Giáo án môn Ngữ văn 8 - Bài 10

<span class='text_page_counter'>(1)</span>So¹n: 18/10/2009. Ng÷ v¨n - Bµi 9. Gi¶ng: 20/10/2009. TiÕt 37:. Nãi Qu¸. I. Môc tiªu: 1. KiÕn thøc: - HS hiÓu vµ ph©n tÝch ®­îc thÕ nµo lµ nãi qu¸ vµ t¸c dông cña biÖn ph¸t tu tõ nµy trong v¨n chương cũng như trong cuộc sống hàng ngày . 2. KÜ n¨ng: - RÌn kÜ n¨ng sö dông biÖn ph¸p tu tõ nãi qu¸ trong viÕt v¨n vµ trong giao tiÕp hµng ngµy. 3. Thái độ: - Cã ý thøc häc tËp vµ ph©n biÖt ®­îc nãi qu¸ vµ nãi kho¸c trong giao tiÕp. II. đồ dùng dạy học. 1. GV: B¶ng phô 2. HS: vë viÕt, s gk III. phương pháp: - Phân tích, nêu vấn đề, đàm thoại, thảo luận. IV. tæ chøc giê häc. 1. ốn định (1’): 8A1 ( ), 8A2 ( ), 8A3 ( ), 8A5 ( ). 2. KiÓm tra (3’): - T×nh th¸i tõ cã chøc n¨ng nh­ thÕ nµo? Nªu c¸ch sö dông? §Æt c©u cã sö dông t×nh th¸i tõ? 3. Bµi míi: Hoạt động của GV và HS tg 1’ * HĐ1:Khởi động. - Môc tiªu: HS cã t©m thÕ tho¶i m¸i, høng thó khi tiếp cận kiến thức và định hình về kiến thức sÏ tiÕp thu trong giê häc. - C¸ch tiÕn hµnh: GV ®­aVD: ThÐt ra löa , lín nh­ thæi, ®en nh­ cột nhà cháy … là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô tính chất của Svật, hiện tượng, để nhấn mạnh , gây ấn tượng tăng sức biểu cảm .. 17’ -> GV dÉn d¾t vµo bµi. * H§2: H×nh thµnh kiÕn thøc míi. - Môc tiªu: - HS hiÓu vµ ph©n tÝch ®­îc thÕ nµo lµ nãi qu¸ vµ t¸c dông cña biÖn ph¸t tu tõ nµy trong văn chương cũng như trong cuộc sống hµng ngµy . - §å dïng d¹y häc: B¶ng phô - C¸ch tiÕn hµnh: Gv sử dụng bảng phụ -> HS đọc bài tập. H: Cách nói của các câu t/ngữ, ca dao có đúng sù thËt ko? v× sao ? - Không đúng với sự thật vì thực tế thời gian đêm tháng 5, ngày tháng 10 rất ngắn và ngầm ý so sánh vụ chiêm vất vả hơn vụ mùa, đồng thời người nông dân cần phải tranh thủ, sắp xếp công viÖc, tiÕt kiÖm thêi gian. - Công việc lao động của người nông dân rất vất Lop8.net. Néi dung chÝnh. I. Nãi qu¸ vµ t¸c dông cña nãi qu¸. 1. Bµi tËp : (sgk-101). - C¸ch nãi trong c¸c c©u tôc ng÷, ca dao không đúng sự thật. - Thời gian đêm tháng 5, ngày tháng 10 rÊt ng¾n..

<span class='text_page_counter'>(2)</span> vả, cực nhọc. Muốn nhắc mọi người hưởng thành quả phải thấu hiểu và biết ơn người đã làm ra. H: Thùc chÊt, mÊy c©u nµy nh»m nãi ®iÒu g×? - HS tr¶ lêi, GV chèt. - GV cho HS so s¸nh c¸c c©u trong SGK víi c¸c câu đồng nghĩa tương ứng (Bảng phụ): + §ªm th¸ng n¨m rÊt ng¾n + Ngµy th¸ng 10 rÊt ng¾n + Må h«i nhiÒu ­ít ®Ém l­ng. H:Cách nói nào gây ấn tượng và sinh động h¬n? C¸ch nãi nh­ vËy cã t¸c dông ntn ? - c¸ch nãi qu¸ - C¸ch nãi qu¸ cã t¸c dông nhÊn m¹nh, g©y Ên tượng, tăng sức biểu cảm H: VËy qua BT nµy em cã nhËn xÐt g× ? em hiÓu nãi qu¸ lµ g× ? cã t¸c dông g× ? GV gọi hs đọc ghi nhớ (sgk- 102) H: Xác định kiến thức cơ bản trong phần ghi nhí.. -> T¸c dông: nhÊn m¹nh qui m«, tÝnh chất của sự vật, hiện tượng… gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm .. 2. Ghi nhí (sgk -102) - ThÕ nµo lµ nãi qu¸. - T¸c dông cña nãi qu¸.. * BT nhanh : Cho biÕt t¸c dông biÓu c¶m cña nãi qu¸ trong c©u ca dao? “Gánh cực mà đổ nên non Cßng l­ng mµ ch¹y cùc cßn theo sau” -> người dân dưới chế độ phong kiến rất khổ cùc. * GV: Trong thực tế người ta sử dụng nhiều biÖn ph¸p nãi qu¸: v¨n th¬ ch©m biÕm, th¬ tr÷ t×nh, lêi nãi hµng ngµy. Nãi qu¸ hay cßn gäi lµ ngoa dụ, phóng đại, thậm xưng, khoa trương… - GV cho h/s lÊy v/dô : “§en nh­ cét nhµ ch¸y” GV ®­a V/d : - Có sức người sỏi đá cũng thành cơm - T«i biÕn nh÷ng viªn sái nµy thµnh c¬m H: Em hãy nhận xét về mục đích và t/d của 2 c©u nãi trªn? 18’ - C©u 1: nãi qu¸ nhÊn m¹nh søc l/® cña con người II. LuyÖn tËp - Câu 2: Cố ý làm cho người đọc tin vào sự việc ko thÓ lµm ®­îc -> Nãi kho¸c * H§3: HDHS luyÖn tËp - Mục tiêu: HS xxác định được yêu cầu và giải ®­îc c¸c bµi tËp trong sgk. - C¸ch tiÕn hµnh: H: T×m biÖn ph¸p tu tõ nãi qu¸ vµ gi¶i thÝch ý nghÜa?. Lop8.net. * Bµi 1 a) Sỏi đá … thành cơm : thành quả lao động vất vả, gian khổ, nhọc nhằn (nghĩa bóng niềm tin vào lao động ) b) Đi lên đến tận trời: Vết thương bình thường, không phải bận tâm. c) thÐt ra löa : kÎ cã quyÒn sinh quyÒn sát với người khác. * Bµi 2: §iÒn c¸c thµnh ng÷ sau ®©y vµo « chç trèng.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> - HS xác định yêu cầu bài tập. - HS hoạt động độc lập.. - HS xác định yêu cầu bài tập. - Gv cho häc sinh timg hiÓu ý nghÜa cña thµnh ngữ trước lúc đạt câu. - HS hoạt động cá nhân-> Báo cáo kết quả bài làm -> nhận xét, đánh giá.. Th¶o luËn nhãm (3phót) - HS b¸o c¸o- nhËn xÐt - gv bæ xung. a) chó ăn đá gà ăn sỏi b) BÇm gan tÝm ruét c) Ruột để ngoài ra d) Në tõng khóc ruét e) V¾t ch©n nªn cæ * Bµi 3: §Æt c©u víi c¸c thµnh ng÷ dïng biÖn ph¸p nãi qu¸? - Nghiêng nước nghiêng thành: sắc đẹp tuyệt trần có sức quyến rũ của người phụ nữ. -> Cô gái được giải hoa hậu vẻ đẹp nghiêng nước nghiêng thành. - Dời non lấp biển: cực kì vĩ đại, phi thường (sức mạnh ý chí, hoài bão, khí thÕ). -> §oµn kÕt lµ søc m¹nh dêi non lÊp biÓn. -> C«ng viÖc lÊp biÓn v¸ trêi Êy lµ công việc của nhiều đời, nhiều thế hệ míi cã thÓ lµm xong -Mình đống da sắt: Thân thể như đồng, sắt, chịu đựng được vất vả. -> Những chiến sỹ mình đồng da sắt đã chiến thắng * Bµi 4 : T×m 5 thµnh ng÷ so s¸nh cã dïng biÖn ph¸p nãi qu¸ Ng¸y nh­ sÊm Nhanh nh­ c¾t Tr¬n nh­ mì Kháe nh­ voi HiÒn nh­ bôt §en nh­ cét nhµ ch¸y * Bµi 6: Ph©n biÖt biÖn ph¸p tu tõ nãi qu¸ vµ nãi kho¸c - Giống: Đều phóng đại mức độ, qui mô, tính chất của sự vật, h/tượng - Kh¸c : + Nãi qu¸: BiÖn ph¸p tu tõ  nhÊn mạnh, gây ấn tượng, tăng sức biểu c¶m + Nói khoác: Người nghe tin vào nh÷ng ®iÒu kh«ng cã thùc. Nãi kho¸c là hành động có tác động tiêu cực.. 4. Cñng cè (3’) : GV nhÊn m¹nh TT bµi Nãi qu¸ lµ gi? cã td ntn? 5. HDVN(2’) : - Häc thuéc ghi nhí vµ lµm bµi tËp 5 - Đọc trước bài, Nói giảm nói tránh - ¤n tËp ch¾c kiÕn thøc vµ «n tËp truyÖn kÝ -> giê sau kiÓm tra v¨n. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> So¹n: 17/10/2009 Gi¶ng: 23/10/2009. TiÕt 38 :. KiÓm tra v¨n. I. Môc tiªu. 1. KiÕn thøc: - Thông qua bài kiểm tra, HS được củng cố, khái quát và đánh giá về nội dung kiến thức đã được học và trình độ cảm thụ tác phẩm văn học của phần truyện kí Việt Nam. 2. KÜ n¨ng: - RKN tæng hîp, ph©n tÝch, so s¸nh, lùa chän, viÕt ®o¹n v¨n. 3. Thái độ: - GD tinh thÇn tù gi¸c, nghiªm tóc khi lµm bµi. II. đồ dùng dạy học: Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> 1. GV: §Ò kiÓm tra (foto) 2. HS: ChuÈn bÞ giÊy kiÓm tra. III. phương pháp: - Ph©n tÝch, Tæng hîp. IV. tæ chøc giê häc: 1. ổn định (1’): 8A1( ), 8A2 ( ), 8A3 ( 2. KiÓm tra: (Đề chung của tổ – bộ đề). So¹n: 18/10/2009 Gi¶ng: 23/10/2009. ), 8A5 (. ).. Ng÷ v¨n - Bµi 10. TiÕt 39 - v¨n b¶n:. Thông tin về ngày trái đất năm 2000 I. Môc tiªu: 1. KiÕn thøc: - HS hiểu được tác hại, mặt trái cuả việc sử dụng bao bì ni lông. Từ đó tự mình hạn chế sử dụng bao bì ni lông và vận động mọi người cùng thực hiện khi có điều kiện. 2. KÜ n¨ng: - Có KN tìm hiểu phân tích một VB nhận dạng dưới dạng thuyết minh 3. Thái độ: - BiÕt ®­îc tÝnh thuyÕt phôc trong c¸ch thuyÕt minh vÒ t¸c h¹i cña viÖc sö dông bao b× ni l«ng cũng như tính hợp lý của những kiểu nghị mà VB đề xuất. - Từ việc sử dụng bao bì ni lông, có suy nghĩ tích cực về việc tương tự trong vấn đề xử lý rác thải sinh hoạt, một vấn đề vào loại khó giải quyết. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> II. đò dùng dạy học. - GV: tài liệu tham khảo, Tranh về môi trường. - HS: vë viÕt, sgk III. phương pháp: - Vấn đáp, nêu vấn đề, phân tích, bình giảng… IV. tæ chøc giê häc: 1. ổn định (1’): 8A1 ( ), 8A2 ( ), 8A3 ( ), 8A5 ( ). 2. KiÓm tra (3’): Gv kiÓm tra sù chuÈn bÞ bµi cña häc sinh. 3. Bµi míi. H§ cña GV - HS Tg Néi dung chÝnh 1’ * HĐ 1: Khởi động. - Môc tiªu: HS cã t©m thÕ tho¶i m¸i vµ høng thó khi tiếp cận kiến thức mới và định hình về kiến thøc sÏ tiÕp thu trong bµi häc. - C¸ch tiÕn hµnh: Bảo vệ môi trường sống sung quanh ta, rộng hơn là bảo vệ trái đất – ngôi nhà chung của mọi người, đang bị ôi nhiễm nặng nề là 1 nhiệm vụ khoa học, XH,VH, vô cùng quan trọng đối với nh©n d©n toµn thÕ giíi vµ còng lµ nhiÖm vô cña mçi c¸ nh©n. ViÖc lµm cô thÓ vµ cÇn thiÕt h¹n chÕ dïng bao ni l«ng, v× sao nh­ vËy? th«ng tin vÒ tr¸i 9’ I. §äc vµ th¶o luËn chó thÝch. đất… * H§2: §äc vµ th¶o luËn chó thÝch. - Mục tiêu: HS biết đọc đúng chính tả và thể hiện c¶m xóc. NhËn biÕt ®­îc nh÷ng nÐt c¬ b¶n vÒ t¸c 1. §äc. gi¶ vµ ý nghÜa cña mét sè chó thÝch khã. - C¸ch tiÕn hµnh: GvHD HS cách đọc văn bản: Đọc rõ ràng, mạch l¹c thÓ hiÖn giäng ®iÖu cña 1 lêi kªu gäi - GV đọc mẫu- gọi 2 hs đọc. 2. Th¶o luËn chó thÝch. - GV cho HS th¶o luËn mét sè chó thÝch. - 1,2,3,4,5,6,7 - Pla Xtic (chÊt dÎo) gäi chung lµ nhùa, lµ nh÷ng vËt liÖu tæng hîp gåm c¸c ph©n tö po li me. Tói ni l«ng s/x tõ h¹t PE (p« li ª ti len) PP (P«li pr« pi len) vµ nhùa t¸i chÕ -> kh«ng ph©n hñy (tån t¹i 20 n¨m -> 5000 n¨m) II. Bè côc: 3 phÇn H: Bè côc VB gåm mÊy phÇn? nhiÖm vô cña tõng - P1: tõ ®Çu -> kh«ng sö dông tói ni phÇn ? lông: ng/nhân ra đời bản thông ®iÖp. - P2: tiếp -> đối với môi trường : tác h¹i vµ gi¶i ph¸pcña viÖc sö dông bao b× ni l«ng. - P3: còn lại : Lời kêu gọi động viên mọi người. H: VB thuéc lo¹i VB g×? néi dung? - ThÓ lo¹i : VB nhËt dông thuyÕt minh 1 lo¹i vÊn đề khoa học tự nhiên H: TÝnh nhËt dông cña VB thuyÕt minh nµy biÓu hiện ở vấn đề xã hội nào? - Bảo vệ sự trong sạch của môi trường trái đất – một vấn đề thời sự đang đặt ra trong một XH tiêu dùng hiện đại. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> * GV: V× vËy, n¨m 2000lÇn ®Çu tiªn Vn thm gia ngày trái đất dưới sự cghủ trì của bộ khoa học công nghệ và môi trường, 13 cơ quan tổ chức nhà nước và tổ chức phi chính phủ đã nhất trí chọn 1 chủ đề thiết thực và gần gũi. 26’ * H§3: T×m hiÓu v¨n b¶n. III. T×m hiÓu V¨n b¶n. - Mục tiêu: HS phân tích được nét đặc sắc về nội dung vµ nghÖ thuËt cña v¨n b¶n. - C¸ch tiÕn hµnh: 1. Thông báo về ngày trái đất. GV gọi học sinh đọc phần mở bài H: VB này thuýêt minh cho