Đề cương ôn tập môn Sinh học lớp 8, kì II

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. Chương vii : bài tiết Câu 1: Bài tiết là gì? Bài tiết đóng vai trò quan trọng như thế nào với cơ thể sống? TL :1. Bài tiết là quá trình không ngừng lọc và thải ra môi trường các chất cặn bã do hoạt động TĐC của tế bào thải ra và một số chất được đưa vào cơ thể quá liều lượng, các chất độc... 2. Vai trß cña bµi tiÕt: -. Duy trì tính ổn định của môi trường trong cơ thể Giúp cơ thể không bị nhiễm độc  đảm bảo các hoạt động diễn ra bình thường. Câu 2 : Các sản phẩm thải chủ yếu của cơ thể là gì? Việc bài tiết chúng do các cơ quan nào đảm nhiÖm? C¸c s¶n phÈm th¶i chñ yÕu CO2 Må h«i Nước tiểu Câu 3 : Hệ bài tiết nước tiểu có cấu tạo như thế nào?. C¬ quan bµi tiÕt chñ yÕu Phæi ( HÖ h« hÊp) Da Thận ( hệ bài tiết nước tiểu). TL : Cấu tạo của hệ bài tiết nước tiểu: -. Hệ bài tiết nước tiểu gồm : thận, ống dẫn nước tiểu, bóng đái và ống đái Thận là cơ quan quan trọng nhất của hệ bài tiết nước tiểu, gồm 2 quả thận, mỗi quả thận chứa khoảng 1 triệu đơn vị chức năng để lọc máu và hình thành nước tiểu Mỗi đơn vị chức năng gồm cầu thận ( thực chất là 1 búi mao mạch ), nang cầu thận (thực chất là 1 c¸i tói gåm 2 líp bao quanh cÇu thËn ) vµ èng thËn. Câu 4 : Thực chất của quá trình tạo thành nước tiểu là gì? Trình bày quá trình tạo thành nước tiểu ở các đơn vị chức năng của thận? 1. Thực chất của quá trình tạo thành nước tiểu là quá trình lọc máu để hình thành nước tiểu đầu và thải bỏ các chất cặn bã, các chất độc, các chất thừa khỏi cơ thể 2. Quá trình tạo thành nước tiểu ở các đơn vị chức năng của thận: Qu¸ tr×nh läc m¸u Gåm Qu¸ t×nh hÊp thô l¹i Qu¸ tr×nh bµi tiÕt tiÕp a) Qu¸ tr×nh läc m¸u - VÞ trÝ : x¶y ra ë cÇu thËn - Cơ chế: máu tới cầu thận với áp lực lớn tạo lực đẩy nước và các chất hoà tan có kích thước nhá qua lç läc ( 30 – 40 Ao) trªn v¸ch mao m¹ch vµo nang cÇu thËn. C¸c tÕ bµo m¸u vµ prôtêin có kích thước lớn nên không qua lỗ lọc - Kết quả : hình thành nước tiểu đầu b) Qu¸ tr×nh hÊp thô l¹i Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. -. VÞ trÝ : x¶y ra ë èng thËn Cơ chế : Nước tiểu đầu được hấp thụ lại nước và các chất cần thiết ( chất dinh dưỡng, các iôn cÇn thiÕt cho c¬ thÓ) c) Qu¸ tr×nh bµi tiÕt tiÕp - VÞ trÝ : x¶y ra ë èng thËn - C¬ chÕ : HÊp thô l¹i c¸c chÊt cÇn thiÕt , bµi tiÕt tiÕp c¸c chÊt thõa, chÊt th¶i - Kết quả : hình thành nước tiểu chính thức Câu 5 : Sự thải nước tiểu diễn ra như thế nào? TL : Nước tiểu chính thức đổ vào bể thận, qua ống dẫn nước tiểu xuống tích trữ ở bóng đái, sau đó được thải ra ngoài nhờ hoạt động của cơ bóng đái và cơ bụng Câu 6 : Hệ bài tiết nước tiểu có thể bị tổn thương bởi các tác nhân nào? T¸c nh©n Vi khuÈn Các chất đọc hại có trong thức ăn, đồ uống, thức ăn «i thiu. Tổn thương hệ bài tiết nước tiểu CÇu thËn bÞ viªm vµ tho¸i ho¸ èng thËn bÞ tæn