Phân tích đoạn trích Chí khí anh hùng

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (662.25 KB, 6 trang )

(1)<div class='page_container' data-page=1>

VĂN MẪU LỚP 10

PHÂN TÍCH ĐOẠN TRÍCH CHÍ KHÍ ANH HÙNG CỦA NGUYỄN DU

Phân tích đoạn trích Chí khí anh hùng của Nguyễn Du mà Học247 giới thiệu dưới đây sẽ
giúp các em thấy được nhân vật Từ Hải là một người anh hùng có khát vọng lớn cùng ý chí,
quyết tâm đầy mạnh mẽ. Đồng thời, dàn bài chi tiết và bài văn mẫu này sẽ giúp các em định
hướng được cách phân tích một vấn đề, nhân vật trong một tác phẩm văn học. Mời các em
cùng tham khảo!

A.SƠ ĐỒ TÓM TẮT GỢI Ý

B. DÀN BÀI CHI TIẾT 
1. Mở bài

- Nguyễn Du là đại thi hào của dân tộc

- Truyện Kiều là tác phẩm tiêu biểu cho sự nghiệp văn chương của thiên tài Nguyễn Du, là
tác phẩm độc tôn trong nền văn học Việt Nam, di sản của thế giới.

- Từ Hải là một nhân vật để khẳng định một khát vọng tha thiết của nhà thơ, làm anh hùng
chí lớn của thời đại qua đoạn trích Chí khí anh hùng.

2. Thân bài

a. Khái lược chung về tác phẩm

- Vị trí đoạn trích: Nằm từ câu 2213-2230 trong tác phẩm, thể thơ lục bát, sự sáng tạo của
nhà thơ so với bản gốc.

- Bố cục chia làm ba phần rõ ràng:

</div>
(2)<div class='page_container' data-page=2>

+ Phần 2: (12 câu tiếp): cuộc đối thoại chân thành giữa Kiều và Từ Hải.
+ Phần 3: (2 câu cuối): Từ Hải ra đi trước tâm trạng bộn bề của Kiều.
b. Phân tích

* Phần 1:

- Thúy Kiều, Từ Hải cùng kết duyên, hợp nhau chung sống hạnh phúc, có vợ có chồng thuận
hòa.

- Cụm từ “hương lửa đương nồng” diễn tả mối tình vẫn cịn đang thiết tha, dào dạt cảm xúc
gắn bó giữa Thúy Kiều và Từ Hải

- Nhưng tình cảm bên người vợ hiền bình yên trong ngơi nhà nhỏ, cũng khơng sánh nổi lịng
mong mỏi khao khát được vùng vẫy, tung hoành dọc đất trời lập nên đại cuộc.

- Trượng phu - ở đây có nghĩa là nguoi đàn ơng tài giỏi, có chí lớn.

+ Về việc nước đang bất ổn cần người anh hùng là điều trên hết, xong cũng củng cố được gia
đình nếu thành cơng -> từ ý chí sắt đá đã sinh ra hành động dứt khoát qua tính từ “thoắt” ->
tư thế mạnh mẽ khơn tả, với đồ đạc mang theo chỉ đơn giản là thanh gươm, một con ngựa
khỏe, chàng một mình bước đi, hình ảnh dường như miêu tả rõ sự cô độc của con người
giữa con đường thực hiện lý tưởng cao cả

- Sự ngợi ca người anh hùng xứng danh với tầm vóc vũ trụ.

* Phần 2:

- Trước tình cảnh sắp sửa ly biệt, Kiều cũng nhất mực đòi theo để được giúp chồng lập nên
cơ đồ. Lấy lí do, luật lệ của xã hội phong kiến “xuất giá tòng phu”, mà còn cả sự lo sợ, đi để
được cùng san sẻ, gánh vác, giúp đỡ khó khăn.

- Dùng linh hoạt cụm từ “Tâm phúc tương tri”- nhằm khước từ, chàng trách Kiều “đã như vợ
chồng thì sao chưa thốt khỏi cái lối nghĩ thơng thường của người đàn bà”

=> Ý đánh giá cao vị trí của Kiều trong lịng mình.

