<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>

Tuần 2

<b>Tiết:6 Tiếng Việt: </b>

Ngày soạn:29.8.2008

<b> </b>

<b> </b>
<b> I .M ụ c tiêu : Giúp học sinh:</b>

1.Kiến thức:-Cĩ được những kiến thức thiết yếu về văn bản , đặc điểm của văn bản
và kiến thức khái quát về các loại văn bản xét theo phong cách chức năng ngơn ngữ.
2. Kĩ năng :Nâng cao kĩ năng thực hành phân tích và tạo lập văn bản trong giao tiếp
3. Thái độ :- Giáo dục tình u tiếng Việt, văn học.

<b> II.Chuẩn bị:</b>

1. Chuẩn bị của giáo viên:

-Giáo viên thiết kế giáo án, làm một số sơ đồ biểu bảng (tranh, mơ hình, …)
2. Chuẩn bị của học sinh:

-Học sinh đọc bài, soạn bài, chuẩn bị tài liệu và đồ dùng học tập cần thiết.
<b> III. Hoạt động d ạ y h ọ c: </b>

1 . Oån định tình hình lớp : (1phút) Kiểm tra sĩ số, vệ sinh phòng học, đồng phục
2. Ki ể m tra bài c ũ : (5 phút)

<i> Trình bày phần ghi nhớ kiến thức của bài Hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ.</i>
3. Giảng bài m ớ i :

* Giới thiệu bài : (1phút)

Hiện nay có rất nhiều định nghĩa về văn bản. Định nghĩa được dùng trong nhà

trường :“ Văn bản là một quãng viết hay nói, lớn hoặc nhỏ, mà do cấu trúc, đề tài
– chủ đề… của nó, hình thành nên một đơn vị, loại như một truyện kể, một bài thơ,
một đơn thuốc, một biển chỉ đường …”.

<b> -Tiến trình bài dạy:</b>
Thời

gian

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
10’ <b>* Hoạt động 1 : </b>

Giáo viên hướng dẫn
học sinh tìm hiểu tìm
hiểu khái niệm và đặc
điểm của văn bản:
- Đọc các văn bản sau
và trả lời các câu hỏi:
+ Mỗi văn bản trên
được người nĩi (người
viết) tạo ra trong loại
<i>hoạt động nào? Để đáp </i>
<i>ứng nhu cầu gì? Dung </i>
lượng từng văn bản
<i>gồm bao nhiêu câu?</i>

+ Mỗi văn bản trên đề
<i>cập vấn đề gì?</i>

<b>* Hoạt động 1 : </b>

Học sinh tìm hiểu
khái niệm và đặc điểm
của văn bản:

+ Văn bản 1
+ Văn bản 2
+ Văn bản 3
* Đề cập một kinh
nghiệm sống.

* Nói đến số phận của
người phụ nữ trong
chế độ cũ.

* Chủ đề kêu gọi tồn
dân Việt Nam đứng
lên kháng chiến chống
thực dân Pháp.

<b>I. Khái niệm và đặc điểm </b>
<b>của văn bản:</b>

<b>1. Phân tích ngữ liệu:</b>

<i><b>- Hoạt động giao tiếp, mục </b></i>

đích và dung lượng của
từng văn bản:

<b>+ Văn bản 1: </b>

Đây là hoạt động giao tiếp
chung-Nhằm truyền cho
nhau kinh nghiệm sống-
Một câu.

<b>+ Văn bản 2: </b>

Hoạt động giao tiếp giữa
cô gái và mọi người-Than
thân- Bốn câu.

<b>+ Văn bản 3: </b>

: Hoạt động giao tiếp giữa
vị Chủ tịch nước và toàn thể
đồng bào- Kêu gọi hành
động-Mười lăm câu.

<i><b>- Nội dung giao tiếp của </b></i>
<i><b>văn bản:</b></i>

</div>
<span class='text_page_counter'>(2)</span><div class='page_container' data-page=2>

3’
10’

+ Các văn bản có tổ
chức, kết cấu như thế
nào? Đặc biệt văn bản
<i>3 có kết cấu ba phần </i>
như thế nào?

+Về hình thức, văn bản
<i>3 có dấu hiệu mở đầu </i>
và kết thúc như thế
naøo?

+ Mỗi văn bản trên tạo
ra nhằm mục đích gì?

<b>* Hoạt động 2: </b>

Giáo viên cho học sinh
chốt lại phần ghi nhớ.
<b>* Hoạt động 3 </b>

Giáo viên cho học sinh
tìm hiểu các loại văn
bản:

<b> * Các câu trong văn </b>
<b>bản 2 và văn bản 3 </b>
đều có quan hệ nhất
quán, tập trung thể
hiện một chủ đề. Các
câu trong văn bản có
sự liên kết chặt chẽ tạo
thành một kết cấu
mạch lạc.

*Kết cấu 3 phần rất rõ

ràng ( mở, thân, kết).
*Phần mở đầu và phần
<b>kết thúc của văn bản </b>
<b>3 có dấu hiệu hình </b>
thức riêng.

<b>* Hoạt động 2: </b>
Hoïc sinh chốt lại
phần ghi nhớ.
<b>* Hoạt động 3 </b>
Học sinh tìm hiểu các
loại văn bản:

<b>+ Văn bản 1: </b>

Đề cập một kinh nghiệm
sống.

<b>+ Văn bản 2: </b>

Nói đến số phận của người
phụ nữ trong chế độ cũ.
<b>+ Văn bản 3:</b>

<b> Chủ đề kêu gọi tồn dân </b>
Việt Nam đứng lên kháng
chiến chống thực dân Pháp.
<b>- Tổ chức, kết cấu của văn </b>
<b>bản:</b>

<b>+ Các câu trong văn bản 2 </b>
<b>và văn bản 3 đều có quan </b>
hệ nhất quán, tập trung thể
hiện một chủ đề.Các câu
trong văn bản có sự liên kết
chặt chẽ tạo thành một kết
cấu mạch lạc.

<b>+ Văn bản 3: </b>

Kết cấu 3 phần rất rõ ràng
( mở, thân, kết).

<b>- Dấu hiệu hình thức của </b>
<i><b>văn bản: Phần mở đầu và </b></i>
<b>phần kết thúc của văn bản </b>
<b>3 có dấu hiệu hình thức </b>
riêng.

<i><b>- Mục đích của các văn </b></i>

<b>bản: </b>

Mỗi văn bản có mục đích
giao tiếp riêng.

<b>+ Văn bản 1:Mang đến </b>
cho người đọc một kinh
nghiệm sống.

<b>+ Văn bản 2: Gợi sự cảm</b>
thông về thân phận của
người phụ nữ trong xã hội
cũ.

<b>+ Văn bản 3: Kêu gọi </b>
toàn dân chống lại sự xâm
lăng của thực dân Pháp.
<b>2. Ghi nhớ: </b>

<b> (</b>Saùch giaùo khoa)
<b>II. Các loại văn bản:</b>
<b>1. Phân tích ngữ liệu</b>
a. So sánh văn bản 1, 2 với
văn bản 3 :

</div>
<span class='text_page_counter'>(3)</span><div class='page_container' data-page=3>

VB tiếp hiện PCNN

Văn bản 1 Kinh nghiệm

sống.

Thơng thường Tính hình

tượng

PCNN
nghệ thuật

Văn bản 2 Thân phận của

người phụ nữ
trong xã hội cũ.

Thơng thường Tính hình

tượng nghệ thuậtPCNN

Văn bản 3 Cuộc kháng

chiến chống
thực dân Pháp

Chính trị-xã

hội. Lí lẽ và lậpluận Chính luậnPCNN
<i>+ Vấn đề nào được đề </i>

cập trong từng văn bản?
<i>Thuộc lĩnh vực nào của </i>
cuộc sống?

<i>+ Từ ngữ thuộc loại nào?</i>
<i>+ Cách thức thể hiện nội </i>
dung ntn?

