Giáo án Ngữ văn 8 kì 1 - Trường THCS Vĩnh Nam

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Ng÷ V¨n 8 Ngµy so¹n : 18/ 8/2012 Ngµy d¹y: 20/8/2012. TiÕt 1. T«i ®i häc. V¨n b¶n:. (Thanh TÞnh) A- Môc tiªu : I. ChuÈn 1. KiÕn thøc Gióp häc sinh: .. - Cèt truyÖn,nh©n vËt ,sù kiÖn,trong ®o¹n trÝch T«i ®i häc. -Nghệ thuật miêu tả tâm lý trẻ nhỏ ở tuổi đến trường trong một văn bản tự sự qua ngßi bót v¨n xu«i giµu chÊt th¬, gîi d­ vÞ tr÷ t×nh, man m¸c cña Thanh TÞnh. 2.KÜ n¨ng: - §äc , hiÓu ®o¹n trÝch cã yÕu tè miªu t¶ , biÓu c¶m . - Tr×nh bµy nh÷ng suy nghÜ , t×nh c¶m vÒ mét sù viÖc trong cuéc sèng cña b¶n th©n. 3.Thái độ: - Giáo dục học sinh thấy được tình cảm, sự quan tâm của gia đình, xã hội và vai trò của nhà trường đối với học sinh. II. N©ng cao - Më réng C¶m nhËn t¸c phÈm, tr×nh bµy suy nghÜ cña b¶n th©n B- ChuÈn bÞ : 1. Gi¸o viªn: - Nghiªn cøu tµi liÖu sgk + sgv. - Soạn bài chu đáo 2. Häc sinh: So¹n bµi theo c©u hái ë SGK. C- phương pháp: -Ph©n tÝch . c¶m nhËn. D- TiÕn tr×nh lªn líp 1.ổn định 2. Bµi cò KiÓm tra vë so¹n cña häc sinh. 3. Bµi míi Giới thiệu bài: Trong cuộc đời mỗi con người, những kỷ niệm tuổi học trò thường được lưu giữ bền lâu trong trí nhớ. Đặc biệt là những kỷ niệm về buổi đến trường đầu tiên.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 1 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Ng÷ V¨n 8 Ngµy ®Çu tiªn ®i häc Mẹ dắt tay đến trường Em võa ®i võa khãc Mẹ dỗ dành yêu thương... Truyện ngắn tôi đi học đã diễn tả những kỷ niệm mơn man, bâng khuâng của một thêi th¬ Êy. Hoạt động của thầy và trò -. Nội dung cần đạt. GV gọi HS đọc phần chú thích về t¸c gi¶, t¸c phÈm.. I- T×m hiÓu chung.. 1. T¸c gi¶: Tªn thËt: TrÇn V¨n Ninh GV.nhÊn m¹nh hai ý nhá vÒ nhµ v¨n, nhµ (1911 - 1988) th¬ Thanh TÞnh. - Trong s¸ng t¸c «ng cã mÆt trªn nhiÒu lÜnh vùc: TruyÖn ng¾n, truyÖn dµi, th¬, ca dao, bót kÝ nh­ng thµnh c«ng trong truyÖn GV.Em h·y cho biÕt c¸c t¸c phÈm chÝnh ng¾n vµ th¬. * C¸c t¸c phÈm chÝnh: cña «ng ? - Hậu chiến trường (Thơ: 1937), Quê mÑ (TN: 1941), NgËm ng·i t×m trÇm (TN: 1943), Søc må h«i (Cao dao: 1954) - "T«i ®i häc" in trong tËp quª mÑ.. GVHD HS đọc. 2- §äc, t×m hiÓu chó thÝch:. Đọc đúng văn bản tự sự (Truyện ngắn) nh­ng giµu chÊt tr÷ t×nh: C¸c ®o¹n håi tưởng, độc thoại, đối thoại, kể và miêu tả với bộc lộ cảm xúc... thay đổi giọng đọc cho phï hîp.. * §äc. HS đọc chú thích sgk. * Chó thÝch. - GV: Nêu khái quát đặc điểm phong - Tõ ng÷ khã: cách truyện ngắn "Tôi đi học" hướng dẫn Tựu trường, ông đối, bất giải, quyến hs đọc đúng vai nhân vật trong dòng hồi luyÕn. tưởng. Gọi 2-3 hs đọc lớp nhận xét, gv có thể đọc mẫu. - Gv gi¶i thÝch kÜ h¬n mét sè tõ ng÷ khã trong phÇn chó thÝch. II- T×m hiÓu v¨n b¶n:. GV. Theo dâi v¨n b¶n "T«i ®i häc" vµ cho biÕt: Cã nh÷ng nh©n vËt nµo ®­îc kÓ l¹i. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 2 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Ng÷ V¨n 8 trong truyÖn ng¾n nµy? HS.Mẹ, Tôi, Ông đốc, những cậu học trò. GV. Nh©n vËt chÝnh trong truyÖn nµy lµ ai? HS. T«i ? T©m tr¹ng cña nh©n vËt chÝnh ®­îc 1. T©m tr¹ng nh©n vËt "T«i" trong thÓ hiÖn qua nh÷ng t×nh huèng truyÖn (thêi ngµy ®Çu ®i häc: gian, (địa điểm), thời điểm) nào? - C¶m nhËn cña t«i trªn ®­êng tíi trường. - C¶m nhËn cña t«i trong líp häc. - Cảm nhận của tôi lúc ở sân trường. Gv: Cho Hs đọc lại đoạn đầu (Từ đầu trên ngọn núi).. a. Trên con đường cùng mẹ tới trường:. ? Kỉ niệm ngày đầu đến trường của nh©n vËt t«i g¾n víi kh«ng gian, thêi gian - Thêi gian: Buæi s¸ng cuèi thu cô thÓ nµo? - Kh«ng gian: Trªn con ®­êng lµng dµi vµ hÑp. => §ã lµ thêi ®iÓm vµ n¬i chèn quen ? V× sao kh«ng gian vµ thêi gian Êy trë