<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>

<b>NỘI DUNG 2: </b>

<b> Địa lý tỉnh Hồ Bình (10 tiết)</b>
 <b>1. Vị trí</b>

Hịa Bình là một tỉnh miền núi thuộc vùng tây bắc Việt Nam, có vị trí ở phía nam
Bắc Bộ, giới hạn ở tọa độ 200°19' - 210°08' vĩ độ Bắc, 104°48' - 105°40' kinh độ Đông,
tỉnh lỵ là thành phố Hịa Bình nằm cách trung tâm thủ đơ Hà Nội 73 km.

Tỉnh Hịa Bình nằm giáp ranh giữa 3 khu vực: tây bắc, đông bắc và Bắc Trung Bộ
của Việt Nam.

Địa giới Hịa Bình:

 phía bắc giáp với tỉnh Phú Thọ;

 phía nam giáp với các tỉnh Hà Nam, Ninh Bình;
 phía đơng và đơng bắc giáp với thủ đơ Hà Nội,

 phía tây, tây bắc, tây nam giáp với các tỉnh Sơn La, Thanh Hóa.
<b>2. Các đơn vị hành chính</b>

Hịa Bình gồm 1 thành phố và 10 huyện tổng cộng 214 phường, xã, thị trấn:
 Tỉnh lỵ Thành phố Hịa Bình

 Huyện Lương Sơn, huyện lỵ thị trấn Lương Sơn
 Huyện Cao Phong, huyện lỵ thị trấn Cao Phong
 Huyện Đà Bắc, huyện lỵ thị trấn Đà Bắc

 Huyện Kim Bôi, huyện lỵ thị trấn Bo
 Huyện Kỳ Sơn, huyện lỵ thị trấn Kỳ Sơn

 Huyện Lạc Sơn Huyện lỵ thị trấn Vụ Bản
 Huyện Lạc Thủy, huyện lỵ thị trấn Chi Nê
 Huyện Mai Châu huyện lỵ thị trấn Mai Châu
 Huyện Tân Lạc, huyện lỵ thị trấn Mường Khến
 Huyện Yên Thủy, huyện lỵ thị trấn Hàng Trạm

<b>3. Diện tích</b>

Diện tích tự nhiên tồn tỉnh là 4.662.5 km², chiếm 1,41% tổng diện tích tự nhiên của
Việt Nam. Thu nhập bình quân đầu người: 730 USD (tương đương 15.300.000 đồng)
(12/2011).

<b>4. Dân cư</b>

Hịa Bình có 832.543 dân (tháng 7/2009). Theo kết quả chính thức điều tra dân số ngày
01/04/2009 dân số tỉnh Hịa Bình chỉ có 786.964 người.

Theo thống kê dân số toàn quốc năm 1999, người Mường chiếm 63,3%; người Việt
(Kinh) chiếm 27,73%; người Thái chiếm 3,9%; ngườiDao chiếm 1,7%; người Tày chiếm
2,7%; người Mơng chiếm 0,52%; ngồi ra cịn có người Hoa

Với sự đa dạng về sắc tộc như vậy và đặc biệt gần với đồng bằng Bắc Bộ, cách thủ đô Hà
Nội chỉ khoảng từ 80 tới 100 km, kết hợp với các điều kiện địa hình, phong cảnh của tỉnh;
thì đây là tiềm năng lớn để phát triển du lịch.

<b>4. Khí hậu</b>

</div>
<span class='text_page_counter'>(2)</span><div class='page_container' data-page=2>

Bên cạnh đó, hệ thống sơng ngòi trên địa bàn tỉnh phân bố tương đối đồng đều với
các sông lớn như sông Đà,, sông Bưởi, sông Lạng, sơng Bùi...

Hịa Bình có khí hậu cận nhiệt đới ẩm, mùa đơng phi nhiệt đới khơ lạnh, ít mưa;
mùa hè nóng, mưa nhiều. Nhiệt độ trung bình hàng năm trên 23 °C. Tháng 7 có nhiệt độ
cao nhất trong năm, trung bình 27 - 29 °C, ngược lại tháng 1 có nhiệt độ thấp nhất, trung
bình 15,5 - 16,5 °C.

