Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (105.15 KB, 14 trang )
<span class='text_page_counter'>(1)</span>Tuaàn daïy: 3 Baøi 3 Tieát : 9 Ngaøy daïy:. SÔN TINH, THUÛY TINH (Truyeàn thuyeát). I. Muïc tieâu: Giuùp HS: 1. Kiến thức: - Nhân vật và sự kiện trong truyền thuyết Sơn Tinh, Thủy Tinh. - Cách giải thích hiện tượng lũ lụt xảy ra ở đồng bằng Bắc Bộ và khát vọng của người Việt cổ trong việc chế ngự thiên tai lũ lụt bảo vệ cuộc sống của mình trong một truyền thuyết. - Những nét chính về nghệ thuật của truyện: sử dụng nhiều chi tiết kì lạ, hoang đường 2. Kyõ naêng: - Rèn kỹ năng đọc – hiểu văn bản truyền thuyết theo đặc trưng thể loại. - Nắm bắt các sự kiện chính trong truyện. - Xaùc ñònh yù nghóa cuûa truyeän. - Kể lại được truyện 3. Thái độ: - Lồng ghép giáo dục môi trường ở phần củng cố - Giaùo duïc HS bieát baûo veä cuoäc soáng cuûa mình, bieát taàm quan troïng cuûa coâng taùc trò thuûy. II. Troïng taâm: Noäi dung, ngheä thuaät, yù nghóa cuûa truyeàn thuyeát Sôn Tinh, Thuûy Tinh III. Chuaån bò: 1. Giáo viên : - Đọc – hiểu - phân tích văn bản. - Tranh Sôn Tinh, Thuûy Tinh - Baûng phuï ghi boá cuïc 2. Học sinh : Soạn bài trước ở nhà IV. Tieán trình: 1 Ổn định tổ chức: - Kiểm diện HS lớp 6A5: 2. Kieåm tra mieäng: Caâu 1: Keå laïi truyeän “Thaùnh Gioùng”? Neâu noäi dung yù nghóa truyeän? (8ñ) Đáp án: - HS kể tóm tắt câu chuyện - Ý nghĩa: Truyền thuyết Thánh Gióng ca ngợi hình tượng người anh hùng đánh giặc tiêu biểu cho sự trỗi dậy của truyền thống yêu nước, đoàn kết, tinh thần anh dũng, kiên cường của dân tộc ta.. Câu 2: Văn bản Sơn Tinh Thủy Tinh có những nhân vật nào? Ai là nhân vật chính?(2đ) Đáp án: Có các nhân vật sau: Vua Hùng Vương, Mị Nương, các Lạc hầu, Sơn Tinh, Thủy Tinh. Trong đó nhân vật chính là Sơn Tinh, Thủy Tinh. 3. Bài mới: GV giới thiệu bài: “Sơn Tinh, Thuỷ Tinh” là thần thoại cổ đã được lịch sử hoá thành truyền thuyết tiêu biểu và nổi tiếng trong chuỗi truyền thuyết về thời đại các vua Hùng. Truyện giàu giá trị về nội dung cũng như nghệ thuật . Một số nhà thơ đã lấy cảm hứng, hình tượng từ tác phẩm này để sáng taùc thô ca..
