SINH DỤC
+, DC rộng
+, Mạc treo buồng trứng
+, DC tròn
+, DC treo buồng trứng
+, DC riêng buồng trứng
1. BUỒNG TRỨNG:
Vị trí: Hố buồng trứng của thành bên chậu hơng được giới hạn
+, Sau: ĐM chậu trong
+, Trước: Thừng ĐM rốn
+, Trên: ĐM chậu ngồi
Sau lần sinh đầu thì buồng trứng khơng trở về vị trí ban đầu
Hình thể:
+, 2 mặt: ngoài + trong
+, 2 đầu: đầu tử cung+ đầu vòi
+, 2 bờ: Bờ tự do+ bờ mạc treo buồng trứng
Liên quan:
+, Mặt ngoài: áp vào phúc mạc mặt bên chậu hơng
+, Mặt trong:
+, Tua và phễu vịi tử cung( muốn thấy phải kéo tử cung lên) và ruột non
+, ở buồng trứng phải còn liên quan với manh tràng
+, ở buồng trứng trái liên quan với đại tràng sigma
+, Đầu tử cung hướng về phía tử cung có dây chằng riêng buồng trứng bám
+ Đầu vòi hướng về phễu vòi tử cung và là nơi bám của dây chằng treo buồng trứng
+, Bờ mạc treo: hướng ra trước và là nơi bám của mạc treo buồng trứng
Các phương tiện giữ buồng trứng:
- Mạc treo buông trứng: nối mặt sau dây chằng rộng với bờ mạc treo buồng trứng)
- DC riêng buông trứng: từ sừng tử cung đến đầu tử cung của buồng trứng( đội lá
sau lên thành 1 nếp)
- DC treo buồng trứng: từ thành bên chậu hông-> đầu vòi, chứa mạch máu, TK đi
vào và rời khỏi buồng trứng
2. Vịi tử cung: có 2 vịi dài 11 cm , mỗi vòi đi dọc 1 bên của dây chằng rộng, từ lỗ tử cung
của vòi-> lỗ bụng của vòi
- Hướng đi:
+, Đầu tiên ra ngoài và xuống dưới -> đầu tử cung của buồng trứng sau đó ra
ngồi và lên trên -> đầu vòi của buồng trứng
+, Cuối cùng chạy vào trong xuống dưới tận cùng bằng các tua phủ lên mặt trong
buồng trứng
+, Có 4 đoạn: phễu, bóng,eo vịi, kẽ( phần tử cung của vòi)
1. Phễu vòi: phần loe rộng ở đầu ngồi vịi tận cùng bằng hơn 10 tua chùm lên
mặt trong buồng trứng
+, trung tâm phễu vòi là lỗ bụng thông vào ổ phúc mạc( ổ phúc
mạc ở nữ khơng kín)
2. Bóng vịi: dài nhất( chiếm hơn nửa chiều dài) có lịng rộng nhất, thành mỏng
nhất, là vị trí hay xảy ra sự thụ tinh
3. Eo vịi: thành dày và lòng hẹp nhất của vòi tử cung
+, phần tử cung của vòi đi trong thành tử cung đầu trong là lỗ tử
cung của vịi
3. TỬ CUNG
- Hình quả lê: 3 phần: thân, eo, cổ tử cung
- Phần lồi lên trên ra trước của tử cung là đáy tử cung
1. Thân tử cung:
+, dẹt theo chiều trước sau có 2 mặt bang quang và ruột
+ 2 bờ trên
+, 1 đáy
+, 2 sừng( chỗ vòi tử cung cắm vào tử cung)
- Liên quan:
+, Thân tử cung:
+, Mặt bàng quang:
Hướng ra trước và xuống dưới tựa lên mặt trên bang quang
Phúc mạc phủ mặt bang quang xuống đến ngang eo tử cung lật lên và
phủ mặt trên bang quang tạo túi cùng bang quang- tử cung
+, Mặt ruột:
Hướng lên trên và ra sau liên quan đến ruột non và đại tràng sigma
Phúc mạc phủ mặt ruột: phủ hết mặt ruột cổ tử cung và 1/3 trên
thành sau âm đạo rồi lật lên phủ trực tràng tạo túi cùng trực tràng- tử
cung( Dougles)
Qua túi cùng liên quan với trực tràng
+, Hai bờ bên thân tử cung khơng có phúc mạc bọc vì tại đây phúc mạc tử
cung liên tiếp với 2 lá của dây chằng rộng
+, ĐM tử cung đi từ dưới lên dọc bên ngoài bờ trên thân tử cung, giữa 2 lá
dây chằng rộng
SỪNG TỬ CUNG:
- Nơi vòi tử cung cắm vào tử cung
- Ở trước dưới là chỗ bám của DC tròn
- Ở sau dưới là chỗ bám của dây chằng riêng buồng trứng