<b>Lịch sử tỉnh Hồ Bình (10 tiết)</b>

Tỉnh Hịa Bình được thành lập ngày 22 tháng 6 năm 1886 theo nghị định của Kinh
lược Bắc Kỳ với tên gọi là tỉnh Mường, tách phần đất có người Mường cư trú từ các
tỉnh Hưng Hóa, Sơn Tây, Hà Nội và Ninh Bình. Tỉnh lỵ đặt tại thị trấn Chợ Bờ (thuộc
châu Đà Bắc) nên cũng còn gọi là tỉnh Chợ Bờ, đến tháng 11 năm 1886 chuyển về xã
Phương Lâm (thuộc huyện Bất Bạt, phủ Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây lúc bấy giờ). Tháng
4 năm 1888 được đổi tên thành tỉnh Phương Lâm, do Công sứ Pháp cai trị. Ban đầu tỉnh
gồm cả Mộc Châu, Yên Châu và Phù Yên Châu (tháng 7năm 1888, cắt 3 châu này để nhập
vào Đạo Quan binh thứ tư, sau này thuộc Sơn La), cùng với vùng có dân tộc Mường thuộc
hai châu Thanh Sơn và Yên Lập (tháng 10 năm 1888, cắt 2 châu này về tỉnh Hưng Hóa).
Tên cơng sứ Pháp Rougery bị nghĩa quân Thanh Sơn đánh bại và giết chết ở sở tại.

Ngày 18 tháng 3 năm 1891Tồn quyền Đơng Dương ra nghị định đổi tên tỉnh
Phương Lâm thành tỉnh Hịa Bình với 6 châu: Lương Sơn, Kỳ Sơn, Lạc Sơn, Lạc Thủy,
Mai Châu (châu Mai) và Đà Bắc.

Ngày 24 tháng 10 năm 1908, châu Lạc Thủy chuyển sang tỉnh Hà Nam, và đến ngày 1
tháng 12 năm 1924, một số xã của Lạc Thủy được nhập vào phủ Nho Quan thuộc
tỉnh Ninh Bình. Cơng sứ Pháp đầu tiên là Regnier, phó sứ là Patrich.

Năm 1939, hợp nhất châu Mai (tức Mai Châu) và châu Đà Bắc thành châu Mai Đà.

Trong kháng chiến chống Pháp, Hịa Bình có 4 huyện: Lương Sơn, Kỳ Sơn, Lạc Sơn, Mai
Đà, riêng huyện Lạc Thủy vẫn thuộc tỉnh Hà Nam, sau này mới trả về Hịa Bình. Ba huyện

của Hịa Bình (Lương Sơn, Kỳ Sơn, Lạc Sơn) thuộc Liên khu 3, trong khi huyện Mai Đà
lại thuộc Liên khu Việt Bắc từ tháng 11 năm 1949 cho đến ngày 9 tháng 8 năm 1950 mới
trả về Liên khu 3.

Ngày 21 tháng 9 năm 1956, huyện Mai Đà chia thành 2 huyện: Đà Bắc ở phía bắc sơng
Đà và Mai Châu ở phía nam sơng Đà.

Ngày 15 tháng 10 năm 1957, huyện Lạc Sơn chia thành 2 huyện: Lạc Sơn và Tân Lạc.
Ngày 17 tháng 4 năm 1959, huyện Lương Sơn chia thành 2 huyện: Lương Sơn và Kim
Bôi.

Ngày 17 tháng 8 năm 1964, huyện Lạc Thủy chia thành 2 huyện: Lạc Thủy và Yên Thủy.
Ngày 27 tháng 12 năm 1975 tỉnh Hịa Bình hợp nhất với tỉnh Hà Tây thành tỉnh Hà Sơn
Bình. Theo Nghị quyết của Quốc hội khóa VIII kỳ họp thứ 9 ngày 12 tháng 8 năm 1991,
tỉnh Hà Sơn Bình tách ra thành 2 tỉnh Hịa Bình và Hà Tây. Khi đó tỉnh có diện tích là
4.697 km², với dân số 670.000 người, gồm thị xã Hịa Bình và 9 huyện: Đà Bắc, Mai
Châu, Lương Sơn, Kỳ Sơn, Lạc Sơn,Lạc Thủy, Kim Bôi, Tân Lạc, Yên Thủy.

Tháng 12 năm 2001, huyện Kỳ Sơn chia thành 2 huyện: Kỳ Sơn và Cao Phong.
Ngày 27 tháng 10 năm 2006, chuyển thị xã Hịa Bình thành thành phố Hịa Bình

</div>
<span class='text_page_counter'>(3)</span><div class='page_container' data-page=3>

<b>Phong cảnh du lịch Hịa Bình</b>

Hịa Bình là một tỉnh có khá nhiều những suối nước khống nóng, những thung lũng
hoang sơ huyền bí. Tiêu biểu nổi bật như:

 Suối nước khống Kim Bơi với nguồn nước phun lên ở nhiệt độ 360 °C, đủ tiêu

chuẩn dùng làm nước uống, để tắm, chữa bệnh.