<span class='text_page_counter'>(2)</span> HOẠT ĐỘNG CỦA GV VAØ HS NOÄI DUNG BAØI HOÏC Hoạt động 1: Đọc-Tìm hiểu văn bản I. Đọc- hiểu văn bản: - GV hướng dẫn đọc: Rõ ràng, mạch lạc, nhấn 1. Đọc: mạnh các chi tiết li kỳ, thuần tưởng tượng. Cần thể hiện lời đối thoại của nhân vật. Đoạn đầu đọc chậm rãi, đoạn sau nhanh gấp, nhất là đoạn tả cuộc giao chiến giữa hai thần. Đoạn cuối trở lại chậm, bình tónh. GV đọc mẫu , gọi HS đọc - nhận xét cách đọc - Giáo viên nhận xét chung, sửa sai 2. Keå: GV hướngdẫn HS tóm tắt văn bản 3. Chuù thích: - HS đọc chú thích SGK/33 ? Truyeän Sôn Tinh, Thuûy Tinh thuoäc truyeàn thuyeát thời đại nào? -Thuộc nhóm truyền thuyết thời đại Hùng Vương ? Truyện bắt nguồn từ đâu? - Truyện bắt nguồn từ thần thoại cổ được lịch sử hoá thành truyền thuyết GV hướng dẫn HS lưu ý một số từ khó sgk/33 ?Văn bản gồm mấy đoạn ? Mỗi đoạn thể hiện nội dung gì? - Gồm ba đoạn : (bảng phụ) +Đoạn 1: “Từ đầu… mỗi thứ một đôi”: Vua Hùng keùn reå +Đoạn 2: “Tiếp theo… thần nước đành rút quaân”:Sôn Tinh, Thuûy Tinh caàu hoân vaø cuoäc giao tranh cuûa hai vò thaàn. +Đoạn 3: Còn lại : Sự trả thù hàng năm về sau của Thuûy Tinh vaø chieán thaéng cuûa Sôn Tinh II. Phaân tích vaên baûn: Hoạt động 2: Phân tích văn bản ? Trong truyện có bao nhiêu nhân vật? giữa ST 1. Hình dáng và tài năng hai thần: vaø TT ai laø nhaân vaät chính? Vì sao? - Hình daùng: kì dò nhöng oai ? Hình dánh của hai thần có gì khác thường? phong. Điều đó nói lên ý gì? - Taøi naêng kì laï: hoâ möa goïi gioù, O Coù caùc nhaân vaät: vua Huøng, Mò Nöông, Sôn dời non lấp bể. Tinh, Thuyû Tinh, caùc Laïc Haàu. Nhân vật chính : ST và TT vì cả hai thần đều được nói đến suốt câu chuyện, Hình dáng 2 thần được miêu tả kì dị nhưng oai.
<span class='text_page_counter'>(3)</span> phong. Cả hai thần đều có tài năng kì lạ. Sôn Tinh: thaàn nuùi ; Thuûy Tinh: thaàn bieån ? Vua Huøng keùn reã baèng caùch naøo? Sính leã nhaø 2. Vua Huøng keùn reã: vua ñöa ra coù gì kì laï? - Baèng caùch thi taøi daâng leã vaät ? Qua sính leã cho thaáy nhaø vua coù thieân vò ai sớm. khoâng? - Sính leã kì laï: “Voi 9 ngaø, gaø 9 O Thiên vị ST vì sính lễ là những thứ có ở trên cựa, ngựa 9 hồng mao” cạn, phải mang đến sớm. 3. Cuộc giao tranh giữa 2 vị thần: @ Học sinh đọc doạn: “Hôm sau …..đành rút quaân veà” ?)Vì sao TT chủ động dâng nước đánh ST? O Vì đến sau không cưới được vợ -- > Tự ái, muốn chứng tỏ quyền lực. ? Trận đánh của TT diễn ra như thế nào?Kết quả - Dieãn ra quyeát lieät ai thaéng? - Keát quaû: Sôn Tinh chieán thaéng. O“Thần hô mưa gọi gió….thành một biển nước”. ? Em hình dung cuoäc soáng theá gian seõ ra sao neáu TT đánh thắng ST? O Thế gian ngập nước không còn sự sống con người. ? Dù bị thua nhưng TT năm nào cũng nhớ thù xưa dâng nước đánh ST. Theo em, TT tượng trưng cho sức mạnh nào của thiên nhiên? O Hiện tượng lũ lụt, thiên tai. ? ST choáng laïi TT vì lyù do gì? O Tự bảo vệ hạnh phúc gia đình, bảo vệ đất đai và cuộc sống muôn loài trên mặt đất. ? ST đã thắng và luôn thắng TT, theo em ST tượng trưng cho sức mạnh nào? O Sức mạnh chế ngự thiên tai lũ lụt của nhân daân ta. ?Theo dõi cuộc giao tranh giữa ST và TT em thấy chi tieát naøo noåi baät nhaát? Vì sao? O Chi tiết: “Nước sông dâng lên cao bao nhiêu, đồi núi cao lên bấy nhiêu”. Vì miêu tả được tính chất ác liệt của cuộc chiến tranh, thể hiện sức mạnh bền bỉ chống lại thiên tai đầy gay go của nhaân daân ta. ? Ñaèng sau caâu chuyeän moái tình Sôn Tinh, Thuûy Tinh và nàng Mị Nương em thấy cốt lõi lịch sử gì về hiện thực cuộc sống cũng như khát vọng nào.
<span class='text_page_counter'>(4)</span> của người Việt cổ lúc bấy giờ? - Cốt lõi lịch sử: phản ánh hiện thực cuộc sống lao động vật lộn với thiên tai, lũ lụt hằng năm của dân cư đồng bằng Bắc Bộ. Qua đó thấy được khát vọng của họ trong việc chế ngự thiên tai, baûo veä cuoäc soáng cuûa mình. ? Truyện kể năm nào TT cũng dâng nước đánh ST. theo em, người xưa đã mượn truyện này để giải thích hiện tượng nào của nước ta? O Hiện tượng mưa gió bão lụt xảy ra ở đồng bằng Bắc Bộ thuở các vua Hùng. ? ST luôn thắng TT, điều đó phản ánh sức mạnh và mơ ước gì của nhân dân? O Phản ánh sức mạnh và mơ ước chiến thắng thieân tai cuûa nhaân daân. ? Ngoài ý nghĩa trên, truyện còn có ý nghĩa nào khác gắn với thời đại dựng nước của các Vua Huøng? O Ca ngợi công lao trị thuỷ của ông cha ta. ? Neâu ngheä thuaät cuûa vaên baûn? - Gợi ý: về cách xây dựng hình tượng nhân vật, cách kể chuyện, tạo sự việc như thế naøo?. @Học sinh đọc ghi nhớ SGK/34 Hoạt động4: Hướng dẫn luyện tập @ Học sinh đọc bài tập phần luyện tập, Giáo viên hướng dẫn học sinh về nhà làm bài 1,2,3. 4. YÙ nghóa vaên baûn: - Giải thích hiện tượng mưa bão, lũ lụt. - Thể hiện sức mạnh, ước mơ chế ngự thiên tai, bảo vệ cuộc sống của người Vieät coå.. 5. Ngheä thuaät: - Xây dựng hình tượng nhân vật mang daùng daáp thaàn linh - Tạo sự việc hấp dẫn Dẫn dắt, kể chuyện, lôi cuốn, sinh động @Ghi nhớ: (Sgk/34) III/ Luyeän taäp: @ Baøi taäp 1,2,3 (Sgk/34). 4. Caâu hoûi vaø baøi taäp cuûng coá: Câu 1: GV treo tranh ở hình 1 (sgk/32): Hãy cho biết bức tranh miêu tả chi tiết nào trong truyeän? Haõy ñaët teân tranh. Đáp án: Bức tranh thể hiện cuộc giao tranh quyết liệt của hai vị thần. Có thể đặt tên tranh: Cuộc giao tranh giữa hai vị thần Câu 2: Em có nhận xét gì về cuộc sống của người Việt cổ với cuộc sống của người dân tỉnh miền Trung trong mùa mưa lũ hiện này? Em sẽ làm gì để hạn chế thiên tai lũ lụt? Đáp án: - Nói chung tình hình mưa lũ hiện nay vẫn còn và ngày càng nặng nề, phức tạp…. - Mỗi người phải có ý thức bảo vệ môi trường, trồng cây gây rừng, coi trọng công tác phòng thủy…(GV lồng ghép giáo dục môi trường cho HS) 5. Hướng dẫn HS tự học:.
<span class='text_page_counter'>(5)</span> * Đối với bài học ở tiết này: - Đọc và kể tóm tắt truyện. Hoàn chỉnh BT1,2,3 - Hoïc thuoäc noäi dung phaân tích - Đọc bài đọc thêm ( sgk/ 34 ) * Đối với bài học ở tiết sau: Chuẩn bị:”Nghĩa của từ”: + Nghĩa của từ là gì? + Cách giải thích nghĩa của từ + Làm bài tập vào vở soạn V. Ruùt kinh nghieäm: a. Đồ dùng dạy học: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ b. Noäi dung: ....................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ c. Phöông phaùp: ................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................ d. Hướng khắc phục: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ Tuaàn daïy: 3 Baøi 3 Tieát : 10 Ngaøy daïy:. NGHĨA CỦA TỪ. I. Muïc tieâu: Giuùp HS : 1. Kiến thức: - Hiểu và biết thế nào là nghĩa của từ. Một số cách giải thích nghĩa của từ . 2. Kỹ năng: - Rèn kỹ năng giải thích nghĩa của từ. - Dùng từ đúng nghĩa trong nói và viết - Tra từ điển để hiểu nghĩa của từ 3. Thái độ: Giáo dục HS ý thức dùng từ một cách có nghĩa trong văn nói và viết II. Trọng tâm: Nghĩa của từ và cách giải thích nghĩa của từ III. Chuaån bò: 1. Giáo viên : Kiến thức về nghĩa của từ. - Baûng phuï ghi BT nhanh, ví duï SGK 2. Học sinh : Soạn bài trước ở nhà. IV. Tieán trình: 1. Ổn định tổ chức: - Kiểm diện HS: Lớp 6A5: 2. Kieåm tra mieäng : Câu 1: Thế nào là từ thuần Việt ? Thế nào là từ mượn ? Cho ví dụ . ( 8đ ) Đáp án: - Từ thuần Việt: Là những từ do nhân dân ta sáng tạo ra. VD: ăn uống.
