Tải bản đầy đủ (.docx) (9 trang)

CHUYEN DE LUY THUA

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (102 KB, 9 trang )

<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>

<b>Một số dạng toán về luỹ thừa</b>


<b> trong chơng trình toán 6</b>




<b>---I- lý thuyết:</b>


Dựa vào một số kiến thức sau:
1) Định nghĩa luỹ thừa.


2) Các phÐp tÝnh vÒ luü thõa


3) Chữ số tận cùng của một luỹ thừa.
4) Khi nào thì hai luỹ thừa bằng nhau ?
5) Tính chất của đẳng thức, bất đẳng thức.
6) Tính chất chia hết.


7) TÝnh chất của những dÃy toán có quy luật.
8) HƯ thèng ghi sè.


<b>II- Bµi tËp:</b>


<b>1. ViÕt biĨu thøc dới dạng một luỹ thừa:</b>


<i> a) Phân tích các cơ số ra thừa số nguyên tố.</i>


<b>Bài 1: Viết biểu thøc sau díi d¹ng mét l thõa ( b»ng nhiỊu c¸ch nÕu cã). </b>
a) 410<sub> . 8</sub>15 <sub> b) 8</sub>2<sub> . 25</sub>3


<b>Bài giải:</b>


a) 410<sub>. 8</sub>15<sub> = (2</sub>2<sub>)</sub>10<sub> . (2</sub>3<sub>)</sub>15<sub> = 2</sub>20 <sub>. 2</sub>45<sub> = 2</sub>65


Ta thÊy 265<sub> = (2</sub>5<sub>)</sub>13<sub> = 32</sub>13


265<sub> = (2</sub>13<sub>)</sub>5 <sub> = 8192</sub>5


VËy ta cã 3 cách viết là:
410<sub> . 8</sub>15<sub> = 2</sub>65


410<sub> . 8</sub>15<sub> = 32</sub>13


410<sub> . 8</sub>15<sub> = 8192</sub>5


b) 82<sub> . 25</sub>3<sub> = (2</sub>3<sub>)</sub>2<sub> . (5</sub>2<sub>)</sub>3<sub> = 2</sub>6<sub>. 5</sub>6<sub> = 10</sub>6


Ta thÊy 106<sub> = (10</sub>2<sub>)</sub>3<sub> = 100</sub>3


106<sub> = (10</sub>3<sub>)</sub>2<sub> = 1000</sub>2


VËy ta có 3 cách viết là:
82<sub> . 25</sub>3 <sub>= 10</sub>6


82<sub> . 25</sub>3 <sub>= 100</sub>3


82<sub> . 25</sub>3 <sub>= 1000</sub>2


<i>b) Nhãm c¸c thõa sè mét cách thích hợp.</i>


<b> Bài 2 Viết biểu thøc sau díi d¹ng mét l thõa. </b>
( 2a3<sub>x</sub>2<sub>y) . ( 8a</sub>2<sub>x</sub>3<sub>y</sub>4<sub>) . ( 16a</sub>3<sub>x</sub>3<sub>y</sub>3<sub>) </sub>



<b>Bài giải:</b>
( 2a3<sub>.x</sub>3<sub>y ) . (8a</sub>2<sub>x</sub>3<sub>y</sub>4<sub>) . ( 16a</sub>3<sub>x</sub>3<sub>y</sub>3<sub>) </sub>


= (2.8.16) (a3<sub>. a</sub>2<sub>. a</sub>3<sub>) . ( x</sub>2<sub>x</sub>3 <sub>x</sub>3<sub>) . (y.y</sub>4<sub>.y</sub>3<sub>) </sub>


= 28<sub> .a</sub>8<sub>. x</sub>8<sub>. y</sub>8<sub> = (2axy)</sub>8


<b>Bµi 3: </b>Chøng tá r»ng mỗi tổng ( hiệu) sau đây là một số chính ph¬ng.
a) 32<sub> + 4</sub>2


b) 132<sub> -5</sub>2


c) 13<sub> + 2</sub>3<sub> + 3</sub>3<sub> + 4</sub>3


<b>Bài giải:</b>
a) 32<sub> + 4</sub>2<sub> = 9 + 16 = 25 = 5</sub>2


b) 132<sub> - 5</sub>2 <sub> = 169 - 25 = 144 = 12</sub>2


c) 13<sub> + 2</sub>3<sub> + 3</sub>3<sub> + 4</sub>3<sub> = (1 + 2 + 3 + 4)</sub>2 <sub> = 10</sub>2