thương, làm việc kÐm hiÖu qu¶. HËu qu¶ Qu¸ tr×nh läc m¸u bÞ tr× trÖ c¸c chÊt cÆn b· vµ c¸c chất độc hại tích tụ trong máu  cơ thể bị nhiễm độc, phï  suy thËn  chÕt + Qu¸ tr×nh hÊp thô l¹i vµ bµi tiÐt tiÕp bÞ gi¶m  m«i trường trong bị biến đổi  TĐC bị rối loạn ảnh hưởng bất lợi tới sức khoẻ + ống thận bị tổn thương  nước tiểu hoà thẳng vào máu  đầu độc cơ thể Gây bí tiểu -- > nguy hiểm đến tính mạng. Khẩu phần ăn không hợp Đường dẫn nước lÝ, c¸c chÊt v« c¬ vµ h÷u tiÓu bÞ t¾c nghÏn cơ kết tinh ở nồng độ cao g©y ra sái thËn Câu 7 : Trình bày các thói quen sống khoa học để bảo vệ hệ bài tiết nước tiểu. Giải thích cơ sở khoa học của các thói quen đó? STT 1 2. 3. C¸c thãi quen sèng khoa häc Thường xuyên giữ vệ sinh cho toàn cơ thể cũng như cho hệ bài tiết nước tiểu KhÈu phÇn ¨n uèng hîp lÝ: -Kh«ng ¨n qu¸ nhiÒu pr«tªin, qu¸ mÆn, qu¸ chua, qu¸ nhiÒu chÊt t¹o sái - Kh«ng ¨n thøc ¨n «i thiu vµ nhiÔm chÊt độc hại - Uống đủ nước Nên đi tiểu đúng lúc, không nên nhịn lâu. C¬ së khoa häc H¹n chÕ t¸c h¹i cña vi sinh vËt g©y bÖnh -Tr¸nh cho thËn lµm viÖc qu¸ nhiÒu vµ h¹n chÕ kh¶ n¨ng t¹o sái - Hạn chế tác hại của chất độc hại -T¹o ®iÒu kiÖn cho qu¸ tr×nh läc m¸u ®­îc liªn tôc Hạn chế khả năng tạo sỏi ở bóng đái. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. Chương viii : da C©u 1: Nªu cÊu t¹o cña da? TL :. Líp biÓu b×. Da cã 3 phÇn. Líp b× Lớp mỡ dưới da. a) Líp biÓu b× gåm:. TÇng sõng TÇng tÕ bµo sèng - Tầng sừng : gồm các tế bào chết đã hoá sừng, xếp sít nhau , dễ bong ra - Tầng tế bào sống : gồm các tế bào sống có khả năng phân chia tạo ra các tế bào mới để thay thế các tế bào ở tầng sừng đã bong ra. Trong TB có chứa các hạt sắc tố tạo nên màu da b) Lớp bì : được cấu tạo từ các sợi mô liên kết bện chặt. Trong đó có : thụ quan, tuyến mồ hôi, tuyÕn nhên, l«ng vµ bao l«ng, c¬ co ch©n l«ng, m¹ch m¸u, d©y thÇn kinh c) Lớp mỡ dưới da : chứa mỡ dự trữ Câu 2: Da có những chức năng gì? Những đặc điểm cấu tạo nào của da giúp da đảm nhiệm chức năng đó? TL : C¸c chøc n¨ng cña da: 1. Che chë, b¶o vÖ Ngăn không cho thấm nước -. 2.. 3. 4. 5.. TÇng sõng. Ng¨n kh«ng cho vi khuÈn x©m nhËp - C¸c TB s¾c tè ë tÇng TB sèng chèng l¹i t¸c h¹i cña tia tö ngo¹i - TuyÕn nhên tiÕt chÊt nhên chøa liz«zim cã t¸c dông diÖt khuÈn - Lớp mô liên kết bện chặt và lớp mỡ dưới da có vai trò chống lại các tác động cơ học Điều hoà thân nhiệt : nhờ tuyến mồ hôi, mao mạch dưới da, cơ co chân lông, lớp mỡ - Tuyến mồ hôi, mao mạch dưới da, cơ co chân lông + Khi trời nóng : tuyến mồ hôi tăng tiết mồ hôi, mồ hôi bay hơi sẽ mang theo 1 lượng nhiệt của cơ thể ra môi trường, mạch máu dưới da dãn  tăng khả năng toả nhiệt của cơ thể + Khi trời lạnh : mạch máu dưới da co, da săn lại  giảm khả năng mất nhiệt - Lớp mỡ dưới da có tác dụng cách nhiệt  chống lạnh cho cơ thể Cảm giác: nhờ các thụ quan về áp lực, nóng lạnh, đau đớn và các dây thần kinh tiếp nhận các kích thích theo dây hướng tâm  TƯTK -- > cảm giác tương ứng Bµi tiÕt : nhê tuyÕn må h«i vµ tuyÕn nhên Thẩm mĩ : Da tạo vẻ đẹp cho con người. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. Câu 3: Hãy nêu các biện pháp giữ vệ sinh da và giải thích cơ sở khoa học của các biện pháp đó? TL : Các biện pháp giữ vệ sinh da và cơ sở khoa học của các biện pháp đó BiÖn ph¸p Thường xuyên tắm rửa, thay giÆt quÇn ¸o, chèng lµm x©y x¸t, chèng báng, chèng l©y bÖnh ngoµi da. Cho trÎ em t¾m n¾ng buæi sím Tắm nước lạnh và xoa bóp. C¬ së khoa häc 1. Da bÈn + Tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển của vi khuẩn và nấm  g©y bÖnh, g©y ngøa ng¸y + Gây tắc các lỗ thoát của tuyến mồ hôi ảnh hưởng đến sự điều hoà th©n nhiÖt, lµm t¾c c¸c lç tiÕt cña tuyÕn nhên cã thÓ g©y viªm ch©n l«ng 2. Da bị xây xước  tạo điều kiện cho nấm, vi khuẩn gây bệnh x©m nhËp vµo da g©y viªm tÊy hoÆc g©y c¸c bÖnh vÒ da 3. Da s¹ch : t¨ng kh¶ n¨ng diÖt khuÈn Giúp cơ thể tổng hợp được Vitamin D  chống bệnh còi xương Tăng khả năng chịu đựng và thích ứng với môi trường  người khoẻ mạnh, ít bị ốm khi thời tiết thay đổi Mét sè c©u hái gi¶i thÝch. Câu 1 : Hãy giải thích tại sao trong thời kì thuộc Pháp, đồng bào các dân tộc ở Việt Bắc và Tây Nguyên phải đốt cỏ tranh lấy tro để ăn? C©u 2 : V× sao ph¶i bæ sung thøc ¨n giµu chÊt s¾t cho c¸c bµ mÑ khi mang thai? C©u 3 : Cã nªn trang ®iÓm b»ng c¸ch l¹m dông kem phÊn, nhæ bá l«ng mµy, dïng bót ch× kÎ l«ng mµy t¹o d¸ng kh«ng? V× sao? Câu 4 : Giải thích vì sao người say rượu thường có biểu hiện chân nam đá chân chiêu trong lúc đi? Câu 5 : Tại sao người già thường phải đeo kính lão? Câu 6 : Tại sao không nên đọc sách ở nơi thiếu áng sáng, trên tàu xe bị xóc nhiều? Câu 7 : Vì sao ta có thể xác định được âm phát ra từ bên phải hay bên trái? C©u 8 : V× sao ë ®iÓm vµng ta nh×n râ nhÊt h×nh ¶nh cña vËt? C©u 9 : T¹i sao ë ®iÓm mï ta kh«ng nh×n thÊy h×nh ¶nh cña vËt ?. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. Chương ix : thần kinh và giác quan C©u 1 : Tr×nh bµy cÊu t¹o vµ chøc n¨ng cña n¬ron? 1. -. Cấu tạo (có thể vẽ hình để minh hoạ) Th©n n¬ron chøa nh©n n¬ron t¹o nªn chÊt x¸m C¸c sîi nh¸nh 1 sîi trôc cã bao miªlin ®­îc ng¨n c¸ch bëi c¸c eo R¨ngviª TËn cïng cña sîi trôc cã c¸c cucxinap – lµ n¬i tiÕp gi¸p gi÷a n¬ron nµy víi n¬ron kh¸c hoÆc víi c¬ quan tr¶ lêi 2. Chøc n¨ng - C¶m øng : lµ kh¶ n¨ng tiÕp nhËn c¸c kÝch thÝch vµ ph¶n øng l¹i c¸c kÝch thÝch b»ng h×nh thøc ph¸t xung thÇn kinh - Dẫn truyền : Là khả năng lan truyền xung thần kinh theo 1 chiều nhất định C©u 2 : Tr×nh bµy c¸c bé phËn cña hÖ thÇn kinh vµ thµnh phÇn cÊu t¹o cña chóng? 1. XÐt vÒ mÆt cÊu t¹o N·o  ChÊt x¸m Bé phËn trung ­¬ng Tñy  ChÊt tr¾ng HÖ thÇn kinh D©y thÇn kinh Bé phËn ngo¹i biªn H¹ch thÇn kinh 2. XÐt vÒ mÆt chøc n¨ng Hệ thần kinh vận động : điều khiển hoạt động của các cơ vân là hoạt động có ý thức HÖ thÇn kinh Hệ thần kinh sinh dưỡng : điều hoà hoạt động của các cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản, là hoạt động không có ý thức C©u 3 : Nªu cÊu t¹o (ngoµi, trong) cña tñy sèng ? 