 Thung lũng Mai Châu thuộc huyện lỵ Mai Châu là một thung lũng với đồng lúa và
những nếp nhà sàn được quy hoạch bảo tồn phục vụ du lịch.

 Đà Bắc- một huyện vùng cao thích hợp cho du khách tham quan du lịch sinh thái và

văn hóa. Đà Bắc với cảnh quan nguyên sơ yên ả, thơ mộng của thị trấn miền núi tây bắc.
Những hang động thiên tạo đa dạng hình thù có đỉnh Phù Bua bốn mùa mây phủ. Có bản
Nanh, bản Nưa của người Mường, người Dao và xen kẽ một số gia đình người Thái, với
những mái nhà sàn cổ.

 Lương Sơn - huyện cửa ngõ của tỉnh Hịa Bình, nới tiếp giáp giữa đồng bằng châu

thổ sông Hồng và miền núi tây bắc, với vị trí chỉ cách Hà Nội khoảng 40 km tiện lợi về
giao thông, là nơi tập trung rất nhiều khu du lịch sinh thái, địa điểm giải trí.

<b>Thuỷ điện</b>

Hịa Bình cũng là nơi đặt Nhà máy Thủy điện Hịa Bình cơng suất thiết kế đạt
1.920 megawatt. Đây là cơng trình do Liên xơ viện trợ cho Việt Nam. Cơng trình khởi
cơng ngày 6 tháng 11 năm1979, khánh thành ngày 20 tháng 12 năm 1994. Ngồi tác dụng
phát điện, nhà máy này cịn có chức năng ngăn lũ cho sông Hồng, cung cấp nước tưới tiêu
và cải thiện giao thông đường thuỷ.

<b>Nông nghiệp</b>

Nhiều vùng sản xuất hàng hóa chuyên canh nguyên liệu tập trung được phát triển và nhân
rộng như: vùng cam huyện Cao Phong; vùng mía tím huyện Tân Lạc, Cao phong; vùng gỗ,
luồng nguyên liệu ở huyện Đà Bắc, Mai Châu; vùng lạc, đậu ở huyện Lạc Sơn, Yên Thủy;
vùng cây dưa hấu ở huyện Lạc Thủy, Kim Bôi; vùng cây dược liệu ở Tân Lạc, Lạc Sơn;
vùng chè ở huyện Lương Sơn, Mai Châu, Đà Bắc.

<b>MAI CHÂU (10 tiết)</b>
 <b>Địa lí: (5 tiết)</b>

Mai Châu là một huyện vùng cao, nằm ở phía tây bắc tỉnh Hồ Bình, có toạ độ địa lý
200_{24’ – 20}0_{45’ vĩ bắc và 104}0_{31’ – 105}0_{16’ kinh đơng; phía đơng giáp huyện Đà Bắc}

và huyện Tân Lạc, phía tây và phía nam giáp huyện Quan Hóa của tỉnh Thanh Hóa, phía
bắc giáp huyện Mộc Châu (của tỉnh Sơn La).

Huyện Mai Châu có 1 thị trấn huyện lỵ (Mai Châu) và 22 xã: Cun Pheo, Bao La, Piềng
Vế, Xăm Khòe, Mai Hịch, Vạn Mai, Mai Hạ, Chiềng Châu, Nà Phòn, Nà Mèo, Tòng
Đậu, Đồng Bảng, Phúc Sạn, Tân Sơn, Tân Mai, Ba Khan, Thung Khe, Noong Luông, Pù
Bin, Hang Kia, Pà Cị,Tân Dân.

Huyện Mai Châu có tổng diện tích: 564,54 km², dân số 55.663 người (7/2009). mật độ
dân số là 98,6 người/km2. Địa hình Mai Châu khá phức tạp, bị chia cắt nhiều bởi hệ thống
khe, suối và núi cao. Theo đặc điểm địa hình, có thể chia thành hai vùng rõ rệt:

- Vùng thấp phân bố dọc theo suối Xia, suối Mùn và quốc lộ 15, có diện tích gần 2.000 ha,
địa hình tương đối bằng phẳng, đất đai màu mỡ.

