Bài giảng môn học Ngữ văn lớp 7 - Tuần 17 - Tiết 64: Sài Gòn tôi yêu (hướng dẫn đọc thêm)

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc Tuần 17 Tiết 64. SÀI GÒN TÔI YÊU (Hướng dẫn đọc thêm). Giáo án Ngữ Văn 7 NS: ND:. I. Mục tiêu: Giúp học sinh : - Cảm nhận được nét đẹp riêng của Sài Gòn với thiên nhiên, khí hậu nhiệt đới và nhất là phong cách con người Sài Gòn - Nắm được nghệ thuật biểu hiện tình cảm, cảm xúc qua những hiểu biết cụ thể, nhiều mặt của tác giả về Sài Gòn. II. Chuẩn bị: - Bảng phụ. - Tranh ảnh về Sài Gòn. III. Tiến trình lên lớp: 1. Ổn định: 2. Kiểm tra bài cũ: 3. Bài mới: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng Hoạt động 1: Hướng dẫn đọc và tìm I. Đọc và tìm hiểu hiểu chung. chung: - GV đọc mẫu toàn văn bản. 1. Đọc: - Gọi hs đọc lại, uốn nắn cách đọc cho - HS chú ý nghe gv đọc; đọc lại bài 2. Chú thích: hs. văn. 3. Bố cục: - Yêu cầu các em đọc chú thích về tác - Hs đọc. giả và chú thích về từ khó. - Cho hs phân bố cục vb. - 3 đoạn: a. Từ đầu ... tông chi họ hàng. b. Ở miền này ... hơn năm triệu. c. Còn lại. Hoạt động 2: Hướng dẫn tìm hiểu chi II. Tìm hiểu chi tiết: tiết. 1. Tình cảm của tác giả - Tác giả cảm nhận Sài Gòn về những - Thiên nhiên: nắng sớm ngọt ngào, với Sài Gòn: phương diện nào? buổi chiều gió lộng, những cây mưa - Bộc lộ tình yêu nồng nhiệt đới, thời tiết trái chứng ... - Cuộc sống : náo động, dập dìu xe nhiệt, thiết tha với cộ giờ cao điểm - không khí mát dịu , thành phố Sài Gòn. - Nghệ thuật: điệp từ, thanh sạch buổi sáng. điệp cấu trúc. - Cụm từ nào hay lặp lại trong đoạn văn - Tôi yêu, yêu trên? - Tác giả bộc lộ tình yêu nồng nhiệt, 2. Thái độ, tình cảm - Qua đó thể hiện tình cảm của tác giả của tác giả đối với con thiết tha với thành phố Sài Gòn. đối với Sài Gòn như thế nào? người Sài Gòn - điệp từ, điệp cấu trúc - Trong đoạn này, tác giả đã sử dụng các biện pháp nghệ thuật gì? - Ở đoạn 2, tác giả tập trung vào nét nổi - nói về phong cách của người Sài bật gì? Gòn - Nét đặc trưng của phong cách ấy là gì? - đặc điểm về dân cư: Sài Gòn là nơi hội tụ của người bốn phương nhưng đã hòa hợp, không phân biệt nguồn gốc mà chỉ còn là người Sài Gòn. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 1.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc. Giáo án Ngữ Văn 7. - phong cách của người Sài Gòn: chân thành, bộc trực, cởi mở, và gan dạ dũng cảm, các cô gái có vẻ đẹp tự nhiên, dễ gần gũi. - Thái độ và tình cảm của tác giả đối với - Tác giả rất am hiểu và yêu mến con người Sài Gòn được biểu hiện ntn.? người Sài Gòn - tác giả đã chứng minh những nhận xét và hiểu biết của mình về người Sài Gòn qua năm mươi năm gần gũi họ - Tình cảm của tác giả đối với Sài Gòn - Tình yêu dai dẳng và bền chặt. và con người ở đây được khẳng định ở đoạn cuối ntn. Hoạt động 3: Tổng kết. - Qua bài văn này, em cảm nhận được điều gì mới và sâu sắc về Sài Gòn cùng tình cảm với mảnh đất ấy của tác giả. - Tác giả hiểu biết sâu sắc về người Sài Gòn và rất yêu mến họ, một tình yêu dai dẳng và bền chặt. - Hồi tưởng lại quá khứ và suy nghĩ đến hiện tại. III. Tổng kết : Ghi nhớ trang 173. - HS đọc phần ghi nhớ trong Sgk trang 173. Hoạt động 4: Củng cố. - Cho hs phát biểu cảm nghĩ về Sài Gòn 4. Dặn dò: - Đọc lại bài văn, học bài, học thuộc ghi nhớ. - Soạn bài Ca dao Quảng Nam về tình bạn. 5. Rút kinh nghiệm:. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 2.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc. Tuần 17 Tiết 65. LUYỆN TẬP SỬ DỤNG TỪ. Giáo án Ngữ Văn 7. NS: ND:. I. Mục tiêu: Giúp học sinh : - Nắm được các yêu cầu trong việc sử dụng từ. - Trên cơ sở nhận thức được các yêu cầu đó, tự kiểm tra thấy được những nhược điểm của bản thân trong việc sử dụng từ, có ý thức dùng từ đúng chuẩn mực, tránh thái độ cẩu thả khi nói, khi viết. II. Chuẩn bị: - Bảng phụ. - Ví dụ. III. Tiến trình lên lớp: 1. Ổn định: 2. Kiểm tra bài cũ: Em hãy nêu những chuẩn mực khi sử dụng từ? 3. Bài mới: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng Hoạt động 1: Hướng dẫn bài tập 1. Bài tập 1: GV sử dụng bảng phụ có kẻ sẵn mẫu Từ dùng sai Cách sửa như Sgk/179 về ... - Yêu cầu hs tìm trong các bài tập - HS lần lượt nêu các lỗi trong bài làm văn của mình từ đầu năm đến làm của mình. nay các lỗi về: - HS tự nêu cách sửa - cả lớp góp ý - Sử dụng từ sai âm, sai chính tả. GV bổ sung cho chính xác. - Sử dụng từ sai nghĩa . - Sử dụng từ sai tính chất ngữ pháp của từ. - Sử dụng từ sai sắc thái biểu cảm, không hợp phong cách lạm dụng từ địa phương, từ Hán Việt. Bài tập 2: Nhận xét về các Hoạt động 2: Hướng dẫn bài tập 2. trường hợp dùng từ không GV chỉ định các cặp hs đọc bài của - HS đọc bài của bạn ghi lại những đúng nghĩa, không đúng nhau. nhận xét về các trường hợp dùng từ tính chất ngữ pháp, không GV kiểm tra lại các nhận xét của hs. sai. đúng sắc thái biểu cảm và Hoạt động 3: Củng cố. không hợp với tình huống - Nhắc lại các chuẩn mực về việc sử giao tiếp trong bài làm của dụng từ. bạn. 4. Dặn dò: - Làm các bài tập. - Soạn bài Ôn tập tiếng việt. 5. Rút kinh nghiệm:. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 3.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc. Tuần 17-18 Tiết 66- 67. ÔN TẬP TÁC PHẨM TRỮ TÌNH. Giáo án Ngữ Văn 7. NS: ND:. I. Mục tiêu: Giúp học sinh : - Bước đầu nắm được khái niệm trữ tình và một số đặc điểm nghệ thuật phổ biến của tác phẩm trữ tình, thơ trữ tình. - Củng cố những kiến thức cơ bản và duyệt lại một số kĩ năng đơn giản đã được cung cấp và rèn luyện, trong đó cần đặc biệt lưu ý cách tiếp cận một tác phẩm trữ tình. II. Chuẩn bị: - Bảng phụ. III. Tiến trình lên lớp: 1. Ổn định: 2. Kiểm tra bài cũ: 3. Bài mới: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng Hoạt động 1: Hệ thống hóa kiến I. Hệ thống hóa kiến thức về thức về tác phẩm trữ tình. tác phẩm trữ tình. - GV yêu cầu học sinh trình bày - Học sinh trình bày phần bài soạn trước lớp phần chuẩn bị của mình. của mình theo mẫu. - GV nhận xét, bổ sung. - Sau đó giáo viên phát cho mỗi em - Học sinh dán từ hệ thống kiến thức tờ hệ thống lại đầy đủ các mục: tác vào vở học. giả, tác phẩm, thể loại, nội dung tư tưởng, tình cảm được biểu hiện. CÁC TÁC PHẨM TRỮ TÌNH ĐÃ HỌC Tác phẩm Tác giả Thể loại Nội dung tư tưởng, tình cảm được biểu hiện Sông núi nước Nam (chưa rõ Thất ngôn Ý thức độc lập tự chủ và quyết tâm tiêu diệt địch tác giả) tứ tuyệt Phò giá về kinh Trần Quang Ngũ ngôn Hào khí chiến thắng và khát vọng thái bình thịnh trị Khải tứ tuyệt của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần Thiên Trường vãn Trần Nhân Thất ngôn Sự hòa hợp giữa con người với cảnh vật thiên nhiên. vọng Tông tứ tuyệt Sự gắn bó máu thịt giữa tác giả với quê hương thôn dã Bài ca Côn Sơn Nguyễn Lục bát Sự giao hòa trọn vẹn giữa con người và thiên nhiên Trãi Sau phút chia ly Đoàn Thị Song thất Nỗi sầu chia ly của người chinh phụ sau lúc tiễn đưa Điểm lục bát chồng ra trận Bánh trôi nước Hồ Xuân Thất ngôn Đề cao, trân trọng vẻ đẹp, phẩm chất trong trắng, son Hương tứ tuyệt sắt của người phụ nữ Việt Nam ngày xưa, đồng thời cảm thương sâu sắc cho thân phận chìm nổi của họ Qua đèo ngang Bà Huyện Thất ngôn Nỗi nhớ thương quá khứ đi đôi với nỗi buồn đơn lẻ, thầm lặng giữa núi đèo hoang sơ Thanh Quan bát cú Bạn đến chơi nhà Nguyễn Thất ngôn Tình bạn đậm đà thắm thiết Khuyến bát cú Xa ngắm thác núi Lư Lí Bạch Thất ngôn Tình yêu thiên nhiên đằm thắm và phần nào bộc lộ cá tứ tuyệt tính mạnh mẽ, hào phóng của tác giả. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 4.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê Bài ca nhà tranh bị gió thu phá Cảnh khuya. Lí Bạch. Thất ngôn tứ tuyệt Hạ Tri Thất ngôn Chương tứ tuyệt Đỗ Phủ Cổ thể. Hồ Chí Minh Rằm tháng giêng Hồ Chí Minh Tiếng gà trưa Xuân Quỳnh Một thứ quà của lúa Thạch Lam non : cốm Sài Gòn tôi yêu Minh Hương Mùa xuân của tôi Vũ Bằng. Giáo án Ngữ Văn 7. Tình yêu quê hương thắm thiết của một người sống xa nhà trong đêm trăng thanh tĩnh Tình cảm quê hương chân thành pha chút xót xa lúc mới trở về quê Tình cảm nhân đạo và lòng vị tha cao cả. Thất ngôn Tình yêu thiên nhiên, lòng yêu nước sâu nặng và tứ tuyệt phong thái ung dung lạc quan Lục bát Tình yêu thiên nhiên, lòng yêu nước và phong thái ung dung lạc quan Thơ 5 chữ Tình cảm gia đình, quê hương qua những kỉ niệm tuổi thơ Tùy bút Nét đẹp văn hóa dân tộc qua thứ sản vật giản dị mà đặc sắc : cốm Tùy bút Tình cảm sâu đậm của tác giả với Sài Gòn qua sự gắn bó lâu bền, am hiểu tường tận và cảm nhận tinh tế Tùy bút Tình quê hương đất nước, lòng yêu cuộc sống và tâm hồn tinh tế, nhạy cảm của tác giả. Hoạt động 2: Ôn lại khái niệm văn biểu cảm. - Qua việc ôn tập các tác phẩm về văn biểu cảm trên, em hiểu thế nào là tác phẩm trữ tình? - Tác phẩm trữ tình thường gồm những thể loại nào? Gọi hs đọc mục 1 phần ghi nhớ. - Ca dao trữ tình và thơ trữ tình khác nhau ở điểm nào?. II. Ôn lại khái niệm văn biểu cảm.. - Là văn bản biểu hiện tình cảm, cảm xúc của tác giả trước cuộc sống. - Tác phẩm trữ tình có thể là thơ, cũng có thể văn xuôi như tùy bút Hs đọc mục 1 phần ghi nhớ - Điểm khác nhau : + Ca dao trữ tình : tác giả là tập thể + Thơ trữ tình : tác giả là cá nhân - Điểm giống nhau : - Giữa ca dao và thơ có chung điểm gì? + Tình cảm cá nhân trong thơ nâng lên thành cảm xúc chung của cộng đồng Gọi học sinh đọc mục 2 phần ghi nhớ - Tình cảm trong thơ được biểu hiện - Hs đọc mục 2 phần ghi nhớ theo những cách nào? - Thưởng thức, tiếp nhận tác phẩm trữ - Hs đọc mục 3 phần ghi nhớ. tình phải theo con đường nào? Có những điều kiện gì? Bằng phương pháp nào, biện pháp nào? - Ý 3 Gv thuyết giảng Hết tiết 66 chuyển sang tiết 67. III. Luyện tập: Hoạt động 3: Luyện tập. 1. + Nội dung trữ tình : tình cảm BT1 : Nội dung trữ tình và hình thức thể thương dân, lo nghĩ về đất nước của hiện của những câu thơ. Nguyễn Trãi + Hình thức thể hiện : Thơ thất ngôn, cũng có khi dùng câu thơ lục ngôn xen vào. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 5.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc. BT2 : So sánh tình huống thể hiện tình yêu quê hương và cách thể hiện tình cảm đó qua hai bài thơ Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh và Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê.. Giáo án Ngữ Văn 7. Các câu : suốt ngày ôm nỗi ưu tư. Bui một tấc lòng ưu ái cũ thể hiện tình cảm trực tiếp. Các câu : Đêm lạnh quàng chăn ngủ chẳng yên, đêm ngày cuồn cuộn nước triều đông là biểu cảm gián tiếp. 2. Cảm nghĩ Ngẫu nhiên trong đêm viết nhân buổi thanh tĩnh mới về quê - Tình cảm quê - Tình cảm hương được được biểu hiện biểu hiện lúc ở lúc mới đặt xa quê. chân về quê - Biểu hiện trực - Biểu hiện tiếp gián tiếp. - Thể hiện một - Đượm màu cách nhẹ sắc hóm hỉnh nhàng, sâu lắng mà ngậm ngùi.. BT3 : So sánh cảnh vật được miêu tả và 3. - Cảnh vật được miêu tả : tình cảm biểu hiện ở hai bài thơ : Đêm Đêm đỗ thuyền Rằm tháng đỗ thuyền ở Phong Kiều và Rằm tháng ở Phong Kiều giêng giêng - Trăng tà - Rằm xuân - Tiếng quạ - Cả không kêu, sương gian vũ trụ đều rụng nhiều ngập trăng và - Nỗi buồn héo sức sống mùa hắt của người xuân. ngủ bên ngọn - Niềm vui lửa thuyền chài được bàn việc - Âm thanh quân tiếng chuông - Nửa đêm trở chùa lúc nửa về với một đầy đêm làm tỉnh thuyền trăng giấc - Tình cảm được thể hiện : Vui sau khi Buồn cô độc bàn việc quân Hoạt động 4: Củng cố. - Cảm nghĩ của em về một tác phẩm trữ tình đã học. 4. Dặn dò: - Học bài. - Soạn bài Ca dao Quảng Nam về tình bạn(Chương trình địa phương) 5. Rút kinh nghiệm:. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. 6.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> Trường THCS BTCX Nguyễn Bá Ngoc. Giáo viên: Hoàng Thị Phương Thảo. Lop7.net. Giáo án Ngữ Văn 7. 7.

<span class='text_page_counter'>(8)</span>