<b>2- Tìm chữ số tận cùng của một luỹ thừa. </b>


<i>* Luỹ thừa có cơ số tận cùng đặc biệt ( x, y, </i><i>N) </i>


XO<i>n</i> <sub> = </sub> <sub>YO</sub> <sub> (n </sub><sub></sub><sub>N *)</sub>
<i>X</i>1<i>n</i> = <i>Y</i>1


<i>X</i>5<i>n</i> = <i>Y</i>5 (n N *)


<i>X</i>6=<i>Y</i>6 (n N *)


</div>
<span class='text_page_counter'>(2)</span><div class='page_container' data-page=2>

a) 42k<sub> ; 4</sub>2k + 1<sub>.</sub>


b) 92k<sub> ; </sub><sub>9</sub>2k + 1<sub> ( k </sub><sub></sub><sub> N</sub><sub>)</sub>


Bài giải:
a) Ta có: 42k<sub> = (4</sub>2<sub>)</sub>k<sub> = </sub>


(.. . 6)<i>k</i>=. . .6


42k + 1<sub> = (4</sub>2<sub>)</sub>k<sub> .4 = </sub> <sub>.. . 6 . 4=.. . 4</sub>


b) T¬ng tù ta cã: 92k<sub> = </sub> <sub>.. . 1</sub>


92k + 1<sub> = </sub> <sub>.. . 9</sub>


<b>Bài 2: Tìm chữ số tận cùng của các luỹ thừa sau.</b>
a) 22005<sub>; 3</sub>2006


b) 72007<sub> ; 8</sub>2007


<b>Bài giải:</b>
a) Ta có: 22005<sub> = (2</sub>4<sub>)</sub>501<sub> . 2 = </sub> <sub>.. . 6</sub>501<sub>. 2</sub>


=. .. 2


32006<sub> = (3</sub>4<sub>)</sub>501<sub> . 3</sub>2<sub> = </sub> .. . 1¿501. 9=.. . 9


¿



b) Ta cã: 72007<sub> = (7</sub>4<sub>)</sub>501<sub> . 7</sub>3<sub> = (</sub> <sub>.. . 1</sub> <sub>)</sub>501<sub>.3 = </sub> <sub>.. . 3</sub>


82007<sub> = (8</sub>4<sub>)</sub>501<sub> . 8</sub>3<sub> = (</sub> .. . 6


¿ ¿


501<sub> . 2 = </sub> <sub>.. . 2</sub>


<b>3. Tính giá trị biĨu thøc:</b>


<i> a) TÝnh theo quy t¾c thùc hiƯn phÐp tính:</i>


<b> Bài 1: Tính giá trị biểu thức sau. </b>
33<sub> . 9 - 3</sub>4<sub> . 3 + 5</sub>8<sub>. 5</sub>0<sub> - 5</sub>12<sub> : 25</sub>2


<b>Bài giải:</b>
33<sub> . 9 - 3</sub>4<sub>. 3 + 5</sub>8<sub> . 5</sub>0<sub> - 5</sub>12<sub> : 25</sub>2


= 35<sub> - 3</sub>5<sub> + 5</sub>8<sub>- 5</sub>8<sub> = 0 </sub>


<i>b) Sư dơng tính chất phép tính.</i>


<b>Bài 1: Tính giá trị biểu thức sau một cách hợp lý nhất.</b>
A = ( 256<sub> + 15</sub>6<sub> - 10</sub>6<sub> ) : 5</sub>6