<span class='text_page_counter'>(6)</span> - Từ mượn: Là những từ mà chúng ta vay mượn của tiếng nước ngoài để biểu thị những sự vật hiện tượng, đặc điểm mà tiếng Việt chưa có từ thích hợp để biểu thị . VD: Pi-a-noâ, thuûy. Câu 2: Nêu nghĩa của từ tập quán? (2đ) Đáp án: Tập quán: thói quen của một cộng đồng được hình thành từ lâu trong đời sống, được mọi người làm theo. 3. Bài mới: GV giới thiệu bài: Tiết trước chúng ta đã đi vào tìm hiểu thế nào là từ mượn. Tiết này chúng ta sẽ đi vào tìm hiểu nghĩa của từ. HOẠT ĐỘNG CỦA GV VAØ HS Hoạt động 1: Nghĩa của từ GV treo baûng phuï ghi vd sgk/35 - GV gọi HS đọc . - GV cho HS thaûo luaän baøn caâu hoûi ( 05 phuùt ) ? Moãi chuù thích treân goàm maáy boä phaän? ? Boä phaän naøo trong chuù thích neâu leân nghóa cuûa từ ?Nghĩa của từ ứng với phần nào trong mô hình dưới đây ?. NOÄI DUNG BAØI HOÏC I. Nghĩa của từ là gì ?. HÌNH THỨC NOÄI DUNG. - HS thảo luận xong, đại diện các nhóm trình bày. - Caùc nhoùm khaùc nhaän xeùt, boå sung - GV choát yù cô baûn : + Mỗi chú thích có 02 bộ phận: từ và bộ phận giải thích Phần bên trái: Các từ in đậm cần giải nghĩa. Phần bên phải: Nội dung giải thích nghĩa của từ. + Bộ phận bên phải: Nêu lên nghĩa của từ + Nghĩa của từ ứng với phần nội dung . ? Như vậy, cho biết nghĩa của từ là gì? - HS trình bày ghi nhớ.. - Nghĩa của từ là nội dung mà từ biểu thị. * GHI NHỚ SGK/35 Hoạt động 2: Cách giải nghĩa của từ II. Cách giải thích nghĩa của từ: - GV gọi HS đọc lại 03 ví dụ ở mục I. - taäp quaùn : thoùi quen cuûa moät coäng ? Trong các chú thích trên, nghĩa của từ tập quán đồng , hình thành từ lâu đời trong đời được giải thích bằng cách nào ? sống, được mọi người làm theo - taäp quaùn : Giaûi thích baèng caùch neâu khaùi nieäm maø Giaûi thích baèng caùch neâu khaùi nieäm từ biểu thị . mà từ biểu thị ..
