Tiết 67-68
Đọc văn

Hưng
Đạo
Vương

Trần
Quốc
Tuấn


Đ ọc thêm
Thái sưĐộ
Trần Thủ
( Ngô Só Liên )


A/ Hưng Đạo Đại Vương Trần
Quốc Tuấn :

I/Tìm hiểu chung:
1/ Tác giả: Ngô Só Liên (?...?)
- Ông là nhà sử học lớn của
dân tộc, có nhiều công lao
trong việc biên soạn bộ Đại
Viêt sử kí toàn thư theo lệnh
của vua Lê Thánh Tông.

* Dưạ vào tiểu dẫn SGK, em
hãy giới thiệu vài

nét về tác phẩm : “Đại Việt
sử kí toàn thö”?


- 2/ Tác phẩm “Đại Việt sử ký
toàn thư”
- Tác phẩm là bộ chính sử lớn của
Việt Nam trong thời trung đại, được
hoàn tất 1479- gồm 15 quyển .
- Nội dung : Ghi chép lịch sử nước ta
từ thời Hồng Bàng cho đến khi Lê
Thái Tổ lên ngôi.
- Giá trị tác phẩm: tác phẩm thể
hiện tinh thần dân tộc mạnh mẽ,
vừa có giá trị sử học vừa có giá
trị văn học cao.

- *Em hãy xác định vị trí và nội
dung đọan trích “Hưng Đạo Đại
Vương Trần Quốc Tuấn”?


•3/ Vị trí – nội dung – bố cục của
đọan trích :
•- Về vị trí :Đọan trích được trích ở
quyển VI- phần “Bản kỷ” của
“Đại Việt sử ký tòan thư”.
•-Nội dung viết về nhân vật lịch
sử Trần Quốc Tuấn – người anh
hùng kiệt xuất trong lịch sử

chống ngoại xâm của dân tộc.
•- Bố cục : Đọan trích chia 3 phần.
•

•*Dựa vào những kiến thức lịch sử, em
hãy giới thiệu vài nét về Trần Quốc
Tuấn ?
•


4. Vài nét về con người Hưng Đạo
Vương Trần Quốc Tuấn
- Ông sinh năm ( 1231? –
1300), tước Hưng Đạo Vương,
là moat danh tướng kiệât
xuất của dân tộc với hai
lần đánh thắng giặc
Nguyên – Mông.
- TQT được nhân dân tôn
thờ là “Đức Thánh
Trần” và lập đền thờ ở
nhiều nơi trên đất nước,
và ở TK XX được công
nhận là moat trong mười vị
tướng giỏi nhất thế giới.
- Hịch tướng só được xem
là moat trong những tác
phẩm xuất sắc của văn
học trung ñaïi.



•II/ Đọc hiểu văn bản :
• 1. Đọc và giải nghóa từ khó :
•-Đọc rõ ràng - chính xác; chú ý
nhấn mạnh ở những chi tiết thể hiện
tính cách nhân vật và thể hiện tình
cảm – tấm lòng của người viết.
•-Chú ý nắm vững những từ ngữ
khó được chú thích trong sách giáo
khoa.
•2/Tìm hiểu nội dung – nghệ thuật của
• văn bản


1/Phẩm chất của Hưng Đạo Vương
Trần Quốc Tuấn
a/Câu chuyện về kế sách giữ nước
của Trần Quốc Tuấn

*Những chi tiết nào trong lời trình
bày của TQT với vua đã thể hiện
kế sách giữ nước? Những chi tiết
ấy đã thể hiện như thế nào về
quan điểm giữ nước của ông ?
- Sách lược uyển chuyển, binh pháp
linh họat, không cứng nhắc, máy
móc.
- Đòan kết tòan dân .
- “Khoan thư sức dân”.



Trần Quốc Tuấn là một vị tướng
có tài năng, mưu lược, có tầm
nhìn sáng suốt xa rộng. Không
những thế mà ông còn biết
thương dân trọng dân và lo cho
dân .


b/ Câu chuyện về tấm lòng trung
nghóa
của
Trần
Quốc
Tuấn.
-*Thái độ và cách ứng xử của Trần
Quốc Tuấn trước lời dặn của cha :

-Ghi nhận lời cha trong lòng nhưng không cho là
phải.
-Hỏi ý kiến các con và hai gia nô :
+ Trước lời nói của Hưng Vũ Vương: “ngầm cho
là phả…”
+ Trước lời nói của Hưng Nhượng Vương: “rút
gươm kể tội…”
-+ Đối với gia thần : cảm phục khóc , ngợi khen

*Tóm

lại,


Trần Quốc Tuấn là người thận trọng,
chín chắn trong mọi việc ( dù là việc
riêng), có chủ kiến, quyết đoán trong
hành động, luôn đặt lợi ích quốc gia
trên quyền lợi gia ñình.


c.Khẳng định tài năng, đức độ của
Trần Quốc Tuấn.

- Đối với đất nước: sẵn sàng quên thân, tận
trung báo quốc.
- Đối vối tướng só dưới quyền: Soạn sách khích
lệ, tiến cử
 Tận tình dạy bảo, trọng người hiền tài.

- Đối với bản thân: ông kính cẩn, giữ tiết
làm tôi
 Khiêm tốn , giữ đạo trung nghóa.

- Trong tín ngưỡng nhân dân: nhiều người
cầu đảo
kính phục thần thánh hóa,linh thiêng phù hộ.
- Quân giặc gọi An nam Hưng Đạo Vương không
dám gọi tên kính trọng nể phục.
*Theo em nghệ thuật nổi bật của tác phẩm được
thể hiện như thế nào?à



2/Nghệ thuật đặc
sắc của sử kí

- Cách kể chuyện ngắn gọn, cô đọng
mà tự nhiên ,sinh động hấp dẫn.
- Nghệ thuật kể chuyện điêu luyện ,
không theo trình tự thời gian nhưng
vẫn mạch lạc, khúc chiết.
- Nhân vật được khắc họa sống động
-> Đặc trưng “ văn sử bất phân”.
- Mang màu sắc huyền thoại nhằm ca
ngợi tôn vinh tài năng của Hưng
Đạo Vương.


III/ Ghi nhớ (sgk ).
Ca ngợi tài năng, đức độ mẫu mực sáng
ngời của một vị tướng toàn tài , toàn
đức.

Em hãy tìm những câu chuyện kể về
con người Trần Quốc Tuấn để chứng
minh thêm nhân định trên?
- Chuyện Trần Hưng Đạo tiếp sứ đã thể
hiện tài năng mưu lược của ông.
- Khi ông phò giá vua về kinh ông đã vứt
bỏ gậy bịt đầu sắt chỉ chống gậy gỗ
để chứng tỏ lòng trung thành của mình….
- Ông cùng tắm chung với Trần Quang
Khải để thể hiện tấm lòng trung hiếu,

cởi bỏ mọi hiềm khích….


B. Đọc thêm : Thái sư
Trần Thủ Độ
• I/ Vị trí – nội dung của đọan trích :
• - Trích ở quyển V- phần Bản kỷ trong Đại Việt sử kí
tòan thư.
• - Nội dung viết về Thái sư Trần Thủ Độ, moat
• viên quan đầu triều của nhà Trần trong buổi đầu dựng
nghiệp
• II/ Đọc hiểu văn bản :
• 1. Vai trò của Trần Thủ Độ đối với nhà Trần
• - Là người góp phần thúc đẩy vai trò lịch sử của nhà
Lý sang
• nhà Trần.
• -Là người khai sáng và là trợ thủ đắc lực cho vua Trần.
• - Là vị quan đầu triều có tài, có mưu trí, lại trung
thành, tận
• Tụy giúp vua Trầndựng nghiệp lớn, chống ngoại xâm,
giữ gìn đất nước.

•
•


• 2/ Nhân cách của Trần Thủ Độ :

• - Trần Thủ Độ là một người “
Phú quý bất năng dâm, bần

tiện bất năng di , uy
• vũ bất năng khuất.”
• - Là một người chí công vô tư.
• - Là người có cách ứng xử
khéo léo,
• vừa tế nhị , vừa nghiêm khắc.
• - Là người không tư lợi, luôn
đặt việc
• công lên trên lợi ích gia tộc.
• * Tóm lại, Trần Thủ Độ là một
người
• thẳng thắn,cầu thị, độ lượng,
nghiêm minh, chí công vô tư,
Phẩm chất đáng quý .
•


3/ Nghệ thuật kể chuyện và
khắc họa nhân vật

• - Cách viết kiệm lời, không
miêu tả, phân tích tâm lý
mà tính cách nhân vật vẫn
được thể hiện sâu sắc.
• - Lời kể khách quan, trung
thành với sự thật.
• - Cách kể hấp dẫn vì luôn
gây được những yếu tố
bất ngờ với người đọc.



IV/ CỦNG CỐ VÀ LUYỆN TẬP
1.Tác giả biên soạn “ Đại Việt sử kí toàn thư” là
a.
b.
c.
d.

LêVăn Hưu
Phan Phu Tiên
Ngô Só Liên
Nguyễn Trãi.

2. Điểm nổi bật nhất trong nghệ thuật sử kí được thể
hiện:
a.
b.
c.
d.

Cách khắc họa nhân vật ở mọi phương diện.
Cách kể chuyện tự nhiên, sinh động, khắc hoạ được tính cách nhân vật
Sử dụng nhiều thủ pháp nghệ thuật để khắc họa nhân vật.
Kết cấu chặt chẽ, mạch lạc.

3. Dựa vào những cứ liệu lịch sử em hãy viết một văn bản
thuyết minh về “ Trần Quốc Tuấn ”
4. Hãy sưu tầm những câu chuyện có thật hoặc truyền
thuyết về người anh hùng Trần Quốc Tuấn , hoặc về nhà
sử kí Ngô Só Liên.



V/ HƯỚNG DẪN HỌC
VÀ SỌAN BÀI MỚI
* Học bài cũ : Nắm vững mục tiêu và
các kiến thức cơ bản của bài
học.Làm các bài tập vận dụng trong
sgk.
*Sọan bài “ Phương pháp thuyết minh”
theo hệ thống câu hỏi và hệ thống
ngữ liệu trong sgk.
- Mỗi nhóm mang theo bút viết bảng
và giấy lịch để làm bài tập thực
hành.