thuéc, gÇn gòi, g¾n liÒn víi tuæi th¬ t¸c thµnh kØ niÖm trong t©m trÝ t¸c gi¶? gi¶. - Con ®­êng, c¶nh vËt xung quanh vèn - Tõ hån nhiªn, v« t­ khi ch­a ®i häc rÊt quen nh­ng h«m nay thÊy l¹: C¶nh vËt đến cảm thấy vừa xa lạ vừa gần gũi thay đổi vì trong lòng có sự thay đổi lớn đi học, không lội sông, không thả diều với mọi người. n÷a. GV.C¶m gi¸c cña nh©n vËt t«i ntn? =>- Tôi thấy mình trang trọng, đúng đắn. ? T©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i nh­ thÕ nµo?. - CÈn thËn n©ng niu mÊy quyÓn vë, võa lóng tóng, võa muèn thö søc m×nh vµ khẳng định mình đã đến tuổi đi học.. Gv: Cho Hs đọc đoạn tiếp (Từ trước sân trường -> xa mẹ tôi chút nào hết).. b. Giữa không khí ngày khai trường: ? T©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i gi÷a - Sân trường đặc cả người, ngôi trường không khí ngày khai trường được thể hiện to réng, kh«ng khÝ trang nghiªm -> t«i lo nh­ thÕ nµo? qua chi tiÕt h×nh ¶nh nµo? sî vÈn v¬. - Hs làm việc theo nhóm, đại diện các. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 3 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Ng÷ V¨n 8 nhãm tr×nh bµy.. - Giống bọn trẻ, bỡ ngỡ đứng nép bên người thân.. Líp nhËn xÐt, Gv bæ sung. - Nghe tiếng trống trường vang lên thấy ch¬ v¬ vông vÒ lóng tóng, ch©n dÒnh dµng, toµn th©n run run - Nghe ông đốc đọc tên cảm thấy quả tim ngừng đập, quên cả mẹ đứng sau lưng, giËt m×nh lóng tóng... - Bước vào lớp mà cảm thấy sau lưng có một bàn tay dịu dàng đẩy tới trước, dúi ®Çu vµo lßng mÑ khãc nøc në, ch­a lÇn nµo HS. liªn hÖ b¶n th©n qua håi øc cña thÊy xa mÑ nh­ lÇn nµy. m×nh vÒ buæi khai gi¶ng ®Çu tiªn.. E.Tæng kÕt rót kinh nghiÖm 1.Cñng cè - Gv hÖ thèng l¹i bµi gi¶ng - Hs chọn một vài đoạn yêu thích đọc lại. 2.Hướng dẫn về nhà: -§äc vµ tãm t¾t l¹i truyÖn theo tr×nh tù thêi gian - Ghi lại ấn tượng sâu sắc ngày đầu tiên đến trường mà em nhớ nhất - ChuÈn bÞ tiÕp phÇn cßn l¹i. 3. §¸nh gi¸ tiÕt häc………………………………………………………………. 4. Rót kinh nghiÖm:…………………………………………………………….. -----------------------------------------------------. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 4 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Ng÷ V¨n 8 Ngµy so¹n: 19/8/2012 Ngµy d¹y 21/8/2012. TiÕt 2 T«i ®i häc A- Môc tiªu: I. ChuÈn 1. KiÕn thøc Gióp häc sinh: - C¶m nhËn ®­îc t©m tr¹ng bì ngì, nh÷ng c¶m gi¸c míi l¹ cña nh©n vËt "t«i" ở lần tựu trường đầu tiên trong đời. - ThÊy ®­îc ngßi bót v¨n xu«i giµu chÊt th¬, gîi d­ vÞ tr÷ t×nh, man m¸c cña Thanh TÞnh. 2.KÜ n¨ng: RÌn kØ n¨ng c¶m nhËn ,ph©n tÝch 3.Thái độ: - Giáo dục học sinh thấy được tình cảm, sự quan tâm của gia đình, xã hội và vai trò của nhà trường đối với học sinh II. N©ng cao - më réng . ViÕt mét ®o¹n v¨n nãi vÒ c¶m nhËn cña em ngµ y ®Çu ®i häc B. ChuÈn bÞ: 1. Gi¸o viªn: - Nghiªn cøu tµi liÖu sgk + sgv. - Soạn bài chu đáo 2. Häc sinh: So¹n bµi theo c©u hái ë SGK. C. Phương pháp: -Ph©n tÝch b×nh gi¶ng D. TiÕn tr×nh lªn líp: 1. ổn định 2. Bµi cò ? T©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i ®­îc thÓ hiÖn qua nh÷ng t×nh huèng truyÖn, thêi gian, địa điểm nào? 3 Bµi míi -Tiết 1 chúng ta đã tìm hiểu tâm trạng của nhân vật tôi được thể hiện qua những tình huống trên con đường cùng mẹ đến trường, giữa không khí ngày khai trường và ngồi trong lớp đón nhận tiết học đầu tiên. Vậy diễn biến của tâm trạng đó như thế nào tiết học đầu tiên. Vậy diễn biến của tâm trạng đó như thế nào tiết học này chúng ta tìm hiÓu tiÕp.