B = 9 ! - 8 ! - 7 ! . 82


<b>Bµi gi¶i:</b>
A = ( 256<sub> + 15</sub>6<sub> - 10</sub>6<sub> ) : 5</sub>6



= ( 25: 5 )6<sub> + ( 15 : 5)</sub>6<sub> - (10:5) </sub>6


= 56 <sub> + 3</sub>6<sub> - 2</sub>6


= 15625 + 729 - 64 = 16290
B = 9 ! -8 ! - 7! .82


= 8 ! ( 9-1) - 8 ! 8
= 8 ! . 8 - 8! .8 = 0


<i>c) BiĨu thøc cã tÝnh quy lt.</i>


<b>Bµi 1: TÝnh tæng. </b>
A = 1 + 2 + 22<sub>+...+ 2</sub>100


B = 3 - 32<sub> + 3</sub>3<sub> - ... - 3</sub>100


<b>Bài giải:</b>
<b> A = 1 + 2 + 2</b>2<sub> + ...+ 2 </sub>100


=> 2A = 2 + 22<sub> + 2</sub>3<sub> + ...+ 2</sub>101


=> 2A - A = (2 + 22<sub> + 2</sub>3<sub> + ...+ 2</sub>101<sub> ) – (1 +2 + 2</sub>2<sub>+ ...+2</sub>100<sub>) </sub>


VËy A = 2101 <sub>- 1 </sub>


B = 3 - 32<sub> - 3</sub>3<sub> - ...- 3</sub>100


=> 3B = 32<sub> - 3</sub>3<sub> + 3</sub>4<sub> - ...- 3</sub>101



B + 3B = (3 - 33<sub> + 3</sub>3<sub>) - ...- 3</sub>100<sub>) + ( 3</sub>2<sub> - 2</sub>3<sub> +3</sub>4<sub> - ... - 3</sub>101<sub>)</sub>


4B = 3 - 3101


VËy B = ( 3- 3101<sub>) : 4</sub>


Bµi 2: TÝnh tæng


a) A = 1 + 52<sub> + 5</sub>4<sub> + 5</sub>6<sub> + ...+ 5</sub>200


b) B = 7 - 74<sub> + 7</sub>4<sub> -...+ 7</sub>301


</div>
<span class='text_page_counter'>(3)</span><div class='page_container' data-page=3>

25 A = 52<sub> + 5</sub>4<sub>+ ...+ 5</sub>202


25 A - A = 5202 <sub> - 1 </sub>


VËy A = ( 5202<sub> -1) : 24 </sub>


b) T¬ng tù B = 7


304<sub>+1</sub>
73+1


<b>Bµi 3: TÝnh </b>
A = 1


7 +
1
72 +



1


73 + ... +
1
7100


B = <i>−</i>4
5 +


4
52 -


4


53 + ...+
4
5200


<b>Bài giải:</b>
A = 1


7 +
1
72 +


1


73 + ... +
1


7100


7A = 1 + 1


7 +
1


72 + ... +
1
799


=> 7A - A = 1 - 1


7100


A =

(

1<i>−</i> 1


7100

)

: 6


B = <i>−</i>4
5 +


4
52 -


4


53 + ...+
4
5200



5B = -4 + 4


5 +
4


53 +...+
4
5201


B+5B = -4 + 4


5200


B =

(

<i>−</i>4+ 4


5200

)

: 6


<b>Bµi 3: TÝnh </b>
A = 25


28


+2524+2520+.. .+254+1
2530<sub>+25</sub>28<sub>+25</sub>26<sub>+.. .+25</sub>2<sub>+1</sub>


<b>Bài giải:</b>
Biến đổi mẫu số ta có:


2530<sub> + 25</sub>28<sub> + 25</sub>26<sub> +...+25</sub>2<sub> + 1 </sub>



= (2528<sub> + 25</sub>24<sub> + 25</sub>20<sub> + ...+1)+ ( 25</sub>30<sub> + 25</sub>26 <sub>+25</sub>22<sub>+...+25</sub>2<sub>) </sub>


= (2528<sub> + 25</sub>24<sub>+ 25</sub>20<sub>+...1) +25</sub>2<sub>. (25</sub>28<sub>+ 25</sub>26<sub>+ 25</sub>22<sub>+ ...+ 1) </sub>


= (2528<sub>+ 25</sub>24<sub> + 25</sub>20<sub>+ ...+1) . (1 + 25</sub>2<sub>) </sub>


