Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng đồ dùng dạy học môn Tiếng Anh lớp 4
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (13.39 MB, 30 trang )
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
MỤC LỤC
Tên nội dung
I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
3. Đối tượng nghiên cứu
4. Phạm vi nghiên cứu
5. Phương pháp nghiên cứu
II. PHẦN NỘI DUNG
1. Cơ sở lí luận
2. Thực trạng
2.1 Thuận lợi, khó khăn
2.2 Thành công, hạn chế
2.3 Mặt mạnh, mặt yếu
2.4 Các nguyên nhân, các yếu tố tác động
2.5 Phân tích đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt
ra
3. Giải pháp, biện pháp
3.1 Mục tiêu của giải pháp, biện pháp.
3.2 Nội dung, điều kiện và cách thực hiện biện pháp, giải pháp
3.2.1 Giáo viên cần nắm vững vai trò, nguyên tắc sử dụng
ĐDDH
Trang
1
2
2
2
2
2
3
3
4
5
5
5
6
6
6
6
3.2.2. Chuẩn bị các đồ dùng và phương tiện dạy học phù hợp
8
3.2.3 Quy trình khai thác kênh hình và sử dụng đồ dùng dạy học
9
3.2.4 Cách thức khai thác, sử dụng kênh hình và các loại ĐDDH
9
3.3 Điều kiện để thực hiện các biện pháp, giải pháp
3.4 Mối quan hệ giữa các giải pháp, biện pháp
3.5 Kết quả khảo nghiệm.
4. Kết quả
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
2. Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
23
23
23
24
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
25
25
27
1
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Tiếng Anh từ lâu đã được coi là ngôn ngữ chung của thế giới. Ngày nay nó
là ngôn ngữ chính thức của hơn 53 quốc gia và vùng lãnh thổ. Ngoài ra, Tiếng
Anh là một ngôn ngữ đẹp, gắn liền với nhiều nét văn hóa đặc sắc từ những
quốc gia sử dụng nó. Việt Nam đang trong thời kì hội nhập, đổi mới đất nước,
Nhà nước đã có những chính sách thu hút vốn đầu tư của nước ngoài. Nhiều
công ty liên doanh, hợp tác giữa Việt Nam với các công ty nước ngoài cũng rất
phát triển. Điều đó làm cho Tiếng Anh càng trở nên quan trọng, đặc biệt là trong
giao tiếp. Hiểu được tầm quan trọng đó, nhà nước ta đã đưa Tiếng Anh vào
giảng dạy như môn học chính thức ở các cấp học, ngành học trong đó có cấp
Tiểu học nhằm giúp các em bước đầu được tiếp xúc, lĩnh hội và phát triển một
số kĩ năng cơ bản, tạo tiền đề tốt cho tương lai.
Để đạt được mục tiêu trên, trước hết người giáo viên cần có kiến thức và
các kĩ năng sư phạm tốt. Và để có một tiết dạy thành công thì giáo viên phải biết
tìm ra nhiều phương pháp dạy học mới, biết kết hợp nhiều yếu tố, trong đó yếu
tố về sách giáo khoa, đồ dùng dạy học đóng một vai trò hết sức quan trọng.
Trong những năm gần đây, Bộ Giáo Dục và Đào tạo đã thay đổi chương trình,
sách giáo khoa cho học sinh cấp Tiểu học. Nếu so sánh bộ sách giáo khoa lớp 4
trước đây thì dễ dàng nhận thấy sách giáo khoa Tiếng Anh 4 mới được thiết kế
với khổ sách to hơn, chất lượng giấy tốt hơn, kênh chữ rõ ràng, hình ảnh đa
dạng, màu sắc đẹp, bắt mắt. Bên cạnh đó đồ dùng, thiết bị dạy học cũng được
quan tâm đầu tư hơn. Một số bộ tranh, đồ dùng thiết bị dạy học như đài, mày
chiếu, bảng tương tác... được khuyến khích sử dụng.
Qua thực tế giảng dạy, bộ sách Tiếng Anh 4 mới kết hợp với sử dụng các
thiết bị dạy học, tôi thấy nó góp phần quan trọng trong việc thu hút sự chú ý
cũng như việc tiếp thu bài của các em. Giáo viên dễ dàng truyền thụ kiến thức
cho học sinh, giúp các em hiểu và nắm được bài nhanh hơn. Đối với học sinh,
các em tỏ ra rất hứng thú, dễ hiểu nghĩa của từ, nội dung bài cũng như hoàn
thành các dạng bài tập một cách nhanh hơn, chính xác hơn. Nhưng làm thế nào
để khai thác kênh hình trong sách giáo khoa và kết hợp sử dụng đồ dùng dạy học
có hiệu quả là một vấn đề mà bản thân tôi cũng như một số giáo viên khác rất
quan tâm. Chính vì điều đó mà tôi mạnh dạn chọn đề tài Một số kinh nghiệm
khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng đồ dùng dạy học môn Tiếng Anh
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
2
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
lớp 4 để nghiên cứu. Trong bài viết này, tôi muốn chia sẻ một số kinh nghiệm
mà bản thân đã đúc rút được trong quá trình giảng dạy.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
Đề tài giúp góp phần đổi mới phương pháp dạy học, giáo viên có thể tự
tin, mạnh dạn và thành thạo trong việc khai thác kênh hình sách giáo khoa kết
hợp sử dụng đồ dùng dạy học. Giúp các em hứng thú, chủ động và sáng tạo
trong học tập, nhớ lâu các từ mới, hiểu sâu các cấu trúc ngữ pháp, hình thành
khả năng phán đoán, phản xạ trong quá trình học và đồng thời biết vận dụng
chúng trong giao tiếp.
Nêu được vai trò và tầm quan trọng của kênh hình sách giáo khoa cũng
như các đồ dùng, thiết bị dạy học; Nghiên cứu thực trạng học sinh khối lớp 4
trường Tiểu học Trần phú và chỉ ra các cách thức khai thác kênh hình sách giáo
khoa kết hợp sử dụng đồ dùng dạy học vào các tiết dạy một cách có hiệu quả.
3. Đối tượng nghiên cứu
Phương pháp khai thác kênh hình sách giáo khoa kết hợp sử dụng đồ dùng
dạy học trong môn Tiếng Anh.
4. Phạm vi nghiên cứu
Môn Tiếng Anh lớp 4, trường Tiểu học Trần Phú năm học 2014 2015 đến
nay.
5. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu tài liệu.
Phương pháp trải nghiệm thực tế.
Phương pháp quan sát, khảo sát, thống kê.
Phương pháp phân tích, tổng hợp.
II. PHẦN NỘI DUNG
1. Cơ sở lý luận
Trong thời kì đổi mới đất nước, mối quan hệ giữa Việt Nam với các quốc
gia trên thế giới ngày càng mở rộng nên Tiếng Anh có vai trò cực kì quan trọng ở
mọi lĩnh vực, đặc biệt là trong giao tiếp. Chính vì vậy, trong những năm gần
đây, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đưa chương trình Tiếng Anh vào giảng dạy
ngay từ các lớp 3, 4, 5 cấp Tiểu học, thậm chí ở những trường có điều kiện,
môn Tiếng Anh được thực hiện từ lớp 1. Ngày 30/9/2008 Thủ tướng Chính phủ
đã kí quyết định số 1400/QĐTTg, phê duyệt Đề án Dạy và học ngoại ngữ trong
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
3
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
hệ thống giáo dục quốc dân (Đề án 2020) với mục tiêu: “Đổi mới toàn diện
việc dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân, triển khai chương
trình dạy và học ngoại ngữ mới ở các cấp học, trình độ đào tạo, nhằm đến năm
2015 đạt được một bước tiến rõ rệt về trình độ, năng lực sử dụng ngoại ngữ
của nguồn nhân lực, nhất là đối với một số lĩnh vực ưu tiên; đến năm 2020 đa
số thanh niên Việt Nam tôt nghiêp trung câp, cao đăng va đai hoc có đ
́
̣
́
̉
̀ ̣
̣
ủ năng lực
ngoại ngữ sử dụng độc lập, tự tin trong giao tiếp, học tập, làm việc trong môi
trường hội nhập, đa ngôn ngữ, đa văn hoá; biến ngoại ngữ trở thành thế mạnh
của người dân Việt Nam, phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất
nước”. Vì thế vai trò của giáo viên Tiếng Anh thực sự rất quan trọng, vừa giúp
các em nắm vững vốn từ vựng, cấu trúc ngữ pháp, những dạng bài, kiểu bài, vừa
phải tìm tòi những phương pháp hay, phù hợp với lứa tuổi của học sinh tiểu học
để giúp các em tiếp thu bài học một cách có hiệu quả.
Trong quan điểm mới về dạy học hiện nay, người thầy không phải là
người truyền thụ, nhồi nhét kiến thức, mà là người tổ chức, điều khiển và
hướng dẫn học sinh tự khám phá ra kiến thức. Không khí thoải mái và thư giãn
sẽ được tạo ra bằng cách cho học sinh vừa học vừa chơi, cho các em tự đoán
nghĩa của từ của bài học qua tranh ảnh, các mẩu chuyện… mà không ép buộc
các em học theo một khuôn mẫu cụ thể nào. Khai thác và sử dụng hiệu quả tranh
ảnh minh họa sách giáo khoa kết hợp sử dụng đồ dùng dạy học sẽ giúp giáo viên
và học sinh tốn ít thời gian, công sức mà chất lượng dạy học trong từng bài có
tính chiều sâu, đạt hiệu quả cao về mục tiêu của môn học. Pêxtalôzi nhà giáo
dục Thụy Sĩ đã khẳng định rằng “Nhận thức sự vật bằng nhiều giác quan bao
nhiêu thì những phán đoán của chúng ta càng đúng bấy nhiêu”. Chính vì thế,
việc áp dụng đề tài của bản thân vào việc giảng dạy là một việc làm rất cần
thiết và đúng đắn.
2. Thực trạng
2.1. Thuận lợi, khó khăn
* Thuận lợi:
Trong những năm gần đây, Đảng và Nhà nước ta rất coi trọng việc dạy
học ngoại ngữ và đã đưa môn Tiếng Anh trở thành môn học chính thức trong nhà
trường. Bên cạnh đó Ngành Giáo dục cũng đã tổ chức nhiều cuộc thi Tiếng Anh
bổ ích như: Tiếng Anh qua mạng Internet, Giao lưu học sinh nói Tiếng Anh,
Toán Tiếng Anh qua mạng Internet,… thu hút rất đông đảo các em học sinh tham
gia từ cấp Tiểu học đến THCS, THPT.
Phòng Giáo dục và Đào tạo rất quan tâm đến việc dạy và học môn Tiếng
Anh tại các nhà trường, vì thế đã có nhiều chương trình bồi dưỡng cũng như tổ
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
4
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
chức các buổi tập huấn phương pháp giảng dạy cho giáo viên và tổ chức nhiều
cuộc thi, các đợt giao lưu để các em học hỏi lẫn nhau.
Lãnh đạo nhà trường quan tâm, tạo điều kiện về cơ sở vật chất và tinh
thần cho cả giáo viên và học sinh trong việc dạy học môn Tiếng Anh.
Bản thân đã trải qua gần 7 năm công tác và luôn có ý thức cao trong công
tác tự học, tự rèn nên nên việc giảng dạy có nhiều thuận lợi.
100% học sinh khối 3,4,5 đều được học môn Tiếng Anh, tất cả học 2
buổi/ ngày và 2 tiết/tuần. Bắt đầu năm học 2014 2015, nhà trường tổ chức dạy
chương trình Tiếng Anh làm quen cho học sinh khối 1, 2. Hầu hết các em có đầy
đủ sách giáo khoa, ý thức học tập tốt và có hứng thú với bộ môn Tiếng Anh.
Đa số Cha mẹ học sinh nhận thức được tầm quan trọng của việc học môn
Tiếng Anh nên đã phối hợp chặt chẽ với giáo viên bộ môn nhằm quan tâm, hỗ
trợ các em kịp thời trong quá trình học tập cũng như tham gia các kỳ thi do
trường và cấp trên tổ chức.
* Khó khăn:
Trong quá trình giảng dạy, mặc dù giáo viên đã nắm được quy trình,
phương pháp và kiến thức kĩ năng của bài dạy nhưng vẫn chưa phân bố hợp lý
thời gian vào việc dạy những kĩ năng quan trọng, cơ bản mà còn quá chú trọng
cho việc dạy ngữ pháp, kĩ năng đọc và chữa bài tập nên đôi lúc làm cho học sinh
căng thẳng và mất nhiều thời gian trong một tiết học.
Kiến thức ở khối lớp 4 tương đối nhiều và khó, chưa thật phù hợp với lứa
tuổi của các em, trong khi đó thời gian cho một bài học là khá ngắn.
Giáo viên chưa chủ động trong việc khai thác hết các kênh hình trong sách
giáo khoa hoặc sử dụng đồ dùng dạy học trong các tiết dạy để giúp các em hứng
thú hơn.
Các em chưa có thói quen đưa ra ý kiến của mình về nghĩa của từ, của
một mẩu chuyện hay cách sử dụng một mẫu câu mà chỉ học theo một khuôn
mẫu do giáo viên tạo ra.
Học sinh đồng bào khả năng tiếp thu còn chậm, cùng một lúc các em phải
học ba thứ tiếng (tiếng Êđê tiếng mẹ đẻ, tiếng Việt và tiếng Anh). Mặt khác,
kinh tế gia đình khó khăn, bố mẹ các em thường đi làm nương rẫy xa nhà, chưa
thật sự quan tâm tới việc học của các con nên kết quả học tập của học sinh
chưa cao.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
5
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Nguồn đồ dùng dạy học về tranh, ảnh màu, thiết bị đồ dùng dạy học tự
làm, máy chiếu… để phục vụ dạy học còn hạn chế. Đơn vị chưa có phòng học
riêng cho môn Tiếng Anh.
2.2. Thành công, hạn chế
* Thành công:
Giáo viên chủ động tìm tòi tranh ảnh, đồ dùng dạy học khi lên lớp; tự tin
trong việc khai thác kênh hình kênh chữ sách giáo khoa, sử dụng các thiết bị dạy
học thành thạo, thường xuyên ứng dụng công nghệ thông tin vào soạn giảng.
Vận dụng linh hoạt các phương pháp dạy học tích cực nhằm tạo hứng thú cho
học sinh, giúp các em tiếp thu bài nhanh hơn, hiệu quả hơn.
Đa số các em rất tích cực và hứng thú trong việc thảo luận, tự tin đưa ra ý
kiến của mình nhằm chia sẻ với bạn bè trong tiết học. Các em nhớ các từ mới,
hiểu sâu hơn cấu trúc ngữ pháp, biết tự đặt câu và sử dụng một số mẫu câu vào
giao tiếp, kĩ năng phản xạ của các em tốt, … vì thế kết quả các giờ học tiếng
Anh được nâng lên.
* Hạn chế:
triệt
Đôi khi giáo viên chưa hiểu hết ý tưởng của tác giả nên chưa khai thác
để các nội dung kênh hình trong sách giáo khoa hoặc hiểu rõ giá trị ý nghĩa của
kênh hình song ngại sử dụng, sợ mất nhiều thời gian ảnh hưởng đến tiết học.
Trong quá trình khai thác bài giảng, phần lớn giáo viên chỉ huy động một
số học sinh năng khiếu tham gia phát biểu ý kiến, chưa quan tâm đều số học
sinh còn lại, điều này làm cho các em thêm tự ti về năng lực của mình và cảm
thấy chán nản.
2.3. Mặt mạnh, mặt yếu
* Mặt mạnh:
Giáo viên khắc phục được cách dạy theo khuôn mẫu truyền thống, không
áp đặt học sinh học theo một cách học cứng nhắc, một chiều.
Khai thác hình ảnh trong sách giáo khoa kết hợp sử dụng đồ dùng dạy học
phù hợp với tâm lý và lứa tuổi của học sinh tiểu học nên các em tỏ ra rất hứng
thú, hăng say và cảm thấy không nhàm chán, các em hiểu và nhớ lâu các từ vựng.
Học sinh dần khắc phục được lối học thụ động, tự mình khám phá và lĩnh hội
kiến thức, đồng thời tăng cường mối quan hệ tương tác giữa các em với giáo
viên.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
6
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
* Mặt yếu:
Cách tổ chức dạy học của một số ít giáo viên vẫn còn mang tính hình
thức, rập khuôn. Phương pháp này tốn khá nhiều thời gian chuẩn bị nên đòi hỏi
giáo viên phải biết sáng tạo, kiên trì và cẩn thận.
2.4. Các nguyên nhân, các yếu tố tác động đến đề tài
Sử dụng nhiều tranh ảnh, đồ dùng dạy học tự tạo kết hợp với việc sử
dụng công nghệ thông tin trong các tiết dạy tạo cho không khí lớp học thêm sinh
động, ít căng thẳng và đạt hiệu quả cao.
Sử dụng nhiều tranh ảnh, giáo cụ trực quan, quen thuộc với học sinh tiểu
học phù hợp với tâm lí lứa tuổi học sinh. Học sinh có thể ôn từ vựng mọi lúc,
mọi
nơi.
Các em học và nhớ được nhiều từ, nắm được nghĩa và cách sử dụng vốn
từ vựng trong thực hành giao tiếp. Điều này sẽ giúp các em có được động cơ
học tập và niềm say mê đối với môn học này.
Trong quá trình dạy học có thể nói người giáo viên còn chưa có sự chú ý
đúng mức tới việc làm thế nào để các đối tượng học sinh nắm vững được lượng
kiến thức. Tuy nhiên, có một số học sinh ý thức tự giác chưa cao nên kể cả khi
giáo viên tổ chức nhiều hoạt động thì học sinh đó vẫn tỏ ra không hợp tác.
2.5. Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đặt ra
Trường Tiểu học Trần Phú nằm ngay trung tâm thị trấn Buôn Trấp, trình
độ dân trí tương đối cao. Cơ sở vật chất được trang bị tương đối đầy đủ, đáp
ứng cho việc tổ chức các hình thức học tập phát huy tính tích cực của học sinh.
Bên cạnh đó, trong địa bàn vẫn còn nhiều gia đình học sinh thuộc diện hộ nghèo,
đời sống kinh tế khó khăn, bố mẹ đi làm ăn xa ít quan tâm theo dõi đến việc học
của con em mình. Đơn vị có 2 điểm trường, trong đó phân hiệu Buôn Trấp 100%
số học sinh là người dân tộc Êđê, phần lớn các em đọc chưa thông, viết chưa
thạo tiếng Việt, kĩ năng giao tiếp hạn chế, một số em ý thức tự học, tự rèn chưa
cao, khả năng tiếp thu chậm, do vậy việc tiếp thu bài cũng như khả năng phân
tích tranh ảnh còn hạn chế.
Bản thân giáo viên dạy tiếng Anh trẻ, năng động, luôn tìm tòi, sáng tạo và
tự học hỏi để nâng cao năng lực, nghiệp vụ sư phạm của mình. Trong quá trình
giảng dạy, giáo viên đã thường xuyên sử dụng đồ dùng dạy học để kích thích sự
hứng thú, phát huy tối đa năng lực của người học giúp tiết học thành công hơn.
Chú trọng đổi mới phương pháp dạy học “lấy học sinh làm trung tâm” và theo
hướng giao tiếp là chính nên áp dụng đề tài vào giảng dạy là một việc làm đúng
đắn và rất bổ ích.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
7
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Tuy nhiên, một số phụ huynh và học sinh vẫn còn tâm lí coi môn Tiếng
Anh là môn phụ nên chưa quan tâm tới việc học của con cái, các em học còn lơ
là. Vì thế, đầu năm ngay sau khi nhận lớp, tôi đã phối hợp trao đổi với các giáo
viên chủ nhiệm làm tốt công tác tuyên truyền về vai trò của môn học đối với
phụ huynh. Mặc dù nhà trường chưa có phòng học Tiếng Anh riêng, chưa trang
bị đầy đủ thiết bị dạy học nhưng bằng kinh nghiệm vốn có của bản thân, tôi đã
nghiên cứu tự làm một số đồ dùng và thiết kế lồng ghép các trò chơi, cập nhật
nhiều hình ảnh minh họa phù hợp nhằm hỗ trợ bài giảng qua các phần mềm
trình chiếu.
3. Giải pháp, biện pháp
3.1. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
Làm rõ vai trò, tầm quan trọng và cách thức khai thác kênh hình trong sách
giáo khoa kết hợp với sử dụng đồ dùng dạy học để tiết dạy đạt hiệu quả cao
nhất.
Đưa ra một số giải pháp về cách khai thác kênh hình trong sách giáo khoa
và sử dụng đồ dùng dạy học giúp học sinh thích thú, lôi cuốn các em vào các
hoạt động học góp phần nâng cao chất lượng mũi nhọn môn Tiếng Anh.
3.2. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp
3.2.1. Giáo viên cần nắm vững vai trò, nguyên tắc sử dụng của kênh
hình và đồ dùng dạy học
* Vai trò của kênh hình và đồ dùng dạy học:
Việc khai thác kênh hình sách giáo khoa và kết hợp thêm đồ dùng dạy học
là những hoạt động luôn tạo sự mới mẻ, hứng thú, không gây căng thẳng, nhàm
chán đối với người học. Trong thực tế có rất nhiều phương pháp khai thác đồ
dùng dạy học, tùy vào đối tượng học sinh và kiến thức của từng bài để khai thác
sao cho phù hợp, triệt để và có hiệu quả. Thông thường các kênh hình bắt mắt,
các video ngộ nghĩnh hay một tiết học bằng máy chiếu sẽ làm sống động tiết
dạy và khích lệ sự tò mò trong quá trình học của học sinh, đồng thời chúng tạo
điều kiện cho học sinh phát huy trí tuệ, tính sáng tạo, tích cực và thể hiện tính
cách, cảm xúc rõ nét.
Bộ sách sách giáo khoa lớp 4 hiện nay được biên soạn nội dung hướng về
kĩ năng giao tiếp, thiết kế rõ ràng về mục tiêu kiến thức, kĩ năng cần đạt được
trong một tiết học. Kênh chữ to, kênh hình sinh động, nhiều màu sắc, rõ ràng,
thể hiện rõ nội dung bài học, kích thích sự tò mò, sáng tạo, tích cực từ các em
học sinh, giúp giáo viên rất nhiều trong quá trình chuẩn bị bài dạy.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
8
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Muốn khai thác tốt kênh hình trong sách giáo khoa, trước hết ta cần nghiên
cứu kĩ nội dung bài dạy để hiểu rõ những vai trò của chúng. Cụ thể:
Hỗ trợ làm rõ nghĩa của từ hoặc khái niệm mới.
VD: Giới thiệu các hoạt động, các môn thể thao, thời gian, các loại thức
ăn, đồ uống v.v…
Hỗ trợ tạo tình huống, ngữ cảnh để giới thiệu ngữ liệu mới, chủ đề, nội
dung bài học hoặc ngữ cảnh giúp cho việc thực hành trở nên có nghĩa.
Tạo tiền đề, làm cơ sở cho các bài tập thực hành.
VD: Thảo luận qua tranh, ảnh… trước khi thực hành kĩ năng nghe, nói,
đọc, viết .
Phản ánh, cung cấp các thông tin nội dung giúp học sinh mở mang kiến
thức và hiểu biết hơn về thế giới quanh mình.
Gây hứng thú, làm cho bài học trở nên thú vị và gần gũi với cuộc sống
đời thường của các em.
Ngoài ra, để bài học thêm phần sinh động, mới mẻ và đạt hiệu quả cao
hơn giáo viên thường kết hợp sử dụng thêm các đồ dùng dạy học vào bài dạy để
kích thích sự tò mò, sáng tạo và rèn luyện kĩ năng phản xạ tốt ở các em.
* Nguyên tắc khai thác kênh hình và đồ dùng dạy học
Kênh hình, đồ dùng dạy học phải phù hợp với lứa tuổi, trình độ nhận
thức của học sinh; Đồ dùng phải đơn giản, hấp dẫn và giúp học sinh hiểu ra
ngay vấn đề, đồng thời mang tính chất tổng hợp, gợi mở, tạo tình huống và giúp
học sinh suy nghĩ sáng tạo.
Đồ dùng trực quan phải mang tính khoa học, sư phạm, tránh làm một
cách hình thức; Phải cẩn thận, chu đáo có sự đầu tư kỹ cả về hình thức và nội
dung. Cách bố trí, tạo hình dáng của đồ dùng trực quan phải đẹp, rõ ràng và nêu
được vấn đề cụ thể, kênh hình, kênh chữ phải to, rõ ràng. Tránh dùng nhiều màu
sắc lòe loẹt, khó nhìn.
Xác định vị trí đặt đồ dùng cho cân đối, đúng tầm nhìn của học sinh.
Sử dụng vào thời điểm cần thiết nhất để cung cấp kiến thức và khai thác
thông tin. Sự xuất hiện đúng lúc làm tăng thêm thế mạnh của kênh hình, nhất là
trong sự háo hức chờ đợi của học sinh.
Tìm vị trí để giới thiệu các kênh hình một cách hợp lý nhất. Có như vậy
học sinh mới huy động được nhiều giác quan nhất. Khi thấy không cần thiết thì
cất ngay để không làm học sinh mất tập trung.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
9
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Muốn đạt hiệu quả cao chúng ta cần nhớ phải sử dụng đúng cường độ,
hiệu quả của kênh hình sẽ giảm sút nếu kéo dài việc sử dụng một loại phương
tiện hoặc hình ảnh cứ lặp đi lặp lại một cách đơn điệu.
Đồ dùng trực quan phải mang tính chất thông dụng có nghĩa là phải dễ
làm, dễ sử dụng, rẻ tiền, dễ kiếm và sử dụng được lâu dài.
Nếu trong một bài học giáo viên muốn sử dụng nhiều đồ dùng dạy học
thì trước tiết dạy đó giáo viên phải chuẩn bị bài thật kĩ, lên ý tưởng, sắp xếp đồ
dùng một cách hợp lý và đặc biệt phải biết phối hợp sử dụng các loại đồ dùng
một cách hợp lý và phải đảm bảo chúng luôn hỗ trợ tương tác với nhau và tránh
việc quá lạm dụng đồ dùng dạy học trong một tiết học làm cho tiết học không
đúng trọng tâm.
3.2.2. Chuẩn bị các đồ dùng và phương tiện dạy học phù hợp
Đồ dùng và phương tiện dạy học được coi là công cụ để thực hiện
phương pháp dạy học. Chúng phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó có phương
pháp dạy học và hoạt động dạy học.
Sử dụng tốt đồ dùng và phương tiện dạy học sẽ giúp cho giáo viên có thể
thu hút sự chú ý, say mê và phát huy tối đa tính tích cực, năng động, sáng tạo hơn
của học sinh trong học tập. Học sinh có thể tự khám phá, lĩnh hội kiến thức và
phát triển kỹ năng thực hành. Tôi cho rằng tiết dạy của giáo viên sẽ không đạt
được kết quả tốt nếu như không có sự hỗ trợ của đồ dùng dạy học bởi vì giáo
viên lên lớp mà không có bất cứ phương tiện dạy học nào thì chẳng khác nào
một người lính ra trận mà không có vũ khí. Việc sử dụng tốt phương tiện dạy
học là một sự hỗ trợ đắc lực thể hiện một phần nội dung chính của sách giáo
khoa, đáp ứng nhu cầu học tập theo hướng tích cực và gây hứng thú hơn trong
học tập của học sinh.
Đối với môn Tiếng Anh lớp 4, thông thường giáo viên cần chuẩn bị các đồ
dùng, phương tiện dạy học sau:
Phương tiện nhìn gồm: tranh ảnh, bản đồ, biểu đồ, các vật thật, các đồ
dùng tự làm, bộ con rối về các nhân vật trong sách giáo khoa...
Phương tiện nghe: đài, đĩa, băng ghi âm…
Phương tiện nghe nhìn: máy đèn chiếu, bảng tương tác, máy tính.
dẫn
Tùy từng dạng bài tập hoặc nội dung từng hoạt động, giáo viên hướng
học sinh khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng đồ dùng, phương tiện
dạy học phù hợp, triệt để và hiệu quả. Nếu sử dụng tốt những đồ dùng trực
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
10
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
quan trong giờ tiếng Anh, học sinh sẽ nắm bắt ngữ liệu, cấu trúc nhanh hơn,
đặc biệt những tranh ảnh đẹp, các đồ dùng trực quan được chọn lọc hấp dẫn sẽ
nâng cao tính thẩm mỹ và khả năng tiếp thu bài cho học sinh.
3.2.3. Quy trình khai thác kênh hình và sử dụng đồ dùng, phương tiện
dạy học
Trong quá trình lên lớp, giáo viên cần thực hiện theo các bước sau:
Nắm vững mục tiêu cần đạt của bài học, xây dựng hệ thống hình ảnh,
đồ dùng dạy học cần sử dụng và chú ý sắp sếp chúng theo từng hoạt động của
bài dạy trong thiết kế bài dạy của mình.
Nói rõ mục đích, yêu cầu cách thức tìm kiếm thông tin trên kênh hình, đồ
dùng dạy học để học sinh không bị phân tán sự chú ý sang nội dung khác.
Đưa ra hệ thống câu hỏi để khai thác hết các khía cạnh tích cực của hình
ảnh. Hệ thống câu hỏi và các “góc” khai thác của giáo viên có tác dụng định
hướng để học sinh tư duy, làm việc tích cực với các hình ảnh, chủ động nắm
bắt và ghi nhớ kiến thức theo đúng mục đích cần đạt của bài học. Đặc biệt phải
luôn có phương án điều chỉnh câu hỏi cho phù hợp với các đối tượng học sinh
trong lớp.
Dựa trên hệ thống câu hỏi, tổ chức để học sinh được trình bày ý kiến
của mình với nhóm bạn hoặc với lớp trước khi giáo viên đưa ra kết luận cuối
cùng. Điều này hết sức quan trọng trong việc tạo niềm tin cho học sinh, giúp
học sinh mạnh dạn trong việc trình bày những kiến thức mà mình nắm được. Từ
đó giúp giáo viên có được những điều chỉnh phù hợp với đối tượng học sinh.
Sắp xếp các tranh ảnh minh họa, đồ dùng dạy học trong bài theo một
trình tự phù hợp và dạy học sinh theo trình tự đó.
nhất.
Cuối cùng giáo viên nhận xét, bổ sung và chốt lại phương án trả lời đúng
3.2.4. Cách thức khai thác, sử dụng kênh hình và các loại đồ dùng dạy
học vào các hoạt động dạy học
Giới thiệu ngữ liệu mới: Ở giai đoạn giới thiệu ngữ liệu mới có những
từ chỉ cần thông qua tranh hoặc ảnh là nghĩa của chúng được thể hiện một cách
dễ hiểu và đầy đủ. Một số trường hợp giáo viên có thể mang vật thật để tăng
hứng thú cho học sinh. (Giới thiệu những từ chỉ đồ vật, đồ chơi, đồ dùng, đồ ăn,
thực phẩm, rau quả, đồ uống, các môn thể thao, các danh lam thắng cảnh….);
Bên cạnh đó giáo viên có thể cho các em xem một đoạn phim liên quan đến chủ
đề của bài học để giới thiệu bài (xem một bản tin dự báo thời tiết ngắn khi dạy
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
11
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
bài “The weather”, một đoạn phim về các môn thể thao khi dạy bài “Sports and
Games” hay các hoạt động của các em trong giờ ra chơi khi dạy bài “Activities in
your break time”…). Đôi khi giáo viên sẽ thiết kế một trò chơi để học sinh tìm ra
từ khóa của bài học…. Mỗi bài học luôn luôn gắn liền với một chủ đề, một tình
huống, dùng tranh ảnh, video để giới thiệu chủ đề, nội dung hoặc tình huống sẽ
làm cho học sinh hứng thú và nhanh chóng nắm bắt điều sẽ được học.
Ví dụ: Khi dạy Unit 16 Let’s go to the bookshop (Tiếng Anh 4)
Mục tiêu của bài là học sinh nắm được tên của một số địa điểm, sau đó
có thể đưa ra gợi ý và lý do tới đó.
Tôi tổ chức trò chơi ô chữ và từ khóa của ô chữ sẽ là “PLACES”. Trò
chơi này sẽ có 6 từ hàng ngang, trả lời được mỗi hàng ngang học sinh sẽ mở
được một từ khóa. Để tìm ra được từ hàng ngang học sinh sẽ trả lời dựa theo
gợi ý của tôi. Cuối cùng, học sinh nào tìm được từ khóa học sinh đó sẽ giành
được chiến thắng. Khi học sinh mở được từ khóa, tôi sẽ hỏi học sinh nghĩa của
từ khóa, nếu học sinh biết tôi sẽ dẫn vào bài ngay lúc đó. Nếu học sinh không
biết tôi sẽ giải thích cho các em và dẫn vào bài mới.
Để chơi trò chơi này phải có sự chuẩn bị chu đáo về tranh ảnh hoặc nếu
dạy bằng máy chiếu, tôi cần thiết kế trò chơi với những hình ảnh và gợi ý rõ
ràng.
CROSS WORDS!
1
J
A
P
A
N
2
M
A
L
A
Y
S
I
T
N
A
M
4
C
H
I
N
A
5
E
N
G
L
A
N
D
S
T
L
I
A
3
6
V
I
E
A
U
R
A
A
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
12
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Các từ hàng ngang tương ứng với tên các quốc gia các em đã được học vì
vậy tôi sẽ cho các em các gợi ý về các quốc gia đó:
1: 5 letters
This is the flag of …………………………..
2: 8 letters
Kuala Lumpur is the capital of………………..
3: 7 letters
This is the name of our country.
4: 4 letters
Beijing is the capital of…………………………
6: 9 letters
This is a famous place of ………………..
5: 7 letters
We are learning the language of this country.
Sau khi học sinh tìm ra từ khóa, tôi sẽ dẫn dắt vào bài mới.
Dạy từ mới và kiểm tra từ mới: Trong một tiết dạy, việc dạy từ và kiểm
tra từ là giai đoạn mà giáo viên cần sử dụng đến kênh hình và đồ dùng dạy học
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
13
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
nhiều nhất để giúp các em đoán được nhanh nghĩa của từ và nhớ từ lâu hơn.
Đầu tiên, giáo viên cho học sinh xem tranh hoặc những vật thật (tùy vào bài dạy
để chuẩn bị), giáo viên hỏi học sinh bức tranh về nội dung của tranh (như: con
gì, môn thể thao gì, hoạt động gì, cái gì,…), khi học sinh trả lời đúng bằng tiếng
Việt, giáo viên không nhắc lại nghĩa tiếng Việt mà đọc to cách phát âm từ đó
bằng tiếng Anh rồi yêu cầu học sinh nhắc lại 2 3 lần, giáo viên gắn hình ảnh
hoặc vật thật và viết từ lên bảng. Giáo viên không nhất thiết lúc nào cũng đưa ra
nghĩa tiếng Việt, có thể chỉ viết nghĩa tiếng Việt đối với những từ khó nhớ. Sau
đó giáo viên cho học sinh đọc lại theo nhóm, cá nhân.
Khi kiểm tra lại mức độ nhớ từ của học sinh, giáo viên nên thiết kế các
trò chơi để tạo hứng thú cho các em. Tùy vào từng dạng bài tập và nội dung của
từ, giáo viên có thể cho các em chơi các trò như: Matching, Slap the board,
Crossword puzzle, Jumbled letters, Word square. Để tổ chức thành công các trò
chơi, giáo viên chuẩn bị các bức tranh, vật thật, kênh chữ hay thiết kế bằng công
nghệ thông tin.
Ví dụ: Khi dạy Unit 5 “Can you swim?” (Lesson 1 Part 2, Point and say
Tiếng Anh 4)
Để tránh lặp đi lặp lại việc sử dụng một bức tranh cho phần dạy từ và
kiểm tra từ, tôi dạy từ mới như sau:
Tôi cho học sinh quan sát lần lượt bốn bức tranh a, b, c, d trong sách giáo
khoa:
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
14
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Lần lượt hỏi các em: Bức tranh a vẽ bạn gái đang làm gì? Học sinh trả
lời: bạn gái đang chơi nhảy dây. Tôi nói “skip”, yêu cầu cả lớp nhắc lại 2 3
lần, từng nhóm đọc và gọi một số em đọc cá nhân. Sau đó tôi viết từ lên bảng và
viết nghĩa tiếng Việt.
Tôi thực hiện tương tự với ba tranh còn lại để rút ra 3 từ mới. Sau khi giới
thiệu xong bốn từ mới, tôi cho cả lớp đọc lại, đọc theo nhóm và gọi một số em
đọc trước lớp.
Sau phần dạy từ mới, tôi kiểm tra từ mới các em bằng trò chơi “Word
square”. Tôi sẽ chuẩn bị 4 bản phô tô “Word square” cho học sinh và 1 bản đã in
sẵn đáp án. Tôi chia lớp thành 4 đội, giải thích cách chơi cho các em và sau đó
cho các em chơi.
GROUP 1
Circle the activities of the people in the picture
A
D
B
D
G
H
F
G
T
Q
R
E
W
E
A
C
E
A
S
E
L
S
Z
A
B
N
A
F
K
E
M
X
O
T
U
O
C
J
A
S
J
S
I
N
G
A
N
E
T
W
G
O
T
Z
I
Z
O
B
E
I
F
G
R
O
O
S
X
V
D
M
V
H
A
F
A
J
K
C
Q
O
C
O
O
K
O
I
V
I
S
X
S
I
V
B
E
B
M
K
P
R
GROUP 2
Circle the activities of the people in the picture
A
D
B
D
G
H
F
G
T
Q
R
E
W
E
A
C
E
A
S
E
L
S
Z
A
B
N
A
F
K
E
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
M
X
O
T
U
O
C
J
A
S
J
S
I
N
G
A
N
E
T
W
G
O
T
Z
I
Z
O
B
E
I
F
G
R
O
O
S
X
V
D
M
V
H
A
F
A
J
K
C
Q
O
C
O
O
K
O
I
V
I
S
X
S
I
V
B
E
B
M
K
P
R
15
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
GROUP 4
Circle the activities of the people in the picture
GROUP 3
Circle the activities of the people in the picture
A
D
B
D
G
H
F
G
T
Q
R
E
W
E
A
C
E
A
S
E
L
S
Z
A
B
N
A
F
K
E
M
X
O
T
U
O
C
J
A
S
J
S
I
N
G
A
N
E
T
W
G
O
T
Z
I
Z
O
B
E
I
F
G
R
O
O
S
X
V
D
M
V
H
A
F
A
J
K
C
Q
O
C
O
O
K
O
I
V
I
S
X
A
D
B
D
G
H
F
G
T
Q
S
I
V
B
E
B
M
K
P
R
R
E
W
E
A
C
E
A
S
E
L
S
Z
A
B
N
A
F
K
E
M
X
O
T
U
O
C
J
A
S
J
S
I
N
G
A
N
E
T
W
G
O
T
Z
I
Z
O
B
E
I
F
G
R
O
O
S
X
V
D
M
V
H
A
F
A
J
K
C
Q
O
C
O
O
K
O
I
V
I
S
X
S
I
V
B
E
B
M
K
P
R
Đội nào tìm ra các từ nhanh nhất, đúng nhất đội đó sẽ chiến thắng.
ANSWER KEY
Circle the activities of the people in the picture
A
D
B
D
G
H
F
G
T
Q
R
E
W
E
A
C
E
A
S
E
L
S
Z
A
B
N
A
F
K
E
M
X
O
T
U
O
C
J
A
S
J
S
I
N
G
A
N
E
T
W
G
O
T
Z
I
Z
O
B
E
I
F
G
R
O
O
S
X
V
D
M
V
H
A
F
A
J
K
C
Q
O
C
O
O
K
O
I
V
I
S
X
S
I
V
B
E
B
M
K
P
R
Khi soạn giảng bằng trình chiếu tôi sẽ thiết kế trò chơi “ Matching” như
sau:
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
16
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Tuesday, December 8th , 2015
Can you swim?
Unit 5 :
Lesson 1 – Part 1,2,3
2. Point and say.
1
a: swim
b: dance
c: sing
2
5
d: skate
e: cook
3
4
f: skip
6
Dạy kĩ năng nghe: Đối với bài tập nghe có rất nhiều dạng, mỗi dạng có
một cách khai thác khác nhau. Trước tiên, giáo viên phải giúp học sinh nắm được
các dạng nghe cơ bản như: nghe và đánh dấu (Listen and tick), nghe và đánh số
(Listen and number), nghe và viết (Listen and write), nghe, chọn đáp án và viết
(Listen, circle and write)… Khi dạy kỹ năng nghe, tranh ảnh được dùng để giới
thiệu chủ đề, tình huống, nội dung trước khi nghe hoặc dùng tranh trong các bài
tập nghe hiểu, nghe viết. Giáo viên sẽ hướng các em theo chủ đề cần dạy, cho
các em mô tả bức tranh theo đúng chủ đề đó và sử dụng những từ ngữ, mẫu câu
gần với nội dung các em sẽ được nghe. Tiếp theo giáo viên sẽ sử dụng đài hoặc
máy tính cho các em nghe trực tiếp qua băng, đĩa thay vì giáo viên sẽ trực tiếp
đọc. Giáo viên chỉ tổ chức cho học sinh nghe khi các em đã hiểu mục tiêu, nhiệm
vụ mình cần làm và tinh thần sẵn sàng tập trung cho bài nghe. Trong quá trình
nghe, giáo viên phải xác định được sẽ cho các em nghe mấy lần, khoảng cách
giữa các lần nghe và thời gian dừng lại giữa các câu sau mỗi lần nghe là bao lâu.
Ví dụ: Khi dạy Phần 3 Listen and tick Unit 5 “Can you swim?” (Lesson 1
Tiếng Anh 4).
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
17
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
* Tôi tiến hành như sau:
Gọi học sinh nêu yêu cầu của bài tập. + nghe và đánh dấu V
Hướng dẫn HS khai thác các bức
tranh ở từng câu.
Câu 1. + Who is this ?
+ This is Tony. (Hoặc: Tony)
=> Nhận xét, bổ sung.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
18
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Yêu cầu HS thảo luận các tranh a, b, c Trao đổi cặp đôi (2’ nói hoạt động
về bạn Tony đang làm gì ?
của bạn Tony bằng tiếng Việt rồi dịch
sang tiếng Anh)
Gọi đại diện các cặp học sinh trình Nối tiếp trình bày trước lớp
bày, kết hợp giải thích vì sao tìm được +Tranh a: draw, vì bạn Tony đang vẽ
từ đó.
Tranh b: sing, bạn Tony đang hát
Tranh c: dance, vì bạn Tony đang
nhảy
Nhận xét, chốt và ghi bảng các từ: Dưới lớp nhận xét, bổ sung.
draw, sing, dance
Đọc lại các từ: CN ĐT
* Tương tự: Câu 2 và 3.
Sau khi khai thác hết các nội dung bức tranh, tôi hướng dẫn và mở đài cho
các em nghe. Tôi sẽ cho các em nghe 3 lần:
+ Lần 1: nghe cả bài
Sau khi nghe tôi cho các em thời gian đánh dấu vào các bức tranh các em
cho là đúng (bằng bút chì), có thể gọi 1 vài học sinh năng khiếu nêu đáp án và
viết lên bảng.
+ Lần 2: nghe từng câu một để chọn đáp án. Tôi cho học sinh thảo luận
nhóm và đưa ra đáp án, tôi viết đáp án lên bảng.
+ Lần 3: cho các em nghe lại và chốt đáp án đúng. Sau khi nghe xong, tổ
chức cho học sinh luyện nói bằng cách hỏi một số câu hỏi liên qua đến bài nghe
như: “What is Tony doing?, What can Mai do?...”
Dạy kĩ năng nói: Trong chương trình lớp 4 có hai dạng bài nói: nói có
kiểm soát (nói theo tranh, mẫu sách giáo khoa hoặc giáo viên cho sẵn) và nói tự
do (nói theo cách hiểu của các em về chủ đề được học). Đầu tiên, giáo viên cho
các em quan sát tranh, ảnh hay các vật thật, các video liên quan đến bài nói, sau
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
19
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
đó yêu cầu học sinh khai thác bức tranh, ảnh… bằng cách nêu một số câu hỏi để
học sinh trả lời. Giáo viên nên cho các em thời gian thảo luận cùng các bạn trong
nhóm trước khi trình bày cá nhân. Sau khi thực hành luyện nói theo yêu cầu, giáo
viên tổ chức cho các em nói tự do (free talk) theo ý của mình với chủ đề của bài
học.
Ví dụ: Sau khi dạy xong Lesson 1,2 Unit 13 : Would you like some milk?
(Tiếng Anh 4), tôi hướng dẫn luyện nói phần 3: Let’s talk cho học sinh.
Đầu tiên, tôi trình chiếu các hình ảnh lên màn hình, cho học sinh nói tên các
món ăn, thức uống và hướng dẫn các em nói theo gợi ý sau:
Tôi cho học sinh hỏi và trả lời mẫu câu đã học:
* What’s your favourite food/ drink ? My favourite food/ drink is………….
* Would you like some ……………? Yes, please/ No, thanks
Sau đó tôi hướng dẫn các em nói về các loại thức ăn và đồ uống yêu thích
của các em, hướng dẫn các em cách liệt kê các loại thức ăn, đồ uống yêu thích
(I like/ My favourite food/ drink are ………., ………., ………. and………).
Tôi có thể giúp các em nói về các món ăn, đồ uống vào các bữa ăn. Sau đó gọi
một số em lên bảng và nói trước lớp.
Kĩ năng đọc: Trước khi đọc bài và thực hiện nhiệm vụ mà bài đọc yêu
cầu giáo viên cho học sinh biết yêu cầu của bài đọc là gì? (Read and answer,
Read and complete, Read and tick, Read and number hay Read and write…). Giáo
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
20
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
viên cho học sinh quan sát tranh (quan sát trực tiếp sách giáo khoa, tranh đã in sẵn
để gắn lên bảng hoặc chiếu bằng máy chiếu) và yêu cầu các em mô tả bức
tranh. Giáo viên gợi ý cho học sinh mô tả bức tranh sát với nội dung bài đọc yêu
cầu. Sau đó giáo viên chốt nội dung, nhắc lại cho các em nhiệm vụ các em cần
làm trong bài là gì (đọc điền từ, đọc chọn đáp án đúng, đọc trả lời câu hỏi…) và
hướng dẫn các em đọc thầm, hoàn thành bài đọc (theo cặp hoặc nhóm 4). Giáo
viên lấy kết quả của học sinh theo cặp / nhóm, sau đó kiểm tra kết quả và cho
các em luyện nói về thông tin bài đọc.
Ví dụ: Khi dạy Unit 16: Let’s go to the bookshop Lesson 3, Part 4: Read
and number. Tôi yêu cầu học sinh nêu nhiệm vụ của bài. Sau khi nêu được
nhiệm vụ của bài là đọc và đánh số, tôi cho các em lần lượt khai thác nội dung
từng bức tranh a, b, c, d và gợi ý cho các em 4 bức tranh chính là nội dung chính
của bài đọc.
Tôi hỏi: Trong cả 4 bức tranh các em thấy có hai bạn nào? (Học sinh:
Phong và Mai); Họ đang ở những nơi nào và đang làm gì ở đó? (Học sinh: Bức
tranh a: Họ ở sở thú và đang xem thú; Bức tranh b: Họ ở tiệm bánh mì và đang
mua bánh mì; Bức tranh c: Họ đang ở tiệm thuốc và đang mua thuốc; Bức tranh
d: Họ đang ở nhà sách và đang chọn sách. ). Vì ở bài đọc này không có từ mới
nên tôi hướng dẫn các em đọc thầm theo nhóm 4 và yêu cầu các em hoàn thành
bài tập trong 5 phút. Sau đó tôi gọi 2 nhóm nêu câu trả lời, viết lên bảng và cùng
các em đọc lại bài để kiểm tra đáp án
Kĩ năng viết: Tương tự, kĩ năng viết có nhiều dạng bài: nhìn viết, nghe
viết, viết từ còn thiếu vào chỗ trống, viết một câu hoàn chỉnh hay viết một
đoạn văn ngắn…. Vì vậy, trước khi cho các em viết bài, giáo viên giải thích
nhiệm vụ và yêu cầu của bài cho các em hiểu, sau đó gợi nhớ lại các nội dung có
liên quan bằng cách khai thác chi tiết các bức tranh. Giáo viên đưa ra hệ thống
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
21
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
câu hỏi hướng đến nội dung bài viết, có thể cho các em trả lời luôn bằng tiếng
Anh, sử dụng những từ và các mẫu câu đã học (hoặc bằng tiếng Việt đối với
học sinh yếu, rồi gợi cho các em nhớ lại từ vựng áp dụng để viết). Sau đó giáo
viên tổ chức cho các em viết theo nhóm hoặc cá nhân. Trong quá trình làm bài,
giáo viên gọi một em viết vào bảng phụ để tiện cho việc chữa bài. Cuối cùng
giáo viên chốt bài làm đúng, tổ chức cho học sinh luyện nói thêm về chủ đề các
em đang viết bằng hình thức nói trực tiếp hoặc tạo tình huống liên quan.
Ví dụ: Khi dạy Part 4, Unit 17: How much is the T shirt? (Tiếng Anh 4)
Để có được những hình ảnh bắt mắt và sinh động hơn tôi thiết kế giảng
dạy bằng máy chiếu. Đầu tiên, tôi giải thích nhiệm vụ của bài viết cho các em
(nhìn viết). Tiếp theo, chiếu những hình ảnh về các loại quần áo mà bài viết
yêu cầu và nêu câu hỏi có liên quan đến bài viết như:
+ Kể các loại quần áo có trong các tranh 1, 2, 3, 4, 5.
+ Chúng có màu gì ?
+ Giá của từng loại quần áo là bao nhiêu ?
4. Look and write
30,000 dong
70,000 dong
40,000 dong
60,000 dong
50,000 dong
Sau khi các em trả lời, tôi chốt câu mẫu tương ứng với từng tranh, giải
thích cách viết cho các em (Viết về màu sắc và giá tiền các loại quần áo.)
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
22
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
4. Look and write
30,000 dong
1. The orange Tshirt is thirty thousand dong.
Tiếp theo, yêu cầu học sinh viết vào vở, gọi đại diện 2 3 em chữa bài
kết hợp chỉ vào tranh và nhắc lại màu sắc, giá tiền của từng loại quần áo.
Củng cố bài: Trong phần củng cố từ hay bài học thì đồ dùng dạy học là
công cụ hết sức quan trọng, hỗ trợ đắc lực cho giáo viên, giúp giáo viên tạo
hứng thú cho học sinh, kích thích các em tham gia hoạt động và làm nên thành
công của hoạt động. Ở hoạt động này, giáo viên hay sử dụng tranh ảnh, các vật
thật hay thiết kế một trò chơi bằng công nghệ thông tin và trình chiếu bằng máy
chiếu.
Ví dụ: Khi dạy xong Unit 19: What animal do you want to see?, tôi thiết kế
trò chơi Lucky numbers để củng cố lại kiến thức cho các em như sau:
Tôi chia lớp thành hai đội: YELLOW BEES and BROWN BEES. Trò chơi
được thiết kế 6 ô số, trong đó có 2 ô số may mắn (Lucky numbers) và 4 ô số còn
lại các em sẽ phải trả lời để có được một bông hoa. Kết thúc trò chơi, đội nào
có nhiều bông hoa hơn đội đó sẽ giành chiến thắng.
LUCKY NUMBER
1
YELLOW BEES
3
5
4
7
6
1
2
6
2
3
5
BROWN BEES
5
1
7
4
2
3
6
4
TIẾP
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
23
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Lucky
Number
1. What animal do you want to see?
1. What animal do you want to see?
Lucky
Number
II want
want to
to see
see ………………………
………………………
answer
answer
BACK
BACK
4. Điề
4. Điềnn từ
từthích
thích hợp
hợpvào
vào chỗtrông:
chỗtrông:
I like tigers …………. they are scary
I like tigers …………. they are scary
3. I
3. Ilike
like
because
because
elephants
elephants
answer
answer
answer
answer
BACK
BACK
Lucky
Number
Lucky
Number
6. I don’t like……………………………………
6. I don’t like……………………………………
crocodile
crocodile
answer
answer
BACK
BACK
Tóm lại: Nếu chúng ta nắm bắt được tâm lí học sinh, chịu khó đầu tư về
thời gian, bài giảng, biết tận dụng những gì có sẵn và chủ động chuẩn bị thêm
đồ dùng dạy học cho phù hợp thì hiệu suất thành công cho tiết dạy là rất lớn.
Việc này vừa góp phần đổi mới phương pháp dạy học, vừa làm thay đổi không
khí tiết học, làm cho học sinh hứng thú, hiểu bài nhanh hơn, sâu hơn, nhớ kiến
thức lâu hơn và hiệu quả tiết dạy được nâng cao.
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
24
Một số kinh nghiệm khai thác kênh hình sách giáo khoa và sử dụng ĐDDH trong môn Tiếng Anh
lớp 4
Một số hình ảnh học sinh tham gia tiết học khi áp dụng đề tài:
Giáo viên: Trần Thị Hương Trà – Trường TH Trần Phú
25
