Giáo án dạy học Ngữ văn 8 - Tuần 1

<span class='text_page_counter'>(1)</span>S:14.08.2010 G:16.08.2010. Ng÷ v¨n : b µi 1 TiÕt 1.. T«i ®i häc -Thanh Tịnh A. Mục tiêu cần đạt: HS 1.KiÕn thøc: - HiÓu ®­îc t©m tr¹ng håi hép, c¶m gi¸c bì ngì cña nh©n vËt "t«i" ë buæi tùu trường đầu tiên trong cuộc đời. - ThÊy ®­îc ngßi bót v¨n xu«i giµu chÊt th¬, gîi d­ vÞ tr÷ t×nh mang m¸c cña t¸c gi¶. 2.KÜ n¨ng: - Có kĩ năng đọc, cảm thụ phân tích, tâm trạng nhân vật. 3.Thái độ: - Giáo dục tình cảm, khơi dậy cảm xúc về những kỉ niệm trong buổi tựu trường đầu tiên của mỗi người. B. §å dïng d¹y häc: - GV: Bµi so¹n + tµi liÖu. - HS So¹n bµi. C. Phương pháp:Đàm thoại,thuyết trình. D. Tæ chøc giê häc: 1. ổn định tổ chức: /36 2. Kiểm tra đầu giờ: GV giới thiệu chương trình Ngữ văn 8 và những yêu cầu häc tËp bé m«n. 3. Bµi míi: *Khởi động: Môc tiªu:T¹o høng thó cho häc sinh häc bµi míi. Thêi gian:3p §å dïng:B¨ng h×nh C¸ch tiÕn hµnh: GV: Giíi thiÖu bµi míi Trong cuộc đời mỗi người, ai cũng có những kỉ niệm đẹp về buổi tựu trường đầu tiên. Kỉ niệm đó luôn êm dịu, trong trẻo sâu lắng, ngọt ngào. Thanh Tịnh đã ghi lại những cảm xúc ấy thật xúc động, hôm nay cô trò chúng ta cùng trở lại cảm gi¸c buæi ®Çu ®i häc qua bµi viÕt cña «ng. Hoạt động 1: Đọc - Hiểu văn bản. Mục tiêu:Đọc thành thạo,hiểu tâm trạng của nhân vật tôi trong buổi tựu trường ®Çu tiªn. Thêi gian:27p §å dïng:Sgk,Sgv C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1:HD học sinh đọc và thảo luận I. Đọc –Thảo luận chú thích chó thÝch 1. §äc. - GV hướng dẫn đọc: đọc to, rõ ràng, giọng đọc nhẹ nhàng, trẻ trung. GV 2. Thảo luận chú thích.. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> đọc mẫu. - HS đọc Nªu vµi nÐt vÒ Thanh TÞnh? Em biÕt g× vÒ v¨n b¶n “T«i ®i häc” cña nhµ v¨n? “Ông đốc” là gì? “L¹m nhËn” nghÜa lµ g×? HS đọc các chú thích còn lại. Bước 2:Tìm hiểu bố cục Cã thÓ chia v¨n b¶n lµm mÊy phÇn? HS: Tr¶ lêi. Bước 3:Tìm hiểu văn bản - HS đọc từ đầu đến " hôm nay tôi đi häc" Những gì đã gợi trong lòng nhân vật “tôi” kỉ niệm về buổi tựu trường? - Vµo cuèi thu, l¸ rông nhiÒu, h×nh ¶nh em nhỏ rụt rè núp dưới nón mẹ. Nh÷ng kØ niÖm nµy ®­îc nhµ v¨n diÔn t¶ theo tr×nh tù nµo? - HS đọc " Buổi mai hôm ấy". T×m nh÷ng h×nh ¶nh, chi tiÕt diÔn t¶ t©m tr¹ng, c¶m gi¸c cña “t«i” khi cïng mẹ trên đường tới trường, khi nghe gọi tªn, vµ lóc rêi tay mÑ?. a. T¸c gi¶; Thanh TÞnh ( 1911-1988), sáng tác của ông nhìn chung đều đều toát lên vẻ đẹp đằm thắm, tình cảm trong trÎo ªm dÞu. b. T¸c phÈm: TruyÖn ng¾n “T«i ®i häc” in trong tËp “Quª mÑ” (1941). c.Tõ khã:SGK II.Bè côc: III