VËy A = 1


1+252 =
1
626


<i>d) Sư dơng hƯ thống ghi sổ - cơ số g. </i>


<b>Bài 1: TÝnh </b>


A = 6 107<sub> + 5.10</sub>5<sub>+ 4.10</sub>3<sub>+2.10 </sub>


B = 12. 108<sub> + 17.10</sub>7 <sub>+ 5.10</sub>4<sub> + 3 </sub>


<b>Bài giải:</b>
A = 6.107<sub> + 5.10</sub>5<sub> + 4.10</sub>3 <sub> + 2.10</sub>


= 6.107<sub> + 0.10</sub>6<sub> + 5.10</sub>5<sub> + 0.10</sub>4<sub> + 4.10</sub>3<sub>+ 0.10</sub>2<sub>+ 2.10 + 0.10</sub>0


= 60504020


B = 12.108<sub> + 17 .10</sub>7<sub> + 5.10</sub>4<sub> + 3 </sub>



= (10+2) .108<sub>+ ( 10 +7).10</sub>7<sub>+5.10</sub>4<sub> + 3 </sub>


= 109<sub> + 2.10</sub>8<sub> + 10</sub>8<sub> + 7.10</sub>7 <sub>+ 5.10</sub>4<sub> + 3 </sub>


</div>
<span class='text_page_counter'>(4)</span><div class='page_container' data-page=4>

= 1370050003.
<b>4. Tìm x </b>


<i>a) Đa về cùng cơ số ( số mũ)</i>


<i>Bài1: Tìm x</i> <i>N biết</i>


a) 4x<sub> = 2</sub>x+1


b) 16 = (x -1)4


<b>Bµi gi¶i:</b>
a) 4x<sub> = 2</sub>x + 1


(22<sub>)</sub>x<sub> = 2 </sub>x + 1


22x<sub> = 2</sub>x+ 1


2x = x +1
2x- x = 1


x = 1
b) 16 = ( x -1)4


24<sub> = (x -1)</sub>4



2= x - 1
x = 2+1
x = 3


<b>Bài 2: Tìm </b><i>x</i> <i>N </i> biÕt
a) x10<sub> = 1</sub>x


b) x10<sub> = x </sub>


c) (2x -15)5<sub> = ( 2x -15)</sub>3


d) x2<sub><5</sub>


<b> Bài giải:</b>
a) x10<sub> = 1</sub>x


x10<sub> = 1</sub>10


x = 1
b) x10<sub> = x </sub>


x10<sub> - x = 0 </sub>


x.( x9<sub> - 1) = 0 </sub>


Ta có: x = 0 hoặc x9<sub> -1 =0 </sub>


Mà x9<sub> -1 = 0 </sub>


x9<sub> = 1</sub>9



x = 1


VËy x = 0 hc x =1
c) (2x -15)5<sub> = ( 2x -15)</sub>3


V× hai luü thõa b»ng nhau, có cơ số bằng nhau, số mũ khác nhau ( 0)
Suy ra 2x - 15 = 0 hc 2x - 15 = 1


+ NÕu 2x - 15 = 0


x = 15 : 2 N ( lo¹i)
+ NÕu 2x - 15 = 1


2x = 15 + 1
x = 8


d) Ta cã x2<sub> < 5 </sub>


vµ x2<sub></sub><sub> 0 => x</sub>2 <sub></sub> <sub>{</sub> <sub>0; 1 ; 2 ; 3 ; 4 </sub> <sub>}</sub>


Mặt khác x2<sub> là số chính phơng nên </sub>


x2<sub></sub> <sub>{</sub> <sub> 0 ; 1; 4 </sub> <sub>}</sub> <sub> hay x</sub>2 <sub></sub> <sub>{</sub> <sub> 0</sub>2<sub> ; 1</sub>2<sub> ; 2</sub>2 <sub>}</sub>


x  { 0; 1 ; 2 }


Dùa vµo bµi tËp SGK lớp 6
<b>Bài 4: Tìm x </b> N biÕt



a) 13<sub> + 2</sub>3<sub> + 3</sub>3<sub> + ...+ 10</sub>3<sub> = ( x +1)</sub>2


b) 1 + 3 + 5 + ...+ 99 = (x -2)2


</div>
<span class='text_page_counter'>(5)</span><div class='page_container' data-page=5>

( 1+ 2 + 3+...+ 10)2<sub> = ( x +1)</sub>2


552<sub> = ( x +1) </sub>2


55 = x +1
x = 55- 1
x = 54


b) 1 + 3 + 5 +...+ 99 = ( x -2)2

(

992<i>−</i>1+1

)



2


= ( x - 2)2


502<sub> = ( x -2 )</sub>2


50 = x -2
x = 50 + 2
x = 52


( Ta cã: 1 + 3 + 5+ ...+ ( 2n+1<sub>) = n</sub>2<sub>) </sub>


<b>Bài 5: Tìm 1 cặp</b> <b> x ; y </b><b> N thoả mÃn </b>
73<sub> = x</sub>2<sub> - y</sub>2



Ta thÊy: 73<sub> = x</sub>2 <sub>- y</sub>2


( 13<sub> + 2</sub>3<sub> + 3</sub>3<sub> +...+7</sub>3<sub>) - (1</sub>3<sub>+ 2</sub>3<sub>+ 3</sub>3<sub>+...+ 6</sub>3<sub>) = x</sub>2<sub> - y</sub>2


(1+ 2 + 3 + ...+ 7)2<sub> - (1 + 2 + 3 +...+ 6)</sub>2<sub> = x</sub>2<sub> - y</sub>2


282<sub> - 21</sub>2<sub> = x</sub>2<sub> - y</sub>2


Vậy 1 cặp x; y thoả mÃn lµ:
x = 28; y = 21


<i>b) Sư dơng chữ số tận cùng của một luỹ thừa.</i>


<b>Bài 1: T×m x ; y </b> N*<sub> biÕt. </sub>


x2<sub> = 1 ! + 2 ! + 3 ! + ...+ y! </sub>


<b>Bài giải:</b>
Ta thấy x2<sub> là một số chính phơng </sub>


Có chữ số tận cùng là 1 trong các chữ số 0 ; 1 ; 4 ; 5 ; 6 ; 9
Mµ:


+ NÕu y = 1


Ta cã x = 1 ! = 12<sub> ( TM) </sub>


+ NÕu y = 2


Ta cã: x2<sub> = 1 ! + 2! = 3 ( Lo¹i) </sub>



+ NÕu y = 3


Ta cã: x2<sub> = 1 ! + 2 ! + 3 ! = 9 = 3</sub>2<sub> ( TM) </sub>


x = 3
+ NÕu y = 4


Ta cã: x2<sub> = 1 ! + 2 ! + 3 ! + 4 ! = 33 ( lo¹i ) </sub>


+ NÕu y  5
Ta cã:


x2<sub> = ( 1 ! + 2 ! + 3 ! + 4 ! ) + ( 5! + 6! + ...y! ) </sub>


= .. . .. .3 + .. . .. . 0 = .. . .. .3 ( lo¹i)
VËy x = 1 vµ y = 1


x = 3 và y = 3
<b>Bài 2: Tìm x </b> N*<sub> biÕt. </sub>


A = 111....1 - 777 ...7 lµ sè chính phơng
2 x chữ số 1 x chữ số 7


<b>Bài giải:</b>
+ NÕu x = 1


Ta cã: A = 11 - 7 = 4 = 22<sub> (TM) </sub>


+ NÕu x > 1



Ta cã A = 111...1 - 777...7 = .. . .. .34  2
2x ch÷ sè 1 x ch÷ sè 7 mà .. . 34 4
Suy ra A không phải là số chính phơng ( loại)
Vậy x = 1


</div>
<span class='text_page_counter'>(6)</span><div class='page_container' data-page=6>

<b>Bài 1: Tìm x; y </b>N biÕt:
35x <sub> + 9 = 2. 5</sub>y


*)NÕu x = 0 ta cã:
350<sub> + 9 = 2.5</sub>y


10 = 2.5y


5y<sub> = 5 </sub>


y =1
*) NÕu x >0


+ NÕu y = 0 ta cã: 35x<sub> + 9 = 2.5</sub>0


35x<sub> + 9 = 2 ( v« lý) </sub>


+ NÕu y > 0 ta thÊy:


35x<sub> + 9 </sub><sub> 5 v× ( 35</sub>x<sub> 5 ; 9 </sub><sub> 5 ) </sub>


Mµ 2. 5y<sub> </sub><sub> 5 </sub> <sub>( vô lý vì 35</sub>x<sub> + 9 = 2.5</sub>y<sub>) </sub>


VËy x = 0 vµ y = 1



<b>Bài 2: Tìm a; b </b> Z biÕt.