<span class='text_page_counter'>(7)</span> ? Ba từ : lẫm liệt, hùng dũng, oai nghiêm có thể thay thế cho nhau được không ? - Coù, vì chuùng khoâng laøm cho noäi dung thoâng baùo và sắc thái ý nghĩa trang trọng trong câu thay đổi . ? Những từ có thể thay thế cho nhau được gọi là từ gì mà chúng ta đã học? - Từ đồng nghĩa. ? Vậy từ lẫm liệt, nao núng được giải thích nghĩa baèng caùch naøo ? - laãm lieät , nao nuùng : Giaûi thích baèng caùch duøng từ đồng nghĩa . ? GV cho HS giải thích nghĩa từ : trung thực ? - trung thực : là thật thà, thẳng thắn . ? Từ trung thực được giải nghĩa theo cách nào ? - Dùng từ đồng nghĩa. ? Tìm từ trái nghĩa với từ cao thượng ? - cao thượng: là không nhỏ nhen, ti tiện. ? Từ Cao thượng được giải nghĩa theo cách nào? - Dùng từ trái nghĩa . ? Vậy có mấy cách giải thích nghĩa của từ? - Gọi HS đọc ghi nhớ. Hoạt dộng 3: Luyện tập - GV hướng dẫn HS về nhà làm BT1 - Gọi HS đọc BT2, 3,4 GV chia lớp làm 4 nhóm (thảo luận 3 phút) Nhoùm 1: BT 2 Nhoùm 2: BT3 Nhoùm 3,4: 4 Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét GV sửa sai. - laãm lieät : huøng duõng, oai nghieâm Giải thích bằng cách dùng từ đồng nghĩa . - nao núng : lung lay, không vững lòng tin ở mình nữa Giải thích bằng cách dùng từ đồng nghĩa .. - Cao thượng: là không nhỏ nhen, ti tiện. Dùng từ trái nghĩa . * GHI NHỚ (SGK ) III. Luyeän taäp: 1. 2. - Học tập: Học và luyện tập để có hiểu bieát, coù kyõ naêng. - Học lỏm: nghe hoặc thấy người ta làmrồi làm theo, chứ không được ai trực tieáp daïy baûo. - Học hỏi: tìm tòi, hỏi han để học tập - Học hành:học văn hoá, có thầy, có chương trình, có hướng dẫn. 3. a. Trung bình b. Trung gian c. Trung nieân 4. - Giếng: hố đào sâu vào lòng đất để lấy nước dùng.( KN) - Rung rinh: chuyển động qua lại, nhẹ.
<span class='text_page_counter'>(8)</span> nhaøng, lieân tieáp.( KN) - Hèn nhát: trái với dũng cảm. ( Trái nghóa). 4. Caâu hoûi vaø baøi taäp cuûng coá: Câu 1: Thế nào là nghĩa của từ ? Có mấy cách giải thích nghĩa cũa từ ? Đáp án: Nghĩa của từ là nội dung mà từ biểu thị. Có hai cách giải thích nghĩa của từ . - Trình bày khái niệm mà từ biểu thị. - Đưa ra những từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với từ cần giải thích. Bài tập: Khi giải thích nghĩa của từ cầu hôn: Xin được lấy vợ , là đã giải nghĩa của từ theo caùch naøo? A. Dùng từ trái nghĩa với từ cần được giải thích B. Trình bày KN mà từ biểu thị. C. Dùng từ đồng nghĩa với từ cần được giải thích D. Miêu tả hành động kết hợp với trình bày KN mà từ biểu thị. Đáp án: B 5. Hướng dẫn HS tự học: *Đối với bài học ở tiết này: - Đọc lại toàn bộ nội dung bài học . - Học thuộc ghi nhớ. - Laøm BT 1, 5 * Đối với bài học ở tiết sau: Soạn bài : “ Sự việc và nhân vật trong văn tự sự“. + Đặc điểm của nhân vật và sự việc trong văn tự sự + Trả lời câu hỏi SGK/37,38 V. Ruùt kinh nghieäm: a. Đồ dùng dạy học: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ b. Noäi dung: ....................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ c. Phöông phaùp: ................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................ d. Hướng khắc phục: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ Tuaàn daïy: 3 Baøi 3 Tieát : 11,12 Ngaøy daïy: I. Muïc tieâu: Giuùp HS :. SỰ VIỆC VAØ NHÂN VẬT TRONG VĂN TỰ SỰ.
