Bài 2. Axit, bazơ và muối

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (120.21 KB, 4 trang )

(1)<div class='page_container' data-page=1>

Tiết 1

BÀI 2. AXIT  BAZƠ  MUỐI

I. Mục tiêu

1. Về kiến thức

a. Học sinh biết

 Định nghĩa axit, bazơ, hidroxit lưỡng tính, muối theo thuyết Arêniut và Bronsted.
b. Học sinh hiểu

 Axit, bazơ điện li cho ra ion H+ và OH.

 Axit một nấc, axit nhiều nấc, muối trung hòa, muối axit.

2. Về kĩ năng

 Viết phương trình điện li của axit, bazơ, muối, hidroxit lưỡng tính.

 Viết phương trình hóa học chứng minh tính lưỡng tính của hidroxit lưỡng tính.

3. Về tình cảm thái độ

 Rèn luyện khả năng tư duy, tính cẩn thận cho học sinh.

II. Trọng tâm

 Viết phương trình điện li của axit, bazơ, muối, hidroxit lưỡng tính.
 Phân biệt được muối trung hòa, muối axit.

III. Phương pháp giảng dạy

 Làm mẫu, bắt chước; đặt vấn đề, thông báo, nghiên cứu SGK.

IV. Chuẩn bị

1. Giáo viên

 Giáo án, phiếu học tập

 Hóa chất: Dung dịch NaOH, HCl, AlCl3 ,NH3.

 Dụng cụ: kẹp ống nghiệm, ống nhỏ giọt, cốc thủy tinh.

2. Học sinh

 Học bài, làm bài tập.
 Chuẩn bị bài mới.

V. Giảng dạy

1. Kiểm tra sĩ số lớp, đồng phục học sinh
2. Kiểm tra bài cũ

Câu 1. Viết phương trình điện li của các chất sau:
a. CH3COOH, K2Cr2O7, NaOH, NaNO3, H2SO4.
b. H3PO4, NH4Cl, Mg(OH)2, Na2SO4, KOH.

3. Nội dung

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung ghi bảng

I. AXIT I. AXIT

GV: Quan sát và nhận xét điểm giống nhau
của phương trình điện li của H2SO4,

CH3COOH , HClO.

GV: Yêu cầu học sinh cho biết định nghĩa axit
GV: Yêu cầu học sinh quan sát tiếp tục các
phương trình điện li axit vừa viết, cho nhận
xét về số lượng ion H+

tạo thành

GV: Dẫn dắt học sinh để hình thành khái niệm
về axit một nấc và axit nhiều nấc. (Các axit
như HClO, CH3COOH được gọi là axit một nấc,
H2SO4, H3PO4 được gọi là axit nhiều nấc. Vậy
khái niệm axit một nấc, axit nhiều nấc là gì?)
GV: Phân tích cho học sinh ví dụ trường hợp

1. Định nghĩa:

Axit là chất khi tan trong nước phân li ra ion
H+

VD: HCl  H+ + Cl

3 3

CH COOH  CH COO H

  

2. Axit nhiều nấc

 Axit một nấc: là axit mà phân tử chỉ phân li
ra một ion H+

trong dung dịch nước (HCl,
HClO,…)

VD: HClO HClO H

 Axit nhiều nấc: là axit mà phân tử phân li ra
nhiều ion H+

</div>
(2)<div class='page_container' data-page=2>

của axit H3PO4 điện li từng nấc tạo ra lần lượt
các ion: H2PO4, HPO42, PO43 và H+

GV lưu ý trường hợp của H3PO3 là axit 2 nấc

H3PO4, H2CO3,…)

VD: H3PO4 là axit 3 nấc

3 4 2 4

2 4 4

4 4
2
3 2
PO PO
PO PO
PO PO

H H H

H H
 
  
  
 
 
 
 
 





*Chú ý 1: H2SO4 điện li 2 nấc, nấc thứ nhất
điện li mạnh, nấc thứ 2 điện li yếu

4
4 4
2 4
2
 
  
 
 
 


O
O
H SO
SO
HS H
HS H

*Chú ý 2: H3PO3 là axit 2 nấc

3 3 2 3

2 3 32

PO PO

H H H

 
  
 
 
 




II. BAZƠ II. BAZƠ

GV: Yêu cầu học sinh quan sát và nhận xét về
điểm giống nhau của ion trong phương trình
điện li của các bazơ: NaOH, KOH

GV: Yêu cầu học sinh nêu khái niệm bazơ

Bazơ là chất khi tan trong nước phân li ra ion
OH

VD: NaOH  Na+
+ OH

III. HIDROXIT LƯỠNG TÍNH III. HIDROXIT LƯỠNG TÍNH

GV: Yêu cầu học sinh quan sát và nhận xét về
hiện tượng khi cho

a. Dung dịch HCl tác dụng với Zn(OH)2
b. Dung dịch NaOH tác dụng với Zn(OH)2
HS: Zn(OH)2 tác dụng được với HCl, NaOH
GV: Zn(OH)2 vừa tác dụng được với HCl,
NaOH, ta nói Zn(OH)2 có tính lưỡng tính
GV: Vậy tại sao Zn(OH)2 lại có tính chất lưỡng
tính?

GV: Do Zn(OH)2 vừa có thể điện li theo kiểu
bazơ cho ion OH, vừa có thể điện li theo kiểu

axit cho ion H+
.

GV: Yêu cầu học sinh viết phương trình điện li
của Zn(OH)2 theo kiểu bazơ

GV: Hướng dẫn học sinh viết phương trình
điện li của Zn(OH)2 theo kiểu axit

GV: Thông báo một số hidroxit lưỡng tính
thường gặp: Al(OH)3, Zn(OH)2, Pb(OH)2,
Sn(OH)2, Cr(OH)3 và đặc điểm của chúng. (đều
ít tan trong nước, lực axit, lực bazơ đều yếu)
GV: Hướng dẫn học sinh cách viết phương
trình điện li theo kiểu axit, bazơ của Al(OH)3,
Zn(OH)2

 Hidroxit lưỡng tính là hidroxit khi tan trong
nước vừa có thể phân li như axit, vừa có thể

phân li như bazơ

 Đặc tính

+ Ít tan trong nước

+ Lực axit, lực bazơ đều yếu

 Các hidroxit lưỡng tính thường gặp: Al(OH)3,
Cr(OH)3, Zn(OH)2, Pb(OH)2, Sn(OH)2.

VD 1: Zn(OH)2
+ Phân li kiểu bazơ

( )    2 

  

Zn OH Zn OH

+ Phân li kiểu axit

2 2

( )    2 

 

Zn OH ZnO H

VD 2: Al(OH)3
+ Phân li kiểu bazơ

Al( )    3 

  

OH Al OH

+ Phân li kiểu axit

3 2 2

Al( )    



  

OH AlO H H O

IV. Muối IV.Muối

GV: Yêu cầu học sinh quan sát và nhận xét về
điểm giống nhau của phương trình điện li của
các muối: Na2SO4, NaNO3, NH4Cl.

GV: Yêu cầu học sinh nêu định nghĩa muối.

1. Định nghĩa

Muối là hợp chất khi tan trong nước phân li ra
ion kim loại (hoặc cation NH4+

) và anion gốc
axit.

</div>
(3)<div class='page_container' data-page=3>

Na2SO4  2Na+

+ SO42
2. Phân loại

GV: Yêu cầu học sinh nghiên cứu sgk và cho
biết muối có thể phân thành mấy loại? Nêu
định nghĩa từng loại và cho 2 ví dụ mỗi loại
GV: Yêu cầu học sinh viết phương trình điện
li cho từng ví dụ.

GV hướng dẫn học sinh viết phương trình điện
li của anion gốc axit của muối axit.

 Muối trung hòa là muối mà gốc axit khơng
cịn khả năng phân li ra ion H+

.
VD: NaCl, (NH4)2SO4

 Muối axit là muối mà gốc axit còn khả năng
phân li ra ion H+ .

VD: NaHCO3, NaHSO4, NaH2PO4
3. Sự điện li của muối trong nước
NaCl  Na+ + Cl

(NH4)2SO4  2NH4+ + SO42

Lưu ý: nếu muối axit điện li thì phải viết tiếp
phương trình điện li của gốc axit ra ion H+
VD: NaHSO4 là muối axit

NaHSO4  Na+ + HSO4

4 4

    

 

HSO SO H