( 2a + 5b + 1 ) (2a<sub> + a</sub>2<sub> + a + b ) = 105 </sub>


<b>Bµi gi¶i:</b>
*) NÕu a = 0 ta cã:


( 2.0 + 5b + 1) . (2101<sub> + 0</sub>2<sub> + 0 + b) = 105 </sub>


(5b + 1) . ( b + 1) = 105


Suy ra 5b + 1 ; b + 1  Ư (105) mà ( 5b + 1) 5 d 1
Ta đợc 5b + 1 = 21


b = 4 ( TM)
* NÕu a  0


Ta thÊy ( 2a + 5b + 1) . ( 2a<sub> + a</sub>2<sub> + a + b) = 105 </sub>


Là lẻ


Suy ra 2a + 5b + 1 và 2a<sub> + a</sub>2<sub> + a + b đều lẽ (*) </sub>


+ Nếu a chẵn ( a 0 ) và 2a<sub> + a</sub>2 <sub>+a + b lỴ </sub>


Suy ra b lỴ.Ta cã: 2a + 5b + 1 chẵn ( vô lý)
+ Nếu a lẻ


Tơng tự ta thấy vô lý


Vậy a = 0 và b = 4
<b>5. So sánh các số.</b>
1) Tính:


<b>Bài 1: So sánh 2 luỹ thừa sau: </b>
27<sub> và 7</sub>2


<b>Bài gi¶i:</b>
Ta cã: 27<sub> = 128 </sub>


72<sub> = 49 </sub>


Vì 128 > 49
nên 27<sub> > 7</sub>2


2) Đa về cùng cơ số ( hoặc số mũ)
<b>Bài 1: So sánh các luỹ thõa sau. </b>
a) 95<sub> vµ 27</sub>3


b) 3200<sub> và 2</sub>300


<b>Bài giải:</b>
a) Ta có: 95<sub> = (3</sub>2<sub>)</sub>5<sub> = 3</sub>10


273 <sub>= (3</sub>3 <sub>)</sub>3<sub> = 3</sub>9


V× 310<sub> > 3</sub>9


nªn 95<sub> > 27</sub>3



b) Ta cã: 3200<sub> = (3</sub>2<sub>)</sub>100<sub> = 9</sub>100


2300<sub> = (2</sub>3<sub>)</sub> 100<sub> = 8</sub>100


V× 9100<sub> > 8</sub>100


</div>
<span class='text_page_counter'>(7)</span><div class='page_container' data-page=7>

3) Dïng sè trung gian.


<b>Bµi 1: So s¸nh hai luü thõa sau: </b>
3111<sub> và 17</sub>14


<b>Bài giải:</b>


Ta thấy 3111 <sub>< 32</sub>11<sub> = (2</sub>5<sub>)</sub>11<sub> = 2</sub>55<sub> (1) </sub>


1714<sub> > 16</sub>14 = <sub>(2</sub>4<sub> )</sub>14<sub> = 2</sub>56 <sub> (2) </sub>


Tõ (1) vµ (2) 311<sub> < 2</sub>55<sub> < 2</sub>56<sub> < 17</sub>14


nªn 3111<sub> < 17</sub>14


<b>Bài 2: </b>Tìm xem 2100<sub> có bao nhiêu chữ số trong cách viết ở hệ thập phân </sub>


<b>Bài giải:</b>


Muốn biết 2100<sub> có bao nhiêu chữ số trong cách viết ở hệ thập phân ta so sánh </sub>


2100<sub> với 10</sub>30<sub> và 10</sub>31<sub>. </sub>


* So s¸nh 2100<sub> víi 10</sub>30



Ta cã: 2100<sub> = (2</sub>10<sub>)</sub>10<sub> = 1024 </sub>10


1030<sub> = (10</sub>3<sub>)</sub>10<sub> = 1000</sub>10


Vì 102410<sub> > 1000</sub>10


nên 2100<sub> > 10</sub>30<sub> (*) </sub>


* So s¸nh 2100<sub> víi 10</sub>31


Ta cã: 2100<sub> = 2</sub>31<sub> . 2</sub>69<sub> = 2</sub>31<sub> . 2</sub>63 . <sub>2</sub>6