+ Nhận xét phong cách
ngôn ngữ của từng văn
bản ?

- So sánh các văn bản
1, 2, với văn bản 3 và
rút ra nhận xét về các
phương diện :

Phạm
vi sử
dụng
Mục
đích
giao
tiếp
Từ

ngữ Kết cấu b. So sánh văn bản 2, 3 _{với các văn bản trong}

saùch giaùo khoa, đơn xin
nghỉ học, giấy khai sinh
và rút ra:

ĐĐ

VB Phạm vi sửdụng Mục đíchgiao tiếp Từ ngữ Kết cấu Nhận xétPCNN

Văn bản 2 Lĩnh vực

nghệ thuật

Bộc
lộ cảm xúc

Thơng
thường-giàu

hình ảnh

Ca dao-thể
thơ lục bát

PCNN
nghệ thuật

Văn bản 3 Lĩnh vực

chính trị

Kêu gọi
kháng chiến

Chính trị Ba phần rõ

rệt,mạch lạc

PCNN
chính luận
Văn bản

trong SGK khoa họcLĩnh vực Truyền thụkiến thức
khoa học

Khoa học Mạch lạc,

chặt chẽ khoa họcPCNN
Đơn xin

nghỉ học,
giấy khai

sinh

Lĩnh vực

hành chính Trình bày ý kiến,nguyện
vọng, ghi
nhận SVHT
trong đời
sống…

Hành chính Theo mẫu PCNN

hành chính

2’
10’

<b>* Hoạt động 4 : </b>

Giáo viên cho hoïc sinh
chốt lại phần ghi nhớ.
<b>* Hoạt động 5 :</b>

Luyện tập :

Giáo viên cho hoïc
sinh vận dụng kiến
thức qua việc thực
hành một bài tập cụ
thể :

<i>a. Sen.d. Cây mọc ở </i>

<b>* Hoạt động 4 : </b>
Hoïc sinh chốt lại phần

ghi nhớ.
<b>*Hoạt động 5:</b>
Luyện tập :

Hoïc sinh vận dụng
kiến thức thực hành
một bài tập cụ thể .
-So sánh hai văn bản

<b>2. Ghi nhớ:</b>

</div>
<span class='text_page_counter'>(4)</span><div class='page_container' data-page=4>

nước, lá to tròn, hoa
màu hồng hay trắng,
nhị vàng, hương thơm
nhẹ, hạt dùng để
<i>ăn.Đầm sen.Mứt </i>

<i>sen.Chè ướp sen.</i>
<i>( Từ điển tiếng Việt, </i>
NXB Khoa học xã hội,
Hà Nội,1988)

b. Trong đầm gì đẹp
bằng sen

Lá xanh bơng trắng lại
chen nhị vàng

Nhị vàng bông trắng lá
xanh

Gần bùn mà chẳng hôi
tanh mùi bùn

sau, xác định sự khác
nhau về mục đích giao
tiếp, về từ ngữ, về cách
thức biểu hiện và thể
loại.

ĐĐ
VB

Mục đích giao tiếp Từ ngữ Cách thức thể hiện

Văn bản a Cung cấp những

hiểu biết về cây sen Từ một nghĩa Tính khoa học

Văn bản b Qua hình tượng cây

sen ca ngợi phẩm
chất tốt đẹp của con

người

Từ nhiều nghĩa Tính hình tượng

4.Dặn dò học sinh chuẩn bị cho tiết học tiếp theo: ( 3 phuùt )
- Nhắc lại trọng tâm bài học ( ghi nhớ)

<b>- Học sinh học bài và làm bài tập .</b>
- Ra bài tập về nhà:

-Chuẩn bị bài: - Học sinh chuẩn bị bài viết số 1.
<b>IV. Ruùt kinh nghiệm, bổ sung :</b>

...
...
...
...
...
...
...
...
...
...

...

</div>
<span class='text_page_counter'>(5)</span><div class='page_container' data-page=5>

...

...
...
...
...
...

</div>

<!--links-->