6 trang )
Trăm thứ giun
Giun đũa chó có tên khoa học là Toxocara canis, đó là một loại ký sinh
trùng hình ống dài giống như giun đũa ở người. Giun đũa chó sống ký sinh và phát
triển trong ruột chó, trứng theo phân chó ra ngoài, người ta nuốt phải trứng giun
đũa chó do chó được nuôi trong nhà phóng uế bừa bãi làm phát tán trứng giun
trong môi trường.
Trong cơ thể người, trứng giun đũa chó nở thành ấu trùng nhưng không
phát triển được thành giun trưởng thành do con người không phải là ký chủ của
nó. Ấu trùng có thể chu du khắp nơi trong cơ thể và có thể đến các cơ quan như
não, mắt, gan, phổi... và gây ra các triệu chứng bệnh ở các cơ quan này.
Người bị nhiễm giun đũa chó phần lớn không có triệu chứng gì. Một số có
thể có triệu chứng như mệt mỏi, uể oải, ăn không ngon, đau bụng ngầm, sốt nhẹ,
mẩn ngứa ngoài da, sụt cân. Nếu bị nhiễm giun ở mắt có thể gây giảm thị lực, mù.
Nhiễm giun ở phổi gây viêm phổi chữa bằng kháng sinh hoài nhưng không hết.
Nhiễm giun ở não gây viêm não, nhức đầu, co giật.
Chẩn đoán nhiễm giun đũa chó chủ yếu bằng thử máu dùng xét nghiệm gọi
là test Elisa để tìm kháng thể chống lại kháng nguyên của giun đũa chó.
Test Elisa có thể (+) hằng năm sau khi điều trị do kháng thể kháng ký sinh
trùng giun đũa có thể tồn tại trong máu hằng năm sau đó. Để điều trị nhiễm giun
đũa chó, người ta dùng Albendazole 400mg chia hai lần trong ngày và uống trong
2-3 tuần.
Giun lươn (tên khoa học là STRONGYLOIDES STERCORALIS).
Có khoảng 140 loài giun lươn, trong đó có 52 loài thường gặp, hầu hết các
loại này đều có thể gây bệnh cho người. Nơi nào có giun móc là nơi đó có giun
lươn.
- Giun lươn có ở nhiều nơi trên thế giới, chủ yếu là những vùng có khí hậu
nhiệt đới ẩm. Ngoài ra giun lươn còn xuất hiện ở những cộng đồng di dân và các
cựu chiến binh từ các nước có bệnh lưu hành.
Tại châu Á giun lươn có mặt ở hầu hết các quốc gia: Việt Nam, Lào,
Campuchia, Thái Lan, Ấn Độ, Trung Quốc, Nhật Bản, Philippines, Malaysia…
Ở Việt Nam tỉ lệ nhiễm giun lươn khoảng 1-2%, được xếp vào vùng nội
dịch của giun lươn, tập trung nhiều ở: Củ Chi, Thủ Đức, Hóc Môn, Long An, Bình
Dương, Sông Bé.
Giun lươn tồn tại trong cơ thể người hoặc ngoài môi trường tự do với ba
dạng: giun trưởng thành, trứng và ấu trùng, giun sinh sản, phát triển và lây nhiễm
theo các chu trình sau:
Giun lươn lây nhiễm cho người là do:
Tiếp xúc với đất có ấu trùng giun lươn, ấu trùng này đi xuyên qua da gây
bệnh, vì vậy giun lươn hay gặp ở những người thường hay tiếp xúc với đất: làm
rẫy, làm vườn, trồng cây kiểng, có thói quen hay đi chân đất…
Nguy hiểm hơn là hiện tượng tự nhiễm giun lươn làm cơ thể nhiễm lúc nào
cũng có giun lươn mặc dù họ đã nhiễm từ rất lâu, đôi khi từ mấy chục năm về
trước, nhưng không hề bị tái nhiễm từ bên ngoài.