= 231<sub> . (2</sub>9<sub>)</sub>7<sub> . (2</sub>2<sub>)</sub>3<sub> = 2</sub>31 <sub>.512</sub>7<sub> . 4</sub>3 <sub>(1) </sub>


1031 <sub>= 2</sub>31<sub> . 5</sub>31<sub> = 2</sub>31<sub> . 5</sub>28<sub>. 5</sub>3<sub> = 2</sub>31 <sub> (5</sub>4 <sub>)</sub>7<sub> . 5</sub>3


= 231<sub> . 625</sub>7<sub>. 5</sub>3 <sub>(2) </sub>


Tõ (1) vµ (2) ta cã:


231<sub> . 512</sub>7<sub> . 4</sub>3<sub> < 2</sub>31<sub> . 512</sub>7<sub> . 5</sub>3


Hay 2100<sub> < 10</sub>31<sub> ( **) </sub>


Tõ (*),( **) ta cã:


1031 <sub>< </sub> <sub>2</sub>100 <sub>< 10</sub>31


Sè cã 31 ch÷ sè nhá nhÊt Sè cã 32 ch÷ sè nhỏ nhất



Nên 2100<sub> có 31 chữ số trong cách viết ở hệ thập phân. </sub>


<b>Bài 3: So sánh A và B biết. </b>
a) A = 19


30
+5


1931+5 ; B =
1931


+5
1932+5


b) 2


18
<i>−</i>3


220<i>−</i>3 ; B =


220<i>−</i>3
222<i>−</i>3


c) A = 1+5+5


2


+. . .+59


1+5+52


+. . .+58 ; B =


1+3+32+.. .+39
1+3+32+.. .+38


<b>Bài giải:</b>
A = 19


30
+5
1931+5


Nªn 19A = 19 .(19


30
+5)
1931+5 =


1931+95
1931


+5 = 1 +
90
1931


+5


B = 19



31
+5
1932<sub>+5</sub>


nªn 19B = 19 .(19


31


+5)


1932


+5 =


1932+95


1932+5 = 1 +
90
1932+5


V× 90


1931


+5 >
90
1932


+5



Suy ra 1 + 90


1931+5 > 1 +
90
1932+5


</div>
<span class='text_page_counter'>(8)</span><div class='page_container' data-page=8>

b) A = 2


18
<i>−</i>3
220<i>−</i>3


nªn 22<sub> . A = </sub> 2
2


.(218<i>−</i>3)
222<i>−</i>3 =


220<i>−</i>12


220<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub> = 1 -
9
220<i>−</i>3


B = 2


20
<i>−</i>3
222<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub>



nªn 22.<sub>B = </sub> 2
2<sub>.</sub>


(220<i>−</i>3)


222<i>−</i>3 =


222<i>−</i>12


222<i>−</i>3 = 1-
9
222<i>−</i>3


V× 9


220<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub> >
9
222<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub>


Suy ra 1 - 9


220<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub> < 1-
9
222<i><sub>−</sub></i><sub>3</sub>


Hay 22<sub> A < 2</sub>2 <sub>B</sub>


Nªn A < B
c) Ta cã:


A = 1+5+5


2


+. . .+59
1+5+52+. . .+58 =
1+(5+52+. ..+59)


1+5+52<sub>+. ..+</sub><sub>5</sub>8 =


1+5(1+5+52+.. .+58)
1+5+52


+.. .+58 =


1


1+5+52<sub>+. . .+</sub><sub>5</sub>8+5>5(1)


T¬ng tù B = 1


1+3+32+.. .+38+3<4(2)


Tõ (1) vµ (2) Ta cã


A = 1


1+5+52+. . .+58 + 5 > 5 > 4 >


1



1+3+32+.. ..+38 + 3 =B


nªn A > B


<b>6. Chøng minh: </b>


1) Nhóm các số một cách thích hợp.
<b>Bài 1: Cho A = 1 + 3 +3</b>2 <sub>+...+3</sub>11