T×m hiÓu v¨n b¶n. 1. Tr×nh tù diÔn t¶ nh÷ng kØ niÖm cña nhµ v¨n trong t¸c phÈm.. - Tõ hiÖn t¹i t¸c gi¶ nghÜ vÒ dÜ v·ng. - Tr×nh tù: + T©m tr¹ng c¶m gi¸c cña “t«i” trªn đường cùng mẹ đến trường. + T©m tr¹ng c¶m gi¸c cña “t«i” khi nhìn ngôi trường, bạn bè, khi gọi tên m×nh, khi rêi tay mÑ. + T©m tr¹ng c¶m gi¸c cña “t«i” khi ngồi vào bàn đón giờ học đầu tiên. 2. T©m tr¹ng cña nh©n vËt “t«i”. - Con ®­êng, c¶nh vËt vèn rÊt quen, tù nhiên thất lạ, thấy có sự thay đổi lớn trong lßng m×nh. - Cảm thấy trang trọng, đứng đắn với quÇn ¸o, s¸ch vë míi. - CÈn thËn n©ng niu mÊy quyÓn s¸ch, xin mẹ được cầm bút thước-> khẳng định mình. - Bỗng thấy sân trường dày đặc người, ai cũng quần áo sạch sẽ, gương mặt tươi vui. - Ngôi trường xinh xắn, oai nghiêm khác thường -> lo sợ vẩn vơ. - ThÊy ch¬ v¬, håi hép chê gäi tªn. - Lo sî ph¶i rêi tay mÑ.. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> - C¶m thÊy võa l¹, võa gÇn gòi víi mäi Tâm trạng nhân vật “tôi” được thể hiện vật, với người bạn bên cạnh. bằng những phương thức biểu đạt nào? - Vừa ngỡ ngàng và tự tin-> nghiêm trang vµo giê häc. T¸c dông cña nã? - Tù sù, miªu t¶, biÓu c¶m. -> §ã lµ nh÷ng yÕu tè lµm t¨ng gi¸ trÞ diễn đạt. Tõ nh÷ng chi tiÕt trªn, em nhËn xÐt g× về tâm trạng của nhân vật “tôi” khi đến trường lần đầu tiên? *Bµi diÔn t¶ mét c¸ch tù nhiªn c¶m động tâm trạng hồi hộp, cảm giác ngỡ ngàng của nhân vật “tôi” khi đến trường buổi đầu tiên. Hoạt động 2: Luyện tập Mục tiêu: Củng cố kiến thức đã học Thêi gian:10 p §å dïng:SBT C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1: * Bµi tËp 1(SBT) - HS đọc, nêu yêu cầu bài tập. - §o¹n 1: T©m tr¹ng ngì ngµng míi l¹ Bước 2: trước ngôi trường không phải mình - GV hướng dẫn: đọc lại đoạn văn, so thÊy lÇn ®Çu h«m nay “t«i” c¶m thÊy s¸nh t©m tr¹ng cña nh©n vËt “t«i”. nã oai nghiªm cao réng cßn m×nh thÊy nhá bÐ nªn lo sî vÈn v¬. - §o¹n 2: T©m tr¹ng ngì ngµng nh­ng b¾t ®Çu thÊy Êm ¸p, quyÕn luyÕn tù nhiªn, T«i kh«ng sî h·i n÷a. -> Đoạn 1, “tôi” bỗng thấy xa lạ trước những điều đã quen. Đoạn 2, “tôi” từ xa l¹ bçng cã c¶m gi¸c gÇn gòi, tin cËy. 4.Cñng cè-dÆn dß:5P Hãy kể lại tâm trạng của em buổi đầu đến trường? So sánh với nhân vật tôi em thÊy t©m tr¹ng m×nh vµ T«i nh­ thÕ nµo? Ph©n tÝch diÔn biÕn t©m tr¹ng nh©n vËt t«i. ChuÈn bÞ tiÕt 2, tr¶ lêi c¸c c©u hái 3,4,5. ........................................................................... S: 17.08.2010 G:18.08.2010. TiÕt2. A, Mục tiêu cần đạt: HS 1.KiÕn thøc:. Lop8.net. T«i ®i häc (tiÕp) - Thanh TÞnh -.