TÌNH HÌNH THỰC TẾ VỀ KẾ TOÁN TSCĐ TẠI CÔNG TY CƠ KHÍ XÂY
DỰNG ĐẠI MỖ
I. KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH CÔNG TY CƠ KHÍ XÂY DỰNG ĐẠI MỖ.
1. Giới thiệu chung về Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ.
- Tên doanh nghiệp: Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ
- Ngày thành lập: 08/07/1966
- Trụ sở của doanh nghiệp: Xã Tây Mỗ - huyện Từ Liêm - Hà Nội.
- Hiện nay Công ty có 275 công nhân
- Ngành nghề kinh doanh: Hiện nay công ty sản xuất những mặt hàng chủ
yếu là: Dàn giáo, cột chống tổng hợp, cốp pha tôn, các cột điện, cột truyền hình,
rầm cầu, vì kèo nhà,... kết cấu thép, lắp máy điện nước trong xây dựng. Tỷ trọng cơ
khí chiếm 90% đến 95%.
2. Quá trình hình thành và phát triển:
Từ một phân xưởng tiểu ngũ kim được tách ra từ Nhà máy cơ khí Gia Lâm -
Hà Nội, ngày 08 tháng 07 năm 1966 Nhà máy cơ khí kiến trúc Đại Mỗ (tên gọi đầu
tiên của Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ), được thành lập theo quyết định số
766/BKT ngày 8/7/1966 của Bộ trưởng Bộ kiến trúc (nay là Bộ xây dựng). Với
nhiệm vụ ban đầu là sản xuất hàng tiểu thủ kim (ke, khoá, bản lề,...) Nhà máy có
163 cán bộ công nhân viên với:
- Một phân xưởng rèn dập.
- Một phân xưởng cơ khí.
- Một bộ phận kế hoạch cung tiêu.
- Một bộ phận hành chính nhân sự.
- Một bộ phận kế toán tài vụ.
Với tổng số tiền vốn ban đầu là: 505.395.000VNĐ
Vốn sinh ra và tồn tại trong cơ chế kế hoạch hoá tập trung nên vào thời điểm
1989 khi chuyển sang cơ chế thị trường, nhà máy không tránh khỏi những va vấp.
Trước những khó khăn và thử thách, nhà máy đã từng bước chuyển hướng sản
xuất, từng bước đa dạng hoá sản phẩm, nghiên cứu tìm tòi mẫu mã phù hợp với thị
trường.
Năm 1990, nhà máy trở thành đơn vị trực thuộc các xí nghiệp cơ khí xây
dựng. Vì vậy, theo quyết định số 142BXD/TCLD ngày 24 tháng 8 năm 1990 của
Bộ xây dựng, nhà máy đổi tên thành Nhà máy cơ khí xây dựng Đại Mỗ trực thuộc
liên hiệp các nhà máy cơ khí xây dựng - Bộ xây dựng. Nhiệm vụ sản xuát của nhà
máy có sự thay đổi. Danh mục các sản phẩm chủ yếu là: Phụ kiện xây dựng, cột
chống tổng hợp, dàn giáo, kết cấu thép...
Năm 1996 liên hiệp các xí nghiệp cơ khí xây dựng đổi thành Công ty cơ khí
xây dựng, nhà máy Cơ khí xây dựng Đại Mỗ là một thành viên. Vì vậy, để phù hợp
với yêu cầu quản lý ngày 01/8/1996 Nhà máy đổi tên thành: Công ty cơ khí xây
dựng Đại Mỗ trực thuộc Tổng công ty cơ khí xây dựng. Từ ngày thành lập đến
nay, Công ty luôn hoàn thành vượt mức kế hoạch của Nhà nước, được Tổng liên
đoàn lao động Việt Nam và Chính phủ tặng bằng khen. Chất lượng sản phẩm của
Công ty không ngừng được nâng cao, sản phẩm của công ty đã nhiều lần tham dự
hội chợ triển lãm hàng công nghiệp và được khách hàng tin tưởng, tín nhiệm.
Để chủ động trong sản xuất (không phải thuê ngoài) năm 1998, Công ty đã
mạnh dạn đầu tư xây dựng một hệ thống bể mạ nhũng kẽm với tổng số vốn là
1.400.000.000đ. Ngoài ra Công ty còn thực hiện liên kết các cơ sở nghiên cứu
khoa học kỹ thuật như Viện công nghệ hoá học, Viện cơ giới hoá... để để tiến bộ
khoa học vào sản xuất. Năm 2002, Công ty tiếp tục đầu tư một số máy móc thiết bị
như đầu tư dự án sản xuất dàn không gian, sản xuất cốp pha tôn và hệ thống mạ
nhúng kẽm với tổng số vốn là: 3.080.000.000đ.
Một số chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật của Công ty cơ khí xây dựng
Đại Mỗ đã thực hiện trong những năm qua:
Đơn vị tính: triệu đồng
STT Chỉ tiêu Năm 2000 Năm 2001 năm 2002
1 Tổng doanh thu 22.417 25.469 35.120
2 Giá vốn hàng bán 20.237 22.762 31.428
3 Lợi nhuận trước thuế 143 127 261
Trong những năm qua, mặc dù hoạt động trong sự cạnh tranh khốc liệt
nhưng Công ty luôn hoạt động có lãi, sản xuất được phát triển, doanh thu năm sau
cao hơn năm trước. Đạt được kết quả đó là do sự cố gắng lỗ lực không ngừng của
toàn bộ cán bộ công nhân viên trong Công ty. Để đứng vững và phát triển Công ty
cơ khí xây dựng Đại Mỗ đã có bộ máy quản lý tinh gọn, đội ngũ công nhân viên
được đào tạo đủ trình độ cùng với ý trí chủ động sáng tạo trong sản xuất, cải tiến
quy trình công nghệ, áp dụng những biện pháp quản lý tiên tiến, thay đổi mẫu mã
sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ, tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả trình độ
chuyên môn. Với những tinh thần trên chắc chắn trong thời gian tới Công ty còn
phát triển hơn nữa.
3. Đặc điểm tổ chức sản xuất của Công ty.
3.1. Đặc điểm quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm của Công ty:
Như chúng ta đã biết, mỗi sản phẩm, một loại sản phẩm, chi tiết sản phẩm đề
có quy trình công nghệ sản xuất riêng từ đó nó chi phối đến đặc điểm tổ chức sản
xuất và tổ chức quản lý của doanh nghiệp.
Ở Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ hiện nay sản xuất tương đối nhiều loại
sản phẩm. Nhưng qua đây tôi chỉ xin đi sâu trình bày quy trình công nghệ sản xuất
một loại sản phẩm chính thuộc nhóm phụ kiện xây dựng là: "cột chống tổng hợp"
có thể khái quát đặc điểm của loại sản phẩm này như sau:
Cột chống tổng hợp có hình dáng là một khung, có chân đế hình tam giác
hoặc hình vuông với các chiều cao khác nhau (tuỳ theo yêu cầu) dùng làm bộ phận
đỡ dầm và đỡ cốp pha tôn để thi công mái bằng hoặc vòm của công trình xây dựng.
Việc sản xuất cột chống tổng hợp được thực hiện ở 5 phân xưởng: Phân
xưởng gia công áp lực, phân xưởng cơ khí, phân xưởng kết cấu thép, phân xưởng
sơn tĩnh điện, mạ ,phân xưởng lắp giáp.
- Thép ống các loại: ϕ30, ϕ42, ϕ37, ϕ34
- Tôn 5
mm
, 3
mm
- Sắt tròn ϕ10, ϕ50
Quy trình công nghệ sản xuất tổng hợp
Từ thép ống kích cỡ được đưa sang phân xưởng gia công áp lực để tạo ra
phôi. Phôi các loại được đưa sang phân xưởng cơ khí để tiện, rèn, phay đầu ống rồi
được đưa trở lại phân xưởng gia công áp lực để dập các ống nối, để kích thích gia
công các lỗ lắp ghép. Tại phân xưởng kết cấu thép sẽ chế tạo ra các chi tiết khác
của sản phẩm. Sau đó được đưa đến phân xưởng sơn tĩnh điện để làm sạch và sơn
mạ các sản phẩm theo yêu cầu. Cuối cùng tất cả được đưa sang phân xưởng lắp ráp
để lắp ráp sơn. Kết quả là được cột chống tổng hợp hoàn chỉnh. Sản phẩm trước
khi nhập kho phải qua thử trọng tải theo quy định của Nhà nước.
Thực tế cho thấy các sản phẩm sản xuất ra của Công ty được nhiều khách
hàng tín nhiệm, có uy tín trên thương trường. Điều đó chứng tỏ quy trình công
nghệ sản xuất ra các sản phẩm của Công ty là tốt nhờ vào sự phối hợp nhịp nhàng
giữa các bộ phận, kết hợp với máy móc thiết bị hiện đại và đặc biệt là nhờ sự sáng
tạo khéo léo của người thợ. Vì lẽ đó mà sản phẩm của Công ty sản xuất ra ngày
càng có vị thế trên thị trường.
3.2. Đặc điểm tổ chức sản xuất của Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ.
Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ là một đơn vị sản xuất hàng cơ khí xây
dựng, căn cứ vào đặc điểm quy trình công nghệ và đặc điểm sản xuất sản phẩm cho
phép Công ty tổ chức sản xuất theo phân xưởng.
Công ty có 5 phân xưởng sản xuất, mỗi phân xưởng có chức năng và nhiệm
vụ khác nhau, hỗ trợ nhau trong quá trình sản xuất chế tạo sản phẩm. Nhiệm vụ
chính của từng phân xưởng như sau:
- Phân xưởng gia công áp lực: Phân xưởng này được chia làm 4 tổ với nhiệm
vụ là: Rèn dập tất cả các ống thép có kích cỡ khác nhau để tạo phôi, phục vụ cho
phân xưởng cơ khí và dập các ống nối, đế kích, gia công các lỗ lắp ghép phục vụ
cho phân xưởng lắp ráp.
- Phân xưởng cơ khí: Phân xưởng này được chia làm hai tổ với nhiệm vụ
chính là: tiện ren, phay ống, tiện tinh, tiện thô các phôi đã được chuyển từ phân
xưởng gia công áp lực sang.
- Phân xưởng kết cấu thép: Phân xưởng này được chia là 2 tổ có nhiệm vụ
tổng hợp các chi tiết thành cụm chi tiết bước qua gá hàn, hàn hoàn thiện, ngoài ra
còn chế tạo ra các chi tiết của sản phẩm.
- Phân xưởng tĩnh điện, mạ: Phân xưởng này có nhiệm vụ làm sạch và sơn,
mạ các sản phẩm theo yêu cầu của khách hàng. ngoài ra còn nhận mạ nhúng kẽm
cho các đơn vị khác.
- Phân xưởng lắp ráp: Tại đây tất cả các chi tiết ở 4 phân xưởng trên được
đưa về để lắp ráp thành sản phẩm hoàn chỉnh và sơn.
Sản phẩm hoàn thành phải qua bộ phận KCS để kiểm tra, sau đó sẽ đưa vào
nhập kho.
Để khuyến khích sản xuất, tăng năng xuất lao động và đảm bảo sự đồng bộ,
ăn khớp giữa các phân xưởng. Công ty đã thực hiện khoán sản phẩm đến khi sản
phẩm hoàn thành, có nghĩa là việc thanh toán sẽ phụ thuộc vào sản phẩm (thành
phẩm) ở khâu cuối cùng. Điều đó có tác động tích cực trong công tác tổ chức sản
xuất. Việc điều động sản xuất phải đồng bộ từ khâu đầu đến khâu cuối cùng của
quy trình sản xuất, đảm bảo sự nhịp nhàng giữa các phân xưởng.
4. Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của Công ty cơ khí xây dựng Đại
Mỗ:
Là một đơn vị hạch toán kinh tế độc lập, một thành viên của Tổng Công ty
cơ khí xây dựng, Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ cũng giống như một doanh
nghiệp sản xuất khác, để quản lý sản xuất và điều hành mọi hoạt động sản xuất
kinh doanh, Công ty phải tổ chức bộ máy quản lý phù hợp với đặc điểm và điều
kiện sản xuất kinh doanh của mình.
Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ tổ chức quản lý theo kiểu trực tuyến một
cấp. Ban Giám đốc điều hành và chỉ đạo trực tiếp từng phần phân xưởng sản xuất.
Giúp việc cho Ban Giám đốc là các phòng ban, thực hiện các chức năng quản lý
nhất định.
Ban Giám đốc gồm một Giám đốc và hai Phó Giám đốc. Trong đó một phó
Giám đốc phụ trách sản xuất kinh odanh và một phó Giám đốc phụ trách kỹ thuật.
+ Giám đốc Công ty: là người phụ trách, chỉ huy toàn bộ hoạt động quản lý,
chịu trách nhiệm chỉ đạo trực tiếp phòng ban thông qua hai Phó Giám đốc và các
trưởng phòng, đồng thời đi sâu chỉ đạo từng phân xưởng sản xuất thông qua các
quản đốc phân xưởng.
+ Phó Giám đốc phụ trách kỹ thuật: Là người chịu trách nhiệm về chỉ đạo kỹ
thuật, nghiên cứu, cải tiến mẫu mã các loại sản phẩm, chỉ đoạ các biện pháp KCS,
nghiệm thu sản phẩm một cách nghiêm ngặt đảm bảo chất lượng sản phẩm.
+ Phó Giám đốc phụ trách kinh doanh: là người có nhiệm vụ giúp việc cho
Giám đốc chỉ đạo nhiệm vụ sản xuất ở các phân xưởng, ký kết các hợp đồng mua
bán vật tư, bán các sản phẩm.
- Các phòng ban chức năng được tổ chức theo yêu cầu của việc quản lý sản
xuất kinh doanh, đứng đầu các phòng ban là các trưởng phòng chịu sự chỉ đạo trực
tiếp và giúp việc cho Ban Giám đốc,, đảm bảo chỉ đạo hạot động sản xuất kinh
doanh thông suốt, giúp Công ty đứng vững trên thị trường.
Phòng kỹ thuật: Quản lý kỹ thuật, công nghệ sản xuất, gia công lắp đặt các
loại sản phẩm và công trình do Công ty thực hiện, phân tích bản vẽ thiết kế, tính
toán định mức vật tư, năng lượng, nguyên vật liệu phụ,... thiết kế các bản vẽ theo
yêu cầu của sản phẩm hoặc của khách hàng, quản lý thiết bị kỹ thuật, an toàn lao
động và vệ sinh công nghệp, bồi dưỡng, kiểm tra, sát hạch tay nghề của công nhân
hàng năm.
+ Phòng tổ chức hành chính: Quản lý về hành chính và bảo vệ an ninh trong
cơ quan. Quản lý tổ chức nhân sự và lao động tiền lương; Quản lý công tác y tế,
chăm sóc sức khoẻ cán bộ công nhân viên; Quản lý nhà ăn tập thể, các công trình
phúc lợi công cộng của cơ quan.
+ Phòng tài chính kế toán: Quản lý tài sản tiền vốn của Công ty theo chế độ
hiện hành, hạch toán kinh tế độc lập theo chế độ kế toán Nhà nước ban hành, tính
toán giá thành các sản phẩm của Công ty; lập báo cáo định kỳ và báo cáo quyết
toán theo chế độ quy định, tính toán lương hàng tháng cho cán bộ công nhân viên.
+ Phòng kinh doanh (còn gọi là phòng kế hoạch VT): có trách nhiệm xây
dựng kế hoạch sản xuất ngắn hạn (tháng - quý - năm(, trung hạn và dài hạn của
Công ty, lập báo cáo theo quy định của cấp trên; tìm hiếm nguồn hàng và khách
hàng; ký kết các hợp đồng kinh tế, thanh lý hợp đồng và đối chiếu thanh toán công
nợ cùng với phòng tài chính kế toán phát lệnh sản xuất, điều độ sản xuất, cung ứng
vật tư công cụ, dụng cụ, phụ tùng đảm bảo chất lượng, số lượng thời gian yêu cầu
của sản xuất, quản lý bảo quản, nhập xuất vật tư, bán thành phẩm theo đúng quy
định; thăm dò nghiên cứu thị trường, xác định sự biến động của thị trường về nhu
cầu, giá cả, các chính sách thương mại của Nhà nước.
Bên cạnh đó Công ty có các phân xưởng. Đứng đầu mỗi phân xưởng sản
xuất là quản đốc phân xưởng, giúp Ban Giám đốc hiểu được tình hình thực tế sản
xuất và nguyện vọng của anh chị em công nhân cùng đứng ra bàn bạc, tìm phương
hướng giải quyết những khó khăn.
(Xem sơ đồ ở phần phụ lục)
5. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán của Công ty cơ khí xây dựng Đại
Mỗ:
Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ là một công ty có quy mô vừa, có địa bàn
hoạt động sản xuất kinh doanh tập trung. Xuất phát từ đặc điểm tổ chức sản xuất và
quản lý trên, hơn nữa để phù hợp với điều kiện và trình độ quản lý công tác kế toán
của Công ty cơ khí xây dựng Đại Mỗ được tiến hành theo hình thức kế toán tập
trung tại doanh nghiệp.
Theo hình thức này thì toàn bộ công tác kế toán được thực hiện tập trung tại
phòng kế toán của công ty. Ở các bộ phận không tổ chức bộ phận kế toán riêng mà
chỉ bố trí các nhân viên kế toán làm nhiệm vụ hướng dẫn thực hiện hạch toán ban
đầu, thu thập kiểm tra chứng từ và định kỳ có các nhân viên của phòng kế toán
xuống lấy chứng từ về phòng kế toán tập trung tại đơn vị.
Phòng kế toán giúp Ban Giám đốc tổ chức tốt chế độ hạch toán kế toán và
thông tin kinh tế trong công ty, qua đó giúp Ban giám đốc quản lý chặt chẽ việc sử
dụng vật tư, tiền vốn trong sản xuất kinh doanh, thực hiện các chỉ tiêu đạt hiệu quả
tốt nhất. Đồng thời các bộ phận kế toán giúp cơ quan Nhà nước theo dõi, kiểm tra
thực hiện chế độ chính sách, thể lệ kinh tế tài chính trong công ty.
Để thực hiện tốt nhiệm vụ được giao, đảm bảo sự lãnh đạo tập trung thống
nhất và trực tiếp của kế toán trưởng, đồng thời căn cứ vào đặc điểm tổ chức sản
xuất, tổ chức quản lý mà bộ máy kế toán của công ty được tổ chức như sau:
- Phòng kế toán của công ty gồm 5 người với chức năng nhiệm vụ cụ thể
như sau:
+ Kế toán trưởng: Là cán bộ tham mưu giúp lãnh đạo công ty trong công tác
quản lý tài sản, nguồn vốn và hạch toán kinh doanh của đơn vị. Quản lý điều hành
nhân lực trong phòng, tính toán giá thành, lập báo cáo định kỳ, báo cáo quyết toán
theo chế độ quy định. Đồng thời chịu trách nhiệm trước Giám đốc và các cơ quan
cấp trên về thông tin kinh tế do mình cung cấp.
+ Một kế toán vật tư
+ Một kế toán TSCĐ, kiêm ngân hàng, kiêm kế toán tổng hợp
+ Một kế toán công nợ kiêm tiền lương
+ Một thủ quỹ