1. CÊu t¹o ngoµi - Vị trí : nằm trong cột sống từ đốt sống cổ I đến đốt sống thắt lưng II - CÊu t¹o : dµi 50 cm, h×nh trô, cã 2 phÇn ph×nh (cæ vµ th¾t l­ng), mµu tr¾ng, mÒm. §­îc bao bäc bởi 3 lớp màng : màng cứng  bảo vệ tủy ; màng nhện và màng nuôi  nuôi dưỡng tủy 2. CÊu t¹o trong - ChÊt x¸m n»m trong h×nh ch÷ H (do th©n vµ sîi nh¸nh n¬ron t¹o nªn) lµ c¨n cø cña c¸c PXK§K - ChÊt tr¾ng ë trong (gåm c¸c sîi trôc cã bao miªlin) lµ c¸c ®­êng dÉn truyÒn nèi c¸c c¨n cø trong tñy sèng víi nhau vµ víi n·o bé Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. C©u 4 : LËp b¶ng so s¸nh cÊu t¹o vµ chøc n¨ng cña trô n·o, n·o trung gian vµ tiÓu n·o? STT. CÊu t¹o Chøc n¨ng + Gåm : N·o gi÷a Điều khiển, điều hoà hoạt động của Hµnh n·o c¸c néi quan nh­ : tuÇn hoµn, h« hÊp, tiªu ho¸ CÇu n·o Trô n·o + ChÊt tr¾ng bao ngoµi + ChÊt x¸m ë trong tËp trung thµnh c¸c nh©n x¸m + Gåm : §åi thÞ §iÒu khiÓn qu¸ tr×nh T§C vµ ®iÒu N·o trung Vùng dưới đồi hßa th©n nhiÖt gian + ChÊt x¸m ë trong tËp trung thµnh nh©n x¸m + Chất xám bên ngoài làm thành lớp vỏ tiểu não Điều hòa, phối hợp các cử động vµ c¸c nh©n phøc t¹p vµ gi÷ th¨ng b»ng cho c¬ TiÓu n·o + ChÊt tr¾ng ë trong lµ c¸c ®­êng dÉn truyÒn thÓ liªn hÖ gi÷a tiÓu n·o víi c¸c phÇn kh¸c cña hÖ thÇn kinh Câu 5 : Nêu cấu tạo ( ngoài và trong ) và chức năng của đại não? Những đặc điểm cấu tạo và chức năng của đại não chứng tỏ sự tiến hoá so với các ĐV khác trong lớp Thú? 1. Cấu tạo của đại não a) CÊu t¹o ngoµi - Có rãnh liên bán cầu chia đại não thành 2 nửa : bán cầu đại não trái và bán cầu đại não phải - Các rãnh sâu chia đại não thành các 4 thùy: thùy trán, thùy đỉnh, thuỳ chẩm và thuỳ thái dương ( rãnh đỉnh ngăn cách thuỳ đỉnh và thuỳ trán, rãnh thái dương ngăn cách thuỳ trán, thuỳ đỉnh với thuỳ thái dương ) - Nhiều khe chia các thùy thành các khúc cuộn não làm tăng S bề mặt ngoài của não đạt tới 2300 – 2500 cm2 b) CÊu t¹o trong - ChÊt x¸m ë ngoµi t¹o thµnh líp vá n·o dµy kho¶ng 2 -3 mm, gåm 6 líp TB h×nh th¸p - Chất trắng ở trong là các đường dẫn truyền nối các vùng của vỏ não và nối 2 nửa đại não với nhau. Các đường dẫn truyền xung thần kinh thường bắt chéo 2. Chức năng của đại não - Đại não có nhiều vùng thực hiện các chức năng khác nhau: vùng cảm giác, vùng vận động, vùng thính giác, vùng vị giác, vùng vận động ngôn ngữ nói và viết, vùng hiểu tiếng nói, vùng hiÓu ch÷ viÕt….. - §¹i n·o lµ trung khu cña c¸c ph¶n x¹ cã ®iÒu kiÖn 3. Những đặc điểm thể hiện sự tiến hoá... - Khối lượng não so với cơ thể người lớn hơn so với các ĐV khác thuộc lớp Thú - Vá n·o cã nhiÒu khe vµ r·nh lµm t¨ng diÖn tÝch bÒ mÆt cña vá n·o (n¬i chøa th©n n¬ron ) khối lượng chất xám lớn - ở người ngoài các trung khu vận động và cảm giác như ở ĐV thuộc lớp Thú, còn có các trung khu cảm giác và vận động ngôn ngữ nói và viết, hiểu ngôn ngữ Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. Câu 6 : Nêu cấu tạo của cầu mắt nói chung và màng lưới nói riêng? 