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Hiểu được tình cảm yêu thương, trìu mến, chu đáo, cởi mở của những người lớn (mẹ, ông đốc, thầy giáo)> Hiểu rõ trách nhiệm, tấm lòng của gia đình, nhà trường đối với thế hệ tương lai. - Tìm và phân tích những hình ảnh so sánh đặc sắc,nghệ thuật của tác phẩm. 2. KÜ n¨ng : Có kĩ năng đọc, phân tích, phát hiện các biện pháp nghệ thuật. trong truyện ng¾n. 3.Thái độ: Học sinh có ý thức trách nhiệm đối với trường lớp, thầy cô, cha mẹ. B, §å dïng d¹y häc: ChuÈn bÞ - GV bµi so¹n + tµi liÖu - HS so¹n bµi, SGK. C.Phương pháp: Vận động. D.Tæ chøc giê häc: 1, ổn định tổ chức: /36 2, KiÓm tra ®Çu giê: Ph©n tÝch t©m tr¹ng cña nh©n vËt "t«i" khi ®i trªn ®­êng, khi đứng trước ngôi trường, khi rời trường? 3, Bµi míi: Khởi động. Mục tiêu:Tạo tâm thế cho học sinh bước vào bài mới. Thêi gian:3p Đồ dùng dạy học:Các bài hát về thầy cô và mái trường. C¸ch tiÕn hµnh: Gv giíi thiÖu bµi míi: Giờ trước ta đã thấy tâm trạng từ lo sợ vẩn vơ đến gần gũi tin cậy. Vậy ai là người đã giúp đỡ Tôi có sự tin cậy ấy, họ là những người như thế nào, chúng ta tiÕp tôc t×m hiÓu trong tiÕt ngµy h«m nay. Hoạt động 1:Đọc –hiểu văn bản(tiếp tiết 1) Môc tiªu:§äc thµnh th¹o,hiÓu t©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i trong buæi tùu trường đầu tiên. Thêi gian:31p §å dïng:Sgk,Sgv C¸ch tiÕn hµnh: HS đọc:Ông đốc trường Mĩ Lí đến tôi III. Tìm hiểu văn bản. 2.3 Thái độ, cử chỉ của những người còng thÊy lµm l¹. lớn đối với những em nhỏ lần đầu đi häc. Tìm những chi tiết miêu tả tình cảm a, Ông đốc. - Nh×n chóng t«i vµ nãi sÏ: "ThÕ lµ c¸c của ông đốc đối với học sinh? em ®­îc vµo líp 5, c¸c em ph¶i cè gắng học...Ông đốc nhìn chúng tôi với Em nhận xét gì về tình cảm của ông cặp mắt hiền từ và cảm động... Ông đốc là hình ảnh một người thầy, đốc dành cho học sinh?. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> - HiÒn tõ, bao dung. Tìm chi tiết miêu tả thầy giáo trẻ trước khi đón học sinh vào lớp? Em thấy thầy là người như thế nào? Bµ mÑ cña nh©n vËy t«i cã nh÷ng hµnh động, thái độ gì để chuẩn bị và đưa con đến trường? Em c¶m nhËn ®iÒu g× vÒ t×nh c¶m cña mọi người đối với những em học sinh lần đầu đến trường? Cảm nhận gì về môi trường giáo dục đó? * HS liªn hÖ b¶n th©n, nªu tr¸ch nhiÖm của người học sinh trong nhà trương với gia đình và xã hội. T×m vµ ph©n tÝch h×nh ¶nh so s¸nh ®­îc nhµ v¨n vËn dông trong truyÖn ng¾n? (HS thảo luận nhóm 2 người trong 3 phót) B¸o c¸o? NhËn xÐt? GV kÕt luËn.. một lãnh đạo nhà trường rất hiền từ và bao dung. b, ThÇy gi¸o trÎ. - Gương mặt tươi cười đang đón chúng tôi trước cửa lớp -> là người vui tính, giàu lòng yêu thương. c. Bµ mÑ: chuÈn bÞ quÇn ¸o, s¸ch vë, đưa con đến trường, cầm sách vở cho con -> chu đáo, quan tâm. - Ta nhËn thÊy tr¸ch nhiÖm, tÊm lßng của gia đình, nhà trường đối với thế hệ tương lai. Đó là một môi trường giáo dục ấm áp, là nguồn nuôi dưỡng các em trưởng thành.. 