Người nhiễm giun lươn có thể chia thành ba nhóm:
+ Nhóm mang mầm bệnh nhưng không có biểu hiện lâm sàng: nhóm này
thường chiếm đa số, bệnh nhân bị nhiễm giun lươn không có một biểu hiện nào cả,
tuy nhiên đây là một trong những nguồn lây nhiễm lớn trong cộng đồng. Bạn cũng
cần lưu ý rằng khi những người mang mầm bệnh này bị một bệnh lý nào đó làm
miễn dịch cơ thể họ suy yếu thì giun lươn sẽ bùng lên với nhiều triệu chứng nặng
nề thậm chí có thể đe dọa tính mạng.
+ Nhóm có biểu hiện tổn thương ở đường tiêu hóa và da:
Các biểu hiện ở đường tiêu hóa thường gặp là:
- Đau bụng: có thể đau ở bất cứ vị trí nào của bụng nhưng thường hay đau ở
vùng trên rốn và vùng bên phải vì vậy dễ bị chẩn đoán nhầm là đau bao tử, đau do
bệnh lý của gan mật.
- Đầy hơi, trướng bụng
- Tiêu chảy, tiêu phân mỡ, phân rất hôi tanh
- Ăn không ngon, sụt cân
- Ngứa hậu môn
Các biểu hiện ở da thường là:
- Đường ngoằn ngoèo ở da, thường ngang thắt lưng và quanh hậu môn
- Mề đay dị ứng kéo dài
Tam chứng nhiễm giun lươn là tiêu chảy, đau bụng và nổi mề đay
+ Nhóm nhiễm đa cơ quan: thường hay gặp ở những người có tình trạng
miễn dịch cơ thể suy yếu như: tiểu đường, suy dinh dưỡng, nghiện rượu, dùng các
loại thuốc ức chế miễn dịch như corticoid, thuốc điều trị ung thư, bệnh nhân bị ung
thư, nhiễm HIV, suy gan, suy thận… Ở nhóm này tình trạng nhiễm giun diễn tiến
nặng, gây bệnh cảnh phức tạp, nguy hiểm, nếu không được chẩn đoán và điều trị
kịp thời có thể dẫn đến tử vong.
Các triệu chứng nhiễm giun lươn nặng bao gồm:
- Tiêu hóa: gây viêm ruột, liệt ruột, tắc ruột, xuất huyết tiêu hóa, thủng ruột.
- Hô hấp: gây viêm phổi, xuất huyết phổi, suy hô hấp.
- Thần kinh: đây là một trong những tổn thương nặng nề, nguy hiểm nhất
và gây tử vong nhiều nhất của bệnh nhiễm giun lươn. Các bệnh cảnh có thể gặp là
viêm màng não, viêm não, abces não, động kinh, rối loạn tri giác…
- Da: gây hội chứng ấu trùng di chuyển ngoài da tạo ra những đường đỏ,
chạy ngoằn ngoèo dưới da, ban xuất huyết, chấm xuất huyết dưới da.
- Cơ quan khác: phì đại hạch, viêm nội tim mạc, viêm tụy, suy gan, suy
thận, đau khớp, viêm khớp, đau cơ, phù toàn thân.
Giun không chỉ xuất hiện trong dịch não tủy mà có thể có ở trong tiền
phòng hay thủy tinh thể của mắt và có thể ở trong động mạch phổi. Đặc biệt, bạch
cầu ái toan tăng cao trong máu ngoại vi và trong dịch não tủy.
Để chẩn đoán nhiễm giun lươn hiện nay có nhiều phương pháp như tìm
giun lươn trong phân và dịch cơ thể, test trong da, xét nghiệm máu, đặc biệt là
phương pháp huyết thanh miễn dịch men được ứng dụng rộng rãi hiện nay và dễ
thực hiện, và độ chính xác rất cao.
Điều trị giun lươn giống như điều trị giun đũa chó.
Giun đầu gai:tên khoa học là Gnathostomiasis. Có thể ký sinh cả ở động vật
trên cạn lẫn động vật dưới nước.
Giun Gnathostoma ký sinh chủ yếu ở chó, mèo, lợn, chồn, rái cá, vật chủ
trung gian thứ hai là các loài cá, lưỡng cư, bò sát.