1. CÊu t¹o cña cÇu m¾t - Vị trí: cầu mắt nằm trong hốc mắt của xương sọ Líp ngoµi cïng lµ mµng cøng  b¶o vÖ m¾t Mµng. Líp mµng m¹ch cã nhiÒu m¹ch m¸u vµ c¸c s¾c tè ®en t¹o thµnh phßng tèi Lớp màng lưới ở trong cùng chứa TB thụ cảm thị giác (TB nón và TB que). CÇu m¾t. Môi trường trong suốt. Thuû dÞch ThÓ thñy tinh DÞch thñy tinh. Các bộ phận khác : mi mắt, lông mày, lông mi, tuyến lệ, cơ vận động mắt.... 2. Cấu tạo của màng lưới - Màng lưới là bộ phận thụ cảm của cơ quan phân tích thị giác. - Màng lưới gồm TB nãn tiÕp nhËn kÝch thÝch ¸nh s¸ng m¹nh vµ mµu s¾c TB que tiÕp nhËn kÝch thÝch ¸nh s¸ng yÕu - §iÓm vµng lµ n¬i tËp trung c¸c TB nãn. Mçi TB nãn ë trung t©m ®iÓm vµng liªn hÖ víi 1 TB thÇn kinh thÞ gi¸c qua 1 TB 2 cùc, nh­ng nhiÒu TB que míi liªn hÖ víi 1 TB thÇn kinh thÞ gi¸c - §iÓm mï lµ n¬i ®i ra cña c¸c sîi trôc TB thÇn kinh thÞ gi¸c, kh«ng cã c¸c TB thô c¶m thÞ gi¸c Câu 7 : Cận thị và viễn thị là do đâu? Làm thế nào để nhìn rõ vật ? C¸c tËt cña m¾t. Nguyªn nh©n C¸ch kh¾c phôc + BÈm sinh : cÇu m¾t dµi + Đeo kính cận : kính lõm để giảm độ hội + Không giữ đúng khoảng cách khi tụ nhìn vật (nhìn quá gần)  thể thủy + Giữ đúng khoảng cách khi nhìn vật (25 CËn thÞ tinh lu«n lu«n phång, l©u dÇn mÊt kh¶ – 30 cm) n¨ng d·n -->ảnh luôn hiện trước màng lưới + BÈm sinh : cÇu m¾t ng¾n Đeo kính viễn : kính lồi để tăng độ hội tụ + Tuæi giµ : thÓ thñy tinh bÞ l·o ho¸, ViÔn thÞ mất tính đàn hồi  không có khả n¨ng phång ảnh luôn hiện sau màng lưới Câu 8 : Quá trình thu nhận kích thích sóng âm diễn ra như thế nào giúp người ta nghe được? Tõ nguån ©m ph¸t ra sãng ©m  Vµnh tai høng lÊy  truyÒn qua èng tai  rung mµng nhÜ  truyÒn qua chuỗi xương tai làm rung màng cửa bầu  làm chuyển động ngoại dịch rồi nội dịch trong ốc tai màng  tác động đến cơ quan Coocti  theo dây thần kinh số 8  vùng thính giác ở thuỳ thái dương của vỏ não  cho ta cảm giác tương ứng về âm thanh. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. C©u 9 : Ph©n biÖt PXC§K vµ PXK§K? Ph¶n x¹ cã ®iÒu kiÖn Ph¶n x¹ kh«ng ®iÒu kiÖn -Trả lời các kích thích tương ứng (kích thích có -Trả lời các kích thích không tương ứng (kích thích ®iÒu kiÖn) kh«ng ®iÒu kiÖn) - BÈm sinh - H×nh thµnh trong cuéc sèng do tËp luyÖn - BÒn v÷ng - Kh«ng bÒn v÷ng dÔ mÊt ®i nÕu kh«ng cñng cè - Cã tÝnh chÊt di truyÒn - Kh«ng di truyÒn - Số lượng hạn chế - Số lượng không hạn định - Cung phản xạ đơn giản - Cung ph¶n x¹ phøc t¹p, cã ®­êng liªn hÖ t¹m thêi - Trung khu thÇn kinh : trô n·o, tñy sèng - Trung khu thÇn kinh: vá n·o C©u 10 : ThÕ nµo lµ PXC§K ? Muèn thµnh lËp PXC§K cÇn cã nh÷ng ®iÒu kiÖn nµo? Tr×nh bµy sù thành lập phản xạ tiết nước bọt khi có ánh đèn ở chó?