Chøng minh:
a) A ∶ 13
b) A 40


<b>Bài giải:</b>
a) A = 1 + 3 + 32<sub> + 3</sub>3 <sub>+ ...+ 3</sub>11


= 1+3 + 32<sub>) + (3</sub>3<sub>+ 3</sub>4<sub>+ 3</sub>5<sub>) + ...+ (3</sub>9<sub>+ 3</sub>10<sub>+ 3</sub>11<sub>) </sub>


= ( 1+ 3 +32<sub>) + 3</sub>3<sub> . (1 +3 + 3</sub>2<sub>) + ...+3</sub>9<sub>. (1 + 3 + 3</sub>2<sub>) </sub>


= 13 + 33 <sub>. 13 + ...+ 3</sub>9<sub> . 13 </sub>


= 13. ( 1+ 33<sub> + ... + 3</sub>9<sub> ) </sub>∶<sub> 13 </sub>


Hay A ∶ 13


b) A = 1 + 3 + 32<sub> + 3</sub>3<sub> + ...+ 3</sub>11


= ( 1 + 3 + 32<sub>+ 3</sub>3<sub>) + (3</sub>4<sub> + 3</sub>5<sub> +3</sub>6<sub> + 3</sub>7<sub>)+ (3</sub>8<sub> + 3</sub>9<sub>+ 3</sub>10<sub> + 3</sub>11<sub>) </sub>



= ( 1 + 3 + 32<sub>+ 3</sub>3<sub>) + 3</sub>4<sub>. (1 + 3 + 3</sub>2<sub>+ 3</sub>3<sub>) + 3</sub>8<sub>(1 + 3 + 3</sub>2<sub>+ 3</sub>3<sub>) </sub>


= 40 + 34<sub> . 40 + 3</sub>8<sub> . 40 </sub>


= 40 . ( 1 + 34<sub> + 3</sub>8<sub>) </sub>∶ <sub> 40 </sub>


Hay A ∶ 40


2) Thªm bít mét lợng thích hợp.
Bài 1: Cho 10k<sub> - 1 </sub>∶<sub> 19 ( k </sub><sub></sub><sub> N) </sub>


</div>
<span class='text_page_counter'>(9)</span><div class='page_container' data-page=9>

b) 103k<sub> - 1 </sub>∶ <sub>19 </sub>


<b>Bµi gi¶i:</b>
a) Ta cã:


102k<sub> - 1 = ( 10</sub>2k<sub> - 10</sub>k<sub>) + (10</sub>k<sub> - 1)</sub>


= 10k<sub> . ( 10</sub>k<sub> - 1) + ( 10</sub>k<sub> - 1) </sub>


= (10k<sub> - 1). ( 10</sub>k<sub> + 1) </sub>∶<sub> 19 v× 10</sub>k<sub> -1 </sub>∶ <sub>19</sub>


b) 103k<sub> - 1 = (</sub><sub>10</sub>3k<sub> - 10</sub>2k<sub> ) + (10</sub>2k<sub> - 1) </sub>


V× 10k<sub> - 1 </sub>∶<sub> 19 </sub>


102k<sub> - 1 </sub>∶<sub> 19 ( theo c©u a ) </sub>


3) Dùng chữ số tận cùng của luỹ thừa đặc biệt:


<b>Bài 1: Cho n </b>N ; n > 1


Chøng minh: <sub>2</sub>2<i>n</i>


+ 1 cã tËn cïng lµ 7
<b>Bài giải:</b>
Vì n > 1 nên 2n<sub> </sub><sub> 4 </sub>


Suy ra 2n<sub> = 4</sub>k<sub> ( k </sub><sub></sub><sub>N </sub>*<sub>) </sub>


Ta cã: <sub>2</sub>2<i>n</i>


+ 1 = 24k<sub> + 1 = (2</sub>4<sub>)</sub>k<sub> + 1 </sub>


= 16 k<sub> + 1 = </sub> <sub>.. . .6</sub> <sub> + 1 = </sub> <sub>.. . .7</sub>


</div>

<!--links-->

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay
×