- Viễn cảnh để thuyết phục nàng về lí tưởng “lập nên sự nghiệp, có tinh binh đi sau, có lá cờ
rợp đất thì mới trở về tìm nàng”.

- Chia sẻ về những khó khăn mà Từ Hải phải khước từ Kiều - người con gái thân mềm yếu
không thể chịu được

- Đưa ra lời hứa bằng danh dự cho Kiều yên lòng, dặn dò Kiều cố gắng chờ đợi, một năm sau
sẽ trở về.

* Phần 3:

- Không bịn rịn lưu luyến, là vì có chí lớn nên dù chia ly vẫn mang trong mình khí thế phơi
phới.

</div>
(3)<div class='page_container' data-page=3>

3. Kết bài

- Thủ pháp nghệ thuật đã được sử dụng linh hoạt

- Từ Hải đầy mạnh mẽ, sống có tình cảm, hồi bão hơn người, dứt khoát xứng đáng là bậc
anh hùng trong thiên hạ, được yêu mến cảm phục.

- Hiện thân của giấc mơ cơng lí, tự do của tác giả Nguyễn Du
- Góp phần tạo nên thành cơng lớn của Truyện Kiều.

C. BÀI VĂN MẪU

Đề bài: Phân tích đoạn trích Chí khí anh hùng của Nguyễn Du 
Gợi ý làm bài:

Nguyễn Du là một nhà văn, nhà thơ lớn của dân tộc Việt Nam, được mệnh danh là đại thi
hào, trong suốt cuộc đời sáng tác của mình, Nguyễn Du đã để lại nhiều tác phẩm hay và có
giá trị, nổi bật nhất có thể kể đến đó chính là đại kiệt tác Truyện Kiều. Đoạn trích Chí khí anh
hùng là một trong những đoạn trích khá tiêu biểu, Nguyễn Du đã miêu tả chân dung cũng
như khát vọng làm nên sự nghiệp lớn của người anh hùng Từ Hải.

Trong đoạn trích Chí khí anh hùng, tác giả Nguyễn Du đã tập trung miêu tả và làm nổi bật
lên vẻ đẹp ý chí và phẩm chất của Từ Hải. So với nhân vật Từ Hải trong tiểu thuyết Kim Vân
Kiều truyện thì nhân vật Từ Hải của Nguyễn Du hoàn toàn khác, đó khơng phải một tên
tướng cướp như nguyên mẫu mà là một người anh hùng đầu đội trời, chân đạp đất có bản
lĩnh và ý chí phi thường. Cảm hứng ca ngợi cùng bút pháp ước lệ tượng trưng khiến cho
nhân vật Từ Hải hiện lên lớn lao, kì vĩ, mang đầy đủ phẩm chất của người những người anh
hùng xưa.

Khi Thúy Kiều đang tuyệt vọng, chìm đắm trong cuộc sống đau khổ, ê chề nơi lầu xanh thì
Từ Hải đã xuất hiện và cứu nàng ra khỏi chốn tửu sắc đầy thị phi ấy. Nhờ có Từ Hải mà Thúy
Kiều được báo ân báo oán, được hưởng hạnh phúc vợ chồng như những người phụ nữ bình
thường khác. Tuy cuộc sống vợ chồng hạnh phúc nhưng vẫn không thể che khuất được khát
vọng lập thân to lớn của Từ Hải. Vì vậy mà dù khơng đành lịng nhưng Từ Hải vẫn phải để
Thúy Kiều ở lại còn bản thân mình thì ra đi thực hiện hồi bão:

Nửa năm hương lửa đương nồng 
Trượng phu thoắt đã động lịng bốn phương

Trơng vời trời bể mênh mang

Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng rong

</div>
(4)<div class='page_container' data-page=4>

lĩnh kiên cường, khát vọng lớn lao ấy hình ảnh ra đi của Từ Hải đẹp đẽ như những bậc
trượng phu xưa.

