Bài giảng Tổng quan về Quốc hội - TS. Nguyễn Sĩ Dũng
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (378.47 KB, 18 trang )
TỔNG QUAN VỀ QUỐC HỘI
Ts. Nguyễn Sĩ Dũng
1
NỘI DUNG
I. Những triết lý căn bản
II. Cách thức tổ chức công việc
III. Đội ngũ công chức của Quốc hội
2
I. Những triết lý căn bản
1) Quốc hội là cầu nối giữa người dân với Chính quyền
Đại diện:
• Tham vấn
• Thẩm định
• Quyết định
• Giám sát
Trách nhiệm giải trình:
• Báo cáo kết quả kỳ họp
• Giải thích chính sách,
pháp luật
Quốc hội
Chính quyền
Người dân
3
I. Những triết lý căn bản
2) Quốc hội là mắt xích quan trọng của quy trình ban
hành chính sách, pháp luật
Chính phủ
Quốc hội
- Hoạch định chính sách,
pháp luật
- Thẩm định & quyết chính sách,
pháp luật
- Triển khai chính sách,
pháp luật
- Giám sát việc thực hiện chính
sách, pháp luật
4
I. Những triết lý căn bản
3) Quốc hội là mắt xích quan trọng của hệ thống pháp
luật
Các nguồn lực và các cản trở
Các cơ quan xây dựng
pháp luật (Quốc hội)
Quy định
Phản hồi
Cơ quan
thực thi
pháp
luật
Quy định
Chế tài
Phản hồi
Đối tượng
điều chỉnh
Phản hồi
Các nguồn lực và các cản trở
Các nguồn lực và các cản trở
5
I. Những triết lý căn bản
4) Quốc hội là một trong những thiết chế đảm bảo
chế độ trách nhiệm
Quốc
hội
Trách nhiệm chính trị,
bất tín nhiệm
Chính
phủ,
hành
pháp
chính trị
Trách nhiệm
hình sự; dân
sự; hành
chính; kỷ
luật
Trách nhiệm chính trị,
bất tín nhiệm
Trách nhiệm pháp lý,
Chế tài
Cử tri
Hành chính cơng vụ
6
I. Những triết lý căn bản
5. Quốc hội là một trong những công cụ quan
trọng để bảo đảm sự minh bạch
Hoạt động theo chế độ công khai
Ban hành quyết định trên cơ sở tranh luận
Các đại biểu có những đặc quyền (giúp bảo đảm
tính độc lập)
7
I. Những triết lý căn bản
6. Các chức năng của QH gắn bó với nhau
Lập
pháp
Giám
sát
Quyết
định
các
vấn đề
quan
trọng
Trên nền tảng Đại diện
8
II. Cách thức tổ chức công việc
1. Các nguyên tắc cơ bản
2. Phiên họp toàn thể
3. Ban lãnh đạo Quốc hội
4. Hệ thống ủy ban
5. Các vị đại biểu Quốc hội
9
II. Cách thức tổ chức công việc
1. Các nguyên tắc cơ bản:
Quốc hội hoạt động theo chế độ hội nghị
Các vị đại biểu ngang quyền và đều có một lá phiếu
Quyết định trên cơ sở tranh luận (thảo luận)
Quyết định theo đa số
Quyền của thiểu số
10
II. Cách thức tổ chức cơng việc
2. Phiên họp tồn thể
Mục đích của phiên họp tồn thể:
Nghi lễ
Tranh luận về chính sách
Chất vấn
Biểu quyết
Chương trình nghị sự
Chuẩn bị cho phiên họp toàn thể
Thủ tục của phiên họp toàn thể
11
II. Cách thức tổ chức công việc
3. Ban lãnh đạo Quốc hội
Chức năng của Chủ tịch Quốc hội
Quyền và nghĩa vụ của Chủ tịch Quốc hội
Chức năng của Ủy ban thường vụ Quốc hội
Sự tương đồng và khác biệt giữa UBTVQH & ủy ban
điều hành của Quốc hội các nước trên thế giới
12
II. Cách thức tổ chức công việc
4. Hệ thống ủy ban
Ý nghĩa của hệ thống ủy ban
Bảo đảm sự chun mơn hóa của Quốc hội
Chuẩn bị các quyết định cho Quốc hội
Cầu nối giữa chính khách với giới chuyên gia và xã hội
dân sự
Nguyên tắc hoạt động của các ủy ban
Chủ nhiệm ủy ban
Báo cáo viên và các thành viên Ủy ban
13
II. Cách thức tổ chức công việc
5. Các vị đại biểu
Nền tảng bầu cử và hệ thống khuyến khích
Những việc các vị đại biểu có thể làm ở nghị trường
Tranh luận (thảo luận)
Chất vấn
Biểu quyết
Kiến nghị
Mặc cả
14
III. Đội ngũ công chức của Quốc hội
1. Các loại cơng chức của Quốc hội
2. Các địi hỏi đối với công chức của Quốc hội
15
III. Đội ngũ công chức của Quốc hội
1. Các loại công chức của Quốc hội
A. Công chức hiểu về việc vận hành chế định nghị viện
B. Công chức cung cấp thông tin và dịch vụ nghiên cứu
C. Công chức cung cấp các dịch vụ về tài chính và vật
chất kỹ thuật
16
III. Đội ngũ cơng chức của Quốc hội
2. Các địi hỏi đối với công chức của Quốc hội
Công chức của QH phải trung thực và hiệu năng
Mỗi loại công chức có những địi hỏi khác nhau
Cơng chức loại A phải hiểu về QH, cách thức tổ chức công
việc của Quốc hội, quy trình, thủ tục của QH
Cơng chức loại B và loại C phải giỏi về chun mơn của
mình
17
Xin trân trọng cảm ơn
sự theo dõi của Quý vị!
18