CỔ TỬ CUNG:
- Đường bám của âm đạo vào cổ tử cung( chếch xuống dưới và ra trước) chia cổ tử
cung thành 2 phần: phần trên âm đạo, phần âm đạo
1. Phần trên âm đạo:
Mặt trước khơng có phúc mạc phủ và dính với đáy bàng quang bằng 1
lớp mơ liên kết
Mặt sau có phúc mạc phủ liên quan với trực tràng qua túi cùng tử
cung trực tràng
2 bờ bên liên quan với ĐM tử cung và niệu quản,( 2 thành phần bắt
chéo nhau cách cổ 1,5 cm), niệu quản bắt chéo sau ĐM
2. Phần âm đạo: khơng có gì đặc biệt
- Hình thể trong: gồm 2 phần : buồng tử cung+ cổ tử cung thông với nhau qua lỗ
trong tử cung
1. Buồng tử cung:
Hình tam giác: với 2 góc bên là 2 lỗ tử cung của vịi, góc dưới là lỗ
trong tử cung( lỗ trong giải phẫu tương ứng với chỗ nối giữa thân và
cổ
Ống cổ tử cung:
+, Hình thoi( rộng nhất ở giữa thuôn về 2 đầu)
+, Đầu trên thông với buồng tử cung qua lỗ trong
+, Đầu dưới thông với âm đạo qua lỗ ngồi
( Lỗ trong mơ học là nơi chuyển tiếp biểu mô của 1/3 trên cổ tử cung
và 2/3 dưới cổ tử cung)
- Cấu tạo: 3 lớp : Phúc mạc + cơ+ niêm mạc
1. Phúc mạc tử cung không bọc hết bề mặt tử cung( Trà mặt trước cổ trên âm
đạo , 2 bờ bên và phần âm đạo của côt tử cung
2. Niêm mạc: biến đổi theo chu kì kinh
3. Cơ: 3 lớp: Cơ dọc+ Cơ nối + Cơ vịng( Riêng cổ tử cung chỉ có cơ dọc và cơ
vòng)
PHƯƠNG TIỆN GIỮ TỬ CUNG:
1. Thân tử cung:
DC tròn: Bám vào sừng tử cung chạy ra trước và sang bên đến lỗ bẹn
sâu, đi qua ống bẹn và tận cùng ở môi lớn
DC rộng: Là tấm phúc mạc gồm 2 lá nối phúc mạc tử cung với phúc
mạc thành bên chậu hơng
+, Có 4 bờ, 2 mặt, 3 phần
+, 4 bờ:
+, Bờ trong: liên tiếp vơí phúc mạc tử cung dọc bờ bên
+, Bờ ngoài: nơi DC rộng lật lên liên tiếp với phúc mạc thành bên chậu
hông
+, Bờ trên: bọc vòi tử cung
+, Bờ dưới: Rộng ra thành nền DC rộng, nơi dây chằng rộng quặt ra
trước , ra sau liên tiếp phúc mạc sàn chậu, đi dưới nền dậy chằng rộng
là niệu quản và Đm Tử cung
+, 2 mặt:
+Mặt trước: bị dây chằng tròn đội lên thành nếp
+, Mặt sau: nối với buồng trứng bằng mạc treo buồng trứng
+, 3 phần:
+, mạc treo buồng trứng
+, mạc treo vòi tử cung
+, mạc treo tử cung
2. Cổ tử cung: 3 đôi dây chằng:
DC tử cung – cùng
+, Đi từ mặt sau cổ tử cung đến trước xương cùng đội phúc mạc lên
thành nếp tử cung- trực tràng
DC mu – cổ tử cung
DC ngang cổ tử cung : nối mặt bên cổ tử cung với thành bên chậu
hông=> Được cho là DC khỏe nhất quan trọng nhất để giử tử cung
CẤP MÁU:ĐM tử cung+ ĐM buồng trứng
ĐM tử cung tách ra từ ĐM chậu trong đi qua 3 đoạn:
+, Đoạn đi xuống ở thành bên chậu hông
+, ĐOạn qua đáy DC rộng đi ngang từ thành bên chậu hông đến gần
bờ bên cổ tử cung bắt chéo trước niệu quản
+, Đoạn tử cung đi lên dọc bờ bên thân tử cung đi theo đường xoăn
hình lị xo-> dưới sừng tử cung tận cùng bằng 2 nhánh vòi tử cung và
buồng trứng
+, Phân nhánh:
+, Nhánh cho niệu quản
+, Nhánh cho âm đạo
+, Nhánh cho cổ tử cung
+, Các nhánh cho thân tử cung
(Là nguồn chính ni cơ quansinh dục nữ)
ĐM buồng trứng:
+, Tách từ ĐM chủ bụng đi xuống đến buồng trứng tận cùng bằng 2
nhánh: nhánh vòi tử cug+ nhánh buồng trứng
+, các nhánh nối với ĐM tử cung
+, Nhánh buồng trứng trong DC treo buồng trứng