Tải bản đầy đủ (.ppt) (60 trang)

Bài giảng Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin: Chương 8 - GV. Phạm Thị Ly

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (10.85 MB, 60 trang )



a. Khái niệm Nhà nước XHCN
- Nhà nước XHCN là tổ chức mà
thơng qua đó, Đảng của GCCN thực
hiện vai trị lãnh đạo của mình đối
với tồn xã hội; là một tổ chức chính
trị thuộc kiến trúc thượng tầng dựa
trên cơ sở kinh tế của CNXH; đó là 1
nhà nước kiểu mới, thay thế nhà
nước tư sản nhờ kết quả của cách
mạng XHCN; là hình thức chun
chính vơ sản được thực hiện trong
thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.


b. Đặc trưng, chức năng và nhiệm vụ của nhà nước XHCN

-Một là, Nhà nước XHCN vẫn giữ vai trò lãnh đạo của GCCN
thơng qua chính đảng của nó, nhưng không phải là công cụ để
đàn áp 1 GC nào đó mà thực hiện chính sách GC vì lợi ích của
tất cả những người lao động.
-Hai là, Nhà nước XHCN cũng là cơng cụ chun chính GC,
là bộ máy trấn áp của GCCN nhưng vì lợi ích của đa số nhân
dân lao động và chỉ là trấn áp đối với những kẻ chống đối, phá
hoại sự nghiệp cách mạng XHCN.


b. Đặc trưng, chức năng và nhiệm vụ của nhà nước XHCN
-Ba là, tuy cũng nhấn mạnh đến sự cần thiết của trấn áp và
bạo lực, nhưng Nhà nước XHCN xem mặt tổ chức xây dựng


là chức năng cơ bản của Nhà nước XHCN.
-Bốn là, Nhà nước XHCN cũng nằm trong nền dân chủ
XHCN.
-Năm là, Nhà nước XHCN là 1 kiểu nhà nước đặc biệt, nhà
nước “nửa nhà nước”.


b. Đặc trưng, chức năng và nhiệm vụ của nhà nước XHCN

-Một là, chức năng thống trị GC: sử dụng những công
cụ bạo lực để đập tan sự phản kháng của kẻ thù chống
lại sự nghiệp xây dựng CNXH, bảo vệ độc lập, chủ quyền
của đất nước, giữ vững an ninh xã hội.
-Hai là, chức năng xã hội: bằng tổ chức có hiệu quả cơng
việc xây dựng tồn diện xã hội mới.


b. Đặc trưng, chức năng và nhiệm vụ của nhà nước XHCN

-Quản lý kinh tế, xây dựng và phát triển kinh tế;
-Cải thiện không ngừng đời sống vật chất và tinh thần cho
nhân dân;
-Quản lý văn hóa – xã hội, xây dựng nền văn hóa XHCN,
thực hiện giáo dục – đào tạo con người phát triển tồn diện,
chăm sóc sức khỏe nhân dân…
-Ngồi ra, nhà nước XHCN cịn có chức năng, nhiệm vụ đối
ngoại nhằm mở rộng quan hệ hợp tác hữu nghị, bình đẳng,
tơn trọng lẫn nhau vì sự phát triển và tiến bộ xã hội đối với
nhân dân các nước trên thế giới.



c. Tính tất yếu của việc xây dựng nhà nước XHCN
-Khi GCCN giành được chính quyền thì phải tiến hành “phá hủy nhà nước
tư sản”, phá hủy bộ máy trấn áp của giai cấp tư sản đối với GCCN và đa
số nhân dân lao động.
-Trong xã hội vẫn còn GC thì tất yếu nhà nước vẫn cịn tồn tại.
-CNXH mở rộng dân chủ tới mức tối đa với mọi tầng lớp nhân dân, kiên
quyết đấu tranh chống lại mọi hành vi đi ngược lại những chuẩn mực dân
chủ
-Nhà nước XHCN là 1 công cụ chủ yếu của nhân dân trong sự nghiệp
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc XHCN.


a. Quan niệm về dân chủ và nền dân chủ
•Thứ nhất là: DC là sản phẩm
tiến hóa của lịch sử, là nhu cầu
khách quan của con người. Với
tư cách là quyền lực của nhân
dân, DC là sự phản ánh những
giá trị nhân văn, là kết quả của
cuộc đấu tranh lâu dài của nhân
dân chống lại áp bức, bóc lột,
bất cơng.


a. Quan niệm về dân chủ và nền dân chủ

•Thứ hai, dân chủ với tư
cách là 1 phạm trù chính trị
gắn với 1 kiểu nhà nước và

1 giai cấp cầm quyền.


a. Quan niệm về dân chủ và nền dân chủ
•Thứ ba, DC được hiểu với
tư cách là 1 hệ giá trị phản
ánh trình độ phát triển cá
nhân và cộng đồng xã hội
trong q trình giải phóng
xã hội, chống áp bức, bóc
lột và nơ dịch để tiến tới tự
do, bình đẳng.


b. Những đặc trưng cơ bản của nền dân chủ XHCN


b. Những đặc trưng cơ bản của nền dân chủ XHCN


b


b


c

- Khi bước vào xây dựng CNXH, thì thực hiện DC đầy đủ,
rộng rãi trở thành 1 yêu cầu khách quan, một động lực của sự

nghiệp xây dựng CNXH.