vấn đề nào? - Mét ngµy kh«ng sö dông bao b× ni l«ng. H: Nh÷ng sù kiÖn nµo ®­îc th«ng b¸o? - Ngày 22/4 hàng năm – chủ đề - HS tr¶ lêi, Gv kh¸i qu¸t. bảo vệ môi trường có 141 nước tham dù. - N¨m 2000 ViÖt nam tham gia "mét ngµy kh«ng sö dông bao b× ni l«ng” H: Nhận xét gì về cách trình bày các sự kiện đó? -> thuyÕt minh b»ng sè liÖu cô thÓ ®i tõ kh¸i qu¸t -> cô thÓ, lêi th«ng b¸o trùc tiÕp, ng¾n gän. H: Từ đó em hiểu nội dung quan trọng nào trong phần đầu VB đã nêu? - HS suy nghÜ tr¶ lêi, GV chèt. - Các nước trên t/g đều quan tâm đến việc bảo vệ môi trường Trái đất. Việt nam cùng hành động “Một ngµy kh«ng sö dông bao b× ni l«ng”. GV: Vì sao thế giới lại quan tâm đến bảo vệ môi trường, mỗi chúng ta có thể làm gì để góp phần nhá bÐ cña m×nh vµo viÖc b¶o vÖ ng«i nhµ chung… Gọi HS đọc phần thân bài 2. T¸c h¹i cña viÖc dïng bao b× ni H: PhÇn th©n bµi cã néi dung g× lµ chÝnh? l«ng vµ biÖn ph¸p. H: Thông thường chúng ta quen ssử dụng bap bì ni l«ng. Vëy theo em sö dông bao b× ni long cã a) T¸c h¹i: thuËn lîi g×? - tiÖn lîi, nhÑ, dÎo, rÎ… H: Nh­ng lîi bÊt cËp h¹i. VËy nh÷ng c¸i h¹i cña bao b× ni l«ng lµ g×? Nguyªn nh©n nµo lµ c¬ b¶n nhÊt? V× sao? - §Æc tÝnh kh«ng ph©n hñy cña pla - HS tr¶ lêi, GV kh¸i qu¸t. xtic. - làm cản trở quá trình sinh trưởng của các loài thực vật dẫn đến hiện tượng xói mòn… - Làm tắc đường dẫn nước thải -> t¨ng kh¶ n¨ng ngËp lôt -> l©y truyÒn dịch bệnh, làm chết động vật và các sinh vËt biÓn. - lµm « nhiÔm thùc phÈm, g©y t¸c h¹i cho n·o vµ g©y ung th­ phæi. - Khí độc thải ra gây ngộ độc, khó thë, n«n ra m¸u, gi¶m kh¶ n¨ng * GV cung cấp: Rác đựng trong túi ni lông sẽ kgó Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> phân huỷ, sản sinh ra các chất độc, thối, khai :NH3, CH4 (mª tan), H2S (sun phu r¬) - Hµng n¨m cã 100.000 con chim, thó biÓn chÕt do nuốt phải túi ni lông, 90 con thú trong vườn thú Côbétt (ấn độ) chết do ăn phải thức ăn thừa của khách tham quan đựng trong những hộp nhựa H: §Ó thuyÕt minh râ vÒ t¸c h¹i cña viÖc sö dôg bao bì ni lông, đoạn văn đã sử dụng phương pháp nào? Tác dụng của phương pháp đó? H:Sau khi đọc những thông tin này em thu nhận ®­îc nh÷ng kiÕn thøc míi nµo? vÒ hiÓm häa cña viÖc dïng bao ni l«ng ? - HS nªu mét sè dÉn chøng - GV gọi hs đọc: “vì vậy .. hết đoạn 2” H: PhÇn nµy Vb tr×nh bÇy néi dung g×? H:HiÖn nay viÖc sö dông bao b× ni l«ng ë VN vµ trên TG đã có những biện pháp nào về việc sử lí bao b× ni l«ng? - Chôn, lấp, tái chế, đốt. H: NhËn xÐt vÒ nh÷ng h¹n chÕ cña c¸c biÖn ph¸p trªn/ - Có nhiều nguy cơ gây hại -> chưa triệt để và đang là một vấn đề nan giải cho toàn thế giới cần quan t©m. H: Vậy văn bản đã đưa ra những biện pháp hạn chÕ sö dông bao b× ni l«ng ntn? H: Em cã nhËn xÐt g× vÒ nh÷ng biÖn ph¸p nµy? - HS tr¶ lêi, GV chèt. H; Em h·y liªn hÖ sö dông bao ni l«ng cña gia đình và bản thân em ntn? (GV còng ®­a ra thãi quen khã söa nµy ). miÔn dÞch, g©y rèi lo¹n chøc n¨ng…. - kÕt hîp liÖt kª vµ ph©n tÝch c¸c t¸c h¹i cña viÖc dïng bao ni l«ng võa mang tÝnh khoa häc, thùc tiÔn, s¸ng râ, ng¾n gän dÔ hiÓu, dÔ nhí. - Dïng bao b× ni l«ng bõa b·i cã h¹i cho sự trong sạch của môi trường sống và cho sức khoẻ con người. b) Nh÷ng biÖn ph¸p h¹n chÕ sö dông chóng.. - H¹n chÕ tèi ®a dïng bao b× ni l«ng - Thông báo cho mọi người hiểu về hiÓm häa cña viÖc l¹m dông bao b× ni lông đối với môi trường và sức khỏe của con người. -> §©y lµ biÖn ph¸p hîp t×nh, hîp lÝ vµ mang tÝnh kh¶ thi.. GV gọi HS đọc phần kết bài H: T¸c gi¶ kÕt thóc b¶n th«ng tin b»ng lêi lÏ ntn? - HS suy nghÜ tr¶ lêi, Gv chèt. H: Tại sao nhiệm vụ chung nêu ra trước, hành động cụ thể nêu sau? - Nhấn mạnh việc bảo vệ môi trường, Trái đất là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài. - Còn hạn chế dùng bao ni lông là nhiệm vụ trước m¾t H: C¸c c©u "H·y cïng nhau…H·y b¶o vÖ…H·y.." dïng ë cuèi c©u cã ý nghÜa g×?. 3. ý nghĩa to lớn, trọng đại của vấn đề. - Hãy quan tâm tới Trái đất. - Hãy bảo vệ trái đất - Hãy cùng nhau hành động. - Mét ngµy kh«ng dïng bao ni l«ng.. - Lêi v¨n ng¾n gän, kiÓu c©u cÇu khiến -> Khuyên bảo, yêu cầu đề Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> * H§4: T×m hiÓu ghi nhí. - Môc tiªu: HS rót ra ®­îc nh÷ng nÐt c¬ b¶n vÒ néi dung vµ nghÖ thuËt cña v¨n b¶n. - C¸ch tiÕn hµnh: H: Qua VB này em đã nhận thức được điều gì? Vì sao kh«ng nªn sö dông bao b× nil«ng? Gọi 1-> 2 HS đọc ghi nhớ - Néi dung ghi nhí cã mÊy néi dung cÇn nhí. nghị mọi người hạn chế dùng bao nilông để giữ gìn sự trong sạch của môi trường trái đất. IV.Ghi nhí : SGK- T107. - ND. - NT. 4.Cñng cè (3’): Nh¾c l¹i bè côc v¨n b¶n? Nªu nhiÖm vô tõng phÇn ? - Em dự định sẽ làm gì để thông tin này đi vào đời sống, biến thành hành động cụ thể. 5. HDVN (2’): - N¾m ®­îc bè côc VB ? Ph©n tÝch tõng phÇn ? - So¹n bµi: Nãi gi¶m, nãi tr¸nh. + Nãi gi¶m, nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nãi gi¶m nãi tr¸nh. + Xem trước các bài tập theo hệ thống câu hỏi.. So¹n: Gi¶ng: TiÕt 40:. Ng÷ v¨n - Bµi 10. Nãi gi¶m, nãi tr¸nh. I. Môc tiªu: 1. KiÕn thøc: - HS hiÓu vµ ph©n tÝch ®­îc thÕ nµo lµ nãi gi¶m, nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nãi gi¶m, nãi tr¸nh trong ngôn ngữ đời thường và trong tác phẩm văn học. 2. KÜ n¨ng: - RLKN ph©n tÝch vµ sö dông 2 phÐp tu tõ nµy trong c¶m thô c¨n vµ giao tiÕp 3. Thái độ: - Cã ý thøc vËn dông biÖn ph¸p nãi gi¶m nãi tr¸nh trong giao tiÕp khi cÇn thiÕt. II. đồ dùng dạy học: 1. GV: tµi liÖu tham kh¶o 2. HS : vë viÕt, sgk III. phương pháp. - Vấn đáp, đàm thoại, nêu vấn đề, phân tích. IV. tæ chøc giê häc. 1. ổn định (1’): 8A1 ( ), 8A2 ( ), 8A3 ( ), 8A5 ( ). 