BỘ GIÁ O D Ụ C - Đ À O TẠ O

BỘ T ư P H Á P

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

LÊ ĐỨC GIANG

TỘI ĐÀO NGŨ VÀ ĐÂU TRANH
PHÒNG CHÔNG TỘI ĐÀO NGŨ
ở TỈNH HÀ TÂY

CHUYÊN NGÀNH

: LUẬT HÌNH s ự VÀ T ố TỤNG HÌNH s ự

MẢ SỐ

: 5.05.14

LUẬN ÁN THẠC s ĩ LUẬT HỌC
•

•

•

•

NGƯỜI HƯỚNG DẪN : PTS. TRAN v ă n đ ộ

r ~ T H ư v i|M

Hờ Nội, 199G

ì


MỤC LỤC
1r a n g
PH Ầ N MỞ ĐẨU

2

PHẨN NỘI D U N G

6

C H Ư Ơ N G I. TỘI Đ À O N G Ủ T R O N G L U Ậ T H Ì N H s ụ V I Ệ T NAM

6

A. Q u i đ i n h c ủ a p h á p l u ậ t h ì n h s ự v ề t ộ i đ à o n g ũ

6

I

Cơ sở tr á c h n h iệ m h ì n h sự c ủ a h à n h vi đ ào n g ũ


6

II

Sơ lược., lịch sử v ề tội đ à o n g ũ trước klii b a n h à n h B L H S

8

III

Q ui đ ị n h của B L H S về tội đ à o n g ũ

14

111.1

Các (lâu h iệ u c ấ u t h à n h tội p h ạ m

16
36

III.2 Đ ường lôi xử lý đôi với tội d ào n g ũ .
B. T h ự c ( r ạ n g á p d ụ n g c á c q u i đ ị n h c ủ a B L H S v ề tộ i
đào ngũ

41

1

Thực trạn g áp dụng


41

II

N h ữ n g vư ớ n g m ắc giải p h á p k h ắ c p h ụ c

44

11.1

N h ữ n g vư ớ n g m ắ c

44

ỈĨ.2

Các giải p h á p k h ắ c p h ụ c

52

CHƯƠNG

II. T Ì N H

H ÌN H

ĐÀO

NGỦ


VÀ

CÁC

BIỆN

PHÁP

56

P H Ò N G N GỪ A Đ À O N G Ủ ở T Ỉ N H HÀ TÂY.

I

T ìn h h ì n h dào Iigũ ở t ỉ n h H à T ây.

56

l.l

T h ự c t r ạ n g đào n g ũ

56

[.2

Cơ c ấ u q u â n n h â n đ à o n g ũ

59


1.3

Đ ộng t h á i đào n g ũ

62

1.4

Đ á n h giá c h u n g về t ì n h h ì n h đ à o n g ũ

63

11

Các n g u y ê n n h â n đ iể u k iệ n đ à o n g ũ

64

III.

N h ữ n g giải p h á p loại trừ , h ạ n c h ế n g u y ê n n h â n , đ iể u k iệ n
đào ngũ.

81

PHẨN

94


K Ế T LUẬN

DANH MỤC TÀI L IỆ U TH A M KHAO

96


2

PH Ầ N MỞ Đ ẦU
I. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỂ TÀI:
Q u â n đội n h â n d â n V iệt N a m là công cụ b ạ o lực q u a n trọ n g của N h à
nước để bảo vệ TỔ quốc, bảo vệ Đ ả n g , bảo vệ ch ê độ. X ây d ự n g q u â n đội
c h ín h quy t i n h n h u ệ, từ n g bước h iệ n đại, th ư ờ n g x u y ê n t ă n g cường sức
m ạ n h và k h ả n ă n g s ẵ n s à n g c h iế n đ ấ u là m ộ t tro n g n h ữ n g n h iệ m vụ
q u a n tr ọ n g c ủ a N h à nước ta được xác đ ịn h tr o n g các v ă n k iệ n các đ ạ i hội
d ạ i biểu to à n quốc củ a Đ ả n g ta.
K ỷ l u ậ t q u â n đội, t in h t h ầ n lu ô n lu ô n s ẵ n s à n g Iih ậ n và h o à n t h à n h
n h iệ m vụ được giao, m ọi chức t r á c h của người q u â n n h â n là n h ữ n g yêu tô
quyết, đ ịn h cho việc th ự c h iệ n n h ữ n g n h iệ m vụ trê n . Đ iề u lệ n h kỷ lu ậ t
cua q u â n dội. p h á p luật, c ủ a N h à nước ta đ ả m bảo cho n h ữ n g chức trá c h ,
nghĩa vụ dó của quân nhân đ ư ợ c thực hiện.
T h ự c h iệ n n g h ĩa vụ q u â n sự là n g h ĩa vụ củ a m ỗi công d â n được h iế n
phỉíp qui dinh. Công d â n th ự c h iệ n n g h ĩa vụ dó củ a m ìn h c h ủ yếu b ằ n g
hì 11lì thứ c n liậ p ngũ, p h ụ c vụ tr o n g q u â n dội. H à n h vi q u â n Iihân tự tiệ n
rời bỏ h à n g ng ũ q u â n đội n h ằ m t r ô n t r á n h n g h ĩa v ụ c ủ a m ìn h là ng u y
h iểm cho xã hội. Nó k h ô n g n h ữ n g x â m p h ạ m n g h ĩa v ụ c ủ a công d â n . m à
còn ả n h h ư ở n g đ ế n kỷ l u ậ t ,s ứ c m ạ n h và k h ả n ă n g s ẵ n s à n g ch iến cìâu
c ủ a q u â n đội. Vì vậy p h á p l u ậ t h ì n h sự nước ta n g a y t ừ th ời k ỳ đ ầ u c h ín h
q u y ề n cách m ạ n g n h â n d â n d ã qui đ ịn h đào n g ũ là m ộ t tội p h ạ m tr o n g sô'

các tội p h ạ m chức trá c h , n g h ĩa v ụ q u â n n h â n . K ế t h ừ a và p h á t t r i ể n các
qui đ ịn h củ a p h á p l u ậ t trước đ â y và th ự c tiễ n x é t xử n h iề u n ă m về tội
(lào ngũ. Bộ l u ậ t h ìn h sự h iệ n h à n h đã qui đ ịn h tư ơ n g đôi cô đọng, đ ầ y đủ
về tội đào ngũ . Đ iểu 259 Bộ l u ậ t h ì n h sự là cơ sở p h á p lý h ì n h sự q u a n
tr ọ n g cho việc xử lý tội đ ào ngũ, góp p h ầ n t ă n g cường kỷ l u ậ t q u â n dội,
sức m ạ n h và k h ả n ă n g s ẵ n s à n g c h iế n đ â u c ủ a q u â n đội, đ ả m b ả o cho
q u â n đội h o à n t h à n h n h iệ m v ụ vẻ v a n g c ủ a m ìn h .
T u y n h iê n , qui đ ịn h c ủ a đ iể u - 259 B L H S h iệ n h à n h CÒ11 có n h ữ n g
h ạ n c h ế n h ấ t định: Nó q u á Í11Ở rộ n g p h ạ m vi xử lý h ì n h sự đối với h à n h
vi đào ngũ, k h ả n ă n g c h ứ n g m in h c ủ a d ấ u h iệ u tội p h ạ m ( n h ấ t là về m ặ t
chủ q u a n ) tro n g tô t ụ n g h ìn h sự r ấ t k h ó k h ă n : đườ ng lôi xử lý c ũ n g chưn


3

h o à n to à n thích hợp v.v... Vì vậy, t r o n g t h ự c - t ế h o ạ t đ ộ n g khởi tô. điều
tra . t r u y tô, xét xử g ặp r ấ t n h iề u k h ó k h ă n , v ư ớ n g m ắ c , d ẫ n đ ế n t ì n h
t r ạ n g người đào n g ũ t h ì Iihiều n h ư n g được xử lý b ằ n g h ì n h sự kliông
đ á n g kể. làm g iả m h iệ u q u ả c h ô n g c ũ n g n h ư p h ò n g n g ừ a tộ i p h ạ m củ a Bộ
l u ậ t h ìn h sự c ũ n g n h ư h o ạ t độ n g c ủ a các cơ q u a n tiế n h à n h tô tụ n g .
T r o n g n h ữ n g n ă m q u a , t ì n h h ì n h đ à o n g ũ tr o n g q u â n đội x ả y r a r ấ t
n h iề u , ngoài vịệc Bộ l u ậ t h ì n h sự q u i đ ị n h là tội p h ạ m , C h í n h p h ủ c ũ n g
dã b a n lià n h n h ữ n g v ă n b ả n n h ằ m

xử lý h à n h vi đ à o n g ũ . C ác dơn vị

q u ầ n dội. các cấp. các n g à n h ở các đ ịa p h ư ơ n g c ũ n g đ ã á p d ụ n g n h ữ n g
hiện p h á p n h ấ t đ ịn h n h ằ m h ạ n c h ế t ì n h t r ạ n g n à y . T h ế n h ư n g do th iế u
việc n g h iê n cứu kỹ c àn g , Iih ữ n g b iệ n p h á p đ ồ n g bộ n ê n k ế t q u ả đ ạ t đ ư ợ c
k h ô n g m ấ y khả q u a n . Đ ặ c b iệ t t ì n h h ì n h n à y c à n g t h ể h i ệ n r ấ t rõ tr o n g

p h ạ m vi t ỉn h H à T ây .
-

T ìn h h ìn h n g h i ê n cứu:

Do có p liạni vi á p d ụ n g h ạ n c h ê (c h ủ t h ể tộ i p h ạ m đặ c b iệt, t h ẩ m
q u y ể n x é t xử riên g), clio n ê n m ặ c d ù được coi là m ộ t t r o n g n h ữ n g tội
p h ạ m (lược qui đ ịn h sớm n h ấ t ỗ nước ta , n h ư n g tội đ à o n g ũ c h ư a (lược
q u a n t â m tlioả đ á n g t r o n g k h o a học l u ậ t h ì n h s ự V iệ t N a m . C ho đ ế n n a y
mỏi chỉ có m ột RÔ b à i b á o n g ắ n tr o n g các t ạ p c h í c h u y ê n n g à n h liên lên
n h ữ n g vư ớ ng m ắc t r o n g th ự c t iễ n x é t x ử c ủ a các T o à á n q u â n sự và đề
x u ấ t h ư ớ n g giải q u y ế t. M ộ t sô b à i b á o tr o n g các b á o h à n g n g à y n ê u lên
h iệ n tư ợ n g đào n g ũ v à n h ắ c Iihở ch ỉ h u y , c h ín h q u y ề n các c ấ p q u a n t â m
đ ế n v ấ n đ ề n à y hơn.
T ro n g khoa học p h á p lý c h ư a có m ộ t công t r ì n h n à o n g h i ê n cứ u t o à n
diện có h ệ th ô n g v ề tội đ à o n g ũ t ừ góc độ h ì n h sự học c ũ n g n h ư tội p h ạ m
học để làm cơ RỞ khoa học cho việc đề ra các biện pháp phòng ngừa tội
đào n g ũ m ột c á c h h ữ u h iệ u , c ũ n g n h ư h o à n t h i ệ n đ iề u 2 5 9 B L H S qui
đ ịn h v ề tội p h ạ m này .
T o à n bộ th ự c t r ạ n g p h á p l u ậ t và t h ự c t i ễ n á p d ụ n g , xử lý tội đào
ngũ, cộng với t ì n h h ì n h n g h i ê n c ứ u n ê u t r ê n đ ã lý g iả i t ạ i sa o tá c giả
chọn đ ể t ài "Tội đ à o n g ũ v à đ ấ u t r a n h p h ò n g c h ô n g tội đ à o Iigũ ở t ỉ n h H à
Tây" cho lu ậ n á n cao học c ủ a m ìn h .


4

n. MỤC DÍ CH, NHTỆM v ụ NGHĨÊN CỨU:
II. 1. MỤC ĐÍCH N G H IÊ N CỨU:


T r ê n cđ sở các q u i đ ị n h củ a p h á p lu ậ t, n g h iê n cứ u t ì n h h ì n h đào ngũ

ở t ỉn h H à Tây, tìm r a n h ữ n g b iệ n p h á p p h ò n g n g ừ a đào n g ũ và h o à n
th iệ n qui đ ịn h củ a p h á p l u ậ t h ì n h sự về tội đào ngũ.
II.2. NHIỆM VỤ N G H IÊN CỨU:

Đê đ ạ t đươc m ụ c đ í c h trên , tá c g i ả cơ n g i ã i q u yết các n h iệ m
vụ sau:
1. P h â n tích q u i đ ịn li c ủ a p h á p l u ậ t v ề tội đào n g ũ tr o n g lịch sử c ũ n g
n h ư B L H S h iệ n h à n h v à th ự c tiễ n á p d ụ n g ch ú n g .
2. Đ ưa ra n h ữ n g k iến n g h ị lioàn th iệ n qui địn h của p h á p l u ậ t h ìn h sự.
3. N g h iê n c ứ u t ì n h h ì n h đào ngũ.
4. Xác đ ịn h n g u y ê n n h â n , đ iề u k iệ n cơ b ả n củ a tội đào ngũ.
5. T ìm ra n h ữ n g g iả i p h á p n h ằ m k h ắ c p h ụ c các n g u y ê n n h â n điều
kiện dó.
II.2.3. PHẠM VI C ơ CẤU ĐỂ TÀI:

- P h a m vi d ề tà i: P h â n tích các qui đ ịn h h iệ n h à n h c ủ a p h á p l u ậ t
h ìn h sự. thự c t iễ n á p d ụ n g ch ú n g , tìm ra n h ữ n g vư ớ ng m ắc và đưa ra
biện p h á p h o à n t h i ệ n các q u i đ ịn h liê n q u a n đ ế n tội đào ngũ. T ậ p t r u n g
n g h iê n cứ u và lây sô liệu đ à o n g ũ của t ỉn h H à T â y là m rõ n g u y ê n n h â n ,
điều k iệ n p h ạ m tội, n h ữ n g vướng m ắc tro n g á p d ụ n g p h á p l u ậ t và th ử
đưa r a giải p h á p đ ể p h ò n g cliông tội đào n g ũ cả v ề lý l u ậ n v à th ự c tiễn.
- Cơ cấu đ ề tà i'. G ồm p h ầ n mở đ ầ u , p h ầ n nội d u n g có 2 chương, p h ầ n
k ế t lu ậ n , m ục lục và t à i liệ u t h a m khảo.
III.

P H Ư Ơ N G P H Á P N G H IỀ N CỬU:

Việc n g h iê n cứíi để t à i được tiế n h à n h t r ê n cơ sở p h ư ơ n g p h á p lu ậ n

của chủ n g h ĩa M ác - L ê n in , tư tư ở n g H ồ C hí M in h và đường lối. q u a n
điểm của Đ ả n g cộng s ả n V iệ t N am .


5

N goài p h ư ơ n g p h á p l u ậ n trê n , c h ú n g tôi CÒ11 sử d ụ n g các phư ớ n g
p h á p n g h iê n cứu cụ t h ể như: p h â n tích, so s á n h , tổ n g hợp, d iễ n giải và
qui nạp. lịch sử và th ự c tại, lý l u ậ n k ế t hợp với th ự c tiễ n .
Đê’ h o à n t h à n h đ ề tài, c h ú n g tôi n g h iê n cứu h à n g t r ă m v ụ á n xét xử
vể tội đào n g ũ do các toà á n q u â n sự các cấp tiế n h à n h tr o n g n h iề u n ă m
trở lại đây. C h ú n g tôi c ũ n g tiế n h à n h t h a m k h ả o ý k iế n c ủ a Iihiều c á n bộ
cliỉ h u y đơn vị, c á n .b ộ làm công tá c động v iên t u y ể n q u â n và k h ả o s á t
trực tiế p h à n g t r ă m q u â n n h â n đào n g ũ ở các n ă m . các địa b à n k h á c
nhau.
IV. CÁI MỚI CỦA LUẬN ÁN:
- T ro n g lu ậ n á n n à y lầ n d ầ u tiê n tội đào n g ũ đ ư ợ c n g h iê n cứu m ột
cách hệ thôn g, to à n diện. T ừ góc độ h ì n h sự học c ũ n g n h ư tội p h ạ m học
tr ê n cờ sở n g h iê n cứu qui đ ịn h c ủ a p h á p l u ậ t về tội đào ngũ, tìn h h ìn h
(lào ngũ. n g u y ê n n h â n và điểu k iệ n đ ào n g ũ c h ú n g tôi đề x u ấ t p hư ơ n g
hướng h o à n th iệ n qui đ ịn h của p h á p l u ậ t về tội đào Iigũ, c ũ n g n h ư các
hiện p h á p phòng' n gừ a tìn h t r ạ n g dào n g ũ ở t ỉ n h H à Tây.
- Với k h ả n ă n g có h ạ n , p h ạ m vi và nội d u n g n g h iê n

cứu phức tạ p

n h ư n g c h ú n g tôi m o ng r ằ n g k ế t q u ả r ấ t k h iê m tô n m à c h ú n g tôi đ ạ t được,
tro n g quá tr ìn h n g h iê n cứu sẽ góp p h ầ n n h ấ t đ ịn h cho n h ữ n g người làm
công tá c q u ả n lý. tr o n g h o ạ t động p h ò n g n g ừ a t ì n h h ìn h đào ngũ. sẽ góp
tiế n g nói tr o n g q u á t r ì n h xây d ự n g Bộ l u ậ t h ì n h sự - hy vọng r ằ n g lu ậ n

án sẽ là t à i liệu t h a m k h ả o có ích đôi với n h ữ n g người là m công tác th ự c
tiễn, c ũ n g n h ư n h ữ n g người n g h iê n cứu. g iả n g d ạ y v à học tậ p bộ 1UÔI1
khoa liọc này.


6

PHAN INỌI DUNG
*

*
*

CHƯƠNG I

TỘI ĐÀO NGŨ TRONG LUẬT HÌNH sự VIỆT NAM
•

•

•

•

A. O l 1 Đ1MỈ CỦA p h á p LliẢT HÌNH s ư VẾ TÔI ĐẢO NGŨ:
1. C ơ SỞ TRÁCII NHIÊM HÌNH s ư CÙA HẢN1I VI ĐẢO N(.;0:

Q uân đội nhân dân Việt Nam là bộ phận nòng cốt của lực lượng vũ dang
nhân dân v iệ í Nam , là quân đội lừ nhân dân mà ra, vì nhân dân phục vụ,
m ang bán chất của giai


cấp công nhân, đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực

liếp, lập Irung thông nhất về mọi m ặt của Đ ản g cộng sán Việt Nam.
Q uân dội nliíìn dân Việl N;im có Ilách nhiệm cùng với loàn clAn b;io vệ
vững chắc dộc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc và chê độ Xã
hội chủ nghĩa. N hiệm vụ chù yếu là luôn cánh giác, snn sàng và chiến đấu
thẳng lợi trong mọi tình huống, vận động nhân dân chấp hành đường lối. chủ
trương, chính sách của Đ ảng, pháp luật Nhà nước, lao động sán xuất xây dụng
đất nước và làm tròn nghía VII Q uốc tế.
Đê (hực hiện chức năng, nhiệm vụ của quân đội, diều 48 Hiến pháp 11ước
Cộng hon Xã hội chủ nghĩa Việt Nam qui định:" Nhà nước phát huy tinh thần
yêu nước và chủ nghĩa anh hùng cách m ạn g của nhân dân, giáo dục quốc
phòng và an ninh cho toàn dân, thực hiện chê độ nghĩa vụ quân sự, chính sách
hậu phương quân đội, xây dựng công nghiệp quốc phòng, háo đảm trang bị
cho lực lượng vũ trang, kết hợp quốc phòng với kinh tế, kinh tế với quốc
'phòng, háo đ ám đời sống vật chất và linh thẩn của cán hộ và chiến sỹ. công
nhân, nhân viên quốc phòng, xây dựng các lực lượng vũ trang nhân dânvững
mnnh, không ngừng tăng cường khả năng bảo vệ đất nước.
t/

Và điều 77 Hiến pháp qui định: Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng
VÌ1 quyển cao

CỊIIÍ

cùn công dân.


7


Công dân phải làm nghĩa vụ quân sự và tham gia xây dựng quốc phòng
toàn dân.'
Thực hiện nghĩa vụ và quyền của mình, công dân trong đội tuổi và đủ
điều kiện theo luật nghĩa vụ quân sự qui định phục vụ trực tiếp trong quân đội,
là người được nhân dân giao nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc Việt Nam Xã hội chủ
nghĩa. Quân nhân phải tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc, với chế
độ xã hội chủ nghĩa, triệt để chấp hành đường lối, chủ trương chính sách của
Đảng, pháp luật của Nhà nước và kỷ luật quân đội, phái bảo vệ danh dự của
quân nhân cách mạng, truyền thống vinh quang của quân đội và đơn vị mình
phục vụ.
Những quân nhân không chịu rèn luyện, tu dưỡng, ngại khó khăn gian
khổ, không hoàn thành nghĩa vụ, trách nhiệm của mình, rời bỏ hcàng ngũ quân
đội nhằm trốn tránh nghĩa vụ, trách nhiệm mà mình có bổn phận phái hoàn
Ihành là vi phạm pháp luật, vi phạm điều lệnh kỷ luật của quân đội.
Hộu quả của việc đào ngũ là hạ thấp tính kỷ luật, làm giám sức chiến đấu
của quân đội, ánh hưởng tới hoạt động chiến đấu, huấn luyện, công tác thường
xuyên của đơn vị. Đào ngũ gây ảnh hưởng xấu đến tinh thán, tư tưởng của hộ
đội, làm khó khăn thêm cho công tác lãnh đạo, chỉ huy của đơn vị, ngoài ra
còn gây khó khăn cho việc quản lý xã hội của địa phương, gây du' luân xấu và
íình hưởng trực liếp đến việc thực hiện các quyền và nghĩa vụ mà Hiến pháp và
pháp luật qui định cho mỗi công dân.
Việc chấp hành các qui định của điều lệnh quản lý bộ đội là bắt buộc, là
nghĩa vụ, trách nhiệm của mỗi quân nhân. Quân nhân vi phạm các qui định
của điều lệnh là không làm tròn nghĩa vụ, trách nhiệm cùa mình, là xâm phạm
đến trội tư quân sự đã được xác lập trong quân đội. Hành vi đào ngũ không
những đã xâm phạm đến trật tự quân sự mà nguy hại hơn là xâm phạm tới sức
mạnh chiến đấu của quân đội. Để đảm báo tăng cường kỷ luật, tăng cường khá
năng sán sàng chiến đâu và sức m ạnh về mọi m ặt của quân đội, các hành vi
đào ngũ phải được xử lý nghiêm minh bằng nhiều biện pháp khác nhau, trong

đổ có các biện pháp pháp lý. Trong số các biện pháp pháp lý, biện pháp hình
sự phải được coi là biện pháp quan trọng hàng đầu. Vì vậy, pháp luật hình sự
nước ta qui định hành vi đào ngũ là tội phạm. Tội phạm này thuộc vào nhổm
các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân.


8

n. s ò u ơ c LÍCH s ứ VẾ r ỏ i ĐAO Nc;ĩ TRƯỚC KHI BAN HẢMH BÒ L i Ả Ị
11ì MI Sl :

Ngay sau khi chính quyền cách m ạng trong cả nước được thành lập. các
đội quân xăm lược nước ngoài cấu kết với bọn phản động trong nước hoạt
độn g chống phá cánh 'mạng rất quyết liệl với âm mưu tiêu diệt Nhà nước nhân
dân non (lẻ của chúng ta.
Đáp ứng với tình hình đó, để giữ vững nền độc lập, tự do mới giành được,
Chù tịch Hổ Chí Minh chỉ thị "nhanh chóng chấn chỉnh, xây dụng lực lượng
vũ Irang lộp tm ng"i,7i . Thực hiện chỉ thị đó, tháng 9/1945, các lực lượng vũ
trang ở các địa phương đã phái triển nhanh do được bổ sung từ các tổ chức du
kích, lư vệ và được xây dựng thành quân đội quốc gia (Vệ quốc đoàn). Ngày
25/3/1946 Chính phủ ra sắc lệnh sô 34 qui định tổ chức Bộ quốc phòng,ngày
22 tháng 5 năm 1946 Chính phủ ban hành sắc lệnh số 71 ấn định qui tắc của
lục quân Việt Nam. Vệ quốc quân chính thức. 1rở thành Q uân đội quốc gia của
Nhà nước Việl Nam dân chủ cộng hoà, có tổ chức biến c h ế thống nhất thành
lừng dơn vị đại đội, tiểu đoàn, (Iung, đoàn. Do đặc điểm mới được tổ chức
(rong thòi gian ngắn, lai có các bộ phân của các tổ chức và các đảng phái khác
nhau hợp thành, các thế lực thù địch luôn tìm mọi cách làm suy yếu, đã xuất
hiện một số phần tử chống đối, âm mưu phá hoại sức m ạnh chiến đấu. tính
thống nhất của quân đội.
Hấu hết cán bộ , chiên sỹ trong quân đội dfmg cảm , không sợ hi sinh,

gian khổ để chiến đấu và công tác, hoàn thành tốt nhiệm VỊ! được giao. Song
bên cạnh đó cũng CÒ11 một số ít người do bị kẻ địch m ua chuộc, lôi kéo hoặc
do lạc hậu, sợ hi sinh, gian khổ ác liệt, nên đã có hành vi vi phạm pháp luật
cùa Nhà nước, kỷ luật của quân đội, gây tác hại rất lớn đến việc xây dựng và
nâng cao sức m ạnh chiến đíúi. Việc xử lý các quân nhàn phạm tội nghiêm
trọng bằng quân luật như trước không còn đáp ứng được yêu cầu đấu tranh
phòng, chống tội phạm. Do đó sắc lệnh 71 ngày 22/5/1946 đã qui định lõ về
tổ chức, hoạt dộng, quan hệ hành chính quân sự giữa các cấp, thẩm quyền
khen thướng, kỷ luật đối với cán bộ, chiến sỹ thuộc quyền. Riêng đối với
những người phạm lội, sắc lệnh qui định cách trừng phạt bao gồm: phạt lù có
thòi hạn, giam trong những nhà lao thường, khổ sai hoặc tử tình. Quyền quyết
định trùng phạt trọng tội thuộc toà án binh.
I'7*Tổng kết 50 Dăm xây đựng và lioạt (lộng cua ngnnli TAQS 1945 - 1995 - Toàn án Quân sự
TW- NXB QĐND năm 1995, trang 15


9

Ngày 23 (háng 8 năm 1946 Nhà nước la ban hành sắc lệnh 163 thành lộp
Toà án binh lâm thời đê xét xử các quân nhân và những nguời khác phạm tội
gny thiệt hại cho quân đội.
Sắc lệnh 163 ra đời trong bối cảnh tình hình đất nước, tình hình quân đội
đòi hỏi phái có một. văn bản pháp lý mới để phục vụ yêu cáu nhiệm vụ chính
lii cua cách m ang, kịp (hời và kiên quyết trừng trị những phần tử phản cách
m ạng xâm phạm đến nền độc lộp dân tộc và xâm phạm đến sức chiến đấu của
tjii;ìn đội.
Trong sắc lệnh, ngoài việc qui định thành lập các Toà án binh lâm thời,
còn qui định cu thể m ộ t.số tội hình sự thuộc thẩm quyền của Toà án Binh xét
xử.
Tại điểm e, điều 7 qui định tội đào ngũ như sau:

- "Từ 6 tháng đến 5 năm tù nếu đào ngũ không m ang theo võ khí hay vật
gì quan trọng của nhà binh giao cho.
- Từ 2 đến 10 năm tù nếu đào ngíĩ mà lai dem theo võ khí hay đồ vột gì
CỊiian trong của nhà binh giao cho, hoăc nếu 111 nhau đào ngũ từ 2 người trở

lên.
- Từ 5 năm đến 10 năm khổ sai, nếu lủ nhau đào ngũ từ 2 người trỏ' lên
m;i lại dem theo võ khí hay đồ vật gì quan trọng của nhà binh giao cho hoặc lủ
nhau dào ngũ từ 2 người trở lên khi có quân địch ở đằng trưóc"!4! .
Nhu vậy, theo qui định ở điểm e, điều 7 viện dẫn trên, ta thấy rằng đây là
một văn ban pháp luật đầu tiên qui định về tội đào ngũ, là cơ sở pháp lý cu thể
cho các Toà án binh khi xét xử tội đào ngũ.
Do bối cánh lúc bấy giò' của Nhà nước la gặp rấl nhiều khó khăn như:
Các thê lực thù dịch tìm mọi cách chống phá cách m ạng rất quyết liệt, với âm
mưu 1liệt liêu Nhà nước non trẻ vừa thành lập. Lợi dụng chính sách đại đoàn
kết, hoà hợp dân tộc của Đ ảng và Nhà nước ta, bọn phản động tay sai của đê
quốc lìm mọi cách chui vào hàng ngũ chính quyền cách m ạng, chống phá
chính quyển từ trong nội bộ.

111 Sắc lệnh 163/SL ngày 23-8-1946. OÔTig báo tập 1 năm 1946. trang 471


10

Tình hình Irong quân đội lúc dó cũng chịu ánh hưởng chung cua lình
hình đất nước: Do mới được tổ chức, biên chế, lại có các bộ phận của các tổ
chức và các đáng phái khác nhau hợp thành; các thế lực thù địch luôn tìm mọi
cách làm suy yếu, nên đã xuất hiện m ột số phần lử chống đối, âm mưu phá
hoại sức m ạnh chiến đấu của quân đội. Các tội phạm như: Đào ngũ thông với
quân địch, tư V phá huỷ cơ quan.... đã xuất hiện. Đ ể báo vệ sức m ạnh chiến

dấu cùng cố lổ chức và ký luật quân đội, chống lại các hành vi phá hoại của
các thê lực, điểu luật đã qui định hành vi của bất kỳ quân nhân nho, đang nằm
Irong hiên chê cơ cấu tổ chức của các đơn vị quân đội m à rời khỏi vị ti í chiến
dâu, rời khỏi nơi đang học tập, công tác mà không được phép của người chí
huy đểu coi là (tào Iigĩí và đều có thể bị đưa la truy tố tnrớc pháp luật.
Việc qui định như vậy là hết sức cần thiết,lúc bấy giờ các thế lực Ihù
(rong, giặc ngoài đang láo riết hoạt động chống phá cách m ạng và quân đội
11ước ta, bất kỳ ai rời khỏi hàng ngũ quân đội đều là đào ngũ không kể vì động
cơ. m ục đích gì.
Tuy nhiên điều luật cũng qui định cụ thể cho từng trường hợp đào ngũ,
đào ngũ hình thường, không m ang theo vũ khí hoặc quAn dụng quan trọng do
quân dôi gino thì một mức hình phạt khác. Đào ngũ có m ang theo vũ khí.... thì
hình phạt khác. Đ ặc biệt điều luật không những quan tâm, chú ý tới việc phạm
tội dông người mà còn qui định lất cụ thể trách nhiệm của từng trường hợp
đồng phạm nhu': phân biệt trường hợp lủ nhau đào ngũ từ 2 người trở lên,
không m ang vũ khí, m ang theo vũ khí và trường hợp khi có quân địch ớ phía
(rước thì 11ách nhiệm hình sự khác nhau.
v ể hìnli phạt, điều luật qui định 3 mức hình phạt tương ứng và đểu là
hình phạt lù. Mức thấp nhất là 6 tháng tù,m ức cao nhất của hình phạt là 10
năm tù khổ sai. Đ ây là một tội xâm phạm trách nhiệm quân nhân và chí áp
dung liêng cho quân nhân phạm tội. Như vậy, theo qui định của điều luật thì
dây là một tội nghiêm trọng trong số các tội xâm phạm trách nhiệm quân
nhân.
Mặc dù sắc lệnh 163 là văn bán pháp luật đẩu tiên của nước ta qui định
về lội dào ngũ, thế nhưng khác với nhiều văn bản khác, sắc lệnh đã qui định
cụ thể, đầy đủ và chi tiết về tội này (nêu rõ các tình tiết định khung, các mức
hình phạt tương ứng cho từng khung hình phạt). Vì vậy đã tạo ra cơ sở pháp lý
cho việc dấu 1ranh chống tội đào ngũ trong giai đoạn cách m ạng quan trọng



11

sau khi đất nước siành chính quyền và trong các cuộc khána chiến lâu dài.
2Ían khỏ của nhân dân ta.
Căn cứ vào qui định đó, các Toà án binh lâm thời, Toà án binh mặt trận
đã vừa làm c ò n s tác xét xử, vừa làm công tác điều tra, truy tố, quàn lv giáo
dục phạm nhàn, tuyên truyền giáo dục pháp luật. Hoạt động xét xử của Toà án
binh, nhất là xét xử tội đào ngũ ngày càng rộn2; khắp và có hiệu qua trong
cònơ tác đấu tranh phòng chống tội phạm, bảo vệ chính quvền dân chủ nhân
dân, báo vệ sức m ạnh chiến đấu của quân đội, trật tự an ninh cho nhân dân.
phục vụ tốt vẻu cầu nhiệm vụ chính trị của mỗi đơn vị và địa phươns.
Tội đào ngũ qui định trong sắc lệnh 163 được áp dung trong nhiều nám
dài, đi c ù n s sự đấu tranh, phát triển của Nhà nước và quân đội. Trong cuộc
chiến tranh chống thực dân Pháp xâm lược, từ 1946 đến 1954 trung bình mỗi
năm Toà án binh đã xét xử gần 500 vụ án. Trong số các vụ án m à Toà án binh
đã xét xử. tập trung chủ yếu vào các tội

như: đào ngũ (có năm chiếm 44%),

biển thu còng q u ĩ.....
Trong cuộc kháng chiến chống xâm lược M ỹ, từ 1961 - 1975, do tính
khốc liệt của cuộc chiến tranh nên m ột số tội phạm phát sinh tăng đáng kể
xâm phạm ngh iêm trọng đến kỷ luật, sức chiến đấu của quân đội. Các hành vi
trôn tránh nhiệm vụ như đào ngũ, tự thương.... xẩy ra nhiều ở các đơn vị làm
nhiệm vụ ờ tuyến trước, ở các đơn vị huấn luyện quân bổ xung cho chiến
trường, các đoàn thu d u n g ..... và có các tình tiết tăng nặng như m an g theo vũ
khí, vận đ ộ n g nhiều người cùng đào ngũ, và người đào ngũ là sĩ quan.... Giai
đoạn này các Toà án quân sự xác định đào ngũ vẫn là trọng điểm và chiếm tý
lệ 30% tòng số vụ án đã giải quyết.
T ro n s cuộc chiến tranh biên giới Tây Nam và phía Bắc, do tình hình đất

nước có nhiều thay đổi, vừa có chiến tranh (bộ phận) vừa xây dựng, kiến thiết
đất nước. Các hành vi đào ngũ cũng đa dạng hơn. Các đơn vị làm nhiệm vụ
trực tiếp chiến đấu xảy ra nhiều vụ quân nhân (kể cả sỹ quan) dao động, bo vị
trí chiến đấu. tự ý rút lui trước quân địch, đào ngũ trốn ra nước ngoài...
Sau khi đất nước bước sang thời kỳ xây dung chủ nghĩa xã hội trên pham
vi cá nước đế xây dựng quân đội nhân dân, chính qui, hiện đại, tăng cường
quốc phòng, đám báo hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và xâv
dựng Tố quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Đê giải quyết hậu quả của cuộc
chiên tranh chống Mỹ - Ban chấp hành Trung ương Đánơ C ộna sản Việt Nam
ra chì thị số 09 CT/TVV ngày 30-4-1980 về việc giải quyết Q N Đ N . Trong chi


1.2

thị đã đưa ra đường lối. chính sách của Đang dôi với từna trường họp đào naũ
ban 2 nhiều hình thức xử lv và "...Đối với người đào ngũ có hành động pham
pháp hình sự ớ ngoài xã hội thì bất giữ, xử lý theo pháp lệnh hiện hành". Quốc
hội đã thòng qua luật N sh ĩa vụ quân sự ngày 30/12/1981 và ban hành n aàv
10/01/1982. T rong

điều 70 chương X qui định xử phạt quân nhân đào naũ

nhu' sau:
Q uân nhân đào rì2Ũ thì bị xử lý theo điểu lệnh kỷ luật cùa quàn đội,
hoặc bị phạt tù từ sáu tháng đến 3 nám.
Phạm tội trong thời chiến hoặc có tinh tiết tăng nặng khác thì bị phat tù
đến 15 năm ". I?ì
Như vậy, qui định của điểu 70 luật NVQS nêu trên đã thav th ế điếm e
điều 7 sắc lệnh 163 về xử phạt QNĐN. Theo qui định của điều 70 luật N V QS
thì Q N Đ N bị xử lv theo điều lệnh kỷ luật của quân đội hoặc bằng biện pháp

hình sự, về hình sự người phạm tội đào ngũ có thể bị phạt tù từ 6 tháng đến 3
năm. Như vậy qui định này cho phép có thế xử phạt bằng biện pháp hành
chính bên cạnh biện pháp hình sự và mức hình hạt cũng nhẹ so với Q N Đ N
bình thường không có các tình tiết tăng nặng, còn đối với Q N Đ N có các tình
tiết tăng nặng thì điều 70 không qui định các tình tiết tăng nặng cụ thể, và
mức hình phạt thì tăng lên (15 năm) trong khi đó khoảng cách từ đào ngũ bình
thường với tăng nặng là rất dài, không nói hình phạt mức thấp nhất của tăng
nặng m à chỉ nói mức cao nhất đến 15 năm.
Sau khi luật N ghĩa vụ quân sự được ban hành, để việc xử lý được thống
nhất và đún g đắn, Toà án nhân dân tối cao, Bộ tư pháp, Bộ nội vụ, và Bộ quốc
phòng có thòng; tư số:

1.332/TT - LB ngày 08 tháng 9 năm 1984 hướng dẫn

việc xử lý các hành vi phạm luật NVQS.
T rong điếm 4 phần I vể các hành vi vi phạm qui định: Đào ngũ (điều 70)
là hành vi của quân nhân tại ngũ, quân nhàn dự bị đang tập trung huấn luyện,
tập trung kiểm tra tình trạng sẩn sàng chiến đấu m à rời bỏ hàng ngũ quàn đội
với m ục đích trốn tránh nghĩa vụ quân nhân như: Rời bò hàng ngũ khi đang ở
đơn vị , đang trên đường đi chiến đấu, đi huấn luyện, đi công tác, đi phép, đi
bệnh viện, đang trên đường chuvển đơn

vị m ới,nơi đóng quân mới, mới

nhập ngũ m à bò trốn sau khi đơn vị giao quân đã bàn giao cho đơn vị nhận
quân...
Chính sách xử lý qui định như sau:
i:i1 Cơ sờ pháp lý hiện hành của sự nghiệp QP toàn dân - Bộ QP- NXB QĐND Iiám 1984. trang
40.



X ứ lý b ằn a biện pháp hành chính đối với những trường hợp vi pham
khỏna có thu đoạn xảo quyệt, khòns sây hậu quá nghiêm trọng, có nhiều tình
tiết aiárn nhẹ như: Chưa được siáo dục, thuyết phục, trình độ lạc hậu. hoàn
cánh thực sư khó khăn.
-

X ử lv bằng biện pháp hình sự đối với những trường hợp đã

bị xử lý

hành chính m à vần tiếp tục phạm, hoặc vi phạm sây hậu quả nghiêm trọng, cụ
thể.
+ T rư ờn g hợp không có tình tiết nặng, có thể áp dụng hình phạt tù từ 6
tháng đến 3 năm .
4- N ếu là' chi huy hoặc sỹ quan, nếu m ang theo, vứt bỏ, làm mất vũ khí,
phương tiện kỹ thuật chiến đấu, tài liệu quan trọng hoặc có tình tiết tãnơ nặng
khác có thể áp dung hình phạt tù đến 15 năm. T rong văn bản hướng dẫn đó
còn qui định những tình tiết tăng nặng như: Phạm tội trong thời chiến, trong
khu vực có chiên sự; phạm tội có tổ chức hoậc lôi kéo người khác cùng phạm
tội, và n h ữ n g tình tiết giảm nhẹ là: bị xúi dục, lôi kéo, tố cáo đồng bọn thành
thực hối cái...." II9>
N hững tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ nêu trên là kế thừa những tình tiết đã
được qui định cụ thể trong sắc lệnh 163 về tôi đào ngũ, đồng thời ghi nhân
những tình tiết mới từ thưc tiễn xét xử những năm trước đó.
Tron 2: thông tư hướng dẫn lần đầu tiên khái niệm đào ngũ đuợc đưa ra
như sau: "đào ngũ là hành vi của quân nhân tại ngũ, quân nhân dự bị đang tập
trung h uấn luyện, rập trung kiểm tra tình trạng sẩn sàng chiến đấu m à rời khỏi
hàng ngũ q u â n đội với m ục đích trốn tránh nghĩa vụ quân nhân".
N hư vậy, qua khái niệm đó, thông tư liên ngành đã xác định rõ chủ thế

của tội đ ào n g ũ là quân nhân tại ngũ, quân nhân dự bị đang tập trung, huấn
luyện, tập tru n g kiểm tra tình trạng sẵn sàng chiến đấu. Xác định rõ m ặt khách
quan của tội phạm là rời bỏ hàng ngũ quân đội với các hành vi cụ thể như: rời
bỏ đơn vị khi đ a n g ở đơn vị, đang trên đường đi chiến đấu, đi huấn luyện, đi
cônơ tác, đi phép>đi bệnh viện, đang trên đường chuyển đến đơn vị mới. nơi
đóng q u â n m ới. mới nhập ngũ mà

bỏ trốn sau khi đơn vị giao quân đã bàn

giao cho đ ơ n vị nhận quân; y ề mặt chủ quan tội đào ngũ đòi hỏi phải chứng
m inh được m u c đích trốn tránh nghĩa vụ quân nhân của người vi phạm.

Xem chỏng tư hướng dẫn việc xứ lý các vi phạm luật NVQS - LB TANDTC - Bộ Tư pháp Bộ Quốc phòng - Bội Nội vụ - Sô' 1.332/TT-LB ngày 8-9-1984.


14

Đ ổ n a thời với khái niệm đào ngũ. Thòng tư 1.332 cũng đưa ra những tình
tiêt giám nhẹ, cụ thế để phân biệt đào ngũ là vi pham hành chính với tội đào
nsũ: các rình tiết tăng nặng để xét xử theo khung hình phạt cao hơn.
Phai nói rằng nhũng hướng dẫn về tội đào ngũ trong T h ò n s tư 1.332
khòng n h ữ n s đã làm cơ sờ pháp lý cho việc xử lý hành vi đào n 2Ũ trons thời
kỳ đó. m à còn là chỏ dựa quan trọng cho việc qui định tội đào ngũ trons Bộ
luật hình sự lần đáu tiên của nước ta năm 1985.
Như vậy, tội đào ngũ được qui định trong sắc lệnh 163 là một trong
những tội .xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm quân nhân được qui định sớm
nhất. M ặc dù hệ thống pháp luật lúc đó lchông đầy đủ, các dấu hiệu của tội
đào n g ũ .ch ư a khái quát hết, việc xét xử vừa áp dụng pháp luật qui định, vừa
vận dụng đưòng lối, chính sách của Đ ảng nên rất khó khăn cho việc áp dung
thống nhất. Tuy nhiên với hoàn cảnh lúc bấy giờ, việc qui định tội đào ngũ

trong sắc lệnh 163 vẫn là đầy đủ và cụ thế. Qui định đó của sắc lệnh 163 đã
được k ế thừa và phát triển trong các văn bản pháp luật sau này (điều 70 luật
nghĩa vụ quân sự 1982) và thực tiễn xét xử. Đặc biệt là trong thông tư liên bộ:
Toà án nhân dân tối cao, Bộ ar pháp Bộ nội vu và Bộ quốc phòng số 1.332.
Những qui định cụ thể của các văn bản trên đã tạo cơ sớ pháp lý cụ thể, chính
xác cho hoạt độn g xét xử của các Toà án Binh cũng như Toà án quân sư sau
này.
Việc qui định các khung hình phạt cụ thế, các cấu thành cơ bản tãng
nặng, ơiảm nhẹ đã giúp cho việc áp dụng khi xét xử được cụ thể chính xác.
Trải qua hơn 40 n ăm áp dụng các qui định của pháp luật về tội đào ngũ đã 2Óp
phần hạn chế, ngăn chặn tình trạng đào ngũ, củng cố tổ chức, góp phần đám
báo sức chiến đấu của quân đội, giữ nghiêm kỷ luật quân đội, pháp luật Nhà
nước, nâng cao m ột bước ý thức chấp hành pháp luật cho quân nhân thông qua
các phiên toà xét xử. Các qui định trên cũng là nguồn tham khảo quan trọng
cho việc xây dựng tội đào ngũ trong Bộ luật hình sự 1985.
III. OLI ĐINH CUA BỔ LUẢT HÌNH SƯ VỂ TỒI ĐẢO NGŨ.

Để thực hiện đường lối, chính sách của Đ ảng cộng sản Việt Nam trong
giai đoạn mới của cách m ạng, điều 12 Hiến pháp nước cộng hoà xã hội chủ
n sh ĩa Việt N am năm 1980 qui định: " Nhà nước quản lý xã hội theo pháp luật
và k h ô n s n sừ n g tăng cường pháp c h ế xã hội chủ nghĩa" nên ngày 27/6/1985
Quốc hội đã thông qua bộ luật hình sự - Bộ luật đã kế thừa và phát triển luật
hình sư của Nhà nước ta từ cách m ạng tháng Tám , tổng kết những kinh


15

nghiệm đấu tranh c h ố n s và phòng ngừa tội pham ờ nước ta trong m ấy chục
nám qua và có dư kiến tình hình diễn biến cua tội phạm trons thời sian tới.
Các tội xàm phạm nghĩa vụ. trách nhiệm của quân nhân được qui định

trong chương XI Bộ luật hình sự nước Cộng hoà xã hội chủ n sh ĩa Việt Nam là
nhăm bao vệ ký luật, sức m ạnh chiên đấu quân đội, chống những hành vi vi
phạm nghiêm trọng điểu lệnh quân đội , đổng thời giáo dục quân nhân có V
thức tôn trọng và tự giác chấp hành n sh iê m chinh nghĩa vụ, trách nhiệm của
m ình đã được Hiến pháp, pháp luật và điều lệnh của quân đội qui định.
T rong Bộ luật hình sự, tội đào ngũ được qui định ở điều 259 chương XI:
Các tội xâm pham nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân.
Như vậy, từ khi Bộ luật hình sự có hiệu lực thi hành ngày 01/01/1986 thì
nhũng qui định về tội đào ngũ trong các văn bản pháp luật hình sự trước đây
đểu hết hiệu lực. Do quan điểm

pháp điểm hoá, Luật hình sự nước ta là tội

phạm chỉ qui định trong Bộ luật hình sự nên điều 70 luật nghĩa vụ quản sự
được sửa đổi bằng điều 69 mới, không nêu cụ thể tội đào ngũ trong luật này.
T rong các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân thì tội đào
ngũ là m ột trong những tội được qui định sớm nhất, từ những ngày đầu xây
dựng, phát triển của Nhà nước cũng như của quân đội cho đến nay. Đê đám
bảo sức m ạn h chiến đấu của quân đội, Nhà nước ta luôn quan tâm tới việc ban
hành các vãn bản hình sự, các văn bản thể hiện đường lối, chính sách xử lý
hành vi đào ngũ qua các thời kỳ lịch sử.
H ành vi đào ngũ của quân nhân,

qua các thời kỳ khác nhau có những

đặc điếm khác nhau, nó chịu ảnh hưởng của tình hình chính trị, kinh tế. xã
hội. Do vậy m à tội đào ngũ qua các thời kỳ khác nhau đều được các cơ quan
báo vệ pháp luật trong quàn đội chú ý, tập trung giải quyết, là tội phổ biến
nhất, chiếm tỷ lệ nhiều nhất trong số các vụ án xâm phạm nghĩa vụ, trách
nhiệm quân nhân được T oà án quân sự xét xử.

T heo báo cáo tổng kết 50 n ăm xây dựng và hoạt động của ngành Toà án
quàn sự từ 1945 - 1995 thì tỷ lệ xét xử tội đào ngũ so với các tội trốn tránh
nhiệm vụ quân nhân như sau:
- Từ 1945 đến 1954: T rong số các vụ m à các Toà án binh đã xử tập trung
chủ yếu vào các tội: Đào ngũ-(có năm chiếm 44%)...
- Từ 1961 - 1975: Tội đào ngũ chiếm 16,6% trong khi tự thươna: 1.5%,
khána lệnh chí có 5,8%.
7
<_/

.


16

- 1976 - 1985: Các vu án xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm quàn nhàn
chiếm tý lệ 12.44% m à trọns tâm vẫn là các tội đào ngũ. kháng lệnh.
- 1986 - 1992: Các vụ xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm chiến 9,2% các
vụ ơiài quvết trong đó có 46,2% các tội đó là tội đào ngũ, vi phạm qui định
về sừ d u n s vũ khí. [‘71
Như vậy, qua tỷ lệ nêu trên đã thấy tội đào ngủ có m ột vị trí, vai trò đ á n s
kể và chiếm tỷ lệ khá cao trong số các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm
quân nhân. T rong tình hình kinh tế xã hội hiện nay qua tình trạng đào ngũ đã
nêu ớ trên thì tội đào ngũ trong tương lai vẫn là tội cần được tập trung giải
quyết với nỗ lực và quyết tâm lớn mới có thế ngăn chặn, hạn ch ế tình trạng
đào ngũ.
III. I. CÁC DẤU HIẺL CẤU THẢNH TỒI PHAM:

' Đ iểu 8 BLHS qui đinh.
L. Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được qui định trong BLHS

do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện m ột cách cố ý hoặc vò ý,
xâm phạm độc lập, chủ quyền thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, xâm
phạm chê độ Nhà nước X H CN , chế độ kinh tế và sở hữu X H CN, xâm phạm
tính m ạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm, tự do, tài sản, các quyền và lợi ích
hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những lĩnh vực khác của trật tự pháp
luật X H CN .
2. Tội phạm nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại lớn cho xã hội m à
mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là trên 5 năm tù, tù ch u n s
thân hoậc tử hình. Những tội phạm khác là tội ít nghiêm trọng.
3. Nhữnơ hành vi tuy có dấu hiệu của tội phạm nhưng tính chất nguy hiể
cho xã hội không đáng kể thì không phải là tội phạm và được xử lý bằng các
biện pháp khác."
Đ iều 2 BLHS qui định: "chỉ người nào vi phạm m ột tội đã được BLHS
qui định mới phải chịu trách nhiệm hình sự".
N hư vậy, theo các qui định đó của BLHS thì tội phạm được qui định
trong BLHS ở dạng hoàn chỉnh với đầy đủ các yếu tố cấu thành. Khuôn m ẫu
pháp lý đó chính là các cấu thành tội phạm. Cấu thành tội phạm là tổng hợp
những dấu hiệu chung, có tính đặc trưng cho m ột loại tội phạm cụ thể qui định
trong luật hình sự. Hay nói cách khác, cấu thành tội phạm là hệ thống các dấu
1171 Tổng kết 50 năm xảy dựng và hoạt động của ngành TAQS - TAQSTW - NXB QĐND nám
1995.


17

hiệu cán và đu đặc trung cho tìma tội phạm cụ thế được qui đinh txons Bộ luật
hình sự.
Mòi quan hệ siĩra tội phạm và CTTP là mối quan hệ giữa hiện tưọna
khách quan với thế hiện đặc trưng của hiện tượng đó trong luật. Đó là quan hệ
2 Íữa nội dung và hình thức pháp lý của tội phạm. Chính vì vậv mà CTTP

kh ông thể hiện hết các vếu tố phong phú của tội phạm m à chi thế hiện yếu tố
cần và đu để khảng

định hành vi có tội hay khồng và phân biệt với các tội

khác.
Điều 259 qui định tội đào ngũ như sau:
I.

Người nào rời bỏ hàng ngũ quân đội nhằm trốn tránh nghĩa vụ thì bị

phạt cải tạo ở đơn vị kỷ luật của quân đội đến hai năm hoặc bị phạt tù từ sáu
tháng đến 5 năm.
•*ỉ'

2.

Phạm tội thuộc m ột trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 3

n ăm đến 10 năm
a. Là chi huy hoặc sỹ quan.
b. Lôi kéo người khác phạm tội.
c. M ang theo, vứt bỏ vũ khí, phương tiện kỹ thuật quân sự hoặc tài liệu
quan trọng."
III. 1.1. KHÁCH THỂ TỎI ĐÀO NGỦ.

Theo lý luận hình sự thì:

"Khách thể bị tội phạm gây thiệt hại là hệ


thống những quan hệ xã hội của ch ế độ xã hội có giai cấp được luật hình sự
của chê độ đó báo vệ." n
T ro n 2 bất cứ chế độ xã hội có giai cấp nào, nhà nước cũng đều xác lập,
bao vệ, củng cố và thúc đấy sự phát triển của những quan hệ xã hội phù hợp
với lợi ích của giai cấp thống tiị, bằng sự hỗ trợ của các qui phạm pháp luật,
trong đó có qui phạm pháp luật hình sự. M ỗi m ột hành vi vi phạm nói chung
cũng như tội phạm nói riêng đều là những hành vi vể hình thức vi phạm pháp
luật và vể nội dung gây thiệt hại cho các quan hệ xã hội đã được xác lập ớ
những mức độ khác nhau.
Với ý nghĩa là những quan hệ xã hội bị tội phạm gày thiệt hại hoặc đe
doạ gây thiệt hại, khách thể là một trong bốn yếu tố cấu thành tội phạm, có vị
trí quan trọng. Khách thể của tội phạm là yếu tố phản biệt tội phạm với vi

---------------------------

^ I

t h iT v

iỄN

ị

171 Giáo luật hình sự Việt Nam - Phần chung - TritồYiỊj| TĐHLụật;Hà Nôij -Ị Ị99 '4 É tạịig 76.


18

phạm pháp luật khác, siữa các nhóm tội pham và các tội pham cụ thê với
nhau.

Khách thè tuy có ý nghĩa gần như quvết định nội dung tính n su v hiểm
khách quan của tội pham. nhưng không phái luồn luôn được

phản ánh một

cách đầy đủ trong mọi CTTP, m à trong phần lớn các CTTP nó chi được phan
ánh qua các đặc điếm nhất định của đối tượns tác động.
K hách thể của tội đào ngũ là sự xâm hại đến nghĩa vụ báo vệ Tô quốc
của công

dân , đến hoat động bình thường, đến sức m ạn h chiến đấu và khả

năng sẩn sànơ chiến đấu của quân đội, làm ảnh hưởng tới việc hoàn thành
nhiệm vụ của quân đội nói chung và đơn vị có quân nhân đào ngũ nói riêng.
Điều 45 Hiên pháp 1992 qui định nhiệm vụ của lực lượng vũ trang nhàn
dân như sau: "Các lực lượng vũ trang nhân dân phái tuyệt đối trung thành với
Tổ quốc và nhân dân, có nhiệm vụ sẩn sàng chiến đấu bảo vệ độc lập, chủ
quvền thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, an ninh quốc gia và trật tự,
an toàn xã hội, bảo vệ ch ế độ xã hội chủ nghĩa và những thành quá cách
m ang, cùng toàn dân xây dựng đất nước".
Thưc hiện nhiệm vụ chính trị của mình, quân đội nhân dân Việt Nam từ
khi thành lập đến nay đã ra sức xây dựng, cúng c ố lực lượng phát huy truyền
thống cách m ạng , trang thành với lý tưởng cách m ạng, với tổ quốc, với nhân
dân để trớ thành m ột công cụ bạo lực chủ yếu của Đ ảng và Nhà nước xã hội
chú nghĩa, trở thành đội quân có tổ chức, kỷ luật cao, có tinh thần sẵn sàng
chiến đấu và chiến đấu kiên cường, hoàn thành nhiệm vụ của m ột đội quân
chiến đấu và công tác.
Đế bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt N am xã hội chú nghĩa, m ộ t trong hai
nhiệm vụ chiến lược của cách m ạng nước ta, Đ ảng và Nhà nước ta đã và đang
hoàn chinh cơ sở pháp lý trong việc xây dựng nền quốc phòng toàn dân xây

dưng lực lượng vũ trang nhân dân, qui định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ
quan Nhà nước, các tổ chức quần chúng và nghla vụ, quyển của công dân đối
với sự nghiệp báo vệ Tổ quốc.
Điều 77 của Hiến pháp nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt N am khẳng
định: "báo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa là nghĩa vụ thiêng liêng và quyển cao
quí của công dân. Công dân x ó bổn* phận làm nghĩa vụ quân sự và tham 2Ìa
xây dựng quố c phòng toàn dân và điều 2 luật nghĩa vụ quân sư đã nói rõ:
"N sh ĩa vu q uán sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân, phục vụ trong quân đội,


19

nhàn dân Việt Nam" và "Làm n sh ia vụ quàn sự bao sổ m phục vụ tại nsũ và
phục vụ tron2 ngạch dự bị của quân đội"!1-] .
Như vậy người cồng dân làm nahĩa vu quân sự là phục vụ tại n sũ và phục
vụ tro n 2; ngạch dự bị cua quân đội suốt cả quãng đời từ 18 đến hết 45 tuổi,
trona1 đó có hai hoác ba năm phuc vu tai naũ.
_

.

i.

.

.

.

Việc phục vụ tại ngũ trong quân đội nhân dân Việt Nam đòi hòi người

còng dân phải chịu đựng mọi khó khăn, sian khổ, chiến đấu hy sinh để báo vệ
Tổ quốc. Do vậv. mọi công dân phải có ý thức tư giác cao trong việc thực hiện
nhiệm vụ bao vệ tố quốc. Nhưng đổng thời với V thức tự giác là m ang tính bắt
buộc rất nghiêm túc đối với mọi công dân nam giới. Nói nghĩa vụ là nói cả hai
mát, vừa tư giác, vừa bắt buộc đối với cô n a dân nam giới.
Sức m ạnh

chiến đấu của quân đội được bảo đảm bởi nhiều yếu tố hợp

lại: Ý chí chiến đấu, vũ khí, phương tiện quân sự... nhưng yếu tố cơ bản và
quyết định vẫn là con người.
Q uân đội m u ốn xây dựng và chiến đấu thắng lợi thì các quân nhân không
thế hoạt động m ột cách tự do, tu ỳ tiện m à phải được tổ chức chặt chẽ và hoạt
động theo m ột trật tự nhất định. Trật tự đó do điều lệnh quản lý bộ đội qui
định cụ thể, việc chấp hành các qui định đó là kỷ luật bắt buộc đối với mọi
quân nhân. T rong quân đội, do tính chất, đặc thù của từng đơn vị m à được
biên* ch ế quân số sao cho phù hợp. Việc quản lý q uân số là trách nhiệm của
các cấp chí huy trong quân đội, phải nắm chắc quân số hàng ngày trong học
tập, công tác, sinh hoạt...., người chỉ huy phái duy trì chặt chẽ ch ế độ sinh
hoạt hàng ngày, hàng tuần. K hô ng được sử dụng quân số m ột cách tuỳ tiện,
vượt quá thẩm quyền và phải chấp hành nghiêm chỉnh ch ế độ báo cáo quân sô'
lên cấp trên...
Nên mọi hành vi của quân nhân không hoàn thành nhiệm vụ, nghĩa vụ
của m ình, trốn, rời khỏi đơn vị... làm ảnh hường tới quân số đã biên chè cho
đon vị đó. m à thiếu quân số sẽ ảnh hường trực tiếp đến hoạt động bình thường
cùa đơn vị, đến sức chiến đấu và sẩn sàng chiến đấu của đơn vị.
Hành vi rời bỏ hàng ngũ của quân nhân, ngoài làm cho đơn vị thiếu quân
số m à còn làm ánh huờng tới tư tưởng của các quân nhân khác, làm giảm sút ý
chí chiến đấu và chất lượng huấn lu-yện của đơn vị, như vậy làm cho đen vị
không hoàn thành được nhiệm vụ của mình.


Luật nghía vụ quàn sự nước cộng hoà xă hội chu nghĩa Việt Nam - Nhà xuất bản QĐND Hà Nội năm 1991 tran g 31


20

II 1.1.2. M ă t k h á c h q u a n c ủ a tôi d à o ngũ:
Theo lý luận hình sự thì :"Mặt khách quan của tội phạm là m ặt bèn naoài
của tội phạm bao sồm nhũng biểu hiện của tội phạm diễn ra hoặc tổn tại bèn
ngoài thè siới khách quan". í7!
Từ khái niệm đó ta thấy: bất cứ tội phạm nào khi xẩy ra cũnơ đều có
những biếu hiện diễn ra hoặc tổn tại bèn ngoài m à con người có thể trực tiếp
nhàn biết được, đó là:
- H ành vi (khách quan) nguy hiểm cho xã hội, cũng như mối quan hệ
'nhàn quá ơiữa hành vi và hậu quả.
- Các điều kiện của việc thực hiện hành vi phạm tội (công cụ. phương
tiện, phương pháp, thủ đoạn, thời gian, địa điểm....)
M ặt khách quan của tội phạm là m ột trong bốn yếu tố của tội phạm.
K hôn g có m ặt khách quan thì t h ô n g có tội phạm và do vậy cũng khỏnơ có
trách n hiệm hình sự.
Việc nghiên cứu những tình tiết thuộc m ạt khách quan của tội phạm có
những ý nghĩa thực tiễn là:
- T rong cấu thành cơ bản, dấu hiệu hành vi thuộc m ặt khách quan là dấu
hiệu bắt buộc. Việc xác định m ột hành vi cụ thể có cấu thành tội phạm hay
không thường bắt đầu từ việc nghiên cứu m ặt khách quan, chỉ khi xác định có
tội phạm chì vấn đề xem xét tiếp theo mới đặt ra - đó là m ặt chủ quan.
- T rong CTTP tăng nặng, m ột số dấu hiệu của mặt khách quan được phản
ánh là dấu hiệu định khung hình phạt.
- T rong những tình tiết tăng nạng hoặc giảm nhẹ trách nhiệm


hình sự

được qui định trong Bộ luật hình sự có nhiều tinh tiết thuộc m ặt khách quan
của tội phạm. Do vậy ngoài việc định tội, việc xác định mặt khách quan còn
có ý nghĩa trong việc đánh giá tính nguy hiểm của hành vi phạm tội, qua đó có
ý nghĩa trong việc xác định trách nhiệm hình sự theo tìmg mức độ do pháp
luật qui định.
Về m ặt khách quan, điều 259 Bộ luật hình sự qui định đào ngũ là hành vi
rời bỏ hàn 2 ngũ quàn đội.
N hư trên đã phân tích, quân nhân tại ngũ cũng như quân nhân dự bị tronơ
thời gian được tập trung huấn luyện quân sự.... có bổn phận và trách nhiệm
'71 G iáo trình Luật liìiiii sự Việt N am - phần chuns - Trườn 2 ĐH Luật Hà Nội - 1994, trang 90.


21

\ à v đ ự n s q uàn đội. huấn luvện. học tập và rèn luvện V chí.... hoàn thành
nhiệm vu cua người cống dân đối với Tố quốc. N hữns quân nhân nào có hành
vi rời bỏ h à n 2 ngũ quàn đội. dù O' bất kỳ cươns vị nào với m ục đích k hô n s trơ
lai hàng n g ũ quân đội, trốn tránh n sh ĩa vụ. trách nhiệm của mình đểu là hành
vi đào ngũ.
H ành vi rời bỏ h à n s ngũ quân đội của quân nhân đã được họ ý thức và ý
chí điều khiển. Vì mỗi quân nhân đều đã ý thức được nghĩa vụ, trách nhiệm
của m ình, họ đã được giáo duc, rèn luyện từ trước khi nhập ngũ, đến khi trớ
thành q uân nh ân tại ngũ... về quvền và nghĩa vụ của mỗi công dân nên khi họ
rời bỏ h à n g ngũ quân đội là họ đã đắn đo, suy nghĩ và biết được việc rời bỏ
hàng ngũ qu ân đội sẽ làm anh hương đến hoạt động bình thưòng của đơn vị
nhưng do Iihiều lv do khác nhau họ vẫn quvết định thực hiện hành vi đã ý thức
đó của m ìn h n hằm trốn tránh khóng hoàn thành nghĩa vụ, trách nhiệm m à họ
có bổn phận phải làm và hoàn thrành.

Đ ào ng ũ là tội có cấu thành hình thức, chí cần có hành vi rời bỏ hàng ngũ
quân đội n h ằ m m uc đích khôn s thưc hiện trách nhiệm, nghĩa vụ của m ình là
đã đủ yếu tố vế m ặt khách quan. K hác với tội đào nhiệm ở điều 225 c ũ n s là
hành vi rời bỏ nhiệm vụ n h ư n s do khách thê bảo vệ khác nhau nên ờ tội đào
nhiệm ngoài hành vi rời bỏ nhiệm vụ nhưng phải gây hậu quả nghiêm trọng
mới coi là tội phạm.
T uy nh iên , ớ mỗi cương vị khác nhau; hành vi rời bỏ hàng ngũ quân đội
sẽ gây ra n h ữ n g hậu quả khác nhau đến sức m ạnh chiến đấu và khả năng
chiến đấu củ a quân đội. Vì vậy. rav hậu quả của tội phạm đào ngũ khôns phái
là yếu tố bất buộc của CTTP. nhưna việc xác định hậu quả đào ngũ trong mọi
trường hợp có ý nghĩa quan trọng trong xác định khung hình phạt hoặc quvết
định hình phạt.
Niiư đã phân tích ở phán các nguyên nhân đào ngũ, thấy rằng tình trạng
quân nhân đ à o ngũ do rất nhiều ng uyên nhân khác nhau tác động. Nên hành vi
rời bỏ h à n a ngũ quân đội của quán nhân cũnơ được thế hiện rất đa dạng trong
thực tế, cụ thế:
-

Đ a số qu ân nhân có hành vi đào ngũ khi đang học tập, công tác bình

thường tại đơn vị. N hũng trường hợp này đa số là những quân nhân không
chịu rèn luyện, ngại khó khăn d a n khổ hoặc là những người thích sốnơ tự do,
cá nhân, vô tổ chức, vô ký luật. Biểu hiện hành vi khi rời bỏ đơn vị cũnơ khác
nhau.
C hú n g tôi xin lấy ví dụ về m ót số vụ đào ngũ dạng này như sau:


+ \ 'u rlìứ Iilnír: N suy ễn Manh Hà. sinh năm 1976 tai phườns Lè Hổna
Phona - thị xã Thái Bình, nhập nsũ thána 2/1995 vào đơn vị dự bị bay- Quàn
c h u n s k h òna quân. K ho ana 1 giờ sá n s ngày 13/6/1995 lợi d ụ n s trons khi làm

nhiệm vụ ơác. Hà đã bỏ trốn khói đơn vị bằng lối cổng phụ. Đơn vị có siấy
báo đào ngũ về địa phương. Đơn vị cùng chính quyền, gia đình độns; viên đưa
Hà lên đơn vị. Đ ến ngày 19/6/1995 Hà lại tiếp tục đào ngũ, lần này đơn vị gửi
giấy báo đào ngũ. Các cơ quan chính quyền địa phương động viên nhưng Hà
không trơ lại đơn vị. Trong thời gian ớ địa phương, với động cơ là kiếm tiền đế
vào m iền Nam học sửa chữa xe máy,4 nên Hà đã cùng Vũ Văn Dũng là thanh
niên địa -phương đi trộm cắp cốp xe m áy để bán lấy tiền. Sau vụ trộm lần thứ
2, Hà - D ìins bị công an bắt.H à đã bị Toà án q uân sự xét xử ngày 07/1 1/1995
với 2 tội danh là đào ngũ và trộm cấp tài sản cônơ dân. (31
Đ ây là trưỡhg hợp ý thức về nghĩa vụ, trách nhiệm kém, so sánh thiệt
thòi, cá nhân chủ nghĩa đã rời bỏ nhà trường trong khi đang là học viên, đào
ngũ về địa phương phạm tội mới.

Vụ thứ 2 : Vũ Khắc T hanh, sinh năm 1968; K iến An - Hải Phòng nhập
ngũ 3/1987 vào tiểu đoàn 6 - Trung đoàn 244 - Bộ chỉ huy quân sự Q uảng
Ninh. Ngàv 22/8/1988 Thanh đào ngũ từ đơn vị m ang theo 01 quả lựu đạn cầu
do T h an h cất dấu của đơn vị khi thu gom

vũ khí. Chiều 03/9/1988, Thanh

cùng Sự và Hoà là thanh niên cùng quẻ - bàn bạc ra đường kam en - Kiến An
đế cướp - T hanh phân công: Thanh m ang lựu đạn, Sự m an g súng K54. Sáng
ngày 04/9/1988, lúc 4 giờ 30 phút, sau khi ngồi phục ở ven đường 2 tiêng
đổng hồ, thấy anh Phạm Danh Lý đi xe đạp PoJiô (nữ) từ Hải Phòng về Kiến
An. Cá bọn ra uy hiếp. T hanh cầm súng gí vào trán Lý, hai bên giằng co nhau,
Thanh nổ súng làm Lý chết ngay tại chỗ - bọn chúng lấy xe đạp bán được
170.000 đổng.
N gày 17/4/1996 Toà án quân sự quân khu 3 đã xét xử Thanh cùng đổng
bọn. T h an h bị xử phạt tử hình về tội giết người và 20 năm tù về tội cướp tài
sản c ô n s dân và 3 năm tù vể tội đào ngũ có m ang theo vũ khí. [2]

-

M ột d ạ n s đào ngũ nữa là lợi dụng lúc đơn vị cử đi công tác ra khỏi

doanh trại, hoặc cho đi phép hoặc tranh thủ về nhà m ấy hôm , sau đó ở lại luôn
khỏng lên đơn vị, ví dụ như trường hợp Lương Hữu Phúc, sinh 1972. Nhập
ngũ 9/1993. C hiến sỹ đơn vị tiểu đoàn 6, Trung đoàn 95, Sư đoàn 325 - Quân
đoàn 2. Sau thời ơian huấn luvện tân binh Phúc được điều động vể đơn vị mới.

l:!! Bân án cua TAQS khu vực 2 QK 3 - Sô' 15 năm 1995.
I2' Bản an TAQS QK 3- S ố 8-1996.


T rong lúc đon vị đang cùng cố doanh trai, ngày 15/3/1994
giao nhiệm vụ vào nhà dân đế xin tre về rào vườn rau.

Phúc được đơn vị

Lợi dụng được đơn vị

cư ra ngoài doanh trại c ôna tác Phúc đã ra bến xe để trốn về nhà. Trong thời
sian bỏ đơn vị Phúc đi đạp xích ỉô. bốc vác h à n s để kiếm tiền. Biết anh Chính
ớ Nam Đ ịnh nợ tiền hàna của chị Thanh ( một khách hàng m à Phúc hay chớ
hàng thường xuyên) Phúc đã nẩy ý định lừa đáo đế chiếm đoạt .số tiền cứa chị
T hanh. Ngày 05/5/1994 Phúc từ Hà Nội xuống Nam Định. Đến nhà anh Chính
nói dối là chị Thanh cử xuống để lấy tiền. T rong những ngày ờ Nam Định
Phúc đến nhà anh Chính 3 lần và đã lấy được số hàng gồm: Tiển mặt, 04 bộ
đèn chùm . 01 đèn bàn bằnơ tổng số'tiền: 3.340.000 đ m à Chính nợ chị Thanh.
Ngày 28/4/1996. Toà án quân sự khu vực 2 quân khu 3 đã xét xử Phúc về
2 tội: Đ ào ngũ và lừa đảo chiếm đoạt tài sán công dân. I3'1

- Rời bỏ hàng ngũ quân đội khi đang trên đường đến đơn vị mới như
trường hợp: N guyễn Văn Thật, sinh 1976 ở Thị trấn Q uốc Oai - Hà Tây. Nhập
ngũ tháng 2/1995 vào đại đội thông tin - Ban tham mưu - trung đoàn 86. Bộ tư
lệnh Hoá học. Do khổns; chịu khó rèn luyện lại vô tổ chức kỷ luật nên trước
khi đào ngũ Thật đã 3 lần vi phạm, lần đầu khi có điện bố ốm. Đơn vị cho về

ờ lại thêm , lần 2 về nhà từ 8-6 đến 17-6-1995 lần này bố Thật đưa Thật lên
đơn vị, đơn vị đã kỷ luật bằng hình thức phạt giam kỷ luật. Khi hết thời gian
phạt giam

kỷ luật, Thật được điều động sang đơn vị khác. Ngày 02/7/1995

trên đưòng đến đơn vị mới Thật đã bỏ trốn về gia đình.
T rong thời gian ở gia đình, Thật đi làm thợ m ộc kiếm tiền. Ngày
14/7/1995 đơn vị có giấy báo đào ngũ về địa phương. Địa phương đã nhiều lần
đ ộ n s viên T hật quay lại đơn vị nhưng Thật không lên. Ngày 02/8/1995 UBND
thị trấn có giấy mời Thật lên làm việc. Thật đã chống lại người thi hành lệnh
gọi của U B N D ném gạch làm một đổng chí cán bộ xã bị thương, Thật đã bị
đưa ra truy tố xét xử vể hai tội là đào ngũ và chống người thi hành công vụ. 131
- M ột d ạ n s đào ngũ nữa là lợi dụng cương vị công tác, bị ảnh hưởng của
cơ chế thị trường, làm giàu bằng mọi cách đến

khi bị phát hiện hoặc không

trá được nợ thì đào ngũ. Ví dụ:
Lê Q u a n g T rung - Sinh 1954 ở Châu G iang - Hải Hưng .
Cấp bậc: Đại uý - trợ lý hậu cần X í nghiệp Chiến Thắng Gông ty 319 Q uân khu 3.

ln| Bản án của TAQS KV2 - QK 3 sô' 06 năm 1996.
^■1 Bản án cùa TAQS KV2 - QK3 sô" 02 năm 1996.