4, NghÖ thuËt truyÖn. - NT so s¸nh: + T«i quªn thÕ nµo ®­îc nh÷ng c¶m gi¸c trong s¸ng Êy n¶y në trong lßng tôi như mấy cánh hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng. + ý nghÜ Êy tho¸ng qua trÝ t«i nhÑ Những hình ảnh so sánh trên có tác nhàng như làn mây lướt qua trên ngọn dông g×? nói. + Họ như con chim đang đứng trên bờ tæ. =>§ã lµ nh÷ng phÐp so s¸nh giµu h×nh ảnh, giàu sức gựi cảm để diễn tả cảm xúc của “tôi” nhờ đó người đọc cảm Truyện có những đặc sắc gì về nghệ nhận rõ nét cảm xúc, ý nghĩ của nhân thuËt? vËt t¹o chÊt tr÷ t×nh trong trÎo. - §Æc s¾c nghÖ thuËt: + Bố cục theo dòng hồi tưởng, trình tự thêi gian. Theo em søc cuèn hót cña truyÖn lµ ë KÕt hîp kÓ, t¶, biÓu c¶m. ®iÓm nµo? - Søc cuèn hót: +T×nh huèng truyÖn. KÕt luËn: + Tình cảm ấm áp, trìu mến của người lín. Cảnh thiên nhiên tươi đẹp, ngôi trường vµ h×nh ¶nh so s¸nh.. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Hoạt động 2:HDHS tổng kết: Môc tiªu:Kh¨c s©u kiÕn thøc träng t©m Thêi gian:3p §å dïng d¹y häc:SGK C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1: Gv ra câu hỏi tổng kết IV. Ghi nhí(SGK). Qua bµi em hiÓu g× vÒ t©m tr¹ng cña nhân vật tôi khi đến trường lần đầu? T©m tr¹ng Êy ®­îc diÔn t¶ theo tr×nh tù nµo? Bước 2:GV nhấn mạnh gọi hs đọc ghi nhí Hoạt động 5 : HDHS Luyện tập. Mục tiêu:Biết vận dụng phần lí thuyết đã học vào làm bài tập. Thêi gian:5p §å dïng d¹y häc:B¶ng phô C¸ch tiÕn hµnh: V.LuyÖn tËp: Bước 1: Ph¸t biÓu c¶m nghÜ cña em vÒ dßng Hướng dẫn: Tæng hîp kh¸i qu¸t c¶m xóc theo tr×nh c¶m xóc cña nh©n vËt “t«i” trong tự thời gian , đó là căn cứ để nhìn ra sự truyện ngắn : Tôi đi học”. thèng nhÊt cña v¨n b¶n. chó ý sù kÕt hîp hµi hoµ gi÷a biÓu c¶m, miªu t¶, tù sù. Bước 2: HS tự làm ra nháp gv gọi học sinh đọc vµ nhËn xÐt. 4.Cñng cè-dÆn dß:3p Dßng c¶m xóc cña nh©n vËt “t«i” diÔn t¶ nh­ thÕ nµo? Häc bµi, lµm bµi tËp 2 (tr 9) vµ c¸c bµi tËp trong SBT. Chuẩn bị: Cấp độ khái quát nghĩa từ ngữ. Đọc kĩ, trả lời các câu hỏi SGK, xem trước các bài tập. ................................................................................. S:19.08.2010 Bµi 1 TiÕt 3 G:21.08.2010 Cấp độ khái quát nghĩa từ ng÷. A, Mục tiêu cần đạt:HS 1.KiÕn thøc: - Hiểu rõ cấp độ khái quát nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ khái quát nghÜa tõ ng÷. 