<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>

<b>Ngày soạn: 05/11/2018</b> <b>Lớp: 11B2, 11B6</b>

<b>Tuần: 14 </b> <b>Tiết chương trình: 55</b>

<b>TƠI U EM </b>

<b>( A.X.Puskin)</b>

<b>I. MỤC TIÊU BÀI HỌC</b>
<b>1. Kiến thức :</b>

- Cảm nhận được vẻ đẹp của nhân vật trữ tình trong tình yêu: chân thành, say đắm, vị tha, cao
thượng

- Thấy được nét đặc sắc của thơ trữ tình Puskin: giản dị, trong sáng, tinh tế…
<b>2. Kĩ năng :</b>

- Rèn kĩ năng đọc – hiểu một bài thơ trữ tình theo đặc trưng thể loại, kĩ năng cảm thụ, phân tích
tác phẩm thơ.

<b>3. Thái độ :</b>

- Giáo dục cho HS tình cảm chân thành, vị tha, cao thượng trong cuộc sống và trong tình u
<b>4. Định hướng góp phần hình thành năng lực</b>

- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến Puskin

- Năng lực đọc – hiểu các tác phẩm thơ tình yêu trên thế giới

- Năng lực thẩm mỹ: Cảm nhận được vẻ đẹp trong sáng của bài thơ cả về nội dung tâm tình lẫn
ngơn từ nghệ thuậ

- Năng lực hợp tác khi trao đổi thảo luận về giá trị tư tưởng và nghệ thuật của bài thơ
- Năng lực tạo lập văn bản nghị luận

<b>II. CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH</b>
<b>1. Giáo viên:</b>

- SGK, SGV, Tư liệu ngữ văn 11, thiết kế bài học
<b>2. Học sinh:</b>

- SGK, vở ghi, vở soạn

- Hs chủ động tìm hiểu bài học thơng qua hệ thống câu hỏi hướng dẫn về nhà
<b>III. PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN</b>

- Phát vấn, nêu vấn đề, thuyết trình, thảo luận nhóm, tổ chức trị chơi
<b>IV. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY</b>

1. Ổn định tổ chức:
2. Kiểm tra bài cũ:

- Niềm vui sướng, say mê khi bắt gặp lý tưởng được tác giả Tố Hữu thể hiện như thế nào trong
bài thơ “ Từ ấy”?

- Khi bắt gặp lý tưởng, tác giả đã có những thay đổi gì về quan niệm lẽ sống?
3. Bài mới:

<b>Hoạt động cuả GV và HS</b>

<b>Nội dung cần đạt</b>

<b>Hoạt động 1: khởi động</b>

Gv tổ chức trò chơi: Chia lớp thành 2 nhóm
theo 2 dãy bàn. Kể tên những bài thơ viết đề tài
về tình u

Trong vịng 3 phút, nhóm nào kể được nhiều và
chính xác sẽ là nhóm giành chiến thắng

Từ đó, GV dẫn dắt vài bài mới:

Nhà thơ Xn Diệu – ơng hồng của thơ tình
Việt Nam đã từng viết:

<i>“Làm sao sống được mà không yêu</i>
<i>Không nhớ không yêu một kẻ nào” </i>

</div>
<span class='text_page_counter'>(2)</span><div class='page_container' data-page=2>

cũng khơng biết tình u đến với con người
như thế nào. Chỉ biết khi bước vào vườn thơ
tình của nhân loại, ta bắt gặp mn vàn những
bơng hoa của tình u với mn vàn màu sắc.
Có tình u tầm thường, tình u cao cả, tình
u ích kỉ, vẩn đục, tình u trong sáng… và “
Tôi yêu em” của Puskin là một trong những
tình yêu ấy

<b>Hoạt động 2: hình thành kiến thức</b>

- Dựa vào phần Tiểu dẫn ở SGK, trình bày nét
chính về cuộc đời của Pu-skin?

- Puskin sáng tác trên những thể loại nào? Và

thể loại nào là thành cơng nhất

- Sáng tác của Pu-skin thường có nội dung gì?

- Hồn cảnh ra đời của bài thơ?

<b>“ Tơi yêu em” là một trong những bài thơ tình </b>
nổi tiếng của Pu skin được rút ra từ tập thơ “
Những bông hoa phương Bắc”. Bài thơ được
sáng tác năm 1829 vào thời kì ở Pê-téc-pua,
trong thời gian này Pu-skin thường hay lui tới
nhà Chủ tịch Viện Hàn lâm nghệ thuật Nga
đàm đạo thơ văn. Tại đây ơng đã gặp và đem
lịng u cơ con gái của ơng Chủ tịch là
Ơ-lê-nhi-na. Rung động say đắm người thiếu nữ xinh
đẹp , Pu skin đã dành cho nàng rất nhiều vần
thơ đằm thắm: Ngài và anh, cơ và em, hết rồi
tình đã vỡ tan. Đến mùa hè năm 1829 Pu-skin
ngỏ lời cầu hôn nhưng không được chấp nhận
nên nhà thơ đã làm nên bài thơ <i>Tôi yêu em</i>. Bài
thơ được coi là viên ngọc vô giá trong kho tàng
thi ca Nga.

-GV hướng dẫn HS cách đọc bài thơ: Cần đọc
giọng chậm rãi, trầm buồn và day dứt cụ thể:

- Câu 1-2: chậm, ngập ngừng.
- Câu 3-4: mạnh mẽ, dứt khoát.
- Câu 5-6: day dứt, u buồn.

- Câu 7-8: mong ước, tha thiết mà điềm
tĩnh.

- GV: Theo em, bài thơ có thể chia thành
mấy phần? Nội dung chính của từng
phần?

<b>I.</b> <b>Tìm hiểu chung</b>
<b> 1.Tác giả</b>

<b>a. Cuộc đời:</b>

<b>-Puskin(1799-1837), sinh ra trong gia đình quý </b>
tộc nhưng sớm gắn bó với cuộc sống của
nhân dân lao động

-Là nhà thơ lỗi lạc của nước Nga và được mệnh
danh là “mặt trời thi ca Nga”

<b>b.Sự nghiệp:</b>

-Thể loại: phong phú – thơ trữ tình
-Tác phẩm tiểu biểu: SGK

-Đặc điểm thơ ông: thể hiện tâm hồn Nga khát
khao tự do và tình u

->Ơng là thi sĩ vĩ đại của thơ tình yêu
<b>2. Tác phẩm</b>

<b>-Viết 1829</b>

-Được gợi cảm hứng từ mối tình đơn phương
với nàng Ơlênhina

</div>
<span class='text_page_counter'>(3)</span><div class='page_container' data-page=3>

- GV: Bài thơ có nhan đề là “tơi u em” và
cũng được mở đầu bằng điệp từ “tôi yêu em”.
Vậy theo em cụm từ “tôi yêu em” thể hiện điều
gì?

- GV: Theo em vì sao người dịch lại chọn cách
xưng hô là “tôi yêu em” chứ ko phải là “tôi
yêu cô”, hay “anh yêu em”?

- Hình ảnh “ngọn lửa tình” là hình ảnh không
xuất hiện trong nguyên tác, mà dịch giả Thúy
Toàn đã thêm vào bản dịch dựa trên động từ
“tắt”, đây chính là một trong những nét tinh tế
của bản dịch này.Vậy theo em hình ảnh “ngọn
lửa tình” nói lên điều gì?

-Em hãy cho biết giọng điệu ở 2 câu đầu như
thế nào?

-GV: Em có nhận xét gì về tình yêu của nhân
vật trữ tình?

-GV hỏi: Sau lời khẳng định tình yêu ở 2 câu
đầu, bước sang câu thứ 3 có một từ “ nhưng”.
Và từ nhưng theo thông thường tạo ra 2 vế đối

lập(Tôi muốn đi nhưng tôi không thể).Vậy
trong bài thơ này tạo ra sự đối lập giữa điều gì?
- Nhưng “ khơng” thể hiện điều gì?

-GV hỏi:Nếu như ở 2 câu đầu giọng thơ ngập
ngừng thì ở 2 câu này giọng thơ có gì thay đổi?
-GV hỏi: Qua những từ ngữ này đã thể hiện
tâm trạng của nhân vật trữ tình như thế nào?
-GV: Bốn câu đầu đã cho thấy sự mâu thuẫn
của nhân vật tơi, vậy sự mâu thuẫn đó xuất hiện
từ đâu?(mâu thuẩn đó xuất phát từ lẽ sống và
quan điểm nào của Pu skin về tình yêu)
GVMR: Puskin khơng chỉ u mà cịn muốn
được u. Dường như với Puskin, tình u
khơng có chỗ cho sự ép buộc, nó phải bắt
nguồn tự nhiên và tự nguyện từ hai phía. Trong
tình u, phải biết tơn trọng tình cảm của người
mình u. Nếu người mình u khơng thấy
hạnh phúc thì điều đó cũng có nghĩa là chưa có
được tình u đích thực. Có lẽ vì quan niệm
sống và yêu như thế mà nhân vật trữ tình đã tự
chối bỏ tình yêu trong nỗi đau khổ giằng xé.
GV dẫn dắt: Hai câu 3,4 khép lại đoạn 1 bằng
sự kiểm soát mạnh mẽ, quyết liệt của lí trí đối
với tình cảm. Người đọc đang có cảm nhận về
sự lắng dịu, “ giảm nhiệt đáng kể của cảm xúc
yêu thì bất ngờ điệp khúc “ Tôi(đã) yêu em”

<b>II. Đọc- hiểu văn bản</b>
<b>1.Bốn câu thơ đầu</b>

<b>a. Câu 1,2:</b>

- “Tôi (đã) yêu em”:

+lời giải bày tình cảm đầy chân thành của
chàng trai

+Thể hiện mối quan hệ vừa gần vừa xa, vừa
đằm thắm, vừa dở dang

- Dấu câu “:” chậm rãi, đứt quãng, trăn trở, day
dứt

- Hình ảnh: “ ngọn lửa tình”: Ẩn dụ tình yêu
nồng nàn, mãnh liệt

- Từ ngữ: “ có thể, chưa hẳn”
+ Xác nhận sự tồn tại của tình u
+ Thành thật bộc lộ cõi lịng mình

 Khẳng định tình cảm: vẫn cịn u em

<b>b. Câu 3,4:</b>

<b>-Mạch cảm xúc đột ngột chuyển hướng</b>
+ “ Nhưng”: dặn lòng, chế ngự cảm xúc
+ “ không”: lựa chọn tự dừng bước

- Giọng thơ: mạnh mẽ, dứt khoát

</div>
<span class='text_page_counter'>(4)</span><div class='page_container' data-page=4>

- Ở 2 câu 5-6 thì điệp ngữ “tơi u em” nhằm
nhấn mạnh điều gì?

- Em hãy cho biết các cung bậc tình yêu được
thể hiện như thế nào ở hai câu 5-6?

-Trong câu thơ thứ 6 nhà thơ đã nói về lịng
ghen tng.Vậy em có nhận xét gì về lịng ghen
tng trong thơ Puskin và lịng ghen tng
trong tình u?

Ở trong câu thơ thứ 6 nhà thơ đã không ngần
ngại mà trung thực bộc lộ lịng ghen tng của
mình, có nghĩa là tơi cũng như mn nghìn
người bình thường khác, cũng bị những tình
cảm khổ đau của sự ghen tng vị xé tâm can
như nhà thơ đã từng nói:

“Trên đời này khơng có tra tấn nào bằng
Đau đớn hơn những giày vị khắc nghiệt của
ghen tng”

Nhưng dù có “hậm hực lịng ghen” bao nhiêu
thì sự hờn ghen của Pu skin cũng chỉ là chút
“gia vị” của bữa đại tiệc tình u mà thơi. Nó
như là một “ liều thuốc thử rất nhỏ” để “bắt
mạch” những tâm hồn yêu. Chứ không phải là
sự ghen tuông mù quáng thường biến con
người thành quỷ dữ mất đi sự sáng suốt như
nàng Mêđê trong tác phẩm Ơriphiđơ vì thù

chồng mà giết chết con mình, hay như Hoạn
Thư trong Truyện Kiều vì ghen tng mà hành
hạ nàng Thúy Kiều dưới nhiều thủ đoạn tàn
nhẫn .

-GV: Điệp khúc thứ ba gắn liền với hai câu
cuối. Tại sao nói, hai câu kết là bất ngờ, hàm
chứa nhiều ý vị?

+ Thứ nhất: Liên hệ với dòng thơ trước để thấy
sự bất ngờ mà 2 câu kết đem lại trước hết thể
hiện ở sự thay đổi đột ngột của mạch cảm xúc.
Cảm xúc bị dồn nén, như ngưng đọng ở cái
hậm hực “ ghen tuông” bỗng như được giải toả,
dâng cao bởi tình yêu “ chân thành, đằm thắm”.
Tiết tấu câu thơ nhanh hơn, gấp hơn và cũng
tươi sáng hơn

+ Câu 8: Nhân vật trữ tình đã vượt lên nỗi u
buồn, lịng ghen tng ích kỉ để vươn tới cái
cao cả của tình yêu chân thành, say đắm “ <i>Cầu </i>
<i>em được người tình như tơi đã u em”. </i>Bản
thân lời cầu chúc đã biểu lộ cái cao thượng
trong tình yêu của nhân vật trữ tình. Song cịn
nhiều hơn thế, Puskin đã qn đi cái tơi của
mình để nghĩ đến người mình yêu. Thi sĩ đã gửi
gắm vào một người khác tất cả nâng niu, trân

<b>2. Hai câu tiếp:</b>

- Điệp khúc: “ Tơi u em” lần 2: Lí trí kìm nén
nhưng cảm xúc vẫn trào dâng

- Cung bậc cảm xúc:
+ Âm thầm không hi vọng
+ Rụt rè, hậm hực lòng ghen
-> Cảm xúc rất người

- Cấu trúc: “ lúc…khi…”: biến động dồn dập,
sóng gió trong cảm xúc

 Trái tim thành thật với những cảm xúc chân

thật của tình yêu

<b>3. Hai câu cuối</b>

<b>- Cấu trúc: “ Tơi u em” lần 3: Khẳng định </b>
tình u chân thành, đằm thắm

- Lời cầu chúc:

+ Gửi gắm vào người thứ 3: tình cảm nâng niu,
trân trọng em

+ Lời tỏ tình thơng minh, khẳng định đầy tự tin,
kiêu hãnh

+ Nhịp: nhanh, gấp hơn

</div>
<span class='text_page_counter'>(5)</span><div class='page_container' data-page=5>

trọng đối với người anh yêu và ước mong nàng
được hạnh phúc. Qua đây, chúng ta thấy, trong
tình yêu, hạnh phúc không thuộc về một người
mà thuộc về cả hai. Câu thơ đã cho thấy một
thái độ ứng xử văn hố trong tình u nói riêng
và trong cuộc sống nói chung

Cuối cùng, trong chiều sâu câu thơ, dường như
còn ánh lên một sự khẳng định: Sẽ chẳng có ai
trên cõi đời này yêu em chân thành, mãnh liệt
như anh. Và dù tình chúng ta khơng thành em
hãy nhớ rằng:

“<i> Em vẫn cịn sống giữa một trái tim”</i>
<i>( Một chút tên tôi đối với nàng – Puskin)</i>

GVMR: Thái độ cao thượng và trân trọng
người tình cũng được thể hiện trong nhiều bài
thơ của Puskin. Nhà thơ viết trong bản thảo bài
“Trên đồi Gru-di-a đêm xuống”:

<i>“ Vẫn thuộc về em, anh lại yêu em</i>
<i>Không hi vọng và không mong ước</i>

<i>Như ngọn lửa hiến dâng, tình yêu anh thanh </i>
<i>khiết</i>

<i>Và dịu hiền như mơ ước gái đồng trinh”</i>

<b>III. Tổng kết</b>

<b>1.Nội dung</b>

<b>- Bài thơ ca ngợi vẻ đẹp của tình yêu chân </b>
thành, đằm thắm, hi sinh cao thượng của nhà
thơ

<b>2.Nghệ thuật</b>

- Ngôn ngữ giản dị, trong sáng, hàm súc
- Dùng điệp ngữ “tôi yêu em”.

- Giọng điệu thơ chân thực, sinh động
<b>Hoạt động 3: Luyện tập</b>

BT1: Khi dịch bài “ Tôi yêu em”, người dịch
đứng trước mấy lựa chọn:

a. Tôi yêu chị
b. Tôi yêu cô
c. Tôi yêu em
d. Anh yêu em

Theo em, vì sao người dịch lại chọn kiểu xưng
hô thứ ba?

GV gợi ý: Theo GS: Nguyễn Hải Hà: “ Kiểu
xưng hơ 1, 2 có phần trang trọng, khách khí, xa
cách. Kiểu 4 lại chỉ một quan hệ quá thân thiết.
Người dịch chọn kiểu xưng hơ 3 là thoả đáng vì
nó nói lên đúng quan hệ vừa gần vừa xa, vừa

đằm thắm, vừa dang dở giữa nhân vật trữ tình
với em”

BT2: Có sự đồng điệu nào giữa bài thơ “ Tôi
yêu em” với câu quan họ sau:

“ <i>Người về em dặn câu rằng</i>

</div>
<span class='text_page_counter'>(6)</span><div class='page_container' data-page=6>

<b>Hoạt động 4: Vận dụng và mở rộng</b>

Từ bài thơ “ Tôi yêu em” của Puskin, viết bài
văn ngắn bày tỏ suy nghĩ về hiện tượng sau
được đăng trên báo

:

<i>“ Thạc sĩ giáo dục Phạm Phúc Thịnh cho </i>
<i>rằng, giới trẻ ngày nay yêu thoáng, sống vội </i>
<i>mà quên mất giá trị cốt lõi của tình yêu là sự hi</i>
<i>sinh. Họ đề cao cái tơi q mức nên khi nị phụ </i>
<i>tình thường tìm cách trả thù, thậm chí giết chết </i>
<i>người u”</i>

<i>- </i>Sưu tầm và viết cảm nhận một số bài thơ tình
nổi tiếng của Puskin

<b>4.Hướng dẫn về nhà</b>
- Học thuộc lịng bài thơ

<b>- Hồn thành các bài tập cịn lại </b>

- Soạn bài: <i>“Chiều tối” </i>theo hệ thống câu hỏi sau:
+ Đọc và tìm hiểu hồn cảnh ra đời, vị trí của bài thơ
+ So sánh bản dịch thơ và dịch nghĩa

+ Ai là người bộc lộ cảm xúc trong bài thơ? Bộc lộ trực tiếp hay gián tiếp?
+ Bài thơ được viết theo thể thơ nào? Chia bố cục

</div>

<!--links-->
bài giảng tập làm văn tuần 14 tôi cũng như bác

• 15
• 312
• 0