</div>
<span class='text_page_counter'>(4)</span><div class='page_container' data-page=4>

Mai Châu thấp dần theo chiều từ tây bắc xuống đơng nam. Ở vị trí cửa ngõ của vùng Tây
Bắc, khí hậu của vùng Mai Châu chịu ảnh hưởng rõ rệt của chế độ gió mùa tây bắc, mang
sắc thái riêng của khí hậu nhiệt đới núi cao, bức xạ của vùng tương đối thấp, số giờ nóng
trong ngày vào mùa hè là 5 - 6 giờ, mùa đông là 3 - 4 giờ. Độ ẩm trung bình năm đạt 82%.
Khí hậu Mai Châu một năm có hai mùa rõ rệt. Mùa mưa kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10,
lượng mưa tập trung nhiều nhất từ tháng 7 đến tháng 9, bình qn có 122 ngày mưa/năm,
cao nhất là 146 ngày, chịu ảnh hưởng nhiều của bão lốc và gió Lào. Trong mùa mưa có
gió nam ln bổ sung độ ẩm và hơi nước, cường độ gió tương đối mạnh. Mùa khơ kéo dài

từ tháng 11 năm trước đến tháng 4 năm sau với khí hậu khơ hanh, độ ẩm xuống thấp, có
ngày có sương muối, sương mù và mưa phùn giá rét. Biến động nhiệt độ trong ngày cao.
Hướng gió thịnh hành là gió mùa đơng bắc.

Lớp đất ở Mai Châu chủ yếu gồm các loại đất đỏ và đất mùn. Chỉ riêng hai nhóm
đất này đã chiếm tới 92,02% diện tích tự nhiên. Đất có kết cấu tốt, độ phì nhiêu tự nhiên
tương đối cao. Hệ đất đai ở Mai Châu được hình thành trên nền đá cổ hoặc trẻ, phát sinh
trên các loại đá trầm tích biến chất (phiến thạch, sa thạch, đá vơi mácma trung tính). Bên
cạnh các loại đất đồi núi, trên lãnh thổ Mai Châu cịn có một số loại đất feralít biến đổi do
trồng lúa nước và đất phù sa. Mai Châu có nguồn tài nguyên rừng khá phong phú, chủ yếu
là các kiểu rừng tự nhiên với nhiều loài cây nhiệt đới, gồm các loại gỗ quý (lát hoa, sến...),
các loại cây đặc sản có giá trị (sa nhân, song....), các loại tre, nứa, luồng...

Mai Châu có hệ thống sơng, suối khá dày đặc, là nguồn cung cấp nước phong phú
phục vụ sản xuất và sinh hoạt của nhân dân. Ngoài hai con sông lớn chảy qua là sông Đà
và sông Mã, ở Mai Châu cịn có 4 con suối lớn là suối Xia dài 40 km, suối Mùn dài 25 km,
suối Bãi Sang dài 10 km và suối Cò Nào dài 14 km cùng với nhiều khe, lạch, mạch nước,
hệ thống các ao, hồ tự nhiên và nhân tạo.Tuy nhiên, do địa hình có độ dốc lớn nên khả
năng trữ nước của hệ thống sông, suối ở Mai Châu kém. Vào mùa khô, một số xã thường
lâm vào tình trạng thiếu nước trầm trọng như Noong Lng, Thung Khe. Ngược lại, chính
vì mất rừng và địa thế dốc đã tạo điều kiện hình thành lũ qt có sức tàn phá ghê gớm sau
các trận mưa lớn trong mùa lũ.

Hệ thống núi đá của Mai Châu là nguồn đá nguyên liệu dồi dào cung cấp cho ngành
xây dựng cũng như các ngành sản xuất vật liệu xây dựng. Một số xã ở vùng cao như Pù
Bin, Noong Lng, Nà Mèo cịn rải rác có vàng sa khống với trữ lượng khơng lớn.Được
thiên nhiên ưu đãi, cảnh quan môi trường ở Mai Châu rất đẹp, với núi non hùng vĩ, thảm
rừng được bảo vệ luôn giữ màu xanh tươi.

Ngoài ra, Mai Châu từ lâu đã nổi tiếng với những di tích, danh thắng là điểm thu hút

đông đảo khách du lịch như: hang Láng, bản Lác (Chiềng Châu), hang Khoài, bản Bước
(Xăm Kh), xóm Hang Kia (Hang Kia),... Hang Khồi nằm ở núi Khồi, thuộc địa phận
xóm Sun, xã Xăm Kh. Đây là một di tích khảo cổ học, là di chỉ thuộc nền văn hố Hồ
Bình. Ngồi các di vật, trong hang cịn có dấu tích của bếp và mộ táng. Niên đại của hang
Khoài được xác định cách ngày nay khoảng 11.000 - 17.000 năm. Di tích này đã được Bộ
Văn hố - Thơng tin cấp bằng cơng nhận di tích khảo cổ học vào năm 1996. Hang Láng
nằm ở núi Chua Luông, thuộc Bản Lác, xã Chiềng Châu, được phát hiện và khai quật vào
năm 1976.

</div>

<!--links-->
<a href=' />