<span class='text_page_counter'>(9)</span> 1. Kiến thức : - Nắm được hai yếu tố then chốt của tự sự: Sự việc và nhân vật. - Hiểu được vai trò của sự việc và nhân vật trong văn bản tự sự. - Hiểu được ý nghĩa, mối quan hệ giữa sự việc và nhân vật trong văn tự sự. 2. Kỹ năng: - Chỉ ra được sự việc và nhân vật trong một văn bản tự sự - Xác định được nhân vật, sự việc trong một đề bài cụ thể 3.Thái độ: Giáo dục ý thức học tập, hiểu được tầm quan trọng của việc học văn (tự sự). II. Trọng tâm: Đặc điểm, vai trò của sự việc và nhân vật trong văn tự sự III. Chuaån bò: 1. Giáo viên : Kiến thức về sự việc và nhân vật trong văn tự sự. Bảng phụ ghi các sự việc trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh (sgk/37) 2. Học sinh : Đọc kỹ bài, trả lời các câu hỏi ở SGK/37,38. IV. Tieán trình: 1 Ổn định tổ chức: - Kiểm diện HS: Lớp 6A5: 2. Kieåm tra mieäng: Câu 1: Tự sự là gì ? Ý nghĩa của tự sự? (8đ) Đáp án: - Tự sự là phương thức trình bày một chuỗi các sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia rồi dẫn đến một kết thúc thể hiện một ý nghĩa. - Ý nghĩa: Tự sự giúp người kể giải thích sự việc, tìm hiểu con người, nêu vấn đề và bày tỏ thái độ khen, chê. Câu 2: Trong văn bản “Sơn Tinh, Thủy Tinh” có những sự việc nào? (2đ) Đáp án: Các sự việc trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh: 1. Vua Huøng keùn reå 2. Sơn Tinh, Thủy Tinh đến cầu hôn 3. Vua Huøng ra ñieàu kieän choïn reå 4. Sơn Tinh đến trước được vợ 5. Thủy Tinh đến sau, tức giận, dâng nước đánh Sơn Tinh 6. Hai bên giao chiến nhau hằng tháng trời, cuối cùng Thủy Tinh thua, rút về 7. Hằng năm, Thủy Tinh đền dâng nước đánh Sơn Tinh, nhưng đều thua 3. Bài mới: GV giới thiệu bài: Tiết học trước chúng ta đã tìm hiểu phương thức tự sự là trình bày một chuỗi sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng dẫn đến một kết thúc. Tiết này chúng ta đi vào tìm hiểu sự việc và nhân vật, cách lựa chọn sự việc và nhân vật sao cho có ý nghĩa. HOẠT ĐỘNG CỦA GV VAØ HS Hoạt động 1: Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự - GV treo bảng phụ ghi 7 sự việc trong truyện Sơn Tinh, Thuûy Tinh. NOÄI DUNG BAØI HOÏC I. Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự: 1. Sự việc trong văn tự sự:.
<span class='text_page_counter'>(10)</span> - GV gọi HS đọc ? Xem xét bảy sự việc trong truyện “ Sơn Tinh, Thuỷ Tinh “ Em hãy chỉ ra sự việc khởi đầu, sự việc phát triển, sự việc cao trào, sự việc kết thúc. Cho biết mối quan hệ nhân quả giữa chúng? - HS trả lời, HS nhận xét - GV choát yù cô baûn : - Mối quan hệ : Sự việc trước là nguyên nhân của sự việc sau. Cái sau là kết quả của cái trước và là nguyên nhân của cái sau nữa cứ thế cho đến hết truyện không bỏ bớt, không đảo lộn. - HS đọc phần 1b ( SGK) ? Chỉ ra các sự việc trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh (theo 6 yeáu toá SGK) - HS thaûo luaän nhoùm, trình baøy - HS nhaän xeùt, boå sung - GV choát yù : - Huøng Vöông, Sôn Tinh, Thuûy Tinh, Mî Nöông Nhaân vaät. - Ở Phong Châu Địa điểm. - Thời vua Hùng Thời gian. - Sự ghen tuông của Thủy Tinh Nguyên nhân. - Những trận đánh nhau của Sơn Tinh và Thủy Tinh Dieãn bieán. - Thuûy Tinh thua haøng naêm vaãn xaûy ra cuoäc chieán Keát quaû. ? Theo em , có thể xoá bỏ thời gian và địa điểm trong truyện được không ? - Không được, vì nếu thiếu thời gian cốt truyện sẽ thiếu sức thuyết phục. ?Việc giới thiệu Sơn Tinh có tài có cần thiết không? - Cần, vì như thế mới có thể chống chọi lại với Thuyû Tinh. ? Nếu bỏ sự việc vua Hùng ra điều kiện kén rể có được không ? - Không, vì không có lý do để hai thần tranh tài ? Vieäc Thuyû Tinh noåi giaän coù lyù hay khoâng ? - Raát coù lyù vì thaàn raát kieâu ngaïo vaø cho raèng mình khoâng keùm Sôn Tinh. * GV dieãn giaûng:. * Các sự việc trong truyện Sơn Tinh, Thuûy Tinh:. - (1): khởi đầu. - (2) (3) (4): Phaùt trieån. - (5) (6): Cao traøo - (7) : Keát thuùc.. - Sự việc trong tác phẩm tự sự cần có đủ 6 yeáu toá:.