2.KÜ n¨ng:. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> - Häc sinh rÌn luyÖn t­ duy trong viÖc nhËn thøc mèi quan hÖ gi÷a c¸i chung vµ c¸i riªng. 3.Thái độ: - Có ý thức sử dụng đúng nghĩa của từ ngữ. B. §å dïng d¹y häc: - GV: bµi so¹n + tµi liÖu,b¶ng phô - HS so¹n bµi C. Phương pháp:Vận động D.Tæ chøc giê häc: 1, ổn định tổ chức: /36 2, KiÓm tra®Çu giê: KiÓm tra sù chuÈn bÞ bµi cña HS. 3,Bµi míi: Khởi động. Mục tiêu:Tạo tâm thế cho học sinh bước vào bài mới. Thêi gian:3p §å dïng d¹y häc: C¸ch tiÕn hµnh: GV giới thiệu bài mới: ở lớp 6,7 chúng ta đã tìm hiểu về từ đồng nghĩa, từ trái nghÜa. Bªn c¹nh nh÷ng tõ Êy, cßn cã c¸c tõ cã nghÜa bao hµm nhau. Nh÷ng tõ Êy gäi lµ g×? Chóng ta sÏ t×m hiÓu trong tiÕt h«m nay. Hoạt động1. Hình thành kiến thức mới. Môc tiªu:H×nh thµnh kh¸i niÖm nghÜa réng vµ nghÜa hÑp cña tõ Thêi gian:24p §å dïng d¹y häc:B¶ng phô C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1:Phân tích ngữ liệu HS quan sát sơ đồ (SGK- tr 10). I, Tõ ng÷ nghÜa réng, tõ ng÷ nghÜa hÑp. Nghĩa của từ “động vật” rộng hơn hay 1, Phân tích ngữ liệu (sơ đồ - tr 10). hÑp h¬n nghÜa cña tõ “thó”, “chim”, “c¸”? V× sao? NghÜa cña tõ “thó” réng h¬n hay hÑp hơn nghĩa của từ “voi”, “hươu”? vì - Từ “động vật” nghĩa rộng hơn “thú”, “chim”, “c¸”. sao? -> ”động vật” bao hàm “ chim”, “cá”, NghÜa cña “c¸”, “chim” réng h¬n hay “thó”. hÑp h¬n “c¸ chim”, “c¸ thu”, “tu hó”. - NghÜa cña “thó” réng h¬n “voi”. “hươu” vì “thú” bao hàm “voi”, “s¸o”? “hươu”. - Réng h¬n -> bao hµm. NghÜa cña “thó”, “chim”, “c¸” réng - “c¸”, “chim” nghÜa réng h¬n, bao h¬n nghÜa cña nh÷ng tõ nµo? hµm “c¸ chim”, “c¸ thu”, “tu hó”, “s¸o”. - “thó”, “chim”, “c¸”/ réng h¬n: “voi”, “. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> - hươu”, “tu hú”. vËt”.. \ hẹp hơn “động. Bước 2: Rút ra nhận xét Em nhËn xÐt g× vÒ nghÜa cña tõ ng÷? - NghÜa cña tõ ng÷ cã thÓ réng h¬n 2, NhËn xÐt. (kh¸i qu¸t h¬n), hÑp h¬n (Ýt kh¸i qu¸t h¬n) nghÜa cña tõ ng÷ kh¸c. Mét tõ ®­îc coi lµ cã nghÜa réng khi nµo? Cho vÝ dô? - Khi nã bao hµm nghÜa cña nh÷ng tõ ng÷ kh¸c. vd: “¸o” (¸o s¬ mi, ¸o kho¸c). Mét tõ ®­îc coi lµ cã nghÜa hÑp khi nµo? Cho vÝ dô? - Ph¹m vi nghÜa cña nã ®­îc bao hµm trong ph¹m vi nghÜa cña tõ kh¸c. Mét tõ ng÷ cã thÓ cã nghÜa réng víi tõ ngữ này đồng thời có nghĩa hẹp với từ ng÷ kh¸c ®­îc kh«ng? Cho vÝ dô? Bước 3:Rút ra ghi nhớ HS đọc ghi nhớ (SGK). . 