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 5 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Ng÷ V¨n 8 Hoạt động của thầy và trò. Nội dung cần đạt. Gv gọi Hs đọc đoạn còn lại. c. Ngồi trong lớp đón nhận giờ học ? T©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i khi ngåi ®Çu tiªn: trong lớp đón nhận giờ học đầu tiênđược - C¶m thÊy võa xa l¹ võa gÇn gòi víi T/G miªu t¶ b»ng nh÷ng tõ ng÷ nµo? c¶nh vËt - Cảnh vật (tranh treo tường, bàn ghế). - Với người bạn tí hon ngồi cạnh chưa GV. Từ đó em thấy tâm trạng của gặp nhưng không cảm thấy xa lạ. nh©n vËt t«i ntn ? - Gv: Nªu c©u hái kh¸i qu¸t:. => Võa ngì ngµng, võa tù ti, nghiªm ? Em cã nhËn xÐt g× vÒ qu¸ tr×nh diÔn trang.... biÕn t©m tr¹ng cña nh©n vËt "t«i" trong * DiÔn biÕn t©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i truyÖn? trong ngµy ®Çu tiªn ®i häc: - Hs làm việc theo nhóm, đại diện trả Lóng tóng, e sî, ngì ngµng, tù tin vµ lêi c©u hái, líp nhËn xÐt -> Gv bæ sung. h¹nh phóc. - Gv cã thÓ gîi mét sè bµi h¸t, ý th¬ - NghÖ thuËt: Bè côc theo dßng håi. nói về cảm xúc này để Hs liên hệ. Tưởng của nhân vật "tôi" -> Tính chất cña håi ký. - KÕt hîp kÓ, t¶ víi béc lé c¶m xóc -> Giµu chÊt tr÷ t×nh, chÊt th¬ - Sö dông h×nh ¶nh so s¸nh cã hiÖu qu¶. Ngoài nhân vật tôi còn có những người xung quanh. 2. Những người xung quanh:. - Lµ mÑ cña nh©n vËt "t«i" cïng nh÷ng Gv diễn giải: Ngày nhân vật tôi lần vị phụ huynh khác đưa con đến trường đều đầu đến trường còn có người mẹ, những tràn ngập niềm vui và hồi hộp, tân trọng bËc phô huynh kh¸c, «ng §èc vµ thµy gi¸o tham dù buæi lÔ quan träng nµy. trÎ. - ông Đốc là hình ảnh người thầy, người ? Em có cảm nhận gì về thái độ, cử chỉ lãnh đạo từ tốn, bao dung, nhân hậu. của những người lớn đối với các em bé lần Thầy giáo trẻ tươi cười giàu lòng thương ®Çu tiªn ®i häc? yªu häc sinh. -> §©y chÝnh lµ tr¸ch nhiÖm cña gia đình, nhà trường đối với thế hệ trẻ tương lai. IV- Tæng kÕt:. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 6 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> Ng÷ V¨n 8 - Kỷ niệm trong sáng, đẹp đẽ, ấm áp như còn tươi mới của tuổi học trò khi nhớ - Giáo viên cho một học sinh đọc phần về ngày đầu tiên cắp sách đi học. - C¶m xóc ch©n thµnh tha thiÕt cña t¸c ghi nhớ trong SGK, sau đó chốt lại những điểm quan trọng về nội dung và nghệ thuật giả, qua đó thấy được tình cảm đối với của truyện ngắn và rút ra bài học liên hệ người mẹ, với thầy cô, với bạn bè... của tác gi¶. b¶n th©n mçi häc sinh. - Nghệ thuật viết truyện ngắn đặc sắc giµu chÊt th¬. V- LuyÖn tËp: - Yªu cÇu Hs biÕt tæng hîp, kh¸i qu¸t l¹i dßng c¶m xóc, t©m tr¹ng cña nh©n vËt t«i. - Gv tæ chøc cho Hs lµm bµi tËp luyÖn tËp trong SGK trong kho¶ng 10 phót. E. Tæng kÕt rót kinh nghiÖm 1 Cñng cè - Gv hÖ thèng l¹i bµi gi¶ng - Gọi Hs đọc lại ghi nhớ. 2. Hướng dẫn về nhà: - §äc l¹i v¨n b¶n theo c¶m xóc cña em sau khi ®­îc häc xong truyÖn ng¾n. - Nắm nội dung chính, tâm trạng và nét đặc sắc nghệ thuật - Chuẩn bị bài cho tiết sau: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ. 3. §¸nh gi¸ tiÕt häc :…………………………………………………………………….. 4. Rót kinh nghiÖm :…………………………………………………………………….. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 7 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> Ng÷ V¨n 8 Ngµy so¹n:19/8/2012 Ngµy d¹y:22/8/2012. Tự học có hướng dẫn. Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ A- Môc tiªu : I. ChuÈn 1.KiÕn thøc :Gióp häc sinh -Phân biệt được các cấp độ khái quát về nghĩa của từ ngữ. - Các cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ . 2.KÜ n¨ng - Thực hành so sánh, phân tích các cấp độ khái quát về nghĩa của từ ngữ. 3. Thái độ :Có ý thức sử dụng từ ngữ trong giao tiếp B. chuÈn bÞ: 1. GV: Soạn bài - chuẩn bị tài liệu - sơ đồ. 2. HS: Đọc trước nội dung bài học. c. Phương pháp: Ph©n tÝch, quy n¹p II. N©ng cao më réng D. TiÕn tr×nh lªn líp 1ổn định 2 Bµi cò: KÕt hîp trong bµi häc. 3 Bµi míi: Gv hệ thống hoá về nghĩa của từ (nghĩa đen, nghĩa bóng, đồng nghĩa, trái nghĩa, nhiều nghĩa) rồi lấy ví dụ để chuyển tiếp vào bài mới. Hoạt động của thầy và trò. Nội dung cần đạt. - Gv cho Hs quan sát sơ đồ trong SGK. I- Tõ ng÷ nghÜa réng, tõ ng÷ nghÜa Qua sơ đồ gợi ý cho Hs thấy mối quan hẹp: hệ tầng bậc (cấp độ) của các loại động vật + Nghĩa của từ động vật rộng hơn vµ mèi quan hÖ vÒ nghÜa cña tõ ng÷. Vµ tr¶ nghÜa cña tõ thó, chim, c¸ (v× nã bao hµm lêi c©u hái: c¸c lo¹i nhá nh­ thó, c¸...) ? Nghĩa của từ động vật với thú, chim,. + Tương tự như vậy, nghĩa của các từ thó - chim - c¸c lµ réng h¬n nghÜa cña c¸c tõ voi, tu hó, c¸ thu.. c¸? ? Nghĩa của từ thú với từ voi, hươu?. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 8 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> Ng÷ V¨n 8 ? NghÜa cña tõ chim víi tu hó, s¸o?. * Ghi nhí: SGK. ? NghÜa cña tõ c¸ víi c¸ thu, c¸ r«?. NghÜa cña mét tõ ng÷ cã thÓ réng hoÆc - Hs nhận xét, Gv bổ sung cho đầy đủ hẹp hơn nghĩa của từ ngữ khác (nghĩa rộng khi từ ngữ đó bao hàm phạm vi nghĩa một - Gv cho Hs đọc phần ghi nhớ: SGK số từ ngữ khác, nghĩa hẹp khi từ ngữ đó - Gv cho một Hs đọc yêu cầu bài tập 1, ®­îc bao hµm ph¹m vi nghÜa cña tõ kh¸c) gợi ý theo mẫu để Hs làm việc độc lập. - Mét tõ ng÷ cã nghÜa réng víi tõ ng÷ - Hs lªn lµm b¶ng - líp nhËn xÐt, bæ nµy nh­ng cã nghÜa hÑp víi tõ ng÷ kh¸c. sung. II- LuyÖn tËp: Bài tập 1: Sơ đồ cấp độ khái quát nghĩa c¸c tõ ng÷ sau: - Gv cho häc sinh lµm viÖc theo nhãm ở bài tập 2, cử đại diện trình bày. y phôc - Giáo viên cho học sinh đọc bài tập 3. Học sinh làm việc độc lập, đứng tại chổ trả lêi -> gi¸o viªn nhËn xÐt.. quÇn. ¸o. quần đùi bi. ¸o hoa. quÇn dµi napan. ¸o dµi. vò khÝ sóng. bom. súng trường. bom. đại bác. bom. Bµi tËp 2: C¸c nghÜa réng lµ: a. Chất đốt, b. Nghệ thuật, c. Thức ăn, d. Nh×n, ®. §¸nh Bµi tËp 3: T×m tõ ng÷ cã nghÜa ®­îc bao hµm: a. Xe cộ - xe đạp, ô tô, xe trâu... b. Kim lo¹i: S¾t, thÐp... c. Hoa quả: hoa hồng, quả bưởi d. Người họ hàng: Cô, dì, chú, bác.... ®. Mang: x¸ch, khiªng, g¸nh.... E. Tæng kÕt rót kinh nghiÖm GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 9 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> Ng÷ V¨n 8 1 Cñng cè - Nắm nội dung bài: Các cấp độ khái quát nghĩa của từ ngữ (nghĩa rộng, nghĩa hÑp). - §äc l¹i phÇn ghi nhí 2 Hướng dẫn về nhà: - Viết đoạn văn có sử dụng 3 danh từ (trong đó có một danh từ mang nghĩa rộng và 2 danh từ mang nghĩa hẹp) và 3 động từ (trong đó có một động từ mang nghĩa rộng và hai động từ mang nghĩa hẹp) - Chuẩn bị bài tiết sau: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản - Lµm bµi tËp 4, 5 (SGK). 3. §¸nh gi¸ tiÕt häc.. ............................................................................................................................................. 4. Rót kinh nghiÖm .............................................................................................................................................. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 10 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> Ng÷ V¨n 8 Ngµy so¹n: 5/9/2012 Ngµy d¹y:7/9/20012. TiÕt 3 Tính thống nhất về chủ đề của văn bản A. Môc tiªu: I. ChuÈn. 1.KiÕn thøc. - Nắm được tính thống nhất về chủ đề của văn bản. - Chủ đề văn bản - Những thể hiện của chủ đề trong một văn bản. 2.KÜ n¨ng. - §äc hiÓu vµ cã kh¶ n¨ng bao qu¸t toµn bé v¨n b¶n. - Trình bày một văn bản thống nhất về chủ đề. 3.Thái độ. - RÌn luyÖn ý thøc yªu thÝch häc m«n v¨n. B. ChuÈn bÞ: 1. GV: So¹n gi¸o ¸n + tµi liÖu SGK + SGV. 2. HS: §äc kü néi dung SGK. C. Phương pháp: -Ph©n tÝch, quy n¹p. II. N©ng cao - më réng:. Viết một đoạn văn đảm bảo tính hệ thống. D. TiÕn tr×nh lªn líp 1ổn định 2 Bµi cò: ? Ph©n tÝch dßng c¶m xóc cña nh©n vËt t«i trong truyÖn ng¾n "t«i ®i häc"? 3 Bµi míi: Mét v¨n b¶n hoµn chØnh kh«ng chØ mang tÝnh liªn kÕt chÆt chÏ, m¹ch l¹c, bè côc rõ ràng mà văn bản còn phải có tính thống nhất về chủ đề. Vậy thế nào là tính thống nhất về chủ đề bài học hôm nay giúp chúng ta hiểu thêm . TriÓn khai bµi míi: Hoạt động của thầy và trò. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. Nội dung cần đạt 11. Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> Ng÷ V¨n 8 I- Chủ đề của văn bản: Gv cho Hs đọc lại văn bản Tôi đi học cña t¸c gi¶ Thanh TÞnh. ? T¸c gi¶ nhí l¹i nh÷ng kû niÖm s©u s¾c nµo trong thêi th¬ Êu cña m×nh? HS - Ngày tựu trường đầu tiên của nh©n vËt "t«i" GV. Sự hồi tưởng ấy gợi lên những ấn tượng gì trong lòng tác giả? HS. Nh÷ng kû niÖm s©u s¾c, trong s¸ng cña nh©n vËt "t«i" ngµy ®Çu ®i häc, cắp sách tới trường. Đó là chủ đề của văn b¶n nµy. ? Vậy chủ đề của văn bản là gì?. - Chủ đề của văn bản là vấn đề trung tâm, vấn đề cơ bản được tác giả nêu lên, đặt ra qua nội dung cụ thể của văn bản (là ý đồ, ý kiến, cảm xúc của tác giả). * Ghi nhí 1: (SGK). * Học sinh đọc ghi nhớ:. II- Tính thống nhất về chủ đề của văn GV. C¨n cø vµo ®©u mµ em biÕt v¨n b¶n b¶n: "T«i ®i häc" nãi lªn nh÷ng kû niÖm vÒ buổi tựu trường đầu tiên? HS. Tªn v¨n b¶n T«i ®i häc: dù ®o¸n t¸c gi¶ sÏ nãi vÒ chuyÖn ®i häc ë líp, ë trường... - Các từ ngữ thể hiện chủ đề đi học: tựu trường, lần đầu tiên đến trường, trước không khí ngày khai trường, ngồi trong lớp đón nhận giờ học đầu tiên. - Ngôn ngữ, các chi tiết trong đều tập trung t« ®Ëm c¶m gi¸c ngì ngµng, trong sáng của nhân vật "tôi" ngày đầu đến lớp. ? VËy tÝnh thèng nhÊt trong v¨n b¶n -Văn bản có tính thống nhất về chủ đề khi lµ g×? chỉ biểu đạt chủ đề đã xác định không xa rời hay lạc sang chủ đề khác.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 12 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(13)</span> Ng÷ V¨n 8 - §Ó viÕt hoÆc hiÓu mét v¨n b¶n cÇn xác định chủ đề được thể hiện ở nhan đề, đề mục, trong quan hệ giữa các phần của văn bản và các từ ngữ then chốt thường lặp ®i lÆp l¹i.. - Học sinh đọc ghi nhớ:. * Ghi nhí 2. LuyÖn tËp. III- LuyÖn tËp:. - Giáo viên cho học sinh đọc bài tập 1, các nhóm tập trung trao đổi, cử đại diện tr×nh bµy, líp nhËn xÐt, gãp ý bæ sung.. Bµi tËp 1:. a. V¨n b¶n nãi vÒ rõng Cä quª t«i cã tính thống nhất của chủ đề (tên văn bản, - Gi¸o viªn gîi ý vÒ tªn v¨n b¶n, c¸c phần mở đầu giới thiệu khái quát vẻ đẹp phÇn cña v¨n b¶n, tõ ng÷ ®­îc dïng trong quª t«i víi rõng cä trËp trïng) văn bản để nói về rừng cọ... - Phần thân bài: Nói lên vẻ đẹp, sức mạnh, tác dụng của cây cọ trong đời sống của con người. Giáo viên cho học sinh đọc yêu cầu bài - PhÇn kÕt bµi: lµ niÒm tù hµo vµ nçi tập 2. Học sinh làm việc theo nhóm, đại nhớ rừng cọ quê nhà, các từ ngữ nói về diÖn tr×nh bµy - gi¸o viªn bæ sung. rõng cä ®­îc sö dông nhiÒu lÇn. Bµi tËp 2: - ý l¹c, c¸c ý cã kh¶ n¨ng lµm cho bµi viết không đảm bảo tính thống nhất về chủ đề là a, e - Lý do: các ý đó không phục vụ cho luËn ®iÓm chÝnh. E. Tæng kÕt rót kinh nghiÖm 1 Cñng cè - Gi¸o viªn hÖ thèng bµi gi¶ng - Học sinh đọc lại phần ghi nhớ? Thế nào là chủ đề của văn bản? 2. Hướng dẫn về nhà -Đọc trước bài "Trong lòng mẹ" và soạn theo câu hỏi ở SGK 3. §¸nh gi¸ tiÕt häc.. ............................................................................................................................................. 4. Rót kinh nghiÖm .............................................................................................................................................. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 13 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(14)</span> Ng÷ V¨n 8 Ngµy so¹n: 5/9/2012 Ngµy d¹y: 7/9/2012. TiÕt 4 Trong lßng mÑ (TrÝch Thêi th¬ Êu- Nguyªn Hång) A- Môc tiªu : I. ChuÈn. 1.KiÕn thøc - Kh¸i niÖm vÒ thÓ lo¹i håi ký. - Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú bé đối với mẹ. - Bước đầu hiểu được văn hồi ký và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút Nguyên Hång: thÊm ®­îc chÊt tr÷ t×nh, lêi v¨n tù truyÖn ch©n thµnh, giµu søc truyÒn c¶m. 2.Kü n¨ng Bước đầu biết đọc hiểu một văn bản hồi ký Vận dụng kiến thức về sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong văn bản tự sự để ph©n tÝch t¸c phÈm truyÖn 3. Thái độ Giáo dục tình cảm yêu thương mẹ, căm ghét tư tưởng cổ hủ phong kiến B. ChuÈn bÞ: 1. Gi¸o viªn: - Nghiªn cøu tµi liÖu SGK. - Tham kh¶o tËp truyÖn "Nh÷ng ngµy th¬ Êu" - Ch©n dung nhµ v¨n. - So¹n gi¸o ¸n. 2. Học sinh: Đọc - Chuẩn bị bài theo hướng dẫn Sgk. II. N©ng cao - më réng: C¶m nhËn ®­îc t¸c phÈm C.Phương pháp: -Ph©n tÝch ,b×nh gi¶ng D. TiÕn tr×nh lªn líp: 1ổn định 2 Bµi cò:. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 14 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(15)</span> Ng÷ V¨n 8 ? Nêu nét đặc sắc nghệ thuật được nhà văn sử dụng ở truyện ngắn "Tôi đi häc".Ph©n tÝch dßng c¶m xóc cña nh©n vËt t«i trong truyÖn ng¾n "t«i ®i häc"? 3 Bµi míi: Giíi thiÖu bµi Tuổi thơ cay đắng, tuổi thơ ngọt ngào, tuổi thơ dữ dội, tuổi thơ êm đềm. Tuổi thơ của em, tuổi thơ của mỗi chúng ta ai mà chẳng có một thời thơ ấu đã trôi qua và không bao giờ trở lại. Nguyên Hồng là một nhà văn của nước ta đã có một tuổ thơ như thế nào. H«m nay c« trß ta cïng t×m hiÓu. Hoạt động của thầy và trò. Nội dung cần đạt. T×m hiÓu vÒ t¸c gi¶, t¸c phÈm:. I.T×m hiÓu chung. - Giáo viên gọi học sinh đọc chú thích sao ë Sgk.. 1- Giíi thiÖu t¸c gi¶, t¸c phÈm: *. T¸c gi¶:. ? Dùa vµo chó thÝch nªu nh÷ng hiÓu - Lµ nhµ v¨n lín - ®­îc coi lµ nhµ v¨n biết của em về nhà văn và tác phẩm của của những người lao động cùng khổ, lớp «ng? người "dưới" đáy xã hội. - Học sinh độc lập suy nghĩ trả lời - T¸c gi¶ cña nhiÒu tËp truyÖn, th¬, - Gi¸o viªn gäi häc sinh bæ sung -> tiÓu thuyÕt. chèt ý chÝnh. - 1996 được tặng giải thưởng Hồ Chí Minh vµ v¨n häc nghÖ thuËt. *. T¸c phÈm: Là tập hồi ký về tuổi thơ cay đắng của tác giả, gồm 9 chương, đăng báo năm 1938 in s¸ch n¨m 1940. §o¹n trÝch chương IV.. Hướng dẫn đọc - tìm hiểu chú thích: - Gv: Theo em trích đoạn này cần đọc nh­ thÕ nµo?. 2- §äc t×m hiÓu chó thÝch: §äc chËm - t×nh c¶m.. - Häc sinh tr¶ lêi: §äc chËm, t×nh c¶m, chó ý c¸c tõ ng÷ bộc lộ cảm xúc. Giáo viên đọc mẫu một đoạn, gọi học sinh đọc. - Học sinh đọc các chú thích 5, 8, 12, 13, 14,17. - Chó ý c¸c chó thÝch. - Rất kịch, tha hương cầu thực. T©m can, thµnh kiÕn, cæ tôc, ¶o ¶nh.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 15 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(16)</span> Ng÷ V¨n 8 - Gv: TÝch ®o¹n cã thÓ chia ra lµm mấy phần? Đặt tiêu đề cho từng phần nội dung g×?. 3. Bè côc: 2 phÇn - Phần 1: Đầu -> hỏi đến chứ -> Cuộc đối thoại giữa bà Cô và bé Hång - PhÇn 2: Cßn l¹i -> Cuéc gÆp gì bÊt ngê gi÷a bÐ Hång vµ mÑ. II.. Ph©n tÝch:. - Gv: Gọi học sinh đọc từ "Tôi đã 1Cuộc đối thoại giữa bà cô và bé bỏ... hỏi đến chứ". Hång - Hoµn c¶nh cña bÐ Hång ntn?. a.Hoµn c¶nh bÐ Hång HS. Mồ côi cha, mẹ đi tha hương cầu thùc, ë víi bµ C«.. - Må c«i cha, mẹ đi tha hương cầu thực,. GV. Từ đó em hiểu gì về bé Hồng?. - ë víi bµ C«lu«n bÞ h¾t hñi => Là người cô độc thiếu tình thương b. Nhân vật người cô. GV. Lúc đầu gọi bé Hồng đến, bà Cô cã nh÷ng cö chØ, lêi nãi nµo? -. Häc sinh tr¶ lêi. GV. Em hiểu gì về hành động của bà cô?. - Cười hỏi "Hồng mày có muốn...?" - Cười rất kịch: Giống người trên sân khÊu, gi¶ vê - Có vẻ quan tâm, thương cháu, cười hỏi ngọt ngào nhưng không hề có ý định tốt đẹp.. GV. Bé Hồng có nhận ra điều đó -> Chó bÐ Hång nhËn ra ngay ý nghÜ kh«ng? cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của bà Cô. - Gv: ? Sau lêi tõ chèi cña bÐ Hång bµ C« l¹i hái g×? T×m nh÷ng chi tiÕt diÔn t¶ - Hái lu«n, giäng vÉn ngät. nét mặt thái độ của bà Cô lúc này? - M¾t long lanh ch»m chÆp ®­a nh×n t«i. ? Nh÷ng lêi nãi ngät, nh÷ng cö chØ cña bµ chøng tá ®iÒu g×? -> Kéo đứa cháu đáng thương vào trò - Häc sinh: §éc lËp suy nghÜ tr¶ lêi chơi ác độc đã dàn tính sẵn.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 16 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(17)</span> Ng÷ V¨n 8 - Gv: Khi bÐ Hång im lÆng cói ®Çu khãc m¾t cay cay, bµ C« vÉn kh«ng ngõng cuéc ch¬i ¸c, tiÕp tôc t×m nh÷ng tõ ng÷ diÓn t¶ vÒ bµ C«?. - Vỗ vai cười nói. "mµy... chø". -> Cử chỉ giả dối, độc ác, lời nói không chỉ lộ rõ sự độc ác mà còn chuyển GV. Cảm nhận của em về những cử chỉ, sang hướng châm chọc, nhục mạ. lời nói đó? - Tươi cười kể các câu chuyện. - Hs: Suy nghÜ tr¶ lêi. - Đổi giọng, đổi vỗ vai, nhìn nghiêm nghị, tỏ sự ngậm ngùi thương xót. ? T×m nh÷ng tõ ng÷, chi tiÕt tiÕp theo => Làm tổn thương cậu bé diÔn t¶ h×nh ¶nh bµ C«? => Thái độ thích thú vì nhục mạ người mẹ GV. Em thấy những câu chuyện bà kể bất hạnh.-> sự độc ác tàn nhẩn nhằm mục đích gì? GV. Thái độ của bà côntn?. => Người lạnh lùng , độc ác ,, thâm hiểm - Gv: Qua phân tích cuộc đối thoại, , tàn nhẩn , giả dối em thấy nhân vật bà Cô là một người như thÕ nµo? - Gi¸o viªn b×nh: Bµ C« lµ h×nh ¶nh đại diện cho hủ tục phong kiến, hình ảnh mang ý nghĩa tố cáo hạng người sống tàn nhÉn, kh« hÐo c¶ t×nh m¸u mñ, ruét rµ trong x· héi thùc d©n n÷a phong kiÕn. Bµ C« víi nh÷ng b¶n chÊt tµn nhÉn, l¹nh lùng, độc ác đó là sản phẩm của những định kiến đối với phụ nữ trong xã hội cũ.. T/G miªu t¶ theo h×nh thøc t¨ng tiÕn vµ GV. Đoạn văn đối thoại được miêu tả diÔn ra theo tr×nh tù thêi gian. thªo h×nh thøc nµo, tr×nh t­k nµo? => Nh©n vËt bäc lé ®­îc tÝnh c¸ch cña GV. Tác dụng của cchs miêu tả đó m×nh.. E. Tæng kÕt -Rót kinh nghiÖm 1. Cñng cè - Nhân vật bà Cô là người như thế nào? - Bµ lµ hiÖn th©n cña c¸i g×? - §äc l¹i ®o¹n võa t×m hiÓu. 2. Hướng dẫn về nhà. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 17 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(18)</span> Ng÷ V¨n 8 Ghi lại những một trong những kỉ niệm của bản thân đối với người thân -. VÒ nhµ so¹n tiÕp phÇn cßn l¹i.. -. Tình cảm của bé Hồng dối vối mẹ trong cuộc đối thoại với bà cô. -. NiÒm h¹nh phóc cña bÐ Hång khi ®­îc gÆp mÑ. 3. §¸nh gi¸ tiÕt häc.. ............................................................................................................................................. 4. Rót kinh nghiÖm ......................................................................................................................................... Ngµy so¹n:8/9/2011 Ngµy d¹y: 10/9/2011. TiÕt 5 Trong lßng mÑ (TrÝch: Nh÷ng ngµy th¬ Êu -Nguyªn Hång) A. Môc tiªu : I. ChuÈn. 1. KiÕn thøc - Kh¸i niÖm vÒ thÓ lo¹i håi ký. - Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú bé đối với mẹ. - Bước đầu hiểu được văn hồi ký và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút Nguyên Hång: thÊm ®­îc chÊt tr÷ t×nh, lêi v¨n tù truyÖn ch©n thµnh, giµu søc truyÒn c¶m. 2.Kü n¨ng Bước đầu biết đọc hiểu một văn bản hồi ký Vận dụng kiến thức về sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong văn bản tự sự để ph©n tÝch t¸c phÈm truyÖn 3. Thái độ Giáo dục tình cảm yêu thương mẹ, căm ghét tư tưởng cổ hủ phong kiến B. ChuÈn bÞ: 1. Gi¸o viªn: - Nghiªn cøu tµi liÖu SGK.. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 18 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(19)</span> Ng÷ V¨n 8 - Tham kh¶o tËp truyÖn "Nh÷ng ngµy th¬ Êu" - Ch©n dung nhµ v¨n. - So¹n gi¸o ¸n. 2. Học sinh: Đọc - Chuẩn bị bài theo hướng dẫn Sgk. II. N©ng cao, më réng: C¶m nhËn vÒ t¸c phÈm qua ®o¹n v¨n ng¾n nãi vÒ mÑ C.Phương pháp: -Ph©n tÝch,b×nh gi¶ng.c¶m nhËn D. TiÕn tr×nh lªn líp : 1ổn định 2 Bµi cò: ? Nhân vật bà Cô "Trong lòng mẹ" là người ntn? Qua nhân vật đó em hiểu thêm ®iÒu g× vÒ x· héi phong kiÕn cò? 3.Bµi míi: Giới thiệu bài: Sống với bà Cô ruột lạnh lùng, độc ác, thâm hiểm, không vì thế mà làm mất đi trong chú bá Hồng những tình cảm đối với mẹ. Trong cảnh ngộ đó, càng đau đớn bất hạnh chú bé Hồng càng trào lên một tình cảm mãnh liệt đối với mẹ. Hôm nay chúng ta tiếp tục tìm hiểu văn bản để thấy rõ điều đó. Hoạt động của thầy và trò. Néi dung kiÕn thøc b. Tình cảm của chú bé Hồng đối với mÑ:. - Gv: Gọi học sinh đọc lại phần 1. * Trong cuộc đối thoại với bà Cô. GV. Em h·y ph¸t hiÖn nh÷ng h×nh ¶nh chi tiÕt biÓu hiÖn ý nghÜ, c¶m xóc cña bÐ - LÇn 1: Sèng dËy h×nh ¶nh vÎ mÆt rÇu Hång khi tr¶ lêi bµ C«? rÇu, sù hiÒn tõ cña mÑ. GV. Vì sao lại có những biểu hiện đó?. - Cúi đầu không đáp, cười và đáp lại C« t«i.. - Hs: Suy nghÜ tr¶ lêi. -> Nhận ra những ý nghĩ cay độc của Cô, không muốn tình yêu thương, kính mÕm mÑ bÞ nh÷ng r¾p t©m tanh bÈn x©m ph¹m. - LÇn 2: Lßng th¾t l¹i, khoÐ m¾t cay cay GV. Em hiểu gì ý nghĩa của "cười dài" trong tiÕng khãc? - Hs: Tr¶ lêi. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. -> Sự kìm nén nỗi đau xót, tức tưởi d©ng lªn trong lßng.. 19 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(20)</span> Ng÷ V¨n 8 - Gv: Khi bà Cô cứ tươi cười kể về tình cảnh của mẹ mình, chú bé Hồng đã - Cổ họng nghẹn ứ, khóc không ra tiếng. cã nh÷ng biÓu hiÖn g×? =Sự đau đớn đến cực độ khi mẹ bị - Hs: §éc lËp suy nghÜ -> tr¶ lêi. xúc phạm . Thể hiện niềm tin đối với mẹ. HS đọc đoạn Giá như cổ tục .... -> Hình ảnh so sánh, động từ diễn tả GV.Em có nhận xét gì về từ ngữ hình ảnh hành động mạnh ®­îc sö dông ë ®©y? -> Đau đớn, uất ức, căm tức đến tột GV. Béc lé t©m tr¹ng g×?. cïng. Tình cảm của bé Hồng đới mẹ trong sáng giàu lòng yêu thường. * T/G lªn ¸n Nh÷ng c¸i xÊu cña hñ tôc phong kiến tiêu biểu là bà cô.Khẳng định t×nh c¶m mÉu tö trong t©m t©m hån trÎ th¬. GV.Thái độ của tác giả ntn?. 2. NiÒm h¹nh phóc khi ®­îc gÆp mÑ. - Hs: Tr¶ lêi. -. TiÕng gäi bèi rèi => Mõng tñi , xãt xa , đau đớn , hi vọng thể hiện sự khát khao t×nh me.,gÆp mÑ. Gv: Gọi học sinh đọc tiếp -> hết.. GV.Em cã c¶m nhËn g× vÒ tiÕng gäi mî ¬i?. => SS, gi¶ thiÕt diÔn t¶ hai tr¹ng th¸i Suy nghÜ nÕu kh«ng ph¶i lµ mÑ th× ®iÒu g× thÊt väng tét cïng vµ hi väng . x¶y ra? HS. Trò cười của bọn trẻ...... - §uæi theo xe, thë hång héc, ®Ém må T/G sö dông nghÖ thuËt g× trong ®o¹n v¨n h«i , rÝu c¶ ch©n. nµy? => Véi vµng lËp cËp thÓ hiÖn sù khao kh¸t gÆp mÑ GV. Khi đuổi theo mẹ tác đã diễn tả ntn - oµ khãc nøc në => Giọt nước mắt bị dồn nén vừa hờn tủi võa h¹nh phóc.. GV. Hàng động đó nói lên điều gì?. GV. So sánh giọt nước mắt khi nói chuyện Gương mặt , đôi mắt , nước da , quần với bà cô và giọt nước mắt khi gặp mẹ? ¸o , h¬i thë ... th¬m tho. GV đọc Tôi ngồi .. vô cùng - ph¶i bÐ l¹i.... ? Người mẹ hiện lên qua những chi. GV: Ph¹m ThÞ Thoa. 20 Lop8.net. Trường THCS Vĩnh Nam.

<span class='text_page_counter'>(21)</span>