<span class='text_page_counter'>(11)</span> - HS đọc mục 1c (SGK) ? Sự việc nào có thể hiện mối thiện cảm của người kể với Sơn Tinh và vua Hùng ? - Gioïng keå trang troïng, thaønh kính . ? Vieäc Sôn Tinh thaéng Thuyû Tinh nhieàu laàn, coù yù nghóa gì ? - Con người chiến thắng lũ lụt. ? Có thể để Thuỷ Tinh thắng Sơn Tinh được không ? - Không , vì như thế thì con người sẽ thất bại trước thieân nhieân. ? Có thể xoá bỏ sự việc “ Hằng năm Thuỷ Tinh lại dâng nước đánh Sơn Tinh “ được không ? - Không thể bỏ vì đó là sự việc giải thích hiện tượng lũ lụt xảy ra hàng năm ở nước ta. ? Vậy sự việc trong văn tự sự được trình bày như thế nào? Nó có vai trò như thế nào trong văn tự sự? - HS trả lời, GV chốt ý.. - Gọi HS đọc ghi nhớ SGK/36 Hoạt động 2: Nhân vật trong văn tự sự ? Trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh có những nhân vaät naøo? - Sôn Tinh, Thuûy Tinh, Mî Nöông, vua Huøng Vöông, Laïc haàu ? Ai laø nhaân vaät chính? - Sôn Tinh, Thuûy Tinh ?Ai laø nhaân vaät phuï?Coù caàn thieát khoâng? Coù theå boû được không? - Vua Hùng, Mị Nương, Lạc hầu là những nhân vật phu ïnhưng chúng ta không thể bỏ được vì họ giúp các nhân vật chính hoạt động, thể hiện ? Nhö vaäy, nhaân vaät laø gì?. + Nhaân vaät + Ñòa ñieåm + Thời gian + Nguyeân nhaân + Dieãn bieán + Keát thuùc. - Các sự việc được trình bày một cách cụ thể và phải được sắp xếp theo một trật tự, diễn biến có ý nghĩa. - Sự việc là yếu tố quan trọng, cốt lõi của tự sự, không có sự việc thì không có tự sự. * GHI NHỚ ( SGK/36 ) 2. Nhân vật trong văn tự sự:.
<span class='text_page_counter'>(12)</span> ? Có mấy loại nhân vật? ? Nhaân vaät chính, nhaân vaät phuï coù vai troø nhö theá naøo trong vaên baûn? - Nhân vật đóng vai trò chủ yếu trong việc thể hiện tư tưởng của văn bản Nhân vật chính. - Nhân vật chỉ giúp nhân vật chính hoạt động Nhaân vaät phuï (Raát caàn thieát). - GV gọi HS đọc mục 2b ? Nhân vật trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh được keå nhö theá naøo? - HS thaûo luaän baøn 3 phuùt, trình baøy: + Được gọi tên, đặt tên: Hùng Vương, Sơn Tinh, Thuûy Tinh… + Được giới thiệu lai lịch, tính tình, tài năng : Vua Hùng thứ 18, Mỵ Nương con vua Hùng, Sơn Tinh người vùng núi Tản có tài di chuyển núi đồi, Thủy Tinh người miền biển có tài gọi gió hô mưa. + Được kể việc làm, hành động: Sơn Tinh, Thủy Tinh bieåu dieãn pheùp laï. + Được miêu tả: miêu tả hành động 2 thần ? Nhân vật trong văn tự sự được kể như thế nào? - HS trả lời, GV chốt ý. - Gọi HS đọc ghi nhớ SGK. Heát tieát 1 chuyeån sang tieát 2 Hoạt động 2: Luyện tập - Học sinh đọc BT1,2 sgk/38 Giáo viên hướng dẫn học sinh làm tại lớp.. - Nhân vật là người làm ra sự việc, hành động, vừa là người được nói tới, biểu döông hay bò leân aùn. - Có nhiều loại nhân vật: nhân vật chính vaø nhaân vaät phuï, nhaân vaät chính dieän vaø nhaân vaät phaûn dieän….. * GHI NHỚ 2 ( SGK/38 ) II. Luyeän taäp: 1) BT1: - Vua Huøng keùn reã, gaõ naøng Mò Nöông. - Mò Nöông: Theo choàng veà nuùi. - Sôn Tinh: caàu hoân Mò Nöông, mang sính lễ đến trước, rước Mị Nương về núi, dùng phép lạ đánh với Thuỷ Tinh, càng đánh càng vững vàng. - Thuyû Tinh: caàu hoân Mò Nöông, mang sính lễ đến muộn, không rước được Mị Nương, dùng phép lạ đánh với Sơn Tinh, càng đánh càng thua phải rút.