3. Ghi nhí. Hoạt động 2: Hướng dẫn luyện tập. Môc tiªu:VËn dông lÝ thuyÕt vµo lµm bµi tËp Thêi gian:15p §å dïng d¹y häc:B¶ng phô C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1:Gv hướng dẫn §äc bµi tËp 1, nªu yªu cÇu. II, LuyÖn tËp. 1. Bài tập 1 (10) Lập sơ đồ. Bước 2: a, y phôc HS lµm bµi. quÇn. Gäi 2 HS lªn b¶ng ch÷a. NhËn xÐt.GV kÕt luËn.. q. đùi. ¸o. q.dµi. Êo dµi. s¬ mi. vò khÝ sóng. bom. HS đọc, xác định yêu cầu, làm bài.. S. trường. GV nhËn xÐt, bæ sung.. 2, Bµi tËp 2 (10).T×m nh÷ng tõ cã nghÜa réng so víi nghÜa cña c¸c tõ trong nhãm sau: a. Chất đốt: xăng, dầu hoả, ma dút, củi,. Lop8.net. §b¸c. bom bcµng. bom bi.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> HS đọc bài 3. xác định yêu cầu. Th¶o luËn nhãm 3 trong 3 phót. B¸o c¸o. HSvµ GV nhËn xÐt, bæ sung. §äc bµi 4 nªu yªu cÇu bµi tËp. HS lµm bµi. Gäi 2 HS lªn b¶ng gi¶i. HS vµ GV nhËn xÐt, bæ sung.. than.. b. NghÖ thuËt: héi ho¹, ©m nh¹c, v¨n ho¸, ®iªu kh¾c... c. Thøc ¨n; Canh, nem, thÞt luéc, rau sµo, t«m rang... d. Nh×n: liÕc, ng¾m, nhßm, ngã... e. Đánh : đấm , đá, thụi, bịch... 3, Bµi 3 (10). T×m tõ ng÷ cã nghÜa bao hµm trong ph¹m vi cña c¸c tõ sau: a. Xe cé: « t«, xe m¸y, xe bß... b. Kim loại: sắt, nhôm, đồng.... c. hoa qu¶: cam, mÝt xoµi nh·n... d. (người): họ hàng: cô, dì, chú bác... e. mang: x¸ch, khiªng, g¸nh... Bµi 4: (10). ChØ ra nh÷ng tõ ng÷ kh«ng thuéc ph¹m vi nghÜa cña mçi nhãm tõ ng÷ sau: a. thuèc lµo: b. thñ quü: c.bót ®iÖn; d. hoa tai:. 4.Cñng cè-dÆn dß:3p Tõ ng÷ nghÜa réng lµ g×? Tõ ng÷ nghÜa hÑp lµ g×? Cho vÝ dô? Häc ghi nhí, lµm bµi tËp 5,6,7. Soạn: tính thống nhất về chủ đề của văn bản. Đọc kĩ, trả lời câu hỏi SGK, xem trước các bài tập. ........................................................................................ S:18.08.2010 G:21.08.2010. TiÕt 4. Tính thống nhất về chủ đề của văn bản. A:Mục tiêu cần đạt: 1.KiÕn thøc: - HS hiểu được thế nào là chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn b¶n. - Biết viết một văn bản bảo đảm tính hệ thống về chủ đề, biết xác định và duy trì đối tượng, trình bày, chọn lựa sắp xếp các phần sao cho văn bản tập chung nêu bËt ý kiÕn, c¶m xóc cña m×nh. 2.KÜ n¨ng HS có kỹ năng tạo lập văn bản có chủ đề. 3.Thái độ: - HS có ý thức viết bài mạch lạc, nổi bật chủ đề. B.§å dïng d¹y häc: 1.GV: B¶ng phô. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> 2.HS: Tr¶ lêi c¸c c©u hái phÇn ng÷ liÖu C .Phương pháp: Thuyết trình D. Tæ chøc giê häc 1, ổn định tổ chức: /36 2, KiÓm tra ®Çu giê: KiÓm tra viÖc chuÈn bµi cña hs 3, Bµi míi: Khởi động Môc tiªu:G©y sù chó ý vµo bµi míi Thêi gian:3p §å dïng d¹y häc: C¸ch tiÕn hµnh: Trong häc tËp vµ giao tiÕp, chóng ta lu«n ph¶i t¹o lËp v¨n b¶n. VËy v¨n b¶n lµ gì? Làm thế nào để văn bản có tính mạch lạc, rõ ràng nổi bật nội dung ? Đó là néi dung bµi h«m nay, chóng ta cïng t×m hiÓu Hoạt động 1. Hình thành kiến thức mới. Mục tiêu:Hình thành kháI niệm chủ đề,tính thống nhất của chủ đề trong văn b¶n. Thêi gian:24p §å dïng d¹y häc:B¶ng phô C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1:Phân tích ngữ liệu I. Chủ đề của văn bản. 1. Ph©n tÝch ng÷ liÖu: -§äc kÜ v¨n b¶n“ T«i ®i häc” ? Tg nhí V¨n b¶n “T«i ®i häc” l¹i nh÷ng kØ niÖm s©u s¾c nµo trong thêi th¬ Êu cña m×nh? (KØ niÖm khi cïng mÑ ®i trªn con đường làng đến trường, khi đến trường MÜ LÝ, khi rêi tay mÑ vµo líp häc ) sù hồi tưởng ấy gợi lên ấn tượng gì trong lßng t¸c gi¶? (ấn tượng mạnh mẽ, sâu sắc, không thể quên của tác giả về buổi tựu trường đầu tiên trong đời mình ) *Buổi tựu trường chính là đối tượng, những kỉ niệm chính là các vấn đề chính mà văn bản biểu đạt. Đối tượng văn bản và những vấn đề chính của văn bản chính là chủ đề văn 2 .Nhận xét. - Những vấn đề chính của văn bản. Kỉ b¶n? niÖm khi cïng mÑ ®i trªn con ®­êng, Bước 2: Rút ra nhận xét Căn cứ vào đâu mà em biết văn bản “ khi đến trường, khi rời tay mẹ để vào T«i ®i häc” nãi lªn nh÷ng lØ niÖm cña häc, khi ngåi häc. - > Đối tượng văn bản: buổi tựu trường. tác giả về buổi tựu trường đâu tiên? (Căn cứ: nhan đề văn bản, từ ngữ các. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> câu trong văn bản viết về bưởi tựu trường) Chủ đề là đối tượng và vấn đề chính mà văn bản biểu đạt. II. Tính thống nhất về chủ đề văn bản 1. Ph©n tÝch ng÷ liÖu V¨n b¶n “ T«i ®i häc” Bước 1:Phân tích ngữ liệu Tìm những từ ngữ diễn tả tâm trạng đó in s©u trong lßng nh©n vËt “t«i” ( §¹i tõ “ t«i” vµ c¸c tr¹ng ng÷ biÓu thÞ ý nghÜa ®i häc ®­îc lÆp ®i lÆp l¹i nhiÒu lần). Duy trì chủ đề. T×m tr¹ng ng÷ chi tiÕt næi bËt c¶m gi¸c míi l¹ xen lÉn bì ngì cña “ t«i” khi cùng mẹ đến trường, khi cùng các bạn vµo líp: ( Trªn ®­êng ®i häc: + C¶m nhËn vÒ con ®­êng: quen ®i l¹is lắm lần => Thấy lạ, cảnh vật thay đổi + Thay đổi về hành vi: Lội qua sông thả diều, đi ra đồng nô đùa-> Đi học cố lµm nh­ mét häc trß thùc sù. - Trên sân trường : + Cảm nhận ngôi trường :Cao ráo, sạch sÏ h¬n c¸c nhµ trong lµng, oai nghiªm như đình làng, sân rộng-> Tôi lo sợ vÈn v¬ + C¶m gi¸c bì ngì, lóng tóng ®i xÕp hµng vµo líp - Trong líp: C¶m thÊy xa mÑ,nhí nhµ C¶m gi¸c cña nh©n vËt “ t«i” trong buổi tựu trường là gì? ( Mới lạ, bỡ ngỡ, lo l¾ng) những chi tiết và phương tiện ngôn từ trong v¨n b¶n cã tËp chung kh¾c ho¹ t« ®Ëm c¶m gi¸c nµy kh«ng? ( Cã). Bước 2: Rút ra nhận xét * v¨n b¶n nµy cã tÝnh thèng nhÊt cao về chủ đề, em hiểu thế nào về tính thống nhất về chủ đề văn