(hoặc 1 PXCĐK bất kì) 1. Phản xạ có điều kiện là những phản xạ được hình thành trong đời sống qua 1 quá trình học tập, rÌn luyÖn 2. §iÒu kiÖn thµnh lËp PXC§K - Phải có sự kết hợp 1 kích thích có điều kiện với kích thích không điều kiện trong đó kích thích có điều kiện phải tác động trước kích thích không điều kiện một thời gian ngắn - Phải kết hợp nhiều lần cho đến khi chỉ với kích thích có điều kiện cũng gây được phản ứng trả lời 3. Sự thành lập phản xạ tiết nước bọt khi có ánh đèn ở chó : - Phản xạ 1 : phản xạ định hướng với ánh đèn ánh đèn mắt  dây thần kinh hướng tâm  TƯTK (vùng thị giác ở thuỳ chẩm)  dây thần kinh li tâm  chó có định hướng với ánh đèn - Phản xạ 2 : phản xạ tiết nước bọt với thức ăn Thức ăn lưỡi dây thần kinh hướng tâm  TƯTK (vùng ăn uống ở vỏ não)  dây thần kinh li tâm  trung khu tiết nước bọt  chó tiết nước bọt - KÕt hîp ph¶n x¹ 1 vµ 2 trong 1 thêi gian  h×nh thµnh ®­êng liªn hÖ thÇn kinh t¹m thêi nèi vïng thÞ gi¸c ë thuú chÈm vµ vïng ¨n uèng ë vá n·o víi nhau - Kết quả : Phản xạ tiết nước bọt với ánh đèn được thành lập Câu 11 : Nêu rõ ý nghĩa sinh học của giấc ngủ? Muốn đảm bảo giấc ngủ tốt cần những điều kiện g×?Tr×nh bµy c¸c biÖn ph¸p vÖ sinh hÖ thÇn kinh? 1. ý nghÜa sinh häc cña giÊc ngñ : Ngñ lµ nhu cÇu sinh lÝ cña c¬ thÓ. Lµ qu¸ tr×nh øc chÕ tù nhiªn cã t¸c dông b¶o vÖ vµ phôc håi kh¶ n¨ng lµm viÖc cña hÖ thÇn kinh 2. Muốn đảm bảo giấc ngủ tốt cần : - Ngủ đúng giờ - Chç ngñ thuËn lîi - Không dùng chất kích thích : cà phê, chè đặc, thuốc lá... - Không ăn quá no, hạn chế kích thích ảnh hưởng tới vỏ não gây hưng phấn 3. C¸c biÖn ph¸p b¶o vÖ hÖ thÇn kinh: - §¶m b¶o giÊc ngñ hµng ngµy - Gi÷ cho t©m hån ®­îc thanh th¶n Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. -. Xây dựng chế độ làm việc và nghỉ ngơi hợp lí Chương x : nội tiết. C©u 1: KÓ tªn c¸c tuyÕn néi tiÕt vµ ngo¹i tiÕt trong c¬ thÓ. TuyÕn néi tiÕt vµ tuyÕn ngo¹i tiÕt gièng vµ kh¸c nhau ë nh÷ng ®iÓm nµo vÒ cÊu t¹o vµ chøc n¨ng? 1. KÓ tªn - Tuyến ngoại tiết : tuyến nước bọt, tuyến gan, tuyến vị, tuyến ruột, tuyến mồ hôi, tuyến nhờn - TuyÕn néi tiÕt : tuyÕn yªn, tuyÕn gi¸p, tuyÕn trªn thËn... 2. So s¸nh tuyÕn néi tiÕt vµ tuyÕn ngo¹i tiÕt C¸c tuyÕn TuyÕn ngo¹i tiÕt TuyÕn néi tiÕt Gièng nhau §Òu cã c¸c TB tuyÕn tiÕt c¸c s¶n phÈm tiÕt Có các ống dẫn đưa chất tiết từ Các chất tiết được ngấm thẳng vào máu để tuyÕn ra ngoµi đưa đến các cơ quan đích CÊu Lượng chất tiết thường lớn, hoạt tính Lượng chất tiết thường ít song hoạt tính sinh t¹o Kh¸c kh«ng cao häc rÊt cao nhau Kích thước lớn Kích thước nhỏ Chøc Kh«ng cã Cã t¸c dông ®iÒu khiÓn, ®iÒu hoµ, phèi hîp n¨ng hoạt động của các cơ quan Câu 2: Nêu tính chất và vai trò của hoocmôn ? Từ đó xác định tầm quan trọng của hệ nội tiết nói chung?  