<span class='text_page_counter'>(13)</span> quaân veà. a. Vai troø, yù nghóa cuûa caùc nhaân vaät: - Vua Huøng: NV phuï nhöng khoâng theå thiếu vì ông là người quyết định cuộc hôn nhân lịch sử. - Mò Nöông: NV phuï nhöng cuõng khoâng theå thieáu vì neáu khoâng coù naøng thì 2 nhân vật ST, TT không có xung đột dẫn đến câu chuyện. - Thuỷ Tinh: NV chính đối lập với ST, là hình ảnh thần thoại hoá sức mạnh cuûa baõo, luõ. - Sơn Tinh: NV chính đối lập với TT, là người anh hùng chống lũ lụt của nhân daân Vieät coå. b. Tóm tắt truyện theo sự việc của các nhaân vaät chính: - Vua Huøng keùn reã. - Hai thần đến cầu hôn. - Vua ra ñieàu kieän sính leã - ST đến trước rước được vợ, TT đến sau, đuổi theo cướp lại Mị Nương. - Trận đánh dữ dội giữa 2 thần. Kết quả: ST thắng, TT thua đành rút quân veà. - Hằng năm 2 thần vẫn đánh nhau nhöng TT luùc naøo cuõng thaát baïi. c. Vì sao truyện lại được đặt tên là “Sơn Tinh, Thuyû Tinh”: ñaët theo teân 2 thaàn, 2 nhaân vaät chính cuûa caâu chuyeän. Không nên đổi tên hkác vì: tên thứ nhất chưa nói rõ nội dung truyện, còn tên thứ 2 laø teân 2 nhaân vaät phuï. Coù theå ñaët theâm caùc teân khaùc: Baøi ca chieán thaéng baõo luït, chuyeän tình coå beân doøng soâng,… Baøi taäp 2: keå chuyeän: “Moät laàn khoâng vaâng lời” - Kể việc gì: Không vâng lời mẹ; - Bao giờ: : một buổi chiều chủ nhật - Ơû đâu: Tại nhà và ở trường: không vâng lời mẹ, đi tắm sông, bị chuột rút, bị cảm phaûi nghæ hoïc, hoái haän..
<span class='text_page_counter'>(14)</span> - Nhaân vaät chính: Baûn thaân em.. 4. Caâu hoûi vaø baøi taäp cuûng coá: Câu hỏi: Em có nhận xét gì về vai trò của sự việc và nhân vật trong văn bản tự sự? Đáp án: Sự việc và nhân vật trong văn bản tự sự là hai yếu tố then chốt, có quan hệ với nhau. 5. Hướng dẫn HS tự học: * Đối với bài học ở tiết này: - Đọc lại toàn bộ nội dung bài học . - Học thuộc ghi nhớ, nội dung bài học * Đối với bài học ở tiết sau: Soạn bài : “ Sự tích Hồ Gươm”: Chú ý đọc kỹ bài, trả lời các câu hỏi ở SGK. - Đọc và tóm tắt văn bản - Noäi dung, ngheä thuaät, yù nghóa vaên baûn V. Ruùt kinh nghieäm: a. Đồ dùng dạy học: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ b. Noäi dung: ....................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................ c. Phöông phaùp: ................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................ d. Hướng khắc phục: .......................................................................................................................... ............................................................................................................................................................ .............................................................................................................................................................
<span class='text_page_counter'>(15)</span>