2. KiÓm tra (3’). - Nãi qu¸ lµ g× ? T¸c dông cña nãi qu¸, cho vÝ dô? ( HS dựa vào nội dung phần ghi nhớ để trả lời) 3. Bµi míi. H§ cña GV vµ HS Tg 1’ * HĐ1: Khởi động. - Môc tiªu: Gióp HS cã t©m thÕ nghÜ tíi néi dung bài học và định hình về nội dung kiến thøc sÏ tiÕp thu trong giê häc. Lop8.net. Néi dung chÝnh.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> - C¸ch tiÕn hnµh: GV cho VD: “Cậu Vàng đi đời rồi ông giáo ạ!” H: T¹i sao t/g kh«ng nãi lµ cËu Vµng bÞ giÕt mà nói là cậu Vàng đi đời? - Tránh gây cảm giâc ghê sợ với người nghe…VËy nãi nh­ vËy lµ nãi gi¶m, nãi tr¸nh… * H§2: H×nh thµnh kiÕn thøc míi. - Môc tiªu: HS hiÓu vµ ph©n tÝch ®­îc thÕ nµo lµ nãi gi¶m, nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nói giảm, nói tránh trong ngôn ngữ đời thường và trong tác phẩm văn học. - §å dïng: B¶ng phô. 17 - C¸ch tiÕn hµnh: GV sử dụng bảng phụ, HS đọc bài tập. Chú ý tõ ng÷ ®­îc g¹ch ch©n. H: Nh÷ng ®­îc g¹ch ch©n trong ®o¹n trÝch sau cã ý nghÜa g× ? - HS tr¶ lêi, Gv kh¸i qu¸t. H: Tại sao người nói, người viết lại dùng cách diễn đạt đó mà không dùng từ chết? * GV: a. Trong di chóc cña B¸c, B¸c kh«ng muốn để lại sự mất mát, sự đau buồn cho người đọc. b. Nãi vÒ c¸i chÕt cña B¸c Hå, t¸c gi¶ Tè H÷u kh«ng muèn lµm gi¶m ®i sù ®au thương, tình cảm của mọi người dành cho B¸c. c. làm giảm đi sự đau đớn. H: Ngoài cách diễn đạt trên nói về cái chết, em cßn biÕt nh÷ng tõ ng÷ nµo cã thÓ dïng thay thÕ cho tõ “chÕt”? - Qua đời, khuất núi, mất, từ trần, quy tiên… Gọi HS đọc VD 2. H: §o¹n v¨n nµy lµ suy nghÜ cña ai? ViÕt trong hoµn c¶nh nµo? - BÐ Hång trong gi©y phót h¹nh phóc ®­îc ë trong lßng mÑ. H: Cã thÓ dïng tõ ng÷ kh¸ thay thÕ cho tõ ng÷ in ®Ëm ®­îc kh«ng? V× sao trong c©u v¨n sau t¸c gi¶ dïng tõ “bÇu s÷a” mµ kh«ng dïng tõ kh¸c cïng nghÜa ? - Được nhưng để tránh gât cười, tránh thô tục vµ thiÕu lÞch sù. H: Em có nhận xét gì về cách diễn đạt ở trªn? T¸c dông? - HS suy nghÜ tr¶ lêi, Gv kh¸i qu¸t. HS đọc bài tập 3. Lop8.net. I. Nãi gi¶m nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nãi gi¶m, nãi tr¸nh. * Bµi tËp 1: - §i gÆp c¸c M¸c - Bác đã đi rồi, chẳng còn -> các từ trên đều nói đến cái chết. -> Diễn đạt giảm nhẹ, tránh đi sự đau buån.. * Bµi tËp 2.. - Diễn đạt tế nhị, tránh gây cảm giác thô tôc, thiÕu lÞch sù. * Bµi tËp 3..

<span class='text_page_counter'>(11)</span> H: Néi dung cña hai c©u trªn lµ g×? Lµ lêi cña ai nãi víi ai? - Bố mẹ – người con về việc học hành -> cùng nội dung diễn đạt. H: Cho biÕt c¸ch nãi nµo nhÑ nhµng tÕ nhÞ hơn đối với người nghe?. - C©u 1: C¨ng th¼ng - C©u 2: C¸ch nãi nhÑ nhµng, tÕ nhÞ (nãi vßng) II. Ghi nhí (108).. * H§ 3: T×m hiÓu ghi nhí. - Mục tiêu: HS xác định được nội dung cơ b¶n trong phÇn ghi nhí. - c¸ch tiÕn hµnh: H: Qua 3 VD trªn em rót ra nhËn xÐt g×? Nãi gi¶m Nãi tr¸nh lµ g× ? Cã t¸c dông g× ? Gọi HS đọc ghi nhớ H: Khi nµo kh«ng nªn dïng nãi gi¶m nãi tr¸nh ? - Khi cần thiết phải nói thẳng,nói đúng sự thËt th× kh«ng nªn nãi gi¶m nãi tr¸nh ->bÊt lîi. * GV cho BT: “Bác Dương thôi đã thôi rồi” (NguyÔn KhuyÕn) H: Khi sö dông nãi gi¶m nãi tr¸nh cÇn chó ®iÒu g× ? - Chó ý: Khi sö dông nãi gi¶m nãi tr¸nh ph¶i chó ý hoµn c¶nh giao tiÕp, quan hÖ x· héi, thø bËc…. - Gv cho hs lÊy vÝ dô vÒ nãi gi¶m, nãi tr¸nh. - HS nhËn xÐt, gv kh¸i qu¸t. * H§3: HD HS luyÖn tËp. - Mục tiêu: HS biết xác định và giải được các bµi tËp trong sgk. - §å dïng: B¶ng phô. - C¸ch tiÕn hµnh: - HS đọc và xác định yêu cầu bài tập. - HS hoạt động độc lập. (GV sö dông b¶ng phô, Hs lªn b¶ng ®iÒn).. GV sử dụng bảng phụ, HS đọc và xác định yªu cÇu bµi tËp. - HS hoạt động cá nhân -> trình bày. - HS xác định yêu cầu bài tập, HS hoạt động cá nhân: Mỗi gọc sinh đặt nột câu, nhận xét, đánh giá. Lop8.net. - KN nãi gi¶m, nãi tr¸nh. -T¸c dông cña nãi gi¶m, nãi tr¸nh.. 18’ III. LuyÖn tËp. * Bµi tËp1: §iÒn tõ nãi gi¶m, nãi tr¸nh vµo chç trèng… a. §i nghØ b. Chia tay nhau c. KhiÕm thÞ d. Cã tuæi đ.đi bước nữa * Bµi tËp 2: Trong c¸c cÆp tõ sau, c©u nµo sö dông nãi gi¶m nãi tr¸nh. - a2: Anh nªn hßa nh· víi b¹n bÌ - b2: Anh kh«ng nªn ë ®©y n÷a - c1, d1, e2…. * Bµi 3: §Æt c©u. 1. ChiÕc ¸o nµy may xÊu -> chiếc áo này may chưa được đẹp lắm. 2. Giäng h¸t chua loÐt. - >Giäng h¸t ch­a ®­îc ngät l¾m.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> 3. Cấm cười to. -> xin cười nho nhỏ một chút. 4. Anh ấy rất lười lao động. -> Anh ấy chưa được chịu khó lao động. 4.Cñng cè (3’): GV cho HS nh¾c l¹i bµi - T¹i sao ph¶i dïng nãi gi¶m, nãi tr¸nh. 5. HDVN (2’) : Häc thuéc ghi nhí – LBT 1,2,3 s¸ch BT §äc bµi c©u ghÐp.. Lop8.net.

<span class='text_page_counter'>(13)</span>