Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (238.96 KB, 20 trang )
<span class='text_page_counter'>(1)</span>Đ1. mệnh đề và mệnh đề chứa biến TiÕt 1,2 I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Nắm được khái niệm mệnh đề, nhận biết được 1 câu có phải là mệnh đề không - Nắm được khái niệm mệnh đề phủ định, kéo theo tương đương - Biết khái niệm mệnh đề chứa biến 2) VÒ kü n¨ng : -Biết lập mệnh đề phủ định của 1 mệnh đề, mệnh đề kéo theo và mệnh đề tương đương từ 2 mệnh đề đã cho và xác định được tính đúng sai của các mệnh đề này - Biết chuyển mệnh đề chứa biến thành mệnh đề bằng cách : hoặc gán cho biến 1 giá trị cụ thể trên miền xác định của chúng, hoặc gán các kí hiệu và vào phía trước nó - BiÕt sö dông c¸c kÝ hiÖu vµ trong c¸c suy luËn to¸n häc - Biết cáh lập mệnh đề phủ định của 1 mệnh đề có chứa kí hiệu và 3) Về tư duy và thái độ : - Hiểu được mệnh đề là câu khẳng định có tính đúng - sai rõ ràng - HiÓu ®îc c¸c phÐp to¸n logic - HiÓu ®îc to¸n häc cã øng dông trong thùc tiÔn - BiÕt quy l¹ vÒ quen . II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n vµ c¸c phiÕu häc tËp - HS : Đọc bài trước ở nhà III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy, đan xen hoạt động nhóm IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 1: Hoạt động 1: Mệnh đề là gì ? Hoạt động của HS - Xác định tính đúng sai của các khẳng định đó - HS lấy ví dụ về mệnh đề - Xác định xem các câu này có phải là mệnh đề không ? Từ đó nêu chú ý SGK. Hoạt động của GV - Đưa ra 1 số câu khẳng định ( VD1) - Đưa ra khái niệm mệnh đề - GV ®a ra 1 sè c©u hái vµ c©u c¶m th¸n, c©u mÖnh lÖnh. Hoạt động 2 : Mệnh đề phủ định Hoạt động của HS - HS đưa ra 1 câu khẳng định đúng - HS xác định câu phủ định đúng hay sai - HS tự đưa ra 1 câu khẳng định sai và câu phủ định của nó - Xác định xem các câu trên có phải là mệnh đề không ? rút ra nhận xét (SGK) - HS đưa ra mệnh đề phủ định theo các cách khác nhau. Từ đó nêu chú ý - HS tr¶ lêi H1 SGK. Hoạt động của GV - GV đưa ra câu phủ định - GV có thể sửa câu cho đúng yêu cầu VD : sè 6 chia hÕt cho 2 GV cñng cè §¸p ¸n Sè 6 kh«ng chia hÕt cho 2 Sè 6 kh«ng ph¶i lµ sè ch½n Sè 6 lµ sè lÎ. Hoạt động 3 : Mệnh đề kéo theo và mệnh đề đảo Hoạt động của HS - HS lấy 1 số VD về mệnh đề kéo theo. Hoạt động của GV - Khái niệm mệnh đề kéo theo Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(2)</span> - Xét sự đúng sai của các mệnh đề đó - HS lấy VD cho 2 tình huống thường gặp - Tr¶ lêi H2 “ NÕu tø gi¸c ABCD lµ h×nh ch÷ nhËt th× nã cã 2 ®êng chÐo b»ng nhau” - HS phát biểu mệnh đề Q P và xác định tính đúng sai của 2 mệnh đề trên - HS ph¸t biÓu l¹i §N, lÊy VD - NhËn xÐt sù kh¸c nhau gi÷a VD5 vµ VD4. - GV ®a ra nhËn xÐt tæng qu¸t - Yªu cÇu HS gi¶i thÝch VD4 - Nếu cho P Q, Q P thì mệnh đề P Q được ph¸t biÓu nh thÕ nµo ? GV đưa ra khái niệm mệnh đề đảo GV ®a ra VD5 (SGK). Hoạt động 4 : Mệnh đề tương đương Hoạt động của HS - NhËn xÐt sù kh¸c nhau gi÷a VD6 so víi VD4, VD 5 - Mệnh đề đảo ở VD6 cũng đúng - Lấy VD : P Q mà cả P và Q đều sai -X ác định tính đúng sai của mệnh đề P Q P Q đúng khi P, Q đúng hoặc P,Q sai - Tr¶ lêi H3 - a) mệnh đề tương đương (đúng ) - b ) P, Q đúng, P Q đúng. Hoạt động của GV - Gv ®a ra VD 6 - Khái niệm mệnh đề tương đương kÝ hiÖu P Q P Q đúng khi P Q và QP đúng - C¸ch ph¸t biÓu kh¸c : P khi vµ chØ khi Q GV cña cè. TiÕt 2 : Hoạt động 5: Khái niệm mệnh đề chứa biến Hoạt động của HS - HS nh¾c l¹i kh¸i niÖm - Lấy VD về mệnh đề chứa biến - Tr¶ lêi H4 P(2) - sai P(1)2) - đúng Trả lời : a) đúng với tất cả x b) đúng với x ≠ 3. Hoạt động của GV - Yªu cÇu HS nh¾c l¹i kh¸i niÖm - LÊy VD vµ tr¶ lêi c©u hái BT : Xét tính đúng - sai a) |x| ≥ x víi x lµ sè thùc b) x2 - 6x + 9 > 0 víi x lµ sè thùc. Hoạt động 6: Các kí hiệu và Hoạt động của HS -HS lÊy VD -Tr¶ lêi H5 - ‘ n Z , n n 1 lµ sè lÎ ’ - sai, gi¶i thÝch - HS lÊy VD - Chuyển mệnh đề chứa biến có kí hiệu và kÝ hiÖu - Trả lời H6 đúng. Hoạt động của GV H§TP1: a) KÝ hiÖu BT ë trªn a) §óng víi tÊt c¶ x lµ sè thùc |x| ≥ x x R GV ®a ra kÝ hiÖu tæng qu¸t H§TP2 : b) KÝ hiÖu C©u b : x R : x 2 - 6x + 9 = 0 GV ®a ra kÝ hiÖu “ x X, P x ” hoÆc “ x X : P x ”. Hoạt động 7: Mệnh đề phủ định của mệnh đề có chứa kí hiệu và Hoạt động của HS - HS lấy VD về mệnh đề có chứa kí hiệu và và phát biểu mệnh đề phủ định của. Hoạt động của GV §a ra kÝ hiÖu Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(3)</span> chúng, rồi xét tính đúng sai của các mệnh đề nµy - Tr¶ lêi H7 : Cã 1 b¹n trong líp em kh«ng cã m¸y tÝnh. x X, P x x X, P x . Hoạt động 8 : Củng cố, luyện tập - Nh¾c l¹i c¸c kiÕn thøc träng t©m - BT : 1, 3, 5 SGK - BTVN : C¸c bai tËpp cßn l¹i vµ BT ë s¸ch bµi tËp Đ2. áp dụng mệnh đề vào Suy luận toán học TiÕt 3,4 : I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Hiểu rõ 1 số phương pháp suy luận toán học - Nắm vững các phương pháp chứng minh trực tiếp và chứng minh phản chứng - Biết phân biệt được giả thiết và kết luận của định lý - Biết phát biểu mệnh đề đảo, định lý đảo, biết sử dụng thuật ngữ : “điều kiện cần ”, “điều kiện đủ ”, “điều kiện cần và đủ ”, trong các phát biểu toán học 2) VÒ kü n¨ng : Chứng minh được 1 số mệnh đề bằng phương pháp phản chứng 3) Về tư duy và thái độ : - Hiểu được không phải định lý nào cũng có cấu trúc : " x X, P x Q x " - SuyluËn l« gic - BiÕt quy l¹ vÒ quen . - RÌn luyÖn tÝnh chÝnh x¸c II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n vµ c¸c phiÕu häc tËp, m¸y chiÕu vµ m¸y tÝnh - HS : Đọc bài trước ở nhà và nắm được các kiến thức và mệnh đề III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy, đan xen hoạt động nhóm IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 3 : Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ Hoạt động của HS - HS nhận nhiệm vụ và tìm phương án đúng ĐS : câu đúng : 1, 4, 5 7 C©u sai : 6 Câu không phải là mệnh đề : 2, 3 - Phát biểu mệnh đề 7 dưới dạng : x N, x 2 3 x 3. Hoạt động của GV - GV ®a c©u hái lªn mµn h×nh Xác định xem đâu là mệnh đê, nếu là mệnh đề giải thích tính đúng sai : 1) TruyÖn KiÒu cña NguyÔn Du 2) Nước biển có mặn không ? 3) B¹n xinh qu¸ ! 4) NÕu 3 < 2 th× 16 lµ sè nguyªn tè 5) NÕu n lµ sè tù nhiÖn th× n2 + 1 kh«ng chia hÕt cho 3 6) Hai tam gi¸c b»ng nhau khi vµ chØ khi chóng cã diÖn tÝch b»ng nhau 7) NÕu x lµ sè tù nhiªn tho¶ m·n : x2chia hÕt cho 3 th× x chia hÕt cho 3 8) x R : x2 < 0 Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(4)</span> Hoạt động 2: Định lí và chứng minh định lí Hoạt động của HS - Dạng tổng quát của mệnh đề 7 là : x X : P x Q x HS đưa ra các bước chứng minh trực tiếp - Lấy x tuỳ ý thuộc X mà P(x) đúng - Dùng suy luận và các kiến thức đã biết để chỉ ra rằng Q(x) đúng - Xác định giả thiết, kết luận cà chứng minh định lí 5 ở trên. Hoạt động của GV VD : Mệnh đề 7 GV : Ta gọi nó là định lí vì nó là 1 MĐ đúng GV nêu khái niệm định lí Việc chỉ ra mệnh đề 7 đúng là ta chứng minh định lÝ 7 - C¸ch chøng minh nµy gäi lµ chøng minh trùc tiÕp - BT : Chứng minh định lí ở mệnh đề 5 - Yêu cầu HS nhận xét về cấu trúc của định lí - Yªu cÇu HS nªu c¸ch chøng minh kh¸c ë M§ 7 HD : Chøng minh ph¶n chøng GV : Đây là phương pháp gián tiếp - Nªu VD 3 SGK GV ®a ra 1 VD vµ cho HS nhËn xÐt a) “NÕu h«m nay trêi ma th× bÓ b¬i nghØ” b) “NÕu h«m nay trêi kh«ng ma th× bÓ b¬i kh«ng đóng cửa “ c) “Nếu hôm nay bể bơi không đóng cửa thì trời kh«ng ma” b) là mệnh đề phản của a) c) là mệnh đề phản đảo của a) GV ®a ra c¸ch chøng minh gi¸n tiÕp Chøng minh a) ta ®i chøng minh c). HS nªu phÐp chøng mnh ph¶n chøng - Giả sử x0 X : P(x0) đúng và Q(x0) sai suy ra m©u thuÉn - Tr¶ lêi H1 NhËn xÐt : a) P Q b) P Q c) Q P. TiÕt 4 : Hoạt động 3 : Điều kiện cần, điều kiện đủ Hoạt động của HS - Xác định điều kiện cần, điều kiện đủ ở VDa - Tø gi¸c cã 2 ®êng chÐo b»ng nhau lµ ®iÒu kiện cần để tứ giác đó là hình chữ nhật - tứ giác đó là hình chữ nhật là điều kiện đủ để có 2 đường chéo bằng nhau Trả lời : Đảo lại không đúng V× tø gi¸c cã 2 ®êng chÐo b»ng nhau cha ch¾c lµ h×nh ch÷ nhËt -Tr¶ lêi H2 P(n) : n chia hÕt cho 24 Q(n) : n chia hÕt cho 8. Hoạt động của GV - x X : P x Q x (1) P(x) gäi lµ gi¶ thiÕt, Q(x) gäi lµ kÕt luËn. §Þnh lý d¹ng (1) cßn ®îc ph¸t biÓu : P(x) là điều kiện đủ để có Q(x) hoặc Q(x) là điều kiện cần để có P(x) VD : Nếu tứ ABCD là hình chữ nhật thì tứ giác đó cã 2 ®êng chÐo b»ng nhau -“Tø ABCD lµ h×nh ch÷ nhËt” cã ph¶i lµ ®iÒu kiÖn cần để tứ giác ABCD có 2 đường chéo bằng nhau hay kh«ng ? - VD 4 : SGK. Hoạt động 3 :Định lí đảo, điều kiện cần và đủ Hoạt động của HS HS nêu mệnh đề đảo và xét tính đúng sai của các mệnh đề đảo đó a) NÕu 1 tø gi¸c låi néi tiÕp ®îc trong 1 đường tròn thì tứ giác đó có 4 góc bằng nhau ( sai) b) NÕu tam gi¸c ABC c©n vµ cã 1 gãc b»ng 600 thì tam giác đó là tam giác đều (đúng) Nhận xét : Mệnh đề đảo của định lí dạng (1). Hoạt động của GV VD : a) NÕu 1 tø gi¸c låi cã 4 gãc b»ng nhau th× tø giác đó nội tiếp được trong 1 đường tròn b) Nếu tam giác ABC đều thì tam giác ABC cân và cã 1 gãc b»ng 600 ở câu b) mệnh đề đảo đúng thì nó được gọi là định lí đảo, (1) được gọi là định lí thuận. Lop10.com. -. Yêu cầu HS tìm điều kiện cần và đủ.
<span class='text_page_counter'>(5)</span> là mệnh đề có dạng x X : Q x P x (2) Mệnh đề (2) có thể đúng hoặc sai HS viết gộp định thuận và định lí đảo x X : P x Q x - Xác định điều kiện cần và đủ a) Tứ giác có 4 góc bằng nhau là điều kiện đủ để tứ giác nội tiếp b) tam giác ABC đều là điều kiện cần và đủ để tam giác ABC cân và có 1 góc bằng 600 Tr¶ lêi H3 điều kiện cần và đủ để 1 số nguyên dương kh«ng chia hÕt cho 3 lµ n2 chia cho 3 d 1 HS chøng minh Tr¶ lêi : a) Söa lµ : §K cÇn b) Sửa là : ĐK đủ c) Sửa là : ĐK đủ. trong 2 mệnh đề trên. -Yªu cÇu HS chøng minh H3 - BT : Hãy sửa lại ( nếu cần ) các mệnh đề sau đây để được mệnh đề đúng a) Để tứ giác T là 1 hình vuông điều kiện cần và đủ lµ nã cã 4 c¹nh b»ng nhau b) §Ó tæng 2 sè tù nhiªn chia hÕt cho 7 ®iÒu kiÖn cần và đủ là số đó chia hết cho 7 c) Để ab>0 điều kiện cần là cả 2 số a, b đều dương. V - Cñng cè : Nh¾c l¹i c¸c kiÕn thøc träng t©m LuyÖn tËp : BT 7,8 SGK BTVN : 6,9,10, 11 SGK vµ BT ë s¸ch bµi tËp. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(6)</span> LuyÖn tËp TiÕt 5, 6 : I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Ôn tập, củng cố các kiến thức về mệnh đề, mệnh đề kéo theo, mệnh đề đảo và mệnh đề tương đương, các mệnh đề chứa kí hiệu và 2) VÒ kü n¨ng : - Rèn luyện kỹ năng xác định tính đúng -sai của các mệnh đề, cách lập mệnh đề, chứng minh một mệnh đề bằng phương pháp trực tiếp và phản chứng. 3) Về tư duy và thái độ : - BiÕt ®îc øng dông to¸n häc trong thùc tÕ - BiÕt suyluËn l« gic - BiÕt quy l¹ vÒ quen . - RÌn luyÖn tÝnh chÝnh x¸c II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n vµ c¸c phiÕu häc tËp, m¸y chiÕu vµ m¸y tÝnh - HS : Làm bài tập và nắm được các kiến thức về mệnh đề III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy, đan xen hoạt động nhóm IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 5 : Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ Hoạt động của HS HS tiếp nắm bắt câu hỏi và tìm phương án trả lêi - C©u 1 (§), c©u 2 (S), c©u 3,4 kh«ng lµ mÖnh đề - tø gi¸c ABCD kh«ng ph¶i lµ HCN - 9801 không phải là số chính phương 1) Mệnh đề kí hiệu 2) Mệnh đề kí hiệu 3) Mệnh đề kí hiệu 4) Mệnh đề kí hiệu 5) Mệnh đề kí hiệu. - đúng - đúng - sai - sai - đúng. Hoạt động của GV Nªu yªu cÇu kiÓm tra Hỏi1 : Nêu khái niệm mệnh đề và chữa bài 12 trang 13 SGK Hỏi 2 : Nêu khái niệm mệnh đề và phủ định của 1 mệnh đề . Hỏi 3 : Xác định tên gọi của các mệnh đề sau và xét tính đúng sai 1) NÕu 1 sè tù nhiªn cã ch÷ sè tËn cïng lµ ch÷ sè 5 th× nã chia hÕt cho 5 2) x A , 4x2 - 1 = 0 3) Hai tam gi¸c b»ng nhau khi vµ chØ khi chóng đồng dạng và có 1 cạnh bằng nhau 4) x R , |x| < 3 x < 3 5) NÕu n chia hÕt cho 3 th× n2 chia hÕt cho 9. Hoật động 2 : Luyện tập Hoạt động của HS HS : mệnh đề P Q : “Nếu 4686 chia hết cho 6 th× 4686 chia hÕt cho 4 ” - Sai . V× P đúng, Q sai Tr¶ lêi : §óng : a, b, e. Sai : c, d, g. Trả lời bài 20 : B đúng Trả lời bài 21 : A đúng HS nhận nhiệm vụ và tìm phương án đúng - §¹i diÖn nhãm nªu kÕt qu¶. Hoạt động của GV - GV yêu cầu HS trả lời và giải thích tính đúng sai - GV yªu cÇu HS lµm bµi 17 SGK - Bµi 18 : (SGK) GV ®a lªn mµn h×nh : chia 2 cét : một cột là đề bài, cột kia là câu trả lời tương ứng - GV ®a bµi 20, 21 lªn mµn h×nh. HS tr¶ lêi Bµi 1.11 (trang s¸ch BT ) GV ®a lªn mµn h×nh vµ chia nhãm ( 4 nhãm ) Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(7)</span> - ChÝnh x¸c ho¸ kÕt qu¶ vµ ghi nhËn kÕt qu¶ HS nhận nhiệm vụ và tìm phương án đúng trả lêi - ChÝnh x¸c ho¸ kÕt qu¶ vµ ghi nhËn kÕt qu¶. - Yêu cầu đại diện mỗi nhóm nêu câu trả lời - GV chÝnh x¸c ho¸ kÕt qu¶ vµ cho HS ghi nhËn kÕt qu¶ Bµi 1.14 : (s¸ch BT ) GV gợi ý : Dạng của mệnh đề phủ định chứa kí hiÖu , lµ g× ?. TiÕt 6 : Hoạt động 3 : Luyện tập Hoạt động của HS Hoạt động của GV HS Bµi 1.19 trang 10 s¸ch BT a) Víi mçi sè tù nhiªn n, nÕu n ch½n th× 7n + Yªu cÇu lµm viÖc theo nhãm, mçi nhãm 1 c©u 4 lµ sè ch½n a) CM bằng phương pháp trực tiếp b) Chứng minh bằng phương pháp phản chứng CM : n ch½n th× 7n ch½n. Suy ra 7n + 4 ch½n b) Định lý đảo : Với mỗi số tự nhiên n, nếu 7n + 4 ch½n th× n lµ sè ch½n CM : G)s n lÎ, suy ra 7n lÎ nªn 7n + 4 lÎ (m©u thuÉn ) c) “khi vµ chØ khi ”, ‘nÕu vµ chØ nÕu ‘ Bµi 1.20 trang 10 s¸ch BT 2 - Yªu cÇu 2 HS lªn b¶ng a) nÕu n = 5k. Suy ra n 5 - GV gîi ý : BiÓu diÔn n theo c«ng thøc chia cho 5 Ngược lại, giả sử n = 5k + r thì 2 2 2 2 n (25k 10kr r ) 5 r 5 mµ r = 0,1, 2,3, 4 r 0 vËy n 5 b) n 5 n 2 5 n 2 1 chia 5 d 4 vµ n2 + 1 chia 5 d 1 Ngược lại : Gọi r là số dư của n chia cho 5 n = 5k + r suy ra : n 2 (25k 2 10kr r 2 ) 5 Suy ra : r2 - 1 vµ r2 + 1 kh«ng chia hÕt cho 5 r = 1 th× r2 - 1 = 0 ( tr¸i gi¶ thiÕt ) tương tự với n = 2, 3, 4 Gi¶ sö a1, a2,… an < a Suy ra a1+ a2+ … + an < na a1 + a 2 + + a n a v« lý n - “m, n là số nguyên dương và (m2 + n2 ) 3 thì cả m và n đều chia hết cho 3 ” -CM : G)s m, n kh«ng chia hÕt cho 3 th× m = 3 k + 2 hoÆc m = 3k + 1. HD : n = 5k + r để chứng minh n 5 ta chứng minh ®iÒu g× ?. Gäi HS lªn tr¶ lêi bµi 1.21 HD : Dùng phương pháp chứng minh phản chứng. Gäi HS lªn b¶ng lµm bµi 1.24. C ) Cñng cè - Luyện tập 1 số dạng bài tập đã học, giải bài tập SBT. tËp hîp vµ c¸c phÐp to¸n trªn tËp hîp TiÕt 7 : Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(8)</span> I) Môc tiªu : Gióp HS 1) VÒ kiÕn thøc : - HiÓu ®îc kh¸i niÖm tËp con, hai tËp hîp b»ng nhau - Nắm được định nghĩa các phép toán trên tập hợp 2) VÒ kü n¨ng : - BiÕt c¸ch cho 1 tËp hîp theo hai c¸ch - Biết cách tìm hợp, giao, phần bù, hiệu của các tập hợp đã cho - Sử dụng biểu đồ ven để biểu diễn quan hệ giữa các tập hợp và các phép toán trên tập hợp 3) Về tư duy và thái độ : - sử dụng linh hoạt các cách khác nhau để cho 1 tập hợp - BiÕt c¸ch diÔn t¶ 1 bµi to¸n b»ng lêi vµ b»ng c¸c kÝ hiÖu, ng«n ng÷ tËp hîp - BiÕt to¸n häc cã øng dông trong thùc tÕ - RÌn luyÖn tÝnh chÝnh x¸c II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n vµ c¸c phiÕu häc tËp - HS : Đọc trước bài học ở nhà III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy, đan xen hoạt động nhóm IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ Xét tính đúng sai của các mệnh đề sau : a) x A , x 2 3x 2 0 b) Tất cả các học sinh của trường THPT Hậu Lộc 2 đều học tiếng anh Hoạt động 2 : Tập hợp : Hoạt động của HS - HS tr¶ lêi - LÊy vÝ dô - KÝ hiÖu : X, phÇn tö a X, phÇn tö a X - TËp hîp ®îc cho b»ng 2 c¸ch : liÖt kª hoÆc chỉ ra các tính chất đặc trưng của phần tử HS : H1 : {k ; h ; « ; n ; g ; c ; o ; i ; q ; u ; y ; ¬ ; ®;j;©;p;t;;d} C¸c phÇn tö chØ liÖt kª 1 lÇn H2 : a) A = { 3 ; 4 ; 5 ; ... ; 20 } b) B = n Z , n 15chia het cho 5 . Hoạt động của GV - Từ câukiểm tra bài cũ GV dẫn đến khái niệm tập hîp - Yªu cÇu 1 HS lÊy vÝ dô vÒ tËp hîp vµ c¸c biÓu thøc vÒ tËp hîp GV ghi b¶ng Cho tËp X vµ phÇn tö a ta cã a X hoÆc a X - Gäi 3 HS lªn b¶ng : Tr¶ lêi H1, H2 vµ bµi tËp sau - Viết các nghiệm của PT : x2 + x +1 = 0 dưới dạng tËp hîp b»ng c¸ch liÖt kª C x K | x 2 + x +1 = 0. Bµi 3 : PT v« nghiÖm. Suy ra PT kh«ng cã phÇn tö nµo. GV : Ta gäi C lµ tËp rçng vµ kÝ hiÖu lµ . . . Hoạt động 3 : 2. Tập con và tập hợp bằng nhau Hoạt động của HS HS ; a) Mét sè phÇn tö cña A lµ cña B vµ ngược lại b) Các phần tử của C đều có mặt trong D c) Các phần tử của E đều có mặt trong F và ngược lại HS ph¸t biÓu kh¸i niÖm tËp con. Hoạt động của GV - XÐt c¸c cÆp tËp hîp sau : a) A= {1 ; 2 ; 3 } vµ B = {0 ; 2 ; 4 ; 6 } b) C = {0 ; 2 ; 4 } vµ D = {0 ; 2 ; 4 ; 6} c) E = {1 ; 3 ; 5 } vµ F = {5 ; 3 ; 1 } Hái : Nªu nhËn xÐt vÒ c¸c phÇn tö trong tõng cÆp tập hợp đó GV : Ta gäi C lµ tËp con cña D Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(9)</span> HS : C B, C D, B D tÝnh chÊt b¾c cÇu A B, B C A C E F vµ F E Tr¶ lêi H3 : B A HS chuyÓn vÒ kÝ hiÖu : A B x, x A x B A B A B, B A Tr¶ lêi H4 : cã - Tập hợp thứ nhất : Tập hợp điểm cách đều 2 ®Çu mót cña 1 ®o¹n th¼ng - TËp hîp thø hai : TËp hîp c¸c ®iÓm n»m trên đường trung trực của đoạn thẳng đó Tr¶ lêi H5 :. a) TËp con : A lµ tËp con cña B, kÝ hiÖu A B nÕu mäi phÇn tö của A đều là phần tử của B A B x, x A x B Ngoµi ra ta viÕt : A B - Yêu cầu HS xác định tập con và rút ra nhận xét - GV A, A b) TËp hîp b»ng nhau Ta nãi E vµ F lµ hai tËp hîp b»ng nhau. KÝ hiÖu E=F A, B kh«ng b»ng nhau : A ≠ B GV : Ta cã thÓ chuyÓn bµi to¸n t×m quü tÝch ( tËp hîp ®iÓm ) vµ bµi to¸n chøng minh hai tËp hîp b»ng nhau c) Biểu đồ ven GV vÏ h×nh 1.1 Yêu cầu HS vẽ biểu đồ ven mô tả quan hệ giữa các tËp : A *, A , A , A , A. Hoạt động 4 : Một số các tập con của tập hợp số thực Hoạt động của HS HS tr¶ lêi H6 : a 4, b 1, c 3, d 2. Hoạt động của GV -§a c¸c kho¶ng, ®o¹n, nöa kho¶ng lªn mµn h×nh - Yªu cÇu HS ph©n biÖt - GV ®a c¶ b¶ng lªn mµn h×nh - Yªu cÇu HS tr¶ lêi H6. Hoạt động 5 : Các phép toán trên tập hợp Hoạt động của HS HS : C= {0 ; 1 ; 2 ; 3 ; 4 ; 6 } Ph¸t biÓu hîp cña 2 tËp hîp D = {2} Tr¶ lêi H7 : A B : Giái to¸n hoÆc v¨n A B : Giái c¶ to¸n vµ v¨n E = {6} Tr¶ lêi H8 : a) V« tØ b) CBA - TËp hîp HS n÷ trong líp CDA - Tập hợp các HS nam trong trường em mµ kh«ng ë líp em HS : C = {1 ; 3 } ; D = {0 ; 4 ; 6 } VD 5 :. Hoạt động của GV Vd : A= {1 ; 2 ; 3 } vµ B = {0 ; 2 ; 4 ; 6 } Yªu cÇu HS liÖt kª c¸c phÇn tö cã mÆt trong A hoÆc B a) Hîp cña A vµ B. KÝ hiÖu A B b) LiÖt kª c¸c phÇn cã mÆt trong c¶ 2 tËp hîp A vµ B : §ã lµ tËp hîp giao cña A vµ B. KÝ hiÖu A B Chỉ ra trên màn hình bằng sơ đồ ven c) Cho C = {0 ; 2 ; 4 } vµ D = {0 ; 2 ; 4 ; 6 ] .Yªu cÇu HS chØ ra c¸c phÇn tö cã mÆt trong D mµ không có mặt trong C. Tập hợp đó kí hiệu CDC (1) Biểu diễn bằng sơ đồ ven A= {1 ; 2 ; 3 } vµ B= {0 ; 2 ; 4 ; 6 } t×m c¸c phÇn tö cã mÆt trong A mµ kh«ng cã mÆt trong B vµ ngược lại. Ph¸t biÓu kh¸i niÖm hiÖu 2 tËp hîp. V ) Cñng cè vµ luyªn tËp : Tæng kÕt bµi häc vµ tr¶ lêi bµi 24, 25 BTVN : : Gi¶i c¸c bµi tËp SGK vµ S¸ch bµi tËp. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(10)</span> luyÖn tËp TiÕt 8,9 : I) Môc tiªu : Gióp HS 1) VÒ kiÕn thøc : ¤n tËp cñng cè c¸c kiÕn thøc vÒ c¸ch biÓu diÔn tËp hîp, v©n dông c¸c kh¸i niÖm tËp con, hai tËp hîp b»ng nhau, c¸c phÐp to¸n trªn tËp hîp vµo gi¶i bµi tËp 2) VÒ kü n¨ng : - ViÕt 1 tËp hîp theo hai c¸ch - Xác định tập con của 1 tập hợp - Thùc hiÖn c¸c phÐp to¸n vÒ tËp hîp 3) Về tư duy và thái độ : - BiÕt to¸n häc cã øng dông thùc tÕ - BiÕt quy l¹ vÒ quen - RÌn luyÖn tÝnh chÝnh x¸c, cÈn thËn II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n vµ m¸y tÝnh, m¸y chiÕu - HS : Làm bài trước ở nhà III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 8 : Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ Hoạt động của HS HS1 : a) A = {0 ; 2 ; -1)2} b) = {2 ; 3 ; 4 ; 5 } HS 2 : A B x A x B . Hoạt động của GV Yªu cÇu 2 HS lªn b¶ng HS1 : Gi¶i bµi tËp 22 trang 20 HS 2 : Nªu kh¸i niÖm tËp con vµ gi¶i bµi tËp 21. B A, C A, C D Hoạt động 2 : Luyện tập Hoạt động của HS HS1 : a) A lµ tËp hîp c¸c sè nguyªn tè nhá h¬n 10 A= {n A | n < 10 vµ n lµ sè nguyªn tè } b) B n Z | n 3. Hoạt động của GV Bµi 23 (SGK) Yªu cÇu HS lªn b¶ng GV gợi ý : Nêu bằng lời rồi sao đó dùng kí hiệu tËp hîp. c) C = n Z | 5 n 15, n 5. Yªu cÇu 1 HS tr¶ lêi bµi 35 trang 22 SGk. HS : a) Sai b) §óng Yªu cÇu 2 HS lªn b¶ng biÓu diÔn vµ tr¶ lêi a) Sai, b) §óng, c) Sai, d) §óng HS1 : a) {a ; b ; c } ; {a ; c ; d}, {b ; c ; d}, {a ; b ; d}, HS 2 : {a ; b},{a ; c }, {a ; d}, {b ; d}, {b ; c }, { c ; d}, HS 3 : {a},{b},{c},{d}, HS : 6 - HS liÖt kª c¸c tËp con cã 2 phÇn tö C¸ch kh¸c : Mçi phÇn tö cña A cã mÆt trong. Bµi 29 : (SGK) GV ®a lªn mµn h×nh HD : BiÓu diªn c¸c gi¸ trÞ cña x lªn trôc sè Bµi 36 : SGK Yªu cÇu 3 HS lªn b¶ng HD : GhÐp c¸c phÇn tö ®Çu víi c¸c phÇn tö sau ? Cã bao nhiªu tËp con cã 2 phÇn tö Cho bµi to¸n : A = { 1 ; 2 ; 3 ; 4 ; 5 ; 6 } TËp A cã bao nhiªu tËp con cã 2 phÇn tö. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(11)</span> 5 tËp con cã 2 phÇn tö cña A. V× A cã 6 phÇn tö nªn ta cã : 6 x 5 = 30 ( tËp con ) Trong cách đễm này, mõi tập con được đếm 2 lÇn, nªn thùc chÊt chØ cã 30 : 2 = 15 tËp con cã 2 phÇn tö cña A . TQ : A cã n phÇn tö ( n ≥ 2 ) sè tËp con gåm n n 1 2 phÇn tö lµ : 2 HS : Viết A dưới dạng liệt kê A = {1 ; 2 ;3 }, B = {5 ; 3 ; 1 } Từ đó suy ra : A và B không bằng nhau HS trả lời : Dựa vào định nghĩa A =B x A B CM : LÊy n A cã n = 2k lµ sè ch½n nªn n cã tËn cïng lµ 0, 2, 4, 6, 8, Suy ra n B Ngược lại, n B có n = 10h + r ( r {0, 2 ; 4 ; 6 ; 8 }). Suy ra 2 = 2t víi t {0 ; 1 ; 2 ; 3 ; 4 } nA. - Yªu cÇu HS tr¶ lêi, gi¶i thÝch . - NhËn xÐt c¸ch gi¶i nµy vµ yªu cÇu HS nªu c¸ch gi¶i kh¸c HD : PhÇn tö 1 sÏ cã mÆt trong bao nhiªu tËp con gåm 2 phÇn tö cña A - từ đó nêu nhận xét và đưa ra kết quả Bµi 24 : SGK Yªu cÇu 1 HS tr¶ lêi Bµi 40 : SGK Yêu cầu 1 HS nêu phương pháp GV gäi 1 HS chøng minh A = B Yªu cÇu 2 HS chøng minh : A = C vµ A ≠ D. TiÕt 9 : Hoạt động 3 : Luyện tập Hoạt động của HS HS nhËn nhiÖm vô vµ 2 HS lªn b¶ng lµm B\ C = {0 ; 2 ; 8 ; 9 } A (B \ C) = {2 ; 9 } A B = {2 ; 4 ; 6 ; 9 } (A B) \ C = {2 ; 9 } Suy ra : (A B) \ C = A (B \ C) 34) A = {0 ; 2 ; 4 ; 6 ; 8 ; 10 } B = {0 ; 1 ; 2 ; 3 ; 4 ; 5 ; 6 } C = {4 ; 5 ; 6 ; 7 ; 8 ; 9 ; 10 } HS : Khẳng định B là đúng. Hái : H·y nªu quy t¾c thùc hiÖn. HS : Khẳng định D là sai Bµi 39 : BiÓu diÔn trªn trôc sè A B 1; 1. GV gäi 1 HS tr¶ lêi bµi 38 trang 22 Bµi 39 : trang 22 Gäi 1 HS lªn b¶ng. A B 0 CA. A. x A | x 1 hoÆc x 0=. =. ; 1 0; . Hoạt động của GV Yªu cÇu 2 HS lªn b¶ng ch÷a bµi 32 trang 21 vµ 34 trang 22. GV gäi 1 HS tr¶ lêi bµi 42 trang 22. - Sö dông trôc sè - Gäi 2 HS gi¶i bµi 41 vµ 37 trang 22. Hoạt động 4 : Củng cố : Nhắc lại các kiến thức của bài học BTVN : Gi¶i c¸c bµi tËp cßn l¹i vµ c¸c bµi tËp trong s¸ch bµi tËp. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(12)</span> Đ4. số gần đúng và sai số TiÕt 10, 11 : I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Nhận thức được tầm quan trọng của số gần đúng, ý nghĩa của số gần đúng - Nắm được thế nào là sai số tuyệt đối, sai số tương đối, độ chính xác của số gần đúng, biết dạng chuẩn của số gần đúng, kí hiệu khoa học của 1 số thập phân 2) VÒ kü n¨ng : -Biết cách quy tròn số, biết cách xác định các chữ số chắc của số gần đúng - Biết dùng kí hiệu khoa học để ghi những số rất lớn và rất bé - Biết sử dụng MTBT để tính toán các số gần đúng 3) Về tư duy và thái độ : - Biết cách đánh giá sự chính xác của phép đo đạc, tính toán - tÝnh to¸n cÈn thËn - BiÕt quy l¹ vÒ quen . II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - Các ví dụ thực tế về số gần đúng - MTBT để tính toán III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy, đan xen hoạt động nhóm IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 10: Hoạt động 1: Hình dung về số gần đúng Hoạt động của HS Hoạt động của GV - Theo dõi ví dụ để thấy được trong nhiều - Cho HS thấy được tầm quan trọng của số gần trường hợp, ta không biết được giá trị đúng đúng trong thực tiễn bằng cách cho 1 vài ví dụ của các đại lượng nào đó mà chỉ biết giá trị - Đưa ra một vài ví dụ về số gần đúng gần đúng . - HS tr¶ lêi c©u hái SGK vµ c¸c c©u hái GV đặt ra Hoạt động 2: Khái niệm sai số tuyệt đối Hoạt động của HS - Theo dõi khái niệm sai số tuyệt đối trong SGK - Theo dâi vÝ dô vµ tr¶ lêi c©u hái - Ghi nhËn kh¸i niÖm vµ kÕt qu¶ cña VD. Nắm bắt câu hỏi để trả lời - Trả lời câu hỏi và ghi nhớ độ chính xác của số gần đúng - TiÕp nhËn c©u hái vµ tr¶ lêi. Hoạt động của GV - Cho HS nắm được khái niệm sai số tuyệt đối ? Cã thÓ chÝnh x¸c ®îc a kh«ng VD1: Giả sử a 2 và 1 giá trị gần đúng của nó lµ : a = 1,41 ? Chỉ ra a không vượt quá 1 số dương d nào đó + NÕu a ≤ d th× a - d a a + d + Quy íc viÕt : a = a ± d + Khi viÕt a = a ± d ta hiÓu nh thÕ nµo ? ? Nhận xét về sự sai lệch của số đúng và số gần đúng khi d càng nhỏ, d càng lớn + d gọi là độ chính xác của số gần đúng ? KÕt qu¶ ®o chiÒu dµi 1 c©y cÇu, ®îc ghi lµ 152m ± 0,2 m. Điều đó có nghĩa như thế nào. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(13)</span> Hoạt động 3 : Khái niệm sai số tương đối Hoạt động của HS - Theo dâi vÝ dô Gv ®a ra - So s¸nh víi kÕt qu¶ ®o c©y nãi trªn - Ghi nhận khái niệm sai số tương đối. - Nghe hiểu nhiệm vụ và tìm phương án đúng tr¶ lêi c©u hái - Ghi nhËn kÕt qu¶. Hoạt động của GV - §a vÝ dô vÒ kÕt qu¶ ®o chiÒu cao 1 ng«i nhµ lµ 15,2 m ± 0,1 m - GV cho HS nhận xét về độ chính xác của hai phÐp ®o võa nªu - Cho HS nắm được khái niệm của sai số tương đối và sự cần thiết của nó - Dẫn HS đến khẳng định : d NÕu càng nhỏ thì chất lượng đo đạc hay tính a to¸n cµng cao . - Hãy tính sai số tương đối trong phép đo chiều dài c©y cÇu vµ chiÒu cao ng«i nhµ nãi trªn . - Nªu kÕt luËn - Số a được cho bởi giá trị gần đúng a = 5, 7824 víi a 0,5% . H·y tÝnh a . - GV kiểm tra hướng đánh giá của HS và sửa chữa lçi cho HS ( nÕu cÇn ). Hoạt động 4 : Làm bài tập SGK Hoạt động của HS - NhËn nhiÖm vô - §éc lËp tiÕn gi¶i c¸c bµi tËp ®îc giao - Nªu kÕt qu¶ t×m ®îc - Ghi nhËn kÕt qu¶. Hoạt động của GV - Giao nhiÖm vô cho HS - GV kiểm tra hướng đánh giá của HS và sửa chữa lçi cho HS ( nÕu cÇn ) - Cho HS ghi nhËn kÕt qu¶. TiÕt 11: Hoạt động 5 : Số quy tròn Hoạt động của HS Tr¶ lêi H4 : Quy tròn 7216,4 đến hàng đơn vị là 7216 2,654 đến hàng phần trục là 2,7 Sai số tuyệt đối là 0,4 và 0,046. Hoạt động của GV Nguyªn t¾c : + Ch÷ sè ngay sau hµng quy trßn < 5 th× thay nã vµ vµ c¸c ch÷ sè bªn ph¶i nã b»ng sè 0 + Ch÷ sè ngay sau hµng quy trßn ≥ 5 th× thay nã vµ và các chữ số bên phải nó bằng số 0, đồng thời cộng ở hàng quy tròn 1 đơn vị VD : SGK Nªu chó ý. Hoạt động 6 : Chữ số chắc Hoạt động của HS HS : d = 0, 5 Suy ra 2d = 1 Ch÷ sè ch¾c lµ 3, 1 Ch÷ sè kh«ng ch¾c lµ 3. Hoạt động của GV GV lÊy vÝ dô vµ gi¶i thÝch GV nªu kh¸i niÖm ch÷ sè ch¾c GV đưa vd và cho HS xác định chữ số chắc VD 5 :. Hoạt động 7: Dạng chuẩn của số gần đúng. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(14)</span> Hoạt động của HS HS gi¶i bµi tËp 46 ( SGK). Hoạt động của GV GV : Lấy 2 ví dụ minh hoạ cho 2 trường hợp + Nếu số gần đúng là số thập phân không nguyên thì dạng chuẩn là dạng mà mọi chữ số của nó đều lµ ch÷ sè ch¾c VD 6 : (SGK) + Nếu số gần đúng là số nguyên thì dạng chuẩn là A.10k. VD 7 (SGK) VD 8 Chó ý. Hoạt động 8 : Kí hiệu khoa học của một số Hoạt động của HS HS lÊy vÝ dô Khối lượng e, n, p của hạt nhân nguyên tử. Hoạt động của GV Số thập phân khác 0 được viết dưới dạng : .10 n ( 1 10, n Z n = - m, m A * 10 m - KÝ hiÖu khoa häc VD : SGK. Hoạt động 9 : Củng cố : Nhắc lại các khái niệm sai số tuyệt đối, sai số tương đối và cách đánh giá . Lµm c¸c bµi tËp cßn l¹i Ôn tập kiến thức của chương và giải bài tập ôn chương I. Lop10.com. 1 ) 10 m.
<span class='text_page_counter'>(15)</span> câu hỏi và bài tập ôn chương I TiÕt 12 : I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Ôn tập các kiến thức đã học về mệnh đề, chứng minh định lý, tập hợp và các phép toán về tập hợp, số gần đúng và sai số 2) VÒ kü n¨ng : -Chứng minh định lí bằng PP phản chứng - Xác định các tập hợp là giao, hợp, phần bù, hiệu của các tập hợp - Quy tròn số, viết các số dưới dạng kí hiệu khoa học 3) Về tư duy và thái độ : - RÌn luyÖn tÝnh cÈn thËn, chÝnh x¸c - BiÕt øng dông cña to¸n häc trong thùc tiÔn - BiÕt quy l¹ vÒ quen . II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : - GV : Gi¸o ¸n - HS : Ôn tập theo các câu hỏi và bài tập ôn tập chương I III) Phương pháp : Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy IV) TiÕn tr×nh bµi gi¶ng : TiÕt 12: Hoạt động 1: Kiểm tra kết hợp ôn tập Hoạt động của HS HS : x 3; 2 . Hoạt động của GV Nªu yªu cÇu kiÓm tra HS1 : lªn b¶ng gi¶i bµi 57 trang 33 HS 2 : ph¸t biÓu bµi 53. 1 x 5 x≤1 x 5; . Gv gọi lần lượt 2 HS trả lời bài 50 và bài 58 a. HS : Bµi 50 : D Bµi 58a : a = 3,14 a a 3,142 3,14 0, 002 Δa không vượt quá 0,002 Hoạt động 2 : Luyên tập Hoạt động của HS HS : Gi¶ sö a ≥ 1 vµ b ≥ 1. ta cã a + b ≥ 2 tr¸i gi¶ thiÕt. Suy ra ®iÒu gi¶ sö sai. VËy nÕu a + b < 2 th× 1 trong 2 sè a vµ b ph¶i nhá h¬n 1 HS : a) A B b) A \ B c) C E A B C E A C E B HS : Bµi 60 : m = 5 th× A B = {5} m < 5 th× A B m>5 th× A B 5; m . Hoạt động của GV Yªu cÇu 1 HS lªn b¶ng Gäi 1 HS tr¶ lêi bµi 55. Gäi 2 HS gi¶i bµi 60 vµ 61. Bµi 61 : m ≤ 2 th× m + 1 ≤ 3 < 5. Suy ra Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(16)</span> A B kh«ng ph¶i lµ 1 kho¶ng 2< m ≤ 3 th× 2 < m ≤ 3 < m + 1 < 5 Vµ A B = ( m ; 5 ) 3 < m ≤ 4 th× 3 < m < m + 1 < 5 vµ AB= ( 3 ; 5 ) 5 ≤ m th× 3 < 5 ≤ m < m + 1 vµ A B kh«ng ph¶i lµ 1 kho¶ng VËy nÕu 2 < m < 5 th× A B lµ 1 kho¶ng HS : V = 180,57cm3 ±0,05cm3 . 0, 01 0, 005 0, 05 nªn ch÷ sè 7 lµ Ta cã 2 kh«ng ch¾c 0,1 0, 05 nªn ch÷ sè 5 lµ ch÷ sè ch¾c 2 C¸c ch÷ sè ch¾c lµ : 1, 8, 0, 5 HS trả lời : .10 n trong đó 1 10, n Z a) 15.104.8.107=1,2 .1013 . b) 1,6 .1022 c) 3.1013 HS : 1.53 : D 1.55 : D 1. 57 : B 1.59 : A. HD : BiÓu diÔn trªn trôc sè Cách khác : Tìm m để A B . Tức là m hoặc m + 1 ph¶i thuéc kho¶ng (3 ; 5 ). GV gäi 1 HS lªn b¶ng gi¶i bµi 59. Bµi 62 : Hái : Nªu c¸ch kÝ hiÖu khoa häc cña 1 sè nguyªn ? Yªu cÇu 3 HS lªn b¶ng Yªu cÇu HS tr¶ lêi c¸c c©u hái tr¾c nghiÖm kh¸ch quan trang 14, 15 s¸ch bµi tËp. Hoạt động 3 : về nhà Gi¶i c¸c bµi tËp cßn l¹i ChuÈn bÞ kiÓm tra 1 tiÕt. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(17)</span> KiÓm tra 45 phót TiÕt 13 : I ) Môc tiªu Kiểm tra đánh giá các kiến thức chương I của HS, kĩ năng giải toán II) §Ò bµi : Câu 1 : Cho 2 mệnh đề chứa biến P(n) : “n là số chính phương” và Q(n) : “n + 1 không chia hết cho 4 ” víi n lµ sè tù nhiªn a) Xác định tính đúng - sai của các mệnh đề P(16) và Q(2003) b) Phát biểu bằng lời định lí : “ n N, P n Q n ” c) Phát biểu mệnh đề đảo của định lí trên. Mệnh đề đảo có đúng không ? C©u 2 : a) Cho A = n N | n lµ íc cña 12, B = n N | n lµ íc cña 18 Xác định A B và A B . Hãy viết các tập đó bằng 2 cách . b) Xác định các tập A B và A B và biểu diễn các tập đó trên trục số trong mỗi trường hợp sau i) A = x N,x 1 ; B = x N,x 3 ii) A = ( -1 : 5 ) ; B = [0; 6 ) iii) A = [1; 3 ] ; B = 2; C©u 3 : Cho A = {0; 1; 2; 3; 4; 5; 6; 9 } ; B = {0; 2; 4; 6; 8; 9 } vµ C = {3; 4; 5; 6; 7 } a) T×m A B vµ B \ C b) So s¸nh 2 tËp A B \ C vµ A B \ C Câu 4 : Trong 1 thí nghiệm, hằng số C được xác định là 2, 43265 với sai số tuyệt đối không vượt quá d = 0,00312. Hái C cã mÊy ch÷ sè ch¾c III ) §¸p ¸n vµ biÓu ®iÓm C©u 1 (3®) a) (1đ) : P(16) đúng, Q(2003) sai b) (1đ) : Với mọi số tự nhiên n, nếu n là số chính phương thì n+ 1 không chia hết cho 4 c) (1đ) : Mệnh đề đảo là “Với mọi số tự nhiên n, nếu n + 1 không chia hết cho 4 thì n là số chính phương ”. Mệnh đề đảo sai, chẳng hạn : n =5 htì n + 1 = 6 không chia hết cho4 nhưng 5 không là số chính phương C©u 2 : (4 ®)a) (1®) A B = {1; 2; 3; 4; 6; 9; 12; 18 } = n A | n lµ íc cña 36 vµ nhá h¬n 36 }. A B = {1; 2; 3; 6 } = n A | n lµ íc cña 6 } b) (3®) i) A B = (1; 3 ) AB= A ii) A B = [0; 5) A B = (-1; 6 ) iii) A B = ( 2; 3 ] A B = 1; ) C©u 3 : (2®) a) (1®) A B = { 0; 2; 4; 6; 9 }, B \ C = {0; 2; 8; 9 } b) (1®) A B \ C = A B \ C = {0; 2; 9 } C©u 4 ( 1®) : v× 0,0005 < 0,00312 < 0,005 nªn ch÷ sè hµng phÇn tr¨m lµ ch÷ sè ch¾c vµ ch÷ sè hµng phÇn nghìn không chắc. Do đó C có 3 chữ số chắc .. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(18)</span> CHương ii : hàm số bậc nhất và bậc hai Đ1. Đại cương về hàm số TiÕt 14,15, 16 I) Môc tiªu : 1) VÒ kiÕn thøc : - Chính xác hoá khái niệm hàm số và đồ thị của hàm số mà HS đã học - Nắm vững khái niệm hàm số đồng biến, nghịch bến trên 1 khoảng (nửa khoảng hoặc đoạn ) ; khái niệm hàm số chẵn, hàm số lẻ và thể hiện các tính chất ấy qua đồ thị - Hiểu 2 phương pháp chứng minh tính đồng biến, nghịch biến của hàm số trên 1 khoảng ( nửa f x2 f x1 khoảng hoặc đoạn ): PP dùng định nghĩa và PP lập tỉ số ( tØ sè nµy gäi lµ tØ sè biÕn thiªn x2 x1 ) - Hiểu các phép tịnh tiến đồ thị song song với trục toạ độ 2) VÒ kü n¨ng : -Khi cho hµm sè b»ng biÓu thøc, HS cÇn : + BiÕt c¸ch t×m TX§ cña hµm sè + Biết cách tìm giá trị của hàm số tại 1 điểm cho trước thuộc TXĐ + Biết cách kiểm tra xem 1 điểm có toạ độ cho trước có thuộc đồ thị của 1 hàm số đã cho hay kh«ng + Biết CM tính đồng biến , nghịch biến của 1 hàm số đơn giản trên 1 khoảng (nửa khoảng hoặc đoạn ) cho trước bằng cách xét tỉ số biến thiên + Biết cách CM hàm số chẵn, hàm số lẻ bằng định nghĩa + Biết cách tìm hàm số có đồ thị (G’) trong đó (G’) có được khi tịnh tiến đồ thị G của 1 hàm số đã cho bởi 1 phép tịnh tiến song song với trục toạ độ đã cho - Khi cho hàm số bằng đồ thị, HS cần + Biết cách tìm giá trị của hàm số tại 1 điểm cho trước thuộc TXĐ và ngược lại, tìm các giá trị của x để hàm số nhận 1 giá trị cho trước + Nhận biết được sự biến thiên và biết lập bảng biến thiên của 1 hàm số thông qua đồ thị của nó + Bước đầu nhận biết 1 vài tính chất của hàm số như : GTLN hoặc GTNN của hàm số ( nếu có ), dÊu cña hµm sè t¹i 1 ®iÓm hoÆc trªn 1 kho¶ng + Nhận biết được tính chẵn - lẻ của hàm số qua đồ thị 3) Về tư duy và thái độ : - Hiểu được một số khái niệm của hàm số và biết suy luận giữa đồ thị và bảng biến thiên - Rèn luyện tính chính xác, cẩn thận khi vẽ đồ thị - Thấy được ý nghĩa của hàm số và đồ thị trong đời sống thực tế - BiÕt quy l¹ vÒ quen . II) Chuẩn bị phương tiện dạy học : HS : Đọc trước bài ở nhà GV : Chuẩn bị bảng nêu trong VD1và các hình vẽ về các đồ thị các hàm số, phiếu học tập III) Phương pháp :Cơ bản dùng PP gợi mở vấn đáp thông qua các HĐ điều khiển tư duy IV) Tiến trình bµi gi¶ng :. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(19)</span> TiÕt 14: 1) KiÓm tra bµi cò : Hoạt động của HS - Tr¶ lêi - Đáp án đúng : B và D. Hoạt động của GV Trình chiếu đề bài Câu 1 : Chọn phương án đúng : 1 Điều kiện để biểu thức : 2 cã nghÜa lµ : x 1 A) x ≠ 1 ; B ) x 1; c) x ≠ -1 ; d) x A \ 1;1 C©u 2 : T×m gi¸ trÞ cña biÓu thøc :. TÝnh : t¹i x = ±1)2 gi¸ trÞ biÓu thøc lµ : -4)3 Tại x =1 : không xác định T¹i x = 3 : gi¸ trÞ lµ 1)8. 1 t¹i x 1 2. x = ±1)2, x= 1, x = 3. 2) Bµi míi : Hoạt động 2: Khái niệm hàm số Hoạt động của HS 1 -Xác định công thức y = 2 cã ph¶i lµ x 1 hµm sè kh«ng ? -Trả lời : phải vì với mỗi x ta luôn xác định được chỉ 1 giá trị tương ứng của y - HS phát biểu định nghĩa. Tr¶ lêi §¸p ¸n : B, C, D. Hoạt động của GV H§TP1 : a) Hµm sè : - Dẫn dắt HS vào định nghĩa - Các giá trị của x được viết dưới dạng tập hợp - Mỗi x ta luôn xác định được chỉ 1 giá trị tương øng cña y. §Æt y = f(x) - Yªu cÇu HS ph¸t biÓu §)n, GV bæ sung ViÕt : y = f(x) Hay f : D A x y = f(x) VD1 : SGK - làm rõ định nghĩa H§TP 2 : b) Hµm sè cho b»ng biÓu thøc C©u hái 1 : ( tr×nh chiÕu ) C¸c quy t¾c sau ®©y, quy t¾c nµo lµ hµm sè 1 A. y = ; B ) y = x2 - 3x + 4 2 x 6x 9 C) u = t2 -3t +4 D) x -1 0 1 2 3 y. Tr¶ lêi : a) Đáp án đúng : C b) Đáp án đúng : B - Từ phương án B và C rút ra nhận xét. 1. 0. 1. 4. 9. C©u hái 2 : SGK Quay trë l¹i c©u hái 1 GV nªu chó ý : kÝ hiÖu y = f(x) ta cßn gäi x lµ biÕn số độc lập, y là biến số phụ thuộc của hàm số f - Biến số độc lập và biến số phụ thuộc của 1 hàm sè cã thÓ ®îc kÝ hiÖu bëi 2 ch÷ c¸i tuú ý kh¸c nhau. Hoạt động 3: Đồ thị của hàm số Hoạt động của HS - Nhắc lại khái niệm đồ thị của hàm số. Hoạt động của GV - Cho hàm số y = f(x) xác định trên D Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(20)</span> y = f(x) - §å thÞ cña hµm sè y = f(x) lµ tËp hîp tÊt c¶ các điểm biểu diễn các cặp giá trị tương ứng (x; y) trên mặt phẳng toạ độ. Tr¶ lêi : §¸p ¸n lµ : A, B, D. - GV bæ sung chÝnh x¸c (G) = x; f x | x D đồ thị của hàm số f hay. . . M(x; y) (G) x0 D vµ y0 = f(x0) VD2: SGK Câu hỏi : Hãy chọn phương án đúng Điểm thuộc đồ thị hàm số y = 3x + 4 A) (0; 4 ) , B) (-4)3 ; 0), C) (1; 3 ), D ) (2; 10) GV củng cố : cho hàm số suy ra đồ thị hàm số Từ đồ thị suy ra tính chất của hàm số. Hoạt động 4: Hàm số đồng biến, hàm số nghịch biến Hoạt động của HS - Nhận xét sự khác nhau về đồ thị của VD2 trªn 2 kho¶ng (-3 ; -1) vµ (-1 ; 2) - Tr¶ lêi : a) TH1 b) TH2 HS phát biểu định nghĩa -Nhận xét đồ thị hàm số trên nửa khoảng (;0 vµ 0; ) -Tæng qu¸t Tr¶ lêi c©u hái Tr¶ lêi : a) Hàm số đồng biến b) Hµm sè nghÞch biÕn c) Hàm số không đồng biến, hàm số không nghÞch biÕn. Hoạt động của GV Quay l¹i VD2 VD3 : SGK Ta xét với đối số tăng C©u hái : SGK Dẫn dắt HS vào định nghĩa GV bæ sung chÝnh x¸c Quay trë l¹i VD3 ( tr×nh chiÕu ) GV tr×nh chiÕu h×nh vÏ C©u hái 1 : SGK Câu hỏi 2 : Dựa vào đồ thị, hãy xác định hàm số đồng biến, nghịch biến §a ra chó ý vÒ hµm sè h»ng Giíi thiÖu bµi häc sau. Lop10.com.
<span class='text_page_counter'>(21)</span>