TÝnh chÊt cña hoocm«n - Tính đặc hiệu của hoocmôn : mỗi hoocmôn chỉ ảnh hưởng đến 1 hoặc 1 số cơ quan xác định - Hoocmôn có hoạt tính sinh học cao, chỉ cần 1 lượng nhỏ cũng gây hiệu quả rõ rệt - Hoocmôn không mang tính đặc trưng cho loài  Vai trß cña cña hoocm«n - Duy trì tính ổn định của môi trường trong cơ thể - Điều hòa các quá trình sinh lí diễn ra bình thường  Tầm quan trọng của hệ nội tiết : điều hoà các quá trình sinh lí của cơ thể, đặc biệt là quá trình TĐC, quá trình chuyển hoá vật chất và năng lượng trong tế bào C©u 3 : LËp b¶ng tæng kÕt c¸c tuyÕn néi tiÕt STT TuyÕn néi tiÕt VÞ trÝ – CÊu t¹o T¸c dông (vai trß) + VÞ trÝ: n»m ë nÒn sä cã liên quan đến vùng dưới đồi + CÊu t¹o : cã 3 thuú Tiết hoocmôn kích thích hoạt động nhiều tuyến nội tiết khác, đến sự tăng trưởng, trao đổi  Thuỳ trước 1 TuyÕn yªn glucôzơ, các chất khoáng, trao đổi nước, co thắt  Thuú sau  Thuú gi÷a (ph¸t triÓn c¸c c¬ tr¬n tö cung Tác dụng đến sự phân bố sắc tố da ë trÎ nhá). Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. 2. TuyÕn gi¸p. 3. TuyÕn tôy. 4. TuyÕn sinh dôc. 5. TuyÕn trªn thËn. + Vị trí : phía trước sụn giáp cña thanh qu¶n + CÊu t¹o : nÆng chõng 20 – 25 g Cã 2 lo¹i TB : + TB tiÕt dÞch tôy + TB trong đảo tụy : TB α và TB β. TiÕt hoocm«n tiroxin : cã vai trß trong T§C vµ chuyÓn ho¸ c¸c chÊt trong TB TiÕt hoocm«n Canxit«nin : ®iÒu hoµ Ca vµ P trong m¸u. + Chøc n¨ng ngo¹i tiÕt : tiÕt dÞch tôy do c¸c TB tiÕt dÞch tôy thùc hiÖn + Chøc n¨ng néi tiÕt: TB α tiÕt glucag«n  T¨ng ®­êng huyÕt TB β tiÕt insulin  H¹ ®­êng huyÕt Tinh hoµn (nam) + Tinh hoµn : Buång trøng (n÷)  S¶n xuÊt ra tinh trïng  TB kÏ tiÕt hoocm«n test«ster«n g©y ra nh÷ng biến đổi cơ thể ở tuổi dậy thì của nam + Buång trøng :  S¶n xuÊt ra trøng  TiÕt hoocm«n ¬str«gen cã t¸c dông g©y nªn những biến đổi cơ thể ở tuổi dậy thì của nữ +VÞ trÝ : n»m trªn thËn + PhÇn vá : tiÕt hoocm«n ®iÒu hoµ c¸c muèi Na, + CÊu t¹o : 2 phÇn K trong m¸u, ®iÒu hoµ ®­êng huyÕt, lµm biÕn  Phần vỏ tuyến : có 3 lớp : đổi các đặc tính sinh dục ở nam lớp cầu, lớp sợi , lớp lưới + Phần tủy : tiết 2 hoocmôn là ađrênalin và nora®rªnalin  t¨ng nhÞp tim, t¨ng nhÞp h« hÊp,  PhÇn tñy tuyÕn cïng glucag«n ®iÒu chØnh ®­êng huyÕt. Câu 4 : Phân biệt bệnh Bazơđô với bệnh bướu cổ do thiếu iốt? Bệnh bướu cổ do thiếu iốt Bệnh Bazơđô Do tuyến giáp hoạt động mạnh tiết nhiều Nguyªn ThiÕu Ièt trong khÈu phÇn tir«xin kh«ng tirôxin  tăng cường TĐC tiÕt ra tuyÕn yªn tiÕt hoom«n kÝch thÝch nh©n tuyến giáp tăng cường hoạt động phì đại tuyÕn gi¸p + TrÎ em : chËm lín, trÝ n·o kÐm ph¸t triÓn Người bệnh luôn trong trạng thái căng BiÓu + Người lớn : hoạt động thần kinh giảm sút, thẳng, hồi hộp, mất ngủ, sút cân nhanh, mắt hiÖn lồi do tích nước trÝ nhí kÐm Câu 5 : Nêu rõ mối quan hệ trong hoạt động điều hoà của tuyến yên đối với các tuyến nội tiết? - Tuyến yên tiết hoocmôn điều khiển sự hoạt động của các tuyến nội tiết khác - Ngược lại, sự hoạt động tăng cường hay kìm hãm của tuyến yên chịu sự chi phối các hoocm«n do c¸c tuyÕn néi tiÕt kh¸c tiÕt ra  đó là cơ chế tự điều hoà các tuyến nội tiết nhờ các thông tin ngược. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii. C©u hái tr¾c nghiÖm C©u 1 : Chøc n¨ng cña cÇu thËn lµ : A. Lọc máu và hình thành nước tiểu đầu. C . Hình thành nước tiểu và thải nước tiểu. B. Lọc máu và hình thành nước tiểu chính thức. D. Lọc máu, hình thành nước tiểu và thải nước tiểu. C©u 2 : NhÞn ®i tiÓu l©u cã h¹i v× : A. Dễ tạo sỏi thận và hạn chế hình thành nước tiểu liên tục liên tục B. Dễ tạo sỏi thận và có thể gây viêm bóng đái C. Hạn chế hình thành nước tiểu liên tục liên tục và có thể gây viêm bóng đái D. Dễ tạo sỏi thận, hạn chế hình thành nước tiểu liên tục liên tục và có thể gây viêm bóng đái Câu 3 : Cơ quan điều hoà, phối hợp các cử động phức tạp của não bộ là : A. Trô n·o. C. N·o trung gian. B. TiÓu n·o. D. §¹i n·o. C©u 4 : TuyÕn néi tiÕt quan träng nhÊt lµ : A. TuyÕn yªn. C. TuyÕn tôy. B. TuyÕn gi¸p. D. TuyÕn trªn thËn. C©u 5 : Chøc n¨ng néi tiÕt cña tuyÕn tôy lµ : A. Tiết glucagon biến glicôgen thành glucôzơ và tiết dịch tụy đổ vào tá tràng B. Nếu đường huyết cao sẽ tiết insulin biến glucôzơ thành glicôgen và tiết dịch tụy đổ vào tá tràng C. NÕu ®­êng huyÕt thÊp sÏ tiÕt glucag«n biÕn glyc«gen thµnh gluc«z¬, nÕu ®­êng huyÕt cao sÏ tiÕt insulin biÕn gluc«z¬ thµnh glic«gen D. tiết insulin biến glucôzơ thành glicôgen , tiết glucagôn biến glycôgen thành glucôzơ và tiết dịch tụy đổ vào tá trµng Câu 6 : Khả năng nào sau đây chỉ có ở người mà không có ở động vật : A. Ph¶n x¹ cã ®iÒu kiÖn. C. Ph¶n x¹ kh«ng ®iÒu kiÖn. B. Tư duy trừu tượng. D. Trao đổi thông tin. C©u 7 : Buång trøng cã chøc n¨ng : A. S¶n sinh ra trøng vµ test«ster«n. C. Tiết dịch nhờn để bôi trơn âm đạo. B. S¶n sinh ra trøng vµ ¬str«gen. D. S¶n sinh ra trøng vµ insulin. C©u 8 : Tinh hoµn cã chøc n¨ng : A. S¶n sinh ra tinh trïng vµ ¬str«gen. C. Sản sinh và nuôi dưỡng tinh trùng. B. S¶n sinh ra tinh trïng vµ test«ster«n. D. S¶n sinh ra tinh trïng vµ Pr«gester«n. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> Đề cương ôn tập môn Sinh Học lớp 8 hk ii C©u 9 : Tai ngoµi ®­îc giíi h¹n víi tai gi÷a bëi : A. Chuỗi xương tai. C. Mµng nhÜ. B. Vßi nhÜ. D. èc tai. Câu 10 : Hệ bài tiết nước tiểu gồm : A. Thận, ống thận, bóng đái. C. Thận, ống dẫn nước tiểu, bóng đái, ống đái. B. Thận, cầu thận, bóng đái. D. Thận, bóng đái, ống đái. Câu 11 : Một người bị tê liệt phần bên trái cơ thể do hậu quả của tai nạn giao thông làm tổn thương đại não. Phần nào của đại não đã bị tổn thương ? A. Phần đại não bên trái. C. Cả 2 phần đại não bên trái và bên phải. B. Phần đại não bên phải. D. Không phần nào bị tổn thương. C©u 12 :. Giáo Viên : Hà Thị Phương Thảo – Trường T.H.C.S Đông Hoà Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(13)</span>