Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (61.46 KB, 2 trang )
<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>
Thuật Xử Thế Người Xưa Ngô Nguyên Phi
Lời Tự Biện Của Trần Chẩn
Trần Chẩn là kẻ du thuyết, cùng với Trương Nghi thờ Tần Huệ Vương. Cả
hai đều được vua quý trọng và tranh nhau để được vua yêu. Trương Nghi nói
xấu Trần Chẩn với nhà vua:
- Chẩn trọng của, Tần và Sở hai nước đang giao chiến với nhau. Nay Sở đã
không thân thêm với Tần, lại thân thêm với Chẩn. Thế là Chẩn lo cho mình
nhiều mà không lo cho đại vương. Vả lại Chẩn muốn bỏ Tần sang Sở, sao đại
vương không cho đi?
Nhà vua hỏi Chẩn:
- Ta nghe nói nhà ngươi muốn bỏ Tần sang Sở, việc ấy có khơng?
Chẩn đáp:
- Có!
Vua nói:
- Lời của Trương Nghi quả là đúng thực!
Chẩn nói:
- Khơng những Nghi biết mà những kẻ muốn thi thố học thuyết của mình
đều biết việc đó. Ngũ Tử Tư trung với vua mà thiên hạ tranh nhau mời ông ta về
làm quan nước mình. Tăng Sâm hiền hiếu, thiên hạ muốn nuôi làm con. Bán một
con hầu mà không phải đưa đi làng khác, là con hầu tốt. Bị chồng bỏ mà vẫn lấy
được chồng khác trong làng, là đàn bà đảm đang. Nay nếu Chẩn bất trung với
đại vương thì sao Sở cho là trung được? Trung mà vẫn bị nghi kỵ, bị bỏ rơi,
Chẩn khơng sang Sở thì đi đâu?
Từ đó Tần Huệ Vương đối đãi với Chẩn rất tử tế.
Lời Bàn:
<i>đại vương tuyệt giao với Tề thì Tần sẽ tặng cho Sở 600 dặm đất ở Thương Ơ". Sở</i>
<i>Hồi Vương hơn ám, khơng nghe lời Khuất Nguyên và Trần Chẩn (Bấy giờ </i>
<i>Chẩn ở Sở), nên bị Trương Nghi gạt. 600 dặm đất hắn chỉ nói là 6 dặm! NNghi </i>
<i>chạy qua làm Tể tướng nước Ngụy, xem xét tình hình rồi xúi vua Tần đánh </i>
<i>Ngụy. Trần Chẩn cũng là tay du thuyết lỗi lạc, nhưng Chẩn có nhiều đức tính </i>
<i>khả ái.</i>
<i> Là hiệu bạch của Trần Chẩn trên đây, cho ta biết ơng là người có tài thuyết </i>
<i>phục. Cả 4 câu ví dụ, 4 câu ấy đều quy nạp về mình. 4 câu ấy chỉ là "đồng dạng </i>
<i>một cách mơ hồ". Người ta mời ai ra giúp nước, nhiều khi người ta xét đến cái </i>
<i>tài, cịn cái trung khó mà nhận xét. Tăng Sâm là học trò lớn của Khổng Tử nổi </i>
<i>tiếng là hiền hiếu, mẹ vẫn cịn đó, thì đời nào Tăng Sâm lại nhận ai làm cha mẹ </i>
<i>nuôi nữa? Chẳng qua là người ta ước: "Ước sao con mình được như Tăng Sâm </i>
<i>thì hay biết bao nhiêu"! Hai trường hợp sau cũng vậy.</i>