Bài giảng thao giảng Ngữ văn 6: Các thành phần chính của câu

<span class='text_page_counter'>(1)</span>TiÕng ViÖt. Trường TH & THCS Đồng Sơn. C¸c thµnh phÇn chÝnh cña c©u. Giaùo vieân: Buøi Vaên Vinh Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> KIEÅM TRA BAØI CUÕ: 1/Từ được in đậm trong ví dụ sau được dùng với nghệ thuật gì?. Hôm nay, lớp 6A rất ngoan. A. So saùnh. B. Nhaân hoùa. C. AÅn duï. D. Hoán dụ. 2/Thế nào là hoán dụ ? Caùch duøng trong ví duï treân thuoäc kiểu hoán dụ nào? => Lấy vật chứa đựng để gọi vật bị chứa đựng Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> I. PHÂN BIỆT THAØNH PHẦN CHÍNH VỚI THAØNH PHẦN PHỤ CỦA CAÂU: 1. VÝ dô:. Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một thanh niên cườngtráng. TN. CN. VN. 3.Caâu hoûi thaûo luaän: Quan sát ví dụ và cho biết thành phần nào có thể lượt bỏ, thành phần nào bắt buộc phải có mặt trong câu để câu có cấu tạo hoàn chỉnh và diễn đạt một ý trọn veïn?. * Thành phần chính: chủ ngữ, vị ngữ => Bắt buộc phải có mặt để câu có cấu tạo hoàn chỉnh và diễn đạt được một ý trọn vẹn. * Thành phần phụ: trạng ngữ. ÞKhoâng baét buoäc phaûi coù maët. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> II. Vị ngữ:. 1. Đọc lại câu đã phân tích ở đoạn I. Theo em vị ngữ có thể kết hợp với những từ nào ở phía trước? - Vị ngữ trả lời cho câu hỏi như thế nào? VD:Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một chàng dế thanh niên cường tráng.. VN. VN có thể kết hợp với Các phó từ: đã đang, sẽ, sắp, từng,vừa, mới.... Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Ví duï. Caâu hoûi:Phân tích cấu tạo của VN trong các câu dẫn dưới đây? -VN là từ hay cụm từ? Từ loại (cụm từ loại) nào? - VN trả lời cho câu hỏi gì? - Mỡi câu có thể có mấy vị ngữ?. Lop6.net. Trở về ghi bài.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> a)Một buổi chiều, tôi ra đứng cửa hang như mọi khi, VN1(Cụm ĐT). xem hoàng hôn xuống.. (Tô Hoài) VN2(Cụm ĐT). Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> b) Chợ Năm Căn nằm saùt beân bờ soâng, ồn aøo, đñoâng vui,tấp nập. VN1(Cụm ĐT). VN2(TT) VN3(TT) VN4(TT) (Đoàn Giỏi). Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> c) Cây tre là người bạn thân của nông dân VN1(Cụm DT). Việt Nam[…].Tre, nứa, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau. VN2(Cụm ĐT). (Thép Mới). Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> Nối hai cột A và B để có câu trả lời nhằm khôi phục các vị ngữ đã mất B AI?. A a)Một buổi chiều,tôi…. LÀM GÌ? CÁI GÌ?. b) Chợ Năm Căn…. LÀM SAO?. c) Cây tre …. CON GÌ? NHƯ THẾ NÀO? LÀ GÌ?. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> III. Chủ ngữ: 1.Ví duï 1: Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một chàng dế CN. thanh niên cường tráng.. (Tô Hoài). Ví duï 2: Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sông, ồn ào, đông vui, CN. tấp nập. (Đoàn Giỏi). Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> Ví duï 3:. …Tre, nứa, mai, vầu giúp người trăm nghìn công vi …Tre, nứa, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc CN1. CN2. khaùc nhau.. v. CN3. CN4. (Thép Mới). CN Nêu tên sự vật, hiện tượng.. v Trả lời các câu hỏi: Ai? Cái gì? Con gì?. Cấu tạo của chủ ngữ: v Danh từ, đại từ.Cụm danh từ. Trong nhũng trường hợp nhất định ĐTø, cụm ĐT, TT cụm TT cũng có theå laøm CN v Có thể có một hoặc nhiều chủ ngữ. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> a)Một buổi chiều, tôi ra đứng cửa hang như mọi khi, (đại từ). xem hoàng hôn xuống. (Tô Hoài) b) Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sông, ồn ào, đông vui, tấp (cụm DT). nập.. (Đoàn Giỏi) c) Cây tre là người bạn thân của nông dân Việt Nam[…].Tre, (DT). (DT). nứa, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau.. (DT) (DT) (DT). 1. Dịu dàng là phẩm chất của người phụ nữ TT. Việt Nam. 2. Sống, chiến đấu, lao động và học tập theo gương Hồ vĩ đại. (ĐT) Bác(ĐT). (ĐT) (ĐT). (ĐT) Lop6.net. (Thép Mới).

<span class='text_page_counter'>(13)</span> a)Một buổi chiều, tôi ra đứng cửa hang như mọi khi, xem hoàng hôn xuống. (Tô Hoài) Ai ra đứng cửa hang xem hoàng hôn xuống? b) Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sông, ồn ào, đông vui, tấp nập. (Đoàn Giỏi) Cái gì nằm sát bên bờ sông? c)Cây tre là người bạn thân của nông dân Việt Nam[…].Tre, nứa , mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau. (Thép Mới) Cái gì là người bạn thân của nông dân Việt Nam? Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(14)</span> •Bài tập 1/ 94: Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong những câu sau: •Cho biết mỗi chủ ngữ và vị ngữ có cấu tạo như thế nào? (1)Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một chàng dế. CN: đại từ. VN: cuïm ÑT. thanh niên cường tráng.(2)Đôi càng tôi mẫm bóng. CN: cuïm DT. VN: tính từ. (3)Những cái vuốt ở khoeo, ở chân cứ cứng dần và. CN: cuïm DT. VN: 2 cuïm TT. nhọn hoắt.(4)Thỉnh thoảng, muốn thử sự lợi hại của những chiếc vuốt, tôi co cẳng lên, đạp phanh. CN: đại từ. VN: 2 cuïm ÑT. phách vào các ngọn cỏ.(5) Những ngọn cỏ gẫy rạp,. CN: cuïm DT. VN: cuïm ÑT. y như có nhát dao vừa lia qua. (Tô Hoài) Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(15)</span> Bài 2: Đặt câu theo yêu cầu sau: a) Câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Làm gì?. Vd: Sáng nay, em giúp mẹ rửa bát.. b) Câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Như thế nào? Vd: Bạn ấy trông thật xinh xắn.. c) Câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Là gì? Vd:Thánh Gióng là người anh hùng phá tan giặc Ân.. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(16)</span> Bài 3: Chỉ ra chủ ngữ và cho biết các chủ ngữ ấy trả lời cho ngững câu hỏi như thế nào?. Vd a) : Sáng nay, em giúp mẹ rửa bát.. Câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Như thế nào? Vd b) : Bạn ấy trông thật xinh xắn. Câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Là gì? Vd c) :Thánh Gióng là người anh hùng phá tan giặc Ân.. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(17)</span> Củng cố 1. Thaønh phaàn chính cuûa caâu laø: 2.. X. ngữ. A.Chủ ngữ và vị ngữ. B. Chủ ngữ. C.Vị ngữ. D.Traïng. 3. 2 . Câu trả lời nào sai trong các câu sau: 4.. A.Vị ngữ là thành phần chính của câu.. 5.. B. Danh từ, cụm danh từ có thể làm vị ngữ.. 6. 7.. X. C. Vị ngữ trả lời cho các câu hỏi Làm gì? Như thế nào?... D. Mỗi câu chỉ có thể có một vị ngữ.. 3. Câu “Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa.” A.Chủ ngữ cấu tạo là một cụm danh từ. B.Vị ngữ trả lời cho câu hỏi Là gì? C.Có một chủ ngữ và một vị ngữ.. X. Lop6.net D.Tất cả các đáp án đều đúng..

<span class='text_page_counter'>(18)</span> Hướng dẫn về nhà - Học ghi nhớ SGK/92, 93 - Laøm baøi taäp 2-3/94 - Chuẩn bị:Thi làm thơ 5 chữ. Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(19)</span> a)Một buổi chiều, tôi ra đứng cửa hang như mọi khi, xem hoàng hôn xuống. VN1 (cụm ĐT) VN2 (cụm ĐT) b) Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sông, ồn ào, đông vui,tấp nập. VN2 VN4 (TT) VN1 (cụm ĐT) (TT) VN3(TT). (Tô Hoài). (Đoàn Giỏi) c) Cây tre là người bạn thân của nông dânViệtNam[…].Tre, nứa, VN. (cụm DT). mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau. VN (cụm ĐT). (Thép Mới). Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(20)</span>