- Xây dựng nền DC XHCN là quá trình tất yếu diễn ra nhằm
xây dựng, phát triển và hoàn thiện DC, đáp ứng nhu cầu của
nhân dân.


a
- Văn hóa: là tồn bộ những
giá trị vật chất và tinh thần do
con người sáng tạo ra bằng
lao động và hoạt động thực
tiễn trong quá trình lịch sử
của mình. Văn hóa là biểu
hiện của trình độ phát triển xã
hội trong từng thời kỳ lịch sử
nhất định.


a. Khái niệm văn hóa và nền văn hóa

+ Văn hóa vật chất: là năng lực sáng tạo của con người được
thể hiện và kết tinh trong sản phẩm vật chất.

+ Văn hóa tinh thần: là tổng thể các tư tưởng, lý luận và giá
trị được sáng tạo ra trong đời sống tinh thần và hoạt động
tinh thần của con người.


a. Khái niệm văn hóa và nền văn hóa

+ Sự phát triển của văn hóa bao giờ cũng chịu sự quy định
của cơ sở kinh tế, chính trị của mỗi chế độ xã hội nhất định.
Tách rời khỏi cơ sở kinh tế và chính trị ấy sẽ khơng thể nào
hiểu được nội dung, bản chất của văn hóa.
+ Văn hóa luôn phản ánh và bị bởi phương thức sản xuất
vật chất. Điều kiện sinh hoạt vật chất của mỗi xã hội và của
mỗi GC khác nhau, đặc biệt là của GC thống trị là yếu tố
quyết định hình thành các nền văn hóa khác nhau.


a. Khái niệm văn hóa và nền văn hóa
- Nền văn hóa là biểu hiện cho tồn
bộ nội dung, tính chất của văn hóa
được hình thành và phát triển trên
cơ sở kinh tế - chính trị của mỗi thời
kỳ lịch sử, trong đó ý thức hệ của
GC thống trị chi phối phương hướng
phát triển và quyết định hệ thống các
chính sách, pháp luật quản lý các
hoạt động văn hóa.


b. Khái niệm nền văn hóa XHCN
- Nền văn hóa XHCN là nền văn
hóa được xây dựng và phát
triển trên nền tảng hệ tư tưởng
của GCCN, do Đảng Cộng sản
lãnh đạo nhằm thỏa mãn nhu
cầu không ngừng tăng lên về
đời sống văn hóa tinh thần của

nhân dân, đưa nhân dân lao
động thực sự trở thành chủ thể
sáng tạo và hưởng thụ văn hóa.


c. Đặc trưng của nền văn hóa XHCN
-Một là, chủ nghĩa Mác – Lênin với tư cách là hệ tư tưởng của
GCCN, giữ vai trò chủ đạo và là nền tảng tư tưởng, quyết định
phương hướng phát triển nội dung của nền văn hóa XHCN.
-Hai là, nền văn hóa XHCN là nền văn hóa có tính nhân dân
rộng rãi và tính dân tộc sâu sắc.
-Ba là, nền văn hóa XHCN là nền văn hóa được hình thành,
phát triển một cách tự giác, đặt dưới sự lãnh đạo của GCCN
thông qua tổ chức Đảng Cộng sản, có sự quản lý của nhà nước
XHCN.


-Thứ nhất, tính triệt để, tồn diện của cách mạng XHCN đòi hỏi phải thay
đổi phương thức sản xuất tinh thần, làm cho phương thức sản xuất tinh
thần phù hợp với PTSX mới của CNXH.
-Xây dựng nền văn hóa XHCN là tất yếu trong quá trình cải tạo tâm lý, ý
thức và đời sống tinh thần của chế độ cũ để lại nhằm giải phóng nhân
dân lao động thốt khỏi ảnh hưởng tư tưởng, ý thức của xã hội cũ lạc
hậu.
-Ba là, xây dựng nền văn hóa XHCN là tất yếu trong q trình nâng cao
trình độ văn hóa cho quần chúng nhân dân lao động, khắc phục tình
trạng thiếu hụt về văn hóa.
-Bốn là, xây dựng nền văn hóa XHCN là tất yếu xuất phát từ yêu cầu
khách quan: văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực của quá trình xây
dựng CNXH.



a. Những nội dung cơ bản của nền văn hóa XHCN
-Một là, cần phải nâng cao trình độ dân trí, hình thành
đội ngũ trí thức của xã hội mới.
-Hai là, xây dựng con người mới phát triển toàn diện.
-Ba là, xây dựng lối sống mới XHCN.
-Bốn là, xây dựng gia đình văn hóa XHCN.


b. Phương thức xây dựng nền văn hóa XHCN
- Thứ nhất, giữ vững và tăng cường vai trò chủ đạo của hệ tư tưởng
GCCN trong đời sống tinh thần của xã hội.
- Thứ hai, không ngừng tăng cường sự lãnh đạo của Đảng Cộng
sản và vai trò quản lý của nhà nước XHCN đối với hoạt động văn
hóa.
- Thứ ba, xây dựng nền văn hóa XHCN phải theo phương thức kết
hợp việc kế thừa những giá trị trong di sản văn hóa dân tộc với tiếp
thu có chọn lọc những tinh hóa của văn hóa nhân loại.
-Thứ tư, tổ chức và lôi cuốn quần chúng nhân dân vào các hoạt động
và sáng tạo văn hóa.


×