Đối với Thúy Kiều mà nói, Từ Hải không chỉ là người chồng mà nàng thương yêu, trân trọng
mà đó cịn là người mà nàng mang ơn, chính Từ Hải đã cứu nàng ra khỏi chốn lầu xanh.
Trước quyết định ra đi của Từ Hải, nàng biết khơng thể ngăn cản nhưng cũng khơng đành
lịng để chàng ra đi đơn độc, Thúy Kiều đã bày tỏ mong muốn được đi theo để chăm sóc,
nâng khăn sửa túi cho chàng:

Nàng rằng: Phận gái chữ tòng 
Chàng đi thiếp cũng quyết lòng xin đi

Thúy Kiều đề cao quan niệm “xuất giá tòng phu” của đạo đức Nho giáo xưa, nàng muốn
được đi theo để tiện bề chăm sóc cũng như giúp đỡ cho Từ Hải. Trước yêu cầu đầy chân
thành của Thúy Kiều, Từ Hải đã rất cảm động nhưng cuối cùng chàng khơng đồng ý vì sợ
Thúy Kiều thân con gái đi theo sẽ phải chịu khổ. Như để an ủi nàng, Từ Hải đã hứa hẹn bao
giờ lập lên sự nghiệp lớn sẽ rước nàng “nghi gia”:

Từ rằng: Tâm phúc tương tri 
Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?

Bao giờ mười vạn tinh binh

Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp đường 
Làm cho rõ mặt phi thường

Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia

Theo Từ Hải, Thúy Kiều chưa thốt khói thói nữ nhi thường tình đồng thời đó cũng là lời
động viên để nàng không phải lo lắng khi mình lên đường thực hiện nghiệp lớn. Là một
người anh hùng đầu đội trời chân đạp đất, Từ Hải quyết tâm ra đi gây dựng nghiệp lớn để có
thể nắm trong tay “mười vạn tinh binh”. Và khi sự nghiệp đã thành, chàng sẽ trở về để đón
Kiều nghi gia trong “tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp trời”.

Qua những lời đối thoại của Từ Hải với Thúy Kiều trước lúc ra đi đã thể hiện được chí khí
lớn lao của người anh hùng mang trong mình khát vọng lớn. Tuy nói Thúy Kiều đi theo sẽ
thêm vướng bận nhưng thật ra nguyên nhân chính Từ Hải khơng muốn Thúy Kiều đi theo là
vì khơng muốn nàng phải chịu khổ, sợ nàng khơng thể thích ứng được với cuộc sống bốn bể
là nhà:

Bằng ngay bốn bể không nhà 
Theo càng thêm bận, biết là đi đâu

Để Thúy Kiều có thể yên tâm hơn, Từ Hải đã khẳng định thời gian mà mình ra đi là một năm,
Từ Hải đã động viên Thúy Kiều về một tương lai chiến thắng, chàng sẽ trở về trong sự hiển
hách, vinh quang:

</div>
(5)<div class='page_container' data-page=5>

Chầy chăng là một năm sau vội gì.

Cuộc chia tay giữa Từ Hải cũng thật khác lạ, đó khơng phải là những lời tâm tình nỉ non mà
lại là những lời hứa hẹn về một tương lai tất thắng, qua đó ta có thể thấy được những phẩm
chất trượng phu trong con người của Từ Hải, đó là con người dùng hành động để thể hiện
tình cảm với người mình yêu.

</div>
(6)<div class='page_container' data-page=6>

Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thơng minh, nội dung
bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến

thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên danh tiếng.

I. Luyện Thi Online

- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây

dựng các khóa luyện thi THPTQG các mơn: Tốn, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học.

- Luyện thi vào lớp 10 chun Tốn: Ơn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các

trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên
khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS. Phạm Sỹ Nam, TS. Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn.

II. Khoá Học Nâng Cao và HSG

- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Tốn Nâng Cao, Tốn Chun dành cho các em HS THCS

lớp 6, 7, 8, 9 u thích mơn Tốn phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt
ở các kỳ thi HSG.

- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân mơn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành cho

học sinh các khối lớp 10, 11, 12. Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS. Lê Bá Khánh Trình, TS. Trần

Nam Dũng, TS. Pham Sỹ Nam, TS. Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt

thành tích cao HSG Quốc Gia.

III. Kênh học tập miễn phí

- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các

môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham
khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất.

- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi miễn

phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các mơn Tốn- Lý - Hố, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh.