Giáo án môn Ngữ văn lớp 6 - Tuần 23 - Trường THCS Lý Thường Kiệt

<span class='text_page_counter'>(1)</span>Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Tuần: 23 Tiết: 85. Ngày soạn: 23/01/2011. Văn bản:. Vượt thác (Trích: “Quê nội” - Võ Quảng). I. Mục Tiêu : Giúp học sinh - Thấy được giá trị nội dung và nghệ thuật độc đáo trong “Vượt thác”. 1. Kiến thức: - Tình cảm của tác giả đối với cảnh vật quê hương, với người lao động. - Một số phép tu từ được sử dụng trong văn bản nhằm miêu tả thiên nhiên và con người. 2. Kĩ năng: - Đọc diễn cảm: giọng đọc phải phù hợp với sự thay đổi trong cảnh sắc thiên nhiên. - Cảm nhận được vẻ đẹp của hình tượng con người và thiên nhiên trong đoạn trích. 3. Thái độ: - Giáo dục lòng yêu quê hương đất nước, yêu quý con người lao động II. Chuẩn bị: - GV: Nghiên cứu SGK, SGV, soạn giáo án - HS: Soạn bài theo câu hỏi III. Tiến trình bài học: 1. ổn định: 1’ 2. Kiểm tra bài cũ: 5’ ? Phân tích diễn biến tâm trạng nhân vật người anh trong truyện “Bức tranh của em gái tôi” *Đáp án: Nhân vật người anh: ban đầu đối xử với em: Coi thường, bực bội gọi em là Mèo. Khi biết em có tài vẽ thì tỏ ra ghen tị, tức tối. Khi em được giải thưởng từ ngạc nhiên – hãnh diện, xấu hổ và nhận ra con người thực của chính mình. 3. Bài mới: Nếu ở bài trước Đoàn Giỏi đã đưa người đọc tham quan cảnh sắc phong phú, tươi đẹp của vùng đất cực Nam tổ quốc ta, thì với Vượt thác, trích truyện Quê nội: Võ Quảng lại dẫn chúng ta ngược dòng sông Thu Bồn, thuộc miền Trung Trung bộ đến tận thượng nguồn lấy gỗ. Bức tranh phong phú cảnh sông nước và đôi bờ miền Trung này cũng không kém phần kì thú TG. Hoạt động của Gv. Hoạt động của HS Hoạtt động 1 Tìm hiểu chung. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. Nội dung.

<span class='text_page_counter'>(2)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. 10’ G: Em hãy nêu những. hiểu biết của em về tác giả?. Ngữ văn 6. Đọc mục chú thích (*) Trả lời. - Võ Quảng: (1920 – 2007) quê ở Quảng Nam - Là nhà văn chuyên viết truyện cho thiếu nhi. 2. Tác phẩm - Trích từ chương XI của tập truyện ngắn “Quê nội”. Hoạt động 2 : Đọc - hiểu văn bản: 20’. II. Đọc - hiểu văn bản: 1. Bức tranh thiên nhiên:. Văn bản này chia làm mấy phần? Từ đâu đến đâu , nội dung của từng phần ?. Trong 3 nội dung đó , nội dung nào là tả cảnh thiên nhiên, nội dung nào là tả người lao động ? GV vượt thác là một bài văn miêu tả, vậy theo em vị trí quan sát để miêu tả của tác giả trong bài ? vị trí quan sát ấy có thích hợp không ? vì sao ? .. I. Tìm hiểu chung; 1. Tác giả - Võ Quảng: (1920 – 2007) quê ở Quảng Nam - Là nhà văn chuyên viết truyện cho thiếu nhi. 2. Tác phẩm - Trích từ chương XI của tập truyện ngắn “Quê nội”.. II. Tìm hiểu văn bản. 1. Nội dung : a. Cảnh thiên nhiên trước và sau khi thuyền vượt thác.. Trả lời dựa vào chú thích Hs: 3 phần - Từ đầu đến “ vượt nhiều thác nước”→ cảnh dòng sông và hai bên bờ trước khi thuyền vượt thác. - Tiếp đó đến “thác cổ cò”→ cuộc vượt thác của dượng Hương Thư. - Phần còn lại → cảnh dòng sông. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. * Cảnh dòng sông: - Hình ảnh con thuyền : + Cánh buồm nhỏ căng phồng + Rẽ sóng lướt bon bon + xuôi chầm chậm. - Những thuyền chất đầy cau tươi, dây mây.

<span class='text_page_counter'>(3)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. và hai bên bờ sau khi thuyền , dầu rái,… Vậy con thuyền được vượt thác. → Con thuyền là sự tác giả miêu tả bằng . những chi tiết nào ? sống của dòng sông. Hs: Tại sao tác giả miêu tả Vị trí quan sát của tác giả là ở dòng sông chỉ bằng hoạt trên thuyền , là thích hợp. Vì : động của thuyền? bao quát được toàn bộ từ xa đến gần, từ gần đến xa từ cụ thể đến tổng thể Cảnh hai bên bờ sông được miêu tả bằng những hình ảnh cụ thể nào ?. * Cảnh hai bên bờ. - Bãi dâu trải ra bạt ngàn. - Những chòm cổ thụ đứng trầm ngâm lặng nhìn xuống nước Tác giả dùng hình ảnh con - Những núi cao thuyền để miêu tả cảnh dòng sừng sững - Những cây to mọc sông giữa những bụi lúp xúp nom xa như Em có nhận xét gì về những cụ già vung tay cách dùng từ và nghệ → Con thuyền là sự sống của hô đám con cháu tiến thuật miêu tả của tác giả dòng về phía trước ?. Cảnh dòng sông và cảnh hai bên bờ trước và sau khi thuyền vượt thác đã đổi thay như thế nào qua từng chặng đường của con thuyền Sự miêu tả của tác giả. → Dùng từ láy gợi - Bãi dâu trải ra bạt ngàn. hình và phép so sánh, - Những chòm cổ thụ đứng trầm nhân hoá . ngâm lặng nhìn xuống nước - Những núi cao sừng sững - Những cây to mọc giữa những - Lúc đầu thì êm đềm bụi lúp xúp nom xa như những , hiền hoà thơ mộng , cụ già vung tay hô đám con cháu quang cảnh rộng rãi , tiến về phía trước trù phú. - Đoạn cuối thì có ? nhiều thác dữ cảnh vật um tùm,. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(4)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. đã làm hiện lên một cảnh tượng thiên nhiên như thế nào ?. Cuộc vượt thác của dượng Hương Thư diễn ra trong hoàn cảnh nào ? Em có suy nghĩ gì về hoàn cảnh vượt thác đó ? Hs: Hoàn cảnh đó rất cần đến sự dũng cảm của con người.. Hình ảnh dượng Hương Thư lái thuyền vượt thác được tập trung miêu tả ở đoạn văn nào ? Hs: Trong đoạn văn đó hãy tìm những từ ngữ miêu tả hình ảnh dượng Hương Thư? Hs:. đồng ruộng mở ra → Phong phú , đa dạng, giàu sức sống vừa tươi đẹp , vừa - Lúc đầu thì êm đềm , hiền hoà nguyên sơ và cổ kính thơ mộng , quang cảnh rộng rãi , trù phú. - Đoạn cuối thì có nhiều thác b. Cuộc vượt thác của dữ cảnh vật um tùm, đồng ruộng mở dượng Hương Thư * Hoàn cảnh vượt ra thác - Mùa nước to, nước → Phong phú , đa dạng, giàu từ trên cao phóng sức sống vừa tươi đẹp , vừa xuống . nguyên sơ và cổ kính - Thuyền vùng vằng cứ chực tụt → Đầy khó khăn, gian khổ, nguy hiểm.. *Hình ảnh dượng Hương Thư. - Như một pho tượng đồng đúc - Bắp thịt cuồn cuộn - Răng cắn chặt - Mùa nước to, nước từ trên cao - Ghì trên ngọn sào phóng xuống giống như một hiệp sĩ của Trường Sơn oai → Đầy khó khăn, gian khổ, linh hùng vĩ nguy hiểm. → So sánh : rắn chắc, bền bỉ , quả cảm và tinh thần vượt lên gian khó.. Ở đó tác giả chủ yếu sử dụng nghệ thuật nào ?. → Đề cao sức mạnh. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(5)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. - Như một pho tượng đồng đúc So sánh như vậy có tác - Bắp thịt cuồn cuộn dụng gì trong việc gợi tả - Răng cắn chặt hình ảnh dượng Hương - Ghì trên ngọn sào giống như Thư? một hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh hùng vĩ Qua hình ảnh dượng Hương Thư tác giả muốn gửi gắm điều gì với chúng ta? So sánh Hs: Thảo luận về nghệ thuật → Đề cao sức mạnh của người ý nghĩa của VB . lao động, tình cảm quý trọng đối với người lao động trên quê hương.. Qua tìm hiểu văn bản em nhận thấy “ vượt thác” đã dựng lên nột cảnh tượng về thiên nhiên và con người lao động nơi đây như thế nào ? Hs: Em học tập được những gì về nghệ thuật miêu tả từ văn bản “ Vượt thác” : So với văn bản “Sông nước Cà Mau” việc miêu tả có gì khác? H: Nội dung: Vẻ đẹp, cảnh quan của dòng sông Thu Bồn và hình. Chia nhóm TL - Phối hợp miêu tả cảnh thiên nhiên và ngoại hình, hành động của con người. - Sử dụng phép so sánh phong phú và có hiệu quả. - Sử dụng ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm và gợi nhiều liên tưởng. - VT là một bài ca về thiên nhiên, đất nước quê hương, về lao động; từ đó đã kín đáo nói lên tình yêu đất nước, dân tộc của nhà văn.. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. của người lao động, tình cảm quý trọng đối với người lao động trên quê hương.. 2. Nghệ thuật: - Phối hợp miêu tả cảnh thiên nhiên và ngoại hình, hành động của con người. - Sử dụng phép so sánh phong phú và có hiệu quả. - Sử dụng ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm và gợi nhiều liên tưởng. 2. Ý nghĩa: - VT là một bài ca về thiên nhiên, đất nước quê hương, về lao động; từ đó đã kín đáo nói lên tình yêu đất nước, dân tộc của nhà văn. III.Tổng kết (ghi nhớ SGK IV. Luyện tập: Bài tập 1.

<span class='text_page_counter'>(6)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. ảnh DHT .. Đọc bài đọc thêm Hoạt động 3 : HDTH 4. Củng cố: 5’ ? Cảnh thiên nhiên trong bài hiện lên ntn? ? Hình ảnh con người lao động được miêu tả ntn? 5. Hướng dẫn tự học : 4’ - Làm hoàn chỉnh các bài tập - Học thuộc lòng bài đọc thêm - Đọc kỉ VB nhớ những chi tiết MT tiêu biểu . - hiểu ý nghĩa phép tu từ trong MT cảnh TN . - Chỉ ra những nét đặc sắc của phong cảnh TN trong 2 VB : SNCM và VT - Chuẩn bị bài: Buổi hhọc cuối cùng - Chuẩn bị tiếp bài: so sánh. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(7)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Tuần: 23 Tiết: 86. Ngày soạn: 23/01/2011. So sánh ( tiếp ) I. Mục tiêu : Giúp học sinh - Biết vận dụng hiệu quả phép so sánh trong khi nói và viết 1. Kiến thức: - Các kiểu so sánh cơ bản và tác dụng của so sánh trong nói và viết. 2. Kĩ năng: - Phát hiện sự giống nhau giữa các sự vật để tạo ra được những so sánh đúng, so sánh hay. - Đặt câu có sử dụng phép tu từ so sánh theo hai kiểu cơ bản. 3. Thái độ: - Thích thú khi học phép so sánh II. Chuẩn bị - GV: Nghiên cứu SGK, SGV, soạn bài, bảng phụ - HS: Soạn bài III. Tiến trình bài học: 1. Ổn định: 1’ 2. Kiểm tra bài cũ: 4’ Thế nào là so sánh? Mô hình đầy đủ của phép so sánh? Lấy VD trong văn bản Vượt thác các so sánh? Đáp án - So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng để làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt. - Mô hình đầy đủ: Vế A (nêu tên sự vật, sự việc được so sánh) Vế B (nêu tên sự vật, sự việc dùng để so sánh … Từ ngữ chỉ phương diện so sánh Từ ngữ chỉ ý so sánh VD: DHT như 1 pho tượng đồng đúc, như 1 hiệp sĩ của Trường Sơn, như những cụ già vung tay … 3. Bài mới: Như các em đã học ở tiết trước các từ ngữ thường dùng để so sánh là như, như là … vậy ngoài những từ so sánh đó ra ta còn sử dụng những từ nào dùng để thực hiện phép so sánh những từ so sánh đó, nó đã tạo ra những kiểu so sánh nào, ta cùng đi tìm hiểu TG. Hoạt động của GV. Hoạt động của HS. Hoạt động 1 : Tìm hiểu chung. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. Ghi bảng.

<span class='text_page_counter'>(8)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. 20’ Treo bảng phụ Những ngôi sao thức ngoài kia Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con Đêm nay con ngủ giấc tròn Mẹ là ngọn gió của con suốt đời Em hãy đọc VD về phép so Đọc VD sánh? Đã học về phép so sánh em H: Có 2 phép so sánh hãy chỉ ra phép so sánh Phép so sánh 1: trong khổ thơ đó? A: Những ngôi sao B: mẹ đã thức Từ so sánh: chẳng bằng Phép so sánh 2: A: Mẹ B: ngọn gió Từ so sánh: là Hãy chỉ ra những từ chỉ ý so sánh trên?. - chẳng bằng - là. I. Các kiểu so sánh: 1. Ví dụ: Sgk/41. Phép so sánh 1: A: Những ngôi sao B: mẹ đã thức Từ so sánh: chẳng bằng Phép so sánh 2: A: Mẹ B: ngọn gió Từ so sánh: là. -> Chẳng bằng: Vế A Những từ chỉ ý so sánh có gì không ngang bằng vế B Chẳng bằng: Vế A Là: Vế A ngang bằng khác nhau? không ngang bằng vế B vế B G: Cho thêm VD Là: Vế A ngang bằng VD1: Gió thổi là chổi trời Nước mưa là cưa vế B trời VD2: Quê hương là chùm khế ngọt Cho con trèo hái mỗi ngày Quê hương là đường đi học Con về rợp bướm vàng bay VD3: Qua đình ngả nón trông đình Đình bao nhiêu ngói GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(9)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. thương mình bấy nhiêu VD4: Nơi Bác nằm, rộng mênh mông Chừng như năm tháng non sông tụ vào VD5: Thà rằng ăn bát cơm rau Còn hơn cá thịt nói nhau nặng lời ? Em hãy chỉ ra các từ so VD1, 2: là: so sánh ngang bằng sánh trong các VD trên? VD3: bao nhiêu – bấy nhiêu  so sánh ngang bằng VD4: chừng như: so sánh ngang bằng VD5: còn hơn: so sánh không ngang bằng Em hãy tìm thêm những từ - Ngang bằng: như, tựa chỉ ý so sánh ngang bằng, như, giống như - Không ngang bằng: không ngang bằng? hơn, hơn là, kém, kém hơn Qua phân tích VD em hãy A là B A chẳng là B nêu các kiểu so sánh?. 2. Nhận xét: Có 2 kiểu so sánh - So sánh ngang bằng - So sánh không ngang bằng. 3. Ghi nhớ: sgk/42. G: Em hãy lấy VD về phép so sánh (Trong thơ, văn đã học hoặc đặt câu có sử dụng phép so sánh) H: Lấy VD H: Đọc ghi nhớ G: Treo bảng phụ ghi VD II. Tác dụng của so H: Đọc VD sánh: Hãy cho biết nội dung của Nói vế những chiếc lá 1. Ví dụ đoạn văn? rụng - Có chiếc tựa mũi tên Tìm phép so sánh trong nhọn, tựa cành cây … đoạn văn? GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(10)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. G: Hãy chỉ ra sự vật được so sánh và sự vật dùng để so sánh? Qua phép so sánh đã giúp em hình dung gì về chiếc lá rụng đó?. Ngữ văn 6. như cho xong chuyện - Có chiếc lá như con chim bị lảo đảo - Có chiếc lá nhẹ nhàng khoan khoái như thầm bảo rằng - Có chiếc lá như sợ hãi ngần ngại rồi như gần tới mặt đất - Sự vật được so sánh: Chiếc lá rụng (sự vật vô tri, vô giác) - Sự vật dùng để so sánh (vế sau) Người đọc hình dung được những cách rụng khác nhau của chiếc lá, hình ảnh gợi cảm và xúc động Quan niệm về sự sống và cái chết. Đoạn văn đã giúp em hiểu được gì về tư tưởng tình cảm của người viết? G: Em đánh giá ntn về nghệ Tác giả sử dụng phép so thuật dùng phép so sánh của sánh linh hoạt, tài tình tác giả trong đoạn văn? chỉ là 1 chiếc lá thôi mà có đủ các cung bậc tình cảm vui, buồn của con người được gửi gắm trong đó. Tác dụng của phép tu từ Hãy khái quát tác dụng của Đọc ghi nhớ so sánh : Vừa có tác dụng phép so sánh? giúp HS MT sự vật , sự việc được cụ thể , sinh động ; vừa có tác dụng biểu hiện tư tưởng , tình cảm sâu sắc . Hoạt động 2: Luyện tập 10’ GVcho HS đọc bài tập 1 III. Luyện tập. SGK Chỉ ra phép so sánh trong 1.Các phép so sánh, những khổ thơ đó và cho biết chúng thuộc kiểu. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(11)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. chúng thuộc kiểu so sánh nào? Phân tích tác dụng gợi hình , gợi cảm ? Hs: làm độc lập, gv gọi 3 em lên bảng làm, chấm điểm. Ngữ văn 6. a. Tâm hồn tôi là một buổi trưa hè Từ so sánh : là → ngang bằng.. a. Tâm hồn tôi là một buổi trưa hè Từ so sánh : là → ngang bằng.. b. Con đi…chưa bằng muôn nỗi… Từ so sánh : chưa bằng → không ngang bằng.. b. Con đi…chưa bằng muôn nỗi… Từ so sánh : chưa bằng → không ngang bằng.. c. Anh đội viên… như nằm trong giấc .. Từ so sánh: như → ngang bằng.. c. Anh đội viên… như nằm trong giấc .. Từ so sánh: như → ngang bằng.. Nêu những câu văn có sử dụng phép so sánh trong bài vượt thác ? em thích hình ảnh so sánh nào? Vì sao? GV : cho HS thảo luận nhóm Bài tập 2 SGK 2. Những câu văn có sử dụng phép so sánh trong bài Vượt thác. - Thuyền rẽ sóng…như Sau đó gọi đại diện các đang nhớ núi rừng - Núi cao như đột ngột nhóm trình bày Các nhóm khác lắng nghe và hiện ra - Những động tác nhanh góp ý kiến Gv chốt ý , bổ sung như cắt - DHT như một pho tượng đồng đúc - Giống như một hiệp sĩ của trường sơn - Những cây to như những cụ già… * Hình ảnh DHT như 1 pho tượng đồng đúc → thể hiện trí tưởng tượng phong phú của tác giả, hình ảnh hiện lên đẹp, khỏe, hào hùng → thể hiện khát vọng chinh phục thiên nhiên của con người GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. 2. Những câu văn có sử dụng phép so sánh trong bài Vượt thác. - Thuyền rẽ sóng…như đang nhớ núi rừng - Núi cao như đột ngột hiện ra - Những động tác nhanh như cắt - DHT như một pho tượng đồng đúc - Giống như một hiệp sĩ của trường sơn - Những cây to như những cụ già… * Hình ảnh DHT như 1 pho tượng đồng đúc → thể hiện trí tưởng tượng phong phú của tác giả, hình ảnh hiện lên đẹp, khỏe, hào hùng → thể hiện khát vọng chinh phục thiên nhiên của con người.

<span class='text_page_counter'>(12)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Hoạt động 3 HDTH : 4. Củng cố: 3’ - Nêu các kiểu so sánh? Tác dụng của phép so sánh? 5. Hướng dẫn tự học : 2’ - Học kĩ và hoàn chỉnh bài tập - Viết 1 đoạn văn có sử dụng phép so sánh . - Ôn kĩ lại văn miêu tả, chuẩn bị viết bài - Soạn bài “Chương trình địa phương TV”. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(13)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Tuần: 23 Tiết: 87. Ngày soạn: 24/01/2011. Chương trình địa phương phần Tiếng Việt Rèn luyện chính tả I. Mức độ cần đạt: Giúp học sinh - Phát hiện và sửa được một số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương. - Hạn chế lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương. II. Trọng tâm kiến thức, kĩ năng: 1. Kiến thức: - Một số lỗi chính tả thường thấy ở địa phương. 2. Kĩ năng: - Sửa 1 số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cánh phát âm địa phương - Rèn luyện kỹ năng phát âm đúng lỗi chính tả ở 1 số từ thường mắc 3. Thái độ: - Có ý thức khắc phục trong việc nói và viết đúng chính tả III. Chuẩn bị - GV: Nghiên cứu SGK, SGV, soạn giáo án chuẩn bị bài viết chính tả - HS: Xem lại những bài văn, đoạn thơ có những lỗi chính tả hay mắc, học thuộc lòng đoạn thơ quy định IV. Phương pháp Quy nạp, phân tích, giảng – bình V. Tiến trình bài học: 1. ổn định: 1’ 2. Kiểm tra bài cũ: 4’ Kiểm tra tập HS 3. Bài mới: Giới thiệu bài: Mỗi vùng miền đều có cách phát âm khác nhau cách nói khác nhau vì thế ta cần phải hiểu đúng nghĩa của từ ở từng địa phương trong tiết học này sẻ giúp ta hiểu được và rèn luyện thêm về cách viết chính tả cho đúng với ngôn ngữ chung của cả nước TG Hoạt động của Gv Hoạt động của HS Nội dung H Đ 1 : Tìm hiểu chung 25’. G: Khi đọc nghe các từ địa phương thì các em cảm thấy thế nào?. Khó hiểu hơn vì nó là từ địa phương (không có tính chất phổ biến). a - Bầm: mẹ: (tiếng địa phương GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. I. Thế nào là từ địa phương.

<span class='text_page_counter'>(14)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. được dùng ở một số tỉnh thuộc Bắc Bộ, chủ yếu ở vùng Phú Thọ) b - Đặng: được (trong một số văn cảnh, "đặng" có nghĩa là "để"). c - Ni: này; tê: kia. d - Chi rứa: sao thế. e - Đọi: bát, chén. Thế nào là từ địa phương ? KNS : cho HS đề xuất cách sữa lỗi thường gặp .. Ngữ văn 6. - Từ địa phương là lớp từ chỉ dùng trong một địa phương, một vùng miền nhất định. * Ghi nhớ: từ địa phương là lớp từ chỉ dùng trong một địa phương, một vùng miền nhất định. II. Viết chính tả:. G: Nêu yêu cầu cụ thể của bài viết chính tả H: Nghe và viết G: Đọc H: 3 hs lên bảng viết các cặp từ có các phụ âm đầu là: s – x; r – d – gi; l - n G: Nhận xét – sửa sai cho điểm hs viết chính xác H: - Xuân sắc giáo dục - sắp xếp gieo rắc - xanh sẫm diễn giải - xuân son dẫu rằng suy xét - giận rỗi - lúa nếp - nói liều - nết na - nén lút - lỡ làng G: Đọc cho hs nghe – viết đoạn “Thuyền chúng tôi … ban mai” SGK/ 19 H: Nghe viết (cho 1 hs lên bảng viết). - Nghe viết. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(15)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. G: Cho hs viết theo trí nhớ bài đọc thêm SGK/ 41. H: Nhớ viết (1 hs lên bảng viết) G: Hướng dẫn hs sửa lỗi H: Sửa lỗi chính tả Hoạt động 2 LT BT1: Điền vào chỗ trống H: - chiếc xuồng; trăng suông các vần uông / ương - nuông chiều; nương rẫy Ghi BT lên bảng phụ, - vương vãi; tình huống - tình thương; cái thuổng yêu cầu hs lên bảng điền - thuồng luồng; ống bương. 10’. - lả tả ; lăng nhăng - giấm giúi ; giáp ranh - rả rích ; dí dỏm - run rẩy ; dương gian - dẫu rằng ; dâu gia G: Điền các phụ âm cho - ngúng ngoẳn ; lổm ngổm đúng - thủng thẳng ; gia giáo HS: Lên bảng sửa G: Sửa lại cho đúng? X – X-S S; R – D – Gi - xuôn xẻ - suôn sẻ - xuồng xã - suồng sã - xổ xách - sổ sách - xì xụp - sì sụp - xồng xộc - sồng sộc R – D - Gi - dưng dức - rưng rức - dậm dạp - rậm rạp - rẻo rai - dẻo dai - Gan chi gan rứa mẹ nờ BT2: Chọn từ trong thích Mẹ rằng cứu nước mình chờ hợp để điền vào các từ địa chi ai. phương cho thích hợp: - Chừ đây Huế , Huế ơi, xiềng gông xưa đã gãy Hãy bay lên sông núi của ta rồi. - Râu tôm nấu với ruột bù Chồng chan vợ húp gật gù khen ngon - Đá cheo leo, trâu trèo, trâu trượt. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net. III. Luyện Tập :.

<span class='text_page_counter'>(16)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Đi mòn đàng đứt cỏ đợi người thương. Gọi hs nhận xét bạn điền .. Nhận xét, lập sổ tay chính tả thường xuyên ghi vào sổ những từ dễ lẫn và những câu chứa từ ấy. H Đ 3 : Hướng dẫn tự học . 5’ 4. Củng cố: - KNS : Rút ra những bài học thiết thực cho bản thân về cách dùng từ . Nêu những lỗi thường gặp cà cách sửa chũa - Nhận xét giờ viết chính tả của hs 5. Hướng dẫn tự học : - Xem lại các lỗi hay mắc : lấy sổ tay chính tả phân biệt các từ dể viết sai . - Đọc nhiều văn bản - Soạn bài: “Phương pháp tả cảnh” ************************************************************************. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(17)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Tuần: 23 Tiết: 88. Ngày soạn: 24/01/2011 Ngày dạy: 26/01/2011. Phương pháp tả cảnh Viết bài Tập làm văn tả cảnh ở nhà I. Mức độ cần đạt: Giúp học sinh - Hiểu được phương pháp làm bài văn tả cảnh - Rèn kĩ năng tìm ý, lập dàn ý cho bài văn tả cảnh - Biết viết đoạn văn, bài văn tả cảnh. II. Trọng tâm kiến thức, kĩ năng: 1. Kiến thức: - Yêu cầu của bài văn tả cảnh. Bố cục, thứ tự miêu tả, cách xây dựng đoạn văn và lời văn trong bài văn tả cảnh. 2. Kĩ năng: - Quan sát cảnh vật. - Trình bày những điều đã quan sát về cảnh vật theo một trình tự hợp lí 3. Thái độ: - Giáo dục ý thức rèn luyện, ý thức môn học III. Chuẩn bị - GV: Soạn giáo án, nghiên cứu SGK, SGV - HS: Chuẩn bị bài IV. Phương Pháp Nêu vấn đề, phân tích, giảng – bình V. Tiến trình bài học: 1. Ổn định: 1’ 2. Kiểm tra bài cũ: 4’ Thế nào là văn miêu tả ? Kiểm tra tập HS 3. Bài mới: Để có 1 bài văn hay, hấp dẫn người đọc, người nghe, người viết phải có các kỹ năng cần thiết. Song điều mà đạt được thành công trong viết văn miêu tả là phải xác định được đối tượng miêu tả, trình tự miêu tả và bố cục 1 bài văn miêu tả TG Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung Hoạt động 1 Tìm hiểu chung G: Yêu cầu hs đọc 3 văn bản trong SGK 20’ H: Đọc G: Em hãy cho biết các đoạn văn trên được trích. I. Phương pháp tả cảnh: 1. Ví dụ. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(18)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. trong văn bản nào? (Yêu cầu hs hoạt động nhóm) H: Hoạt động nhóm Tổ 1: đoạn a: Vượt thác (Võ Quảng) Tổ 2: đoạn b: Sông nước Cà Mau ( Đoàn Giỏi) Tổ 3: Lũy làng (Ngô Tả Dượng Hương Thư Văn Phúc) chống thuyền vượt thác Đoạn a miêu tả gì? (Đối tượng miêu tả) G: Tại sao có thể nói qua Dượng Hương Thư đem hết hình ảnh nhân vật ta có tinh thân để chiến đấu cùng thể hình dung được những thác dữ + Hai hàm răng cắn chặt nét tiêu biểu của cảnh sắc + Cặp mắt nảy lửa ở khúc sông có nhiều thác + Quai hàm bạnh ra dữ? + Bắp thịt cuồn cuộn (Chi tiết hình ảnh tiêu biểu)  như 1 hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh hùng vĩ  tập trung miêu tả ngoại hình và động tác G: Đoạn b tả cảnh gì?. G: Người viết đã miêu tả cảnh vật theo thứ tự nào? G: Em hãy chỉ rõ câu nào tả sông? Câu nào tác giả tả trên bờ?. Tả dòng sông Năm Căn và rừng đước (Đối tượng miêu tả) - Thứ tự miêu tả: Từ mặt sông - Từ gần đến xa - Tả dòng sông: câu 2, 3 - Tả rừng: câu 4. G: Liệu có thể thay đổi thứ GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(19)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. tự này được không? Vì Trình tự miêu tả hợp lý sao? không nên thay đổi thứ tự như thế không hợp lý với vị trí quan sát G: Em hãy chỉ ra 3 phần 3 phần - MB: Giới thiệu khái của văn bản “Lũy làng”? quát cảnh lũy tre làng - TB: Miêu tả cây tre chi tiết cụ thể - KB: Tả măng tre và nêu cảm tưởng G: Em hãy nhận xét thứ tự Thứ tự miêu tả - Từ ngoài vào trong miêu tả của tác giả trong - Từ khái quát đến cụ thể văn bản?  hợp lý vì cái nhìn của tác giả là hướng từ ngoài vào? GV cho HS : Nhận xét trình bày của từng nhóm Qua phần vừa tìm hiểu ngoài những thao tác cần thiết vậy khi miêu tả ta cần chú ý điều gì? Việc đầu tiên để bài văn miêu tả thành công người viết phải xác định được đối tượng miêu tả có thể là sự vật, người … ? Thứ tự trong văn miêu tả có cần thiết không? G: Nhận xét về bố cục bài văn miêu tả H: Đọc ghi nhớ G: Liên hệ qua các văn bản đã học. Bố cục bài văn MT có 3 phần : a.MB : giới thiệu cảnh được tả . b.TB : Tả cảnh vật chi tiết theo 1 thứ tự c.KB: PB cảm tưởng về cảnh vật đó .. HS nhận xét từng nhóm. 2. Các bước làm bài văn tả cảnh: - Xác định đối tượng miêu tả: (cụ thể là DHT, dòng sông Năm Căn, rừng đước, lũy tre) - Quan sát, lựa chọn hình ảnh tiêu biểu - Trình bày những điều quan sát được theo một trình tự.. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(20)</span> Trường THCS Lý Thường Kiệt. Ngữ văn 6. Hoạt động 2 : Luyện tập Đọc, nêu yêu cầu BT. III. Luyện tập : 1. BT 1. G: Yêu cầu hs đọc và nêu yêu cầu BT Cảnh hs ngồi nghiêm túc nhận đề, tả Nếu phải tả quang cảnh 1 vài gương mặt tiêu biểu trong giờ viết TLV thì em - Cảnh hs chăm chú làm bài sẽ miêu tả ntn? - Cảnh GV trong khi hs làm bài Công việc em vừa làm là - Cảnh thu bài gì? - Cảnh bên ngoài lớp học sân : Em sẽ quan sát và lựa trường gió và cây … chọn những hình ảnh cụ + Có thể theo các thứ tự thể, tiêu biểu nào? - Từ ngoài vào trong - Từ trên bảng xuống lớp - Từ không khí chung đến bản thân người viết Đọc và xác định yêu cầu BT Yêu cầu hs về nhà viết 15’ thành những đoạn văn Khi tả cảnh sân trường trong giờ ra chơi em sẽ tả theo thứ tự nào? G: Cụ thể phần thân bài em sẽ miêu tả ntn?. Miêu tả theo trình tự thời gian, không gian Thứ tự thời gian: Trước khi có tiếng trống cảnh vật ra sao? - Khi có tiếng trống: Cảnh vật, hoạt động diễn ra ntn? - Miêu tả cụ thể về hoạt động. 2. BT 2. diễn ra trên sân …. Viết thành 1 đoạn văn H: Đọc và nêu yêu cầu BT G: Nêu dàn ý của bài “Biển đẹp”?. Về nhà viết 3. BT 3 : - MB: Tên văn bản “Biển đẹp” - TB: + Buổi sáng + Buổi chiều. GV: Nguyễn Văn Tri Lop6.net.

<span class='text_page_counter'>(21)</span>