Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
“ RÈN KỸ THỰC HÀNH CHO HỌC SINH MÔN TIN HỌC LỚP 5”
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Môn tin học có nội dung chương trình gắn liền thực tế và ngày càng
có nhiều ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực,… Môn tin học ở cấp Tiểu
học được xem là một trong các môn rèn luyện kĩ năng thực hành cho học
sinh tạo cho học sinh hình thành kĩ năng về công nghệ thông tin và ứng
dụng công nghệ thông tin trong học tập, làm việc, vui chơi giải trí,...
Thông qua môn học, học sinh có thể phát hiện và phát triển năng
khiếu của bản thân, từ đó giúp định hướng tương lai, góp phần hình thành
kĩ năng cho học sinh. Chính vì vậy, việc đổi mới phương pháp giảng dạy
giúp học sinh nắm vững các nội dung bài học và vận dụng tốt vào thực tế
cuộc sống để tiếp cận và ứng dụng công nghệ thông tin là điều rất cần thiết.
Đó là lí do tôi chọn chuyên đề: “Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh
môn Tin học lớp 5”.
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1/ Một số phương pháp thường sử dụng trong giảng dạy:
Trong giảng dạy môn tin học cần phải đổi mới cách dạy, cách học
sao cho học sinh tăng hứng thú, học tập thoải mái hơn, tiếp thu dễ, đồng
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
1
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
thời các em nắm chắc được kiến thức trọng tâm ngay tại lớp, vận dụng tốt
vào thực tế.
Do đó, để phát huy tính tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập
rèn luyện các kĩ năng ôn tập lý thuyết kết hợp với thực hành theo quy trình
công nghệ thì vai trò phương pháp dạy học là rất quan trọng. Có rất nhiều
phương pháp dạy học tin học như:
- Phương pháp trực quan.
- Phương pháp gợi mở vấn đáp.
- Phương pháp giảng giải minh họa.
- Phương pháp thảo luận nhóm.
- Phương pháp trò chơi học tập.
- Phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học sinh
Trong đó phương pháp được xem là không thể thiếu trong bài học
đó là phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học sinh.
1.1. Phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học sinh
Phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học sinh là phương pháp
dạy học mà trong đó học sinh phải nắm chắc lý thuyết, tiếp thu lý thuyết
quan sát và thực hiện lại các nội dung dưới sự hướng dẫn của giáo viên
nhằm giúp học sinh rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo thực hành nhanh và chính
xác.
- Ưu điểm:
+ Rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo và hình thành thói quen lao động.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
+ Phát huy được năng lực quan sát.
+ Giúp học sinh nắm vững được nội dung bài học tạo hứng thú cho việc
học.
- Nhược điểm:
+ Giáo viên khó quản lí lớp.
+ Đòi hỏi phải có đầy đủ các dụng cụ thực hành.
+ Tốn nhiều thời gian để rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo.
Để vận dụng tốt phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học sinh
thì đòi hỏi giáo viên phải vận dụng một cách linh hoạt các phương pháp
dạy học nêu trên nhằm phát huy ưu điểm và khắc phục các nhược điểm.
1.2. Công tác chuẩn bị cho tiết dạy đạt hiểu quả cao:
Nghiên cứu bài dạy kĩ, xác định mục tiêu bài học theo chuẩn kiến
thức kĩ năng của bài học, từ đó làm cơ sở định hướng cho việc soạn giảng
đạt mục tiêu đề ra.
Mục tiêu của bài phải dựa vào chuẩn kiến thức kĩ năng của từng bài
học, ngoài ra phải định rõ mức độ tiếp thu kiến thức và hoàn thành công
việc của học sinh làm căn cứ để đánh giá chất lượng, hiệu quả bài học.
- Chuẩn bị dạy học:
Lựa chọn phương thực hành cá nhân hay thực hành nhóm, từ đó giáo viên
chuẩn bị kĩ và thao tác chuẩn.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
3
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
- Chuẩn bị phòng máy và phương tiện dạy học chu đáo thu hút hứng thú
học tập của các em, tạo điều kiện tốt để các em nắm vững nội dung bài học
ngay tại lớp.
- Nghiên cứu kĩ quy trình thực hiện, thực hiện trước các thao tác để lường
trước những khó khăn hay những tình huống có thể xảy ra.
- Kiểm tra dụng cụ, máy móc để tổ chức dạy lý thuyết và thực hành (phòng
học, phòng thực hành).
2. Tiến hành các hoạt động dạy học:
- Nêu mục đích yêu cầu bài thực hành và cấu trúc bài dạy.
- Nêu quy trình thực hành, yêu cầu học sinh nắm vững các bước thực hành,
biết cách sử dụng máy tính.
- Giáo viên thao tác mẫu, yêu cầu học sinh quan sát.
- Giới thiệu sản phẩm hoàn chỉnh để học sinh có định hướng khi thực hành.
- Lưu ý các lỗi thường gặp phải khi thực hiện quy trình kĩ thuật, nhắc nhở
học sinh về an toàn lao động, giữ vệ sinh khi làm thực hành.
- Yêu cầu học sinh làm thực hành trong khoảng thời gian quy định.
- Giáo viên theo dõi uốn nắn kịp thời các thao tác sai của học sinh, hình
thành cho học sinh tác phong công nghiệp, làm việc theo đúng quy trình kĩ
thuật.
- Giáo viên phải bao quát lớp, nắm được năng lực của từng học sinh.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
4
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
+ Đối với học sinh chưa hoàn thành nội dung môn học, không có năng
khiếu, thiếu kiên nhẫn: kịp thời giúp đỡ các em, tạo niềm đam mê học tập
ở các em. Với đối tượng học sinh này chỉ cần hướng dẫn các em hoàn
thành sản phẩm đạt yêu cầu. Để làm được điều đó đòi hỏi giáo viên phải
nhiệt tình, tận tâm với nghề. Nếu thời gian lên lớp không đủ để hướng dẫn
các em hoàn thành sản phẩm giáo viên có thể phụ đạo thêm. Khi học sinh
làm được sản phẩm sẽ có niềm tin vào năng lực của mình kèm theo lời
động viên của giáo viên các em sẽ có thái độ học tập tốt hơn đối với bộ
môn này.
+ Đối với học sinh có năng khiếu: nhóm học sinh này tiếp thu bài nhanh
chóng, chỉ cần quan sát thao tác mẫu của giáo viên có thể làm được sản
phẩm. Giáