Giáo án Đại số 10 - Ban khoa học tự nhiên - Chương 3: Phương trình và hệ phương trình

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Chương III phương trình và hệ phương trình A - Mục tiêu của chương: 1. VÒ kiÕn thøc  Hiểu khái niệm phương trình, phương trình tương đương, phương trình hÖ qu¶.  Hiểu các phép biến đổi tương đương và phép biến đổi cho phương trình hÖ qu¶.  Nắm vững công thức và các phương pháp giải phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn và phương trình bậc nhất hai ẩn số.  Hiểu ý nghĩa hình học của các nghiệm cảu phương trình và hệ phương tr×nh bËc nhÊt vµ bËc hai. 2. VÒ kÜ n¨ng  Biết cách giải và biện luận: Phương trình bậc nhất và bậc hai một ẩn. Phương trình dạng ax  b  cx  d . Phương trình trùng phương. Hệ hai phương trình bậc nhất hai ẩn bằng định thức cấp hai.  Biết cách giải (không biện luận): Hệ ba phương trình bậc nhất 3 ẩn. Một số hệ phương trình bậc hai hai ẩn.  Biết cách giải một số bài toán về tương giao giữa đồ thị của hai hàm số bËc kh«ng qu¸ hai. 3. Về thái độ:  Häc sinh cã tÝnh cÈn thËn, kiªn tr× vµ khoa häc khi t×m giao cña hai đồ thị  Học sinh thấy được quan hệ mật thiết giữa Toán học và đời sống, Toán học xuất hiện do nhu cầu từ đời sống. B - Néi dung so¹n gi¶ng:. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Đ1. Đại cương về phương trình (2 tiÕt: TiÕt 24, 25) I - Môc tiªu: 1. VÒ kiÕn thøc:  Hiểu khái niệm phương trình, tập xác định (điều kiện xác định) và tập nghiệm của phương trình.  Hiểu khái niệm phương trình tương đương và các phép biến đổi tương ®­¬ng. 2. VÒ kÜ n¨ng:  Biết cách xác định xem một số cho trước có phải là nghiệm của một phương trình đã cho hay không.  Biết cách sử dụng các phép biến đổi tương đương thường dùng. 3. VÒ t­ duy:  áp dụng được các kiến thức đã học vào giải toán về phương trình. 4. Về thái độ:  RÌn tÝnh cÈn thËn khi lµm to¸n, tÝnh nghiªm tóc, khoa häc. II - Phương tiện dạy học:  S¸ch gi¸o khoa.  Biểu bảng, tranh minh hoạ về đồ thị. III - TiÕn tr×nh bµi häc: TiÕt 24. Ngµy so¹n: 30/10/2007 A) ổn định tổ chức: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: - CH1: Hãy cho biết nghiệm của phương trình 2x – 1 = x + 4 ? - CH2: Cho phương trình x2 + x = 2x . Các số nào sau đây là nghiệm của phương trình đã cho: 1; 2; 0; -1. C) Bµi míi: Hoạt động 1: Khái niệm phương trình một ẩn. Đặt vấn đề: Cho mệnh đề chứa biến P(x): “x  A , x + 1 = 2x – 1”. Xét tính 1 đúng sai của các mệnh đề P   ; P(2) ; P(0). 2. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Hoạt động của học sinh. Hoạt động của giáo viên. - Xét mệnh đề chứa biến: P(x): “ x  A , x + 1 = 2x - 1 “ 1 + Nãi ®­îc P   vµ P(0) lµ c¸c mÖnh 2 đề sai còn P(2) là mệnh đề đúng. - Đọc, nghiên cứu phần định nghĩa phương trình của SGK. - Tr¶ lêi c©u hái cña gi¸o viªn. Nªu ý kiến của bản thân về khái niệm phương trình, nghiệm của phương trình. - Nêu được: Khi vẽ đồ thị của hai hàm số f(x) vµ g(x) trªn cïng mét mÆt ph¼ng to¹ độ thì hoành độ giao điểm của chúng (nếu có) là nghiệm của phương trình. f(x) = g(x).. - Thuyết trình: ở lớp dưới ta đã làm quen với khái niệm phương trình, chẳng hạn mệnh đề chứa biến P(x) đã nêu là một phương trình. Giá trị của biến làm cho mệnh đề chứa biến đó đúng (x = 2) chính là nghiệm của phương trình. Vậy phương trình là gì ? Giá trị của biÕn nh­ thÕ nµo ®­îc gäi lµ nghiÖm cña phương trình ? - Tổ chức cho học sinh đọc phần định nghĩa, chó ý 1, vÝ dô 1 vµ chó ý 2 - SGK. - Cñng cè: + Phát vấn, kiểm tra sự đọc hiểu của học sinh. + Nghiệm của phương trình f(x) = g(x) và đồ thÞ cña c¸c hµm sè f(x) vµ g(x) vÏ trªn cïng một mặt phẳng toạ độ.. Hoạt động 2: (Củng cố) Tìm điều kiện xác định và tìm tập nghiệm của phương trình xa Èn x:  0. x 1 Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên - Nªu ®­îc: §iÒu kiÖn x - 1 ≠ 0 (x ≠ - Gäi häc sinh thùc hiÖn bµi tËp. - Củng cố khái niệm điều kiện xác định 1). - Với học sinh Khá: Nói được x = a là và nghiệm của phương trình. xa nghiệm duy nhất của phương trình 0 - Đặt vấn đề: Hai phương trình nÕu x 1 a ≠ 1. Tập nghiệm của phương trình và x - a = 0 có cùng tập nghiệm không ? lµ  nÕu a = 1. Hoạt động 3: Phương trình tương đương. Giáo viên: - Giải quyết vấn đề đã đặt ra ở hoạt động 2: - Nếu a ≠ 1 thì hai phương trình đã cho có cùng tập nghiệm, - Nếu a = 1 thì phương trình đầu có tập nghiệm , còn phương trình thứ 2 có tËp nghiÖm lµ mét phÇn tö duy nhÊt x = a. - Thuyết trình khái niệm hai phương trình tương đương. Củng cố: Tổ chức hoạt động 1 của SGK theo nhóm học tập. Giao nhiệm vụ: + Mỗi nhóm giải quyết một ý của hoạt động. + Cử đại diện của nhóm báo cáo kết quả trước lớp. + NhËn xÐt kÕt qu¶ cña nhãm b¹n. Kết quả đạt được: a) Khẳng định x  1  2 x  1  x  1  0 là khẳng định đúng. b) Khẳng định x  x  2  1  x  2  x  1 là khẳng định sai vì x = 1 không là nghiệm của phương trình đầu tiên.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. c) Khẳng định x  1  x  1 là khẳng định sai vì phương trình đầu còn có nghiÖm kh¸c n÷a lµ x = - 1. Gi¸o viªn: - Củng cố về hai phương trình tương đương với nhau trên D ( Với điều kiện D hai phương trình tương đương) - Phép biến đổi tương đương. Hoạt động 4: Định lí 1 (điều kiện đủ để hai phương trình tương đương) Gi¸o viªn: - Đặt vấn đề: Cho phương trình f(x) = g(x) có tập xác định D và y = h(x) xác định trên D (h(x) có thể là hằng số). Khi đó, trên tập D phương trình đã cho có tương đương với mỗi phương trình sau hay không ? a) f(x) + h(x) = g(x) + h(x). b) f(x) . h(x) = g(x) . h(x). - Tổ chức cho học sinh đọc phần định lí 1 SGK. Học sinh: Đọc và nghiên cứu định lí 1 SGK. Giáo viên: Phát vấn: áp dụng cách chứng minh của SGK cho định lí: Cho phương trình f(x) = g(x) có tập xác định D và y = h(x) xác định trên D (h(x) có thể là hằng số). Khi đó, trên tập D phương trình đã cho có tương đương với phương trình f(x) . h(x) = g(x) . h(x) nếu h(x) ≠ 0 với mọi x  D. Học sinh: Chứng minh định lí Gäi x0 lµ mét gi¸ trÞ thuéc tËp D sao cho h(x0) ≠ 0  f(x0), g(x0) vµ h(x0) lµ các giá trị xác định. áp dụng tính chất của đẳng thức số, ta có: f(x0) = g(x0)  f(x0) . h(x0) = g(x0) . h(x0). Điều này chứng tỏ nếu x0 là một nghiệm của phương trình f(x) = g(x) thì nó cũng là nghiệm của phương trình f(x) . h(x) = g(x) . h(x) và ngược lại. Vậy hai phương trình đã cho là tương đương. Hoạt động 5: Củng cố Hoạt động của học sinh. Hoạt động của giáo viên. - Thực hiện hoạt động 2 của SGK: a) Khẳng định đúng ( Hai phương trình đều có chung tập xác định và có chung tập nghiÖm) b) Khẳng định sai (Phép biến đổi làm thay đổi điều kiện xác định, dẫn đến x =0 là nghiệm của phương trình sau nhưng không là nghiệm của phương trình đầu). - Tổ chức cho học sinh thực hiện hoạt động 2: Gäi häc sinh ph¸t biÓu. - Cñng cè: + Phép biến đổi tương đương các phương tr×nh. + Định lí 1 là điều kiện đủ để hai phương trình tương đương mà không phải là điều kiện cần. Do đó có thể xảy ra là một phép biến đổi nào đó không thoả mãn giả thiết của định lí nhưng vẫn thu được phương trình tương đương. Vì vậy để khẳng định hai phương trình không tương đương ta không thể dựa vào định lí 1 mà phải dựa vào định nghĩa. Em hãy nêu ví dụ về phép biến đổi như vậy ?. 1 1 = 1+  x=1 lµ x x 1 một khẳng định đúng mặc dù h(x)= x không xác định khi x = 0  A là tập xác - Cã thÓ ®­a vÝ dô: x+. định của phương trình sau.. D) Cñng cè:. - HÖ thèng ho¸ kiÕn thøc cÇn ghi nhí.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. E) Hướng dẫn về nhà: - Đọc và nghiên cứu trước phần bài còn lại; - Hướng dẫn giải một số bài tập.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Trường THPT Việt trì. Ngµy so¹n: 30/10/2007. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. TiÕt 25. A) ổn định tổ chức: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: (Kiểm tra bằng hình thức TNKQ- Gv chuẩn bị trước phiếu học tập.) C) Bµi míi: Hoạt động 6: Khái niệm phương trình hệ quả. Gi¸o viªn: + ThuyÕt tr×nh vÝ dô 2 trang 69 SGK. + Thuyết trình khái niệm về phương trình hệ quả, khái niệm nghiệm ngoại lai. + Tổ chức cho học sinh thực hiện hoạt động 3 của SGK: Gọi học sinh thực hiÖn trªn b¶ng. Häc sinh: - Thực hiện hoạt động 3 của SGK, đạt được: a) Khẳng định x  2  1  x  2  1 là khẳng định đúng (có thể thay dấu  b»ng dÊu  ). x x  1 b) Khẳng định  1  x  1 là khẳng định đúng vì tập nghiệm của x 1 phương trình đầu là . Gi¸o viªn: Đặt vấn đề: Khi bình phương hai vế của phương trình f(x) = g(x) được phương 2 tr×nh f (x) = g2(x). Phép biến đổi này là phép biến đổi tương đương hay phép biến đổi hệ quả ? Hoạt động 7: Định lí 2 - Phép biến đổi hệ quả. Hoạt động của học sinh - §äc, th¶o luËn theo nhãm ®­îc ph©n công phần định lí 2 và mục “chú ý” cña SGK. - Tr¶ lêi c©u hái cña gi¸o viªn. - Thùc hiÖn vÝ dô 3 cña SGK.. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức cho học sinh đọc và thảo luận theo nhóm phần định lí 2 và mục “chú ý” cña SGK. - Phát vấn kiểm tra sự đọc, hiểu của häc sinh. - Cñng cè: Dïng vÝ dô 3 cña SGK.. Hoạt động 8: Phương trình nhiều ẩn và phương trình có chứa tham số. (§äc, nghiªn cøu th¶o luËn môc 4 vµ môc 5 - SGK.). ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Hoạt động của học sinh - §äc, th¶o luËn theo nhãm ®­îc ph©n c«ng phÇn Phương trình nhiều ẩn và phương trình có chứa tham sè. - Thực hiện hoạt động 4 của SGK: Phương trình đã cho tương đương với: mx = - m - 1. Nên với m = 0, phương trình vô nghiệm. Với m ≠ 0, phương trình có tập nghiệm m 1 víi mét phÇn tö duy nhÊt lµ x = . m. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức cho học sinh đọc, nghiªn cøu vµ th¶o luËn theo nhãm môc 4 vµ môc 5 cña SGK. - Phát vấn kiểm tra sự đọc, hiÓu cña häc sinh. - Cñng cè: Thùc hiÖn ho¹t động 4 của SGK.. D) Cñng cè: - Chú ý về việc sử dụng phép biến đổi tương đương hay phép biến đổi hệ quả để giải phương trình - Ghi nhớ các khái niệm: nghiệm của phương trình nhiều ẩn và nghiệm của phương trình chứa tham số E) Hướng dẫn về nhà: Bµi tËp vÒ nhµ: Bµi 1, 2, 3, 4 trang 71 SGK. HD bài tập 4: Tìm được các giá trị x và thử lại để tìm nghiệm. Dặn dò: Đọc kĩ lí thuyết và làm bài tập. Ôn tập về phương trình bậc nhÊt, bËc hai mét Èn sè.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Phương trình bậc nhất và bậc hai một ẩn (2 tiÕt: TiÕt 26, 27) I - Môc tiªu: 1. VÒ kiÕn thøc:  Củng cố thêm một bước về biến đổi tương đương các phương trình.  Hiểu được bài toán giải và biện luận phương trình.  Nắm được các ứng dụng của định lí Vi ét. 2. VÒ kÜ n¨ng:  Nắm vững cách giải và biện luận phương trình dạng: ax + b = 0 vµ ax2 + bx + c = 0  BiÕt c¸ch biÖn luËn sè giao ®iÓm cña mét ®­êng th¼ng vµ mét parabol vµ biết cách kiểm nghiệm lại bằng đồ thị.  Biết áp dụng định lí Vi ét để xét dấu các nghiệm của một phương trình bậc hai và biện luận số nghiệm của một phương trình trùng phương. 3. VÒ t­ duy:  Có tư duy logic trong khi giải các bài toán về phương trình. 4. Về thái độ:  Cã tÝnh cÈn thËn, chÝnh x¸c trong gi¶i to¸n vµ nghiªn cøu s¸ch gi¸o khoa.  BiÕt ®­îc To¸n häc cã øng dông trong thùc tiÔn. II - Phương tiện dạy học:  S¸ch gi¸o khoa.  Biểu bảng, tranh minh hoạ về đồ thị. III - TiÕn tr×nh bµi häc: So¹n ngµy: 02 /11 / 2007. TiÕt 26 A) ổn định lớp: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: Hoạt động 1: Chữa bài tập 2 trang 71 SGK Giải các phương trình sau: a) x + x  1 = 2 + x  1 ; x 3 c) ;  2 x5 x5. x  1 = 0,5 + x  1 ; x 2 d) ;  2 x5 x5. b) x +. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Hoạt động của học sinh Tr×nh bµy ®­îc: a) §iÒu kiÖn x  1 vµ cho x = 2 lµ nghiÖm b) Điều kiện x  1 và x = 0,5 loại nên phương trình đã cho vô nghiệm. c) §iÒu kiÖn x > 5 vµ x = 6 lµ nghiÖm. d) Điều kiện x > 5 và x = 4 loại nên phương trình đã cho vô nghiệm.. Hoạt động của giáo viên - Gäi 2 häc sinh lªn b¶ng tr×nh bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà. - Củng cố : Phép biến đổi tương đương, phép biến đổi hệ quả.. Ch÷a bµi tËp 4 trang 71 SGK: Giải các phương trình sau bằng cách bình phương hai vế của phương trình: a) x  3  9  2x ; b) x  1 = x - 3 ; c) 2 x  1 = x + 2 ; d) x  2 = 2x - 1 ; Hoạt động của HS Tr×nh bµy ®­îc: a) x - 3 = 9 - 2x  x = 4 thay vµo thö l¹i tho¶ m·n nªn x = 4 lµ nghiÖm duy nhÊt. b) x - 1 = x2 - 6x + 9  x2 - 7x + 10 = 0 cho x = 2, x = 5. Thay vµo thö l¹i chØ cã x = 5 lµ nghiÖm. c) 4(x2 - 2x + 1) = x2 + 4x + 4 hay: 3x2 - 12x = 0 cho x = 0, x = 4. Thay vµo thö l¹i cho x = 0 vµ x = 4 lµ nghiÖm.. Hoạt động của GV - Gäi 2 häc sinh lªn b¶ng tr×nh bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà. - Củng cố : Phép biến đổi tương đương, phép biến đổi hệ quả.. C) Bµi míi Hoạt động 2: Giải biện luận phương trình dạng ax + b = 0 Chia nhãm vµ giao nhiÖm vô cho mçi nhãm: Gi¸o viªn ®­a ra c©u hái, nhãm nµo đưa ra câu trả lời đúng và nhanh nhất thì được ghi điểm. Sau khi hoàn thành nội dung công việc giải và biện luận, nhóm nào được nhiều điểm nhất là nhóm đó thắng.. Hoạt động của học sinh - Nghe vµ hiÓu nhiÖm vô. - Tìm phương án hoàn thµnh nhiÖm vô. - Tr×nh bµy kÕt qu¶. - Ghi nhËn kiÕn thøc.. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức ôn tập về phương trình bậc nhất một ẩn: + Cho biết dạng của phương trình bậc nhất một ẩn sè + Giải và biện luận phương trình sau: m(x - 5) = 2x - 3. + Hãy nêu bảng tóm tắt về giải và biện luận phương tr×nh ax + b = 0. + Cho häc sinh ghi nhËn kiÕn thøc lµ b¶ng tæng kÕt trong SGK.. Hoạt động 3: Giải biện luận phương trình dạng ax2 + bx + c = 0 Chia nhãm vµ giao nhiÖm vô cho mçi nhãm: Gi¸o viªn ®­a ra c©u hái, nhãm nµo đưa ra câu trả lời đúng và nhanh nhất thì được ghi điểm. Sau khi hoàn thành nội dung công việc giải và biện luận, nhóm nào được nhiều điểm nhất là nhóm đó thắng.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Hoạt động của học sinh - Nghe vµ hiÓu nhiÖm vô. - Tìm phương án hoàn thành nhiÖm vô. - Tr×nh bµy kÕt qu¶. - Ghi nhËn kiÕn thøc.. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức ôn tập về phương trình bậc nhất một ẩn: + Cho biết dạng của phương trình bậc hai một ẩn số + Giải và biện luận phương trình sau: mx2 - 2mx + 1 = 0. + Hãy nêu bảng tóm tắt về giải và biện luận phương tr×nh ax2 + bx + c = 0. + Cho häc sinh ghi nhËn kiÕn thøc lµ b¶ng tæng kÕt trong SGK.. Hoạt động 4: Củng cố kiến thức về phương trình bậc hai một ẩn số. (Cho học sinh thực hiện hoạt động 1 của SGK) Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên Thực hiện hoạt động 1 của SGK: - Gọi học sinh thực hiện hoạt động. - Củng cố về số nghiệm của phương a) a = 0 vµ b ≠ 0 hoÆc a ≠ 0 vµ  = 0. b) a = b = 0 vµ c ≠ 0 hoÆc a ≠ 0 vµ  < 0. tr×nh bËc hai. D) Cñng cè:. - Cách giải và biện luận phương trình bậc nhất và bậc hai.. E) Hướng dẫn về nhà: - Hướng dẫn giải một số bài tập. -DÆn dß: §äc kÜ lÝ thuyÕt vµ lµm bµi tËp; Nghiên cứu trước phần bài còn lại.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> Trường THPT Việt trì. So¹n ngµy:. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. 02 / 11 / 2007. TiÕt 27. A) ổn định lớp: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: Ch÷a bµi tËp 6: (a,b) tr 78-SGK Ch÷a bµi tËp 8: (a) tr 78 - SGK C) Bµi míi: Hoạt động 5: Định lí Vi- ét và ứng dụng Hoạt động của häc sinh - Nghe vµ hiÓu nhiÖm vô. - Tìm phương án hoµn thµnh nhiÖm vô. - Tr×nh bµy kÕt qu¶. - Ghi nhËn kiÕn thøc.. Hoạt động của giáo viên - Tæ chøc «n tËp vÒ hÖ thøc Vi Ðt: + Phát biểu hệ thức (định lí) Vi-ét với phương trình bậc hai ? + Với giá trị nào của m phương trình sau có hai nghiệm dương: mx2 - 2mx + 1 = 0. + Cho biết một số ứng dụng của định lí Vi ét. Tìm hai số biết rằng hai số đó có tổng là 16 và tích là 63. + Cho häc sinh ghi nhËn kiÕn thøc lµ b¶ng tæng kÕt trong SGK.. Hoạt động 6: Củng cố kiến thức thông qua bài tập tổng hợp Cho phương trình mx2 - 2(m - 2)x + m - 3 = 0 trong đó m là tham số. a) Giải và biện luận phương trình đã cho ? b) Với giá trị nào của m phương trình đã cho có một nghiệm ? c) Với giá trị nào của m phương trình đã cho có hai nghiệm trái dấu ? Hoạt động của học sinh a) Thực hiện từng bước: + Bước 1: Xét m = 0. + Bước 2: Xét m ≠ 0. TÝnh  ’ = - m + 4 vµ xÐt dÊu cña  ’ Nếu  ’ < 0  m > 4 phương trình vô nghiệm. Nếu  ’ = 0  m = 4 phương trình có 1 nghiệm (kÐp) x = 0,5. Nếu  ’ > 0  m < 4 phương trình có hai m2 4m nghiÖm ph©n biÖt: x1,2  m. Hoạt động của giáo viên - KiÓm tra viÖc thùc hiÖn c¸c bước giải phương trình bậc hai cña häc sinh: + Bước 1: Xét a = 0. + Bước 2: Xét a ≠ 0. Tính  và xÐt dÊu cña  . + Bước 3: Kết luận. - Söa ch÷a c¸c sai sãt. - Cñng cè: Gi¶i, biÖn luËn phương trình bậc hai có chữa tham sè.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Bước 3: Kết luận. b) Tr¶ lêi ®­îc m = 4 hoÆc m = 0. m 3  0  0 < m < 3. c) Tr¶ lêi ®­îc m Thực hiện hoạt động 2 của SGK: Giải và biện luận phương trình (x - 1)(x - mx + 2) = 0 theo tham số m. Giáo viên: Gọi học sinh lên bảng thực hiện hoạt động. Những học sinh còn lại thực hiÖn gi¶i bµi tËp t¹i chç vµ nhËn sÐt bµi gi¶i cña b¹n trªn b¶ng Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc : x = 1 hoÆc (m - 1)x = 2 nªn: + Với m = 1 phương trình có nghiệm duy nhất: x = 1. + Với m = 3 phương trình có 1 nghiệm (kép) x = 1. 2 + Với m ≠ 1, m ≠ 3 phương trình có 2 nghiệm phân biệt x = 1 và x = . m 1 Hoạt động 7: Biện luận số nghiệm của phương trình bằng đồ thị. Đặt vấn đề: Dùng đồ thị của hàm số bậc hai y = f(x) = ax2 + bx + c để biện luận số nghiệm của phương trình bậc hai. (Dùng bảng minh hoạ đồ thị của ví dụ 3 vẽ trªn khæ giÊy AO - häc sinh sö dông SGK) Hoạt động của học sinh - §äc vµ nghiªn cøu, th¶o luËn vÝ dô 3 theo nhãm ®­îc ph©n c«ng. - Tr¶ lêi c©u hái cña gi¸o viªn. - Ghi nhËn kiÕn thøc.. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức cho học sinh đọc, nghiên cứu thảo luËn vÝ dô 3 cña SGK. - Phát vấn kiểm tra sự đọc hiểu của học sinh: + Trình bày phương pháp giải toán của SGK ? + Đọc và hiểu đồ thị.. Hoạt động 8: Củng cố kiến thức thông qua bài tập Thực hiện hoạt động 3 của SGK Cã thÓ khoanh (n¾n) mét sîi d©y dµi 40 cm thµnh mét h×nh ch÷ nhËt cã diÖn tích S cho trước trong các trường hợp sau đây được hay không ? a) S = 99 cm2 ; b) S = 100 cm2 ; c) S = 101 cm2 Hoạt động của học sinh - Tr×nh bµy ®­îc: Gäi chiÒu réng vµ chiÒu dài của hình chữ nhật lần lượt là x1, x2 (với x1 ≤ x2). Khi đó x1 + x2 = 20 (cm) và x1x2 = P (cm2). Vậy x1, x2 là nghiệm của phương tr×nh: x2 - 20x + p = 0. a) Víi P = 99, t×m ®­îc x1 = 9, x2 = 11. b) Víi P = 100, t×m ®­îc x1 = x2 = 10. c) Với P = 101 phương trình vô nghiệm.. Hoạt động của giáo viên - Giao nhiÖm vô cho c¸c nhãm häc tËp. nhãm nµo ®­a ra c©u tr¶ lêi đúng và nhanh nhất thì được ghi ®iÓm. - Củng cố định lí Viét và một số øng dông cña nã.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(13)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Tổ chức đọc, nghiên cứu SGK Hoạt động của học sinh - §äc vµ nghiªn cøu, th¶o luËn vÝ dô 4, vÝ dô 5 vµ 6 cña SGK theo nhãm ®­îc ph©n c«ng. - Tr¶ lêi c©u hái cña gi¸o viªn. - Thực hiện các hoạt động 4, hoạt động 5 của SGK. - Ghi nhËn kiÕn thøc.. Hoạt động của giáo viên - Tổ chức cho học sinh đọc, thảo luận theo nhóm häc tËp c¸c vÝ dô 4, 5 vµ 6 cña SGK. - Phát vấn kiểm tra sợ đọc hiểu của học sinh. - Tổ chức thực hiện các hoạt động 4, hoạt động 5 cña SGK. - Cñng cè: + Giải phương trình trùng phương. + áp dụng định lí Vi ét xác định số nghiệm của phương trình trùng phương.. D) Cñng cè: - C¸ch gi¶i vµ biÖn luËn pt bËc nhÊt vµ bËc hai - Các ứng dụng của định lí Vi-ét E) Hướng dẫn về nhà: - Bµi tËp vÒ nhµ: Bµi tËp: 6, 7, 8, 9, 10 trang 78 SGK. §äc bµi “Gi¶i phương trình bậc hai bằng máy tính Casio fx 500MS. 2 - Hướng dẫn bài tập 10: x12  x 22  x1  x 2   2x1x 2 ;. . x13  x 32  x1  x 2   3x1x 2 x1  x 2  ; x14  x 24  x12  x 22 3.   2x x 2. 2 2 1 2. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(14)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. So¹n ngµy: 05 / 11 / 2007.. LuyÖn tËp (2 tiÕt: TiÕt 28, 29) I - Môc tiªu: 1. VÒ kiÕn thøc:  Củng cố các kiến thức đã học trong các tiết 26, 27 về phương trình bậc nhÊt, bËc hai . 2. VÒ kÜ n¨ng:  Thành thạo các kĩ năng giải, biện luận phương trình bậc nhất, bậc hai có chøa tham sè.  Thành thạo về dùng đồ thị để biện luận số giao điểm của đường thẳng và parabol.  ứng dụng được định lí Vi ét vào bài tập nhất là bài toán xét dấu các nghiệm của phương trình bậc hai, biện luận số nghiệm của phương trình trùng phương. 3. VÒ t­ duy:  Có ý thức xem xét các khả năng có thể khi giải, biện luận phương trình bËc nhÊt, bËc hai. 4. Về thái độ:  Cã tÝnh cÈn thËn, chÝnh x¸c trong gi¶i to¸n. II - Phương tiện dạy học:  S¸ch gi¸o khoa; III - TiÕn tr×nh bµi häc: TiÕt 28 A) ổn định lớp: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: (KÕt hîp kiÓm tra trong qu¸ tr×nh ch÷a bµi tËp) C) Bµi míi: Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ Chữa bài tập 6 trang 78: Giải biện luận các phương trình: a) (m2 + 2)x - 2m = x - 3 ; b) m(x - m) = x + m - 2 ; c) m(x - m + 3) = m(x - 2) + 6 ; d) m2(x - 1) + m = x(3m - 2) ; Giáo viên: Gọi học sinh trình bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà. Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc a) Viết lại phương trình đã cho thành (m2 + 1)x = 2m - 3 (1) ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(15)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. 2m  3 duy nhÊt. m2  1  2m  3  Trả lời: Với mọi giá trị của m, phương trình có tập nghiệm  2   m 1 b) Viết lại phương trình đã cho thành (m - 1)x = m2 + m - 2 = (m - 1)(m + 2) Nếu m - 1 = 0  m = 1 ta có phương trình 0x = 0 nên phương trình đã cho có tËp nghiÖm lµ tËp sè thùc A . NÕu m - 1 ≠ 0  m ≠ 1, ta cã tËp nghiÖm lµ m  2. c) Viết lại phương trình đã cho thành m2 - 5m + 6 = 0 nên: Nếu m = 2 hoặc m = 3 phương trình có tập nghiệm là tập số thực A . Nếu m ≠ 2 và m ≠ 3 phương trình có tập nghiệm là . d) Viết lại phương trình đã cho thành (m -1)(m - 2)x = m(m - 1) (2) Nên nếu m = 1 thì tập nghiệm của phương trình đã cho là tập A . NÕu m = 2 th× (2)  0x = 2 cã tËp nghiÖm lµ .  m  Nếu m ≠ 1 và m ≠ 2 thì tập nghiệm của phương trình tập  . m  2 Gi¸o viªn: - Củng cố về giải và biện luận phương trình dạng ax + b = 0. - Sửa chữa các sai sót thường gặp của học sinh. Ch÷a bµi tËp 12 trang 80 SGK Giải biện luận các phương trình sau (m là tham số): a) 2(m + 1)x - m(x - 1) = 2m + 3 ; b) m2(x - 1) + 3mx = (m2 + 3)x - 1 ; c) 3(m + 1)x + 4 = 2x + 5(m + 1) ; d) m2x + 6 = 4x + 3m ; Giáo viên: Gọi học sinh trình bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà. Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc a) Viết lại phương trình đã cho thành (m + 2)x = m + 3 (1). - NÕu m + 2 = 0  m = - 2 th× (1)  0x = 1 cã tËp nghiÖm lµ . m  3 - NÕu m + 2 ≠ 0  m ≠ - 2 th× (1) cã tËp nghiÖm lµ  . m  2 b) Viết lại phương trình đã cho thành 3(m - 1)x = (m - 1)(m + 1) (2) - NÕu m - 1 = 0  m = 1 th× (2)  0x = 0 cã tËp nghiÖm lµ tËp sè thùc A .  m  1 - NÕu m - 1 ≠ 0  m ≠ 1 th× (2) cã tËp nghiÖm lµ tËp  .  3  c) Viết lại phương trình đã cho thành (3m + 1)x = 5m + 1 (3) 1 2 - NÕu 3m + 1 = 0  m = - th× (3)  0x = - cã tËp nghiÖm lµ tËp . 3 3 1  5m  1  - NÕu 3m + 1 ≠ 0  m ≠ - th× (3) cã tËp nghiÖm lµ  . 3  3m  1  d) Viết lại phương trình đã cho thành (m - 2)(m + 2)x = 3(m - 2) (4) - NÕu (m - 2)(m + 2) = 0  m = 2 hoÆc m = - 2. Víi m = 2, (4) cã tËp nghiÖm lµ tËp sè thùc A . Víi m = - 2, (4) cã tËp nghiÖm lµ tËp .. Do m2 + 1 ≠ 0 víi mäi gi¸ trÞ cña m nªn (1) cho x . ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(16)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình.  3  - NÕu (m - 2)(m + 2) ≠ 0  m ≠ 2 vµ m ≠ - 2 th× (4) cã tËp nghiÖm:   m  2 Hoạt động 2: Kiểm tra bài cũ Ch÷a bµi tËp 8 trang 78 SGK: Giải và biện luận các phương trình: a) (m - 1)x2 + 3x - 1 = 0 ; b) x2 - 4x + m - 3 = 0 ; Giáo viên: Gọi học sinh thực hiện bài tập đã được chuẩn bị ở nhà. Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc 1 a) XÐt m = 1 cã nghiÖm x = . XÐt m ≠ 1 cã  = 4m + 5, nªn: 3 5 5 Nếu  < 0  m <  phương trình vô nghiệm. Nếu  = 0  m =  , 4 4 phương trình có một nghiệm x = 0,6. 5 Nếu  > 0  m >  phương trình có hai nghiệm phân biệt 4 3  4m  5 . x1,2  2 m  1. b)  ' = 7 - m. Nếu  ' < 0  m > 7 phương trình đã cho vô nghiệm. Nếu  ' = 0  m = 7, phương trình có nghiệm kép x = 2. Nếu  ' > 0  m < 7, phương trình có hai nghiệm x1,2  2  7  m . Gi¸o viªn: - Uốn nắn các sai sót thường gặp của học sinh. - Củng cố: Các bước giải và biện luận phương trình bậc hai một ẩn số. Ch÷a bµi tËp 16 trang 80 SGK: Giải và biện luận các phương trình sau (m, k là tham số) a) (m - 1)x2 + 7x - 12 = 0 ; b) mx2 - 2(m + 3)x + m + 1 = 0 ; c) [(k + 1)x - 1](x - 1) = 0 ; d) (mx - 2)(2mx -x - 1) = 0 ; Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên - Thùc hiÖn bµi tËp theo nhãm - Giao nhiÖm vô cho c¸c nhãm häc tËp. nhãm ®­îc ph©n c«ng. nào đưa ra câu trả lời đúng và nhanh nhất thì - Tr×nh bµy kÕt qu¶. ®­îc ghi ®iÓm. - Uốn nẵn cách biểu đạt, trình bày của học sinh. Hoạt động 3: Kiểm tra bài cũ Chữa bài tập 10 trang 78 SGK: Không giải phương trình x2 - 2x - 15, hãy tính: a) Tổng các bình phương hai nghiệm của nó ; b) Tổng các lập phương hai nghiệm của nó ; c) Tæng c¸c luü thõa bËc bèn hai nghiÖm cña nã ; Hoạt động của học sinh - Tr×nh bµy ®­îc: + Kiểm tra xem phương trình đã cho cã nghiÖm hay kh«ng ? + áp dụng định lí Vi ét, viết được:. Hoạt động của giáo viên - Gọi học sinh thực hiện bài tập đã chuÈn bÞ ë nhµ. - Söa ch÷a c¸c sai sãt trong bµi gi¶i cña häc sinh.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(17)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. x1 + x2 = 2 ; x1x2 = - 15 + BiÓu diÔn c¸c biÓu thøc cÇn tÝnh vÒ dạng Viét để áp dụng: 2 x12  x 22  x1  x 2   2x1x 2 ; x13  x 32  x1  x 2   3x1x 2 x1  x 2  ; 3. . x14  x 24  x12  x 22.   2x x 2. 2 2 1 2. ;. + TÝnh ®­îc: a) x12  x 22  34 ; b) x13  x 32  98 ; c) x14  x 24  706 .. - Củng cố: Định lí Vi ét và biểu thức đối xứng giữa các nghiệm của phương trình bËc hai. - Dµnh cho häc sinh kh¸: §Æt Sn = x1n  x 2n víi x1, x2 lµ nghiÖm của phương trình ax2 + bx + c = 0 (a ≠ 0) vµ n  A , ta lu«n cã: aSn + 2 +bSn + 1 +cSn = 0 + Hãy chứng minh khẳng định trên ? + áp dụng để tính các biểu thức đã cho trong bµi tËp 10 ?. Ch÷a bµi tËp 18 trang 80 SGK: - Tìm các giá trị của m để phương trình x2 - 4x + m - 1 = 0 có hai nghiệm x1, x2 tho¶ m·n hÖ thøc x13  x 32  40. Gi¸o viªn: Gäi häc sinh lªn b¶ng tr×nh bµy bµi gi¶i. Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc: - Tìm điều kiện của m để phương trình đã cho có nghiệm:   5  m  0 cho m  5 - áp dụng định lí Vi ét: x1 + x2 = 4 và x1x2 = m - 1. 3 - TÝnh ®­îc x13  x 32  x1  x 2   3x1x 2 x1  x 2  = 76 - 12m = 40 cho m = 3. D) Cñng cè: - HÖ thèng l¹i cho HS kiÕn thøc träng t©m cÇn ghi nhí; - Các dạng bài tập tương ứng E) Hướng dẫn về nhà: Ôn tập kiến thức; Giải hoàn thiện các bài tập còn lại. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(18)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. TiÕt 29. So¹n ngµy: 05 / 11 / 2007. A) ổn định lớp: Líp. Ngµy GD. SÜ sè. Häc sinh v¾ng.  Ph©n chia nhãm häc tËp, giao nhiÖm vô cho nhãm: Chia líp thµnh c¸c nhãm häc tËp theo vÞ trÝ bµn ngåi häc. B) KiÓm tra bµi cò: (KÕt hîp kiÓm tra trong qu¸ tr×nh ch÷a bµi tËp) C) Bµi míi: Hoạt động 4: Kiểm tra bài cũ Ch÷a bµi tËp 17 trang 80 SGK: BiÖn luËn sè giao ®iÓm cña hai parabol y = - x2 - 2x + 3 vµ y = x2 - m theo tham sè m. Hoạt động của học sinh Tr×nh bµy ®­îc: - Bằng tính toán thông thường:  '  2m  7 nªn: NÕu  ' < 0  m < - 3,5 hai parabol kh«ng cã ®iÓm chung. NÕu  ' = 0  m = - 3,5 hai parabol cã mét ®iÓm chung. NÕu  ' > 0  m < - 3,5 hai parabol cã hai ®iÓm chung ph©n biÖt. - Bằng đồ thị: Vẽ đồ thị của parabl y = 2x2 + 2x và cña ®­êng th¼ng y = m + 3 trªn cïng một mặt phẳng toạ độ và đọc kết quả.. Hoạt động của giáo viên - Gäi häc sinh thùc hiÖn bµi tËp. Hướng dẫn: Số giao điểm của hai parabol đúng bằng số nghiệm của phương trình: - x2 - 2x + 3 = x2 - m hay 2x2 + 2x - m - 3 = 0 Có thể giải bằng đồ thị hoặc bằng tính toán thông thường. - Cñng cè: + Phép biện luận số nghiệm của phương trình bằng đồ thị. + Phép biện luận số nghiệm của phương tr×nh b»ng phÐp to¸n. y 4. 3. y=m+3 2. 1. - 0,5 -2. x. 0 - 0,5. -1. I. 1. 2. -1. §å thÞ cña hµm sè y = 2x2 + 2x vµ y = m + 3 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(19)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. Hoạt động 4: Kiểm tra bài cũ Chữa bài tập 20 trang 81 SGK: Không giải phương trình, hãy xét xem mỗi phương trình trùng phương sau đây có bao nhiêu nghiệm: a) x4 + 8x2 + 12 = 0 ; b) - 1,5x4 - 2,6x2 + 1 = 0 ;. . . c) 1  2 x 4  2x 2  1  2  0 ; Hoạt động của học sinh Tr×nh bµy ®­îc: a) vô nghiệm. b) Hai nghiệm đối nhau. c) Bèn nghiÖm ph©n biÖt. d) Ba nghiÖm ph©n biÖt.. d) x 4 .  3  2 x. 2.  0.. Hoạt động của giáo viên - Gäi häc sinh thùc hiÖn bµi tËp. - Hướng dẫn: Dùng định lí Viét xét dấu các nghiệm của phương trình bậc hai tương ứng.. Hoạt động 5: Củng cố. Ch÷a bµi tËp 19 trang 80 SGK: Giải phương trình x2 + (4m + 1)x + 2(m - 4) = 0, biết rằng nó có hai nghiệm và hiÖu gi÷a hai nghiÖm lín vµ nghiÖm nhá b»ng 17. Gi¸o viªn: - Gäi häc sinh thùc hiÖn bµi tËp. - Hướng dẫn: tìm điều kiện của m đề phương trình có nghiệm và áp dụng định lí Viét tìm m để phương trình đã cho có hai nghiệm x1, x2 thoả mãn x1  x 2  17 . Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc: - Phương trình đã cho có nghiệm khi  =(4m + 1)2 - 8(m - 4) =16m2 + 33  0 víi mäi gi¸ trÞ cña m  A . - Theo định lí Viét: x1 + x2 = - (4m + 1) và x1x2 = 2(m - 4). - MÆt kh¸c ta l¹i cã : x1  x 2  17  x12  x 22  2x1x 2  289  (x1 + x2)2 - 4x1x2 = 289 nªn ta cã (4m + 1)2 - 8(m - 4) = 289  16m2 + 33 = 289  m =  4. - Với m = - 4, ta có phương trình: x2 - 15x - 16 = 0 cho x = - 1, x = 16. - Với m = 4, ta có phương trình x2 + 17x = 0 cho x = 0, x = 17. Gi¸o viªn: Söa ch÷a c¸c sai sãt trong bµi gi¶i cña häc sinh. Ch÷a bµi tËp 21 trang 81 SGK: Cho phương trình kx2 - 2(k + 1)x + k + 1 = 0. a) Tìm các giá trị của k để phương trình trên có ít nhất một nghiệm dương. b) Tìm các giá trị của k để phương trình trên có một nghiệm lớn hơn 1 và một nghiÖm nhá h¬n 1. Gi¸o viªn: - Gäi häc sinh thùc hiÖn bµi tËp. - Hướng dẫn: Phương trình đã cho có bậc cao nhất bằng 2. Dùng định lí Viét để so sánh hai nghiệm của phương trình với số 0 (xét dấu các nghiệm số) Häc sinh: Tr×nh bµy ®­îc: a) Xét k = 0, phương trình trở thành - 2x + 1 = 0 cho x = 0, 5 thoả mãn đề bài. Xét k ≠ 0: Phương trình đã cho là phương trình bậc hai có  ' = k + 1. Nên để phương trình đã cho vô nghiệm khi  ' < 0  k < -1 và có nghiệm duy ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(20)</span> Trường THPT Việt trì. Gi¸o ¸n §¹i sè 10 - Ban Khoa häc tù nhiªn Chương 3: Phương trình và hệ phương trình. nhất x = 0 khi  ' = 0 cho k = - 1. Cả hai trường hợp này đều không thoả mãn đề bài. Xét trường hợp phương trình có một nghiệm dương, một nghiệm âm: Theo k 1 định lí Vi-ét ta có x1x2 = < 0 (kÐo theo  ' > 0) cho - 1 < k < 0. k Cuối cùng, xét trường hợp k > 0 phương trình có  ' > 0, x1 + x2 > 0 và x1x2 > 0 nên phương trình đã cho có hai nghiệm dương. Tr¶ lêi: k > - 1. b) Đặt x = y + 1, đưa phương trình đã cho về phương trình bậc hai ẩn y: ky2 - 2y - 1 = 0 Ta cần tìm k để phương trình có hai nghiệm trái dấu. Dùng định lí Vi-ét tìm ®­îc k > 0. D) Cñng cè: - Cách giải và biện luận phương trình bậc nhất và bậc hai; - C¸c d¹ng bµi tËp c¬ b¶n. E) Hướng dẫn về nhà: - Bµi tËp vÒ nhµ: Hoµn thµnh c¸c bµi tËp cßn l¹i ë trang 80, 81 SGK. - Dặn dò: Đọc và nghiên cứu bài “ Một số phương trình quy về bậc hai “ trang 81 SGK.. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++. Lop10.com.

<span class='text_page_counter'>(21)</span>