bản?. - Nhan đề: Tôi đi học. - Các câu các đoạn đều xoay quanh vấn đề “Tôi đi học” - §¹i tõ “t«i” vµ c¸c tõ ng÷ biÓu thÞ ý nghÜa ®i häc ®­îc lÆp ®i lÆp l¹i nhiÒu lần--> Duy trì chủ đề.. - Các chi tiết và phương tiện ngôn từ đều khắc hoạ tô đậm cảm giác bỡ ngỡ , míi l¹,lo l¾ng cña nh©n vËt. 2.NhËn xÐt: ->Văn bản có tính thống nhất chủ đề khi chỉ biểu đạt chủ đề đã xá định không xa rời hay lạc sang chủ đề khác. 3. Ghi nhí (sgk).. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> Bước 3: Rút ra ghi nhớ HS đọc ghi nhớ. GV chèt. Hoạt động2: Hướng dẫn luyện tập. Môc tiªu:VËn dông lÝ thuyÕt vµo lµm bµi tËp Thêi gian:15p §å dïng d¹y häc:B¶ng phô C¸ch tiÕn hµnh: Bước 1: GVHD học sinh làm bài tập III, LuyÖn tËp. Bµi 1 (13). Ph©n tÝch tÝnh thèng nhÊt vÒ Hs đọc, nêu yêu cầu bài tập. chủ đề văn bản “Rừng cọ quê tôi”. Bước 2: a. Đối tượng: Rừng cọ quê tôi. HS lµm bµi. - Tr×nh tù: T¶ c©y cä ( th©n, l¸, bóp..) Gäi 1-> 2 em lªn b¶ng. - T¸c dông cña cä: chæi, bãng r©m, đựng hạt giống, nốn cọ, quả để ăn). - Tình cảm của người Sông Thao đối víi cä. - Trật tự này không thay đổi vì nếu Hs vµ GV nhËn xÐt, bæ sung. thay đổi nó sẽ không còn hợp lý. b. Chủ đề của văn bản trên: Tác dụng của cọ và tình cảm của người Sông Thao đối với cọ. c.Chủ đề ấy được thể hiện trong văn b¶n: - Miªu t¶ rõng cä: b»ng TN tr×u mÕn, thân thương. - Cuộc sống của những người dân luôn g¾n bã víi cä. d.Từ ngữ, câu tiêu biểu thể hiện chủ đề v¨n b¶n: - Chẳng có nơi nào đẹp như Sông Thao quª «i, rõng cä trËp trïng... - cuéc sèng quª t«i g¾n bã víi c©y cä. HSđọc, nêu yêu cầu bài tập. - Người Sông Thao quê tôi đi đâu cũng nhí vÒ rõng cä quª m×nh. Lµm bµi. GV söa ch÷a . Bµi 2 (tr 14). - ý b,d sẽ làm cho bài văn lạc đề. HS đọc, xác định yêu cầu, làm bài. Bµi 3( tr 14). Cã thÓ bæ sung vµ s¾p xÕp NhËn xÐt. l¹i nh­ sau: GV söa ch÷a, bæ sung. a.Cø mïa thu vÒ mçi lÇn thÊy c¸c em nhỏ núp dưới nón mẹ lần đầu tiên đến trường, lòng lại náo nức, rộn rã, xốn xang.. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(13)</span> b.Con đường đến trường trở nên xa lạ, cảnh vật thay đổi. c.Muèn thö søc g¾ng mang s¸ch vë nh­ cËu häc trß thøc sù. d.Sân trường rộng, ngôi trường cao h¬n. e.Thấy sợ hãi, chơ vơ trong hàng người bước vào lớp. f.ThÊy xa l¹... 4.Cñng cè-dÆn dß:3p Chủ đề là gì? Tính thống nhất của chủ đề như thế nào? Häc ghi nhí, lµm c¸c bµi tËp trong SGK vµ bµi tËp SBT. ChuÈn bÞ: Trong lßng mÑ. Tr¶ lêi c¸c c©u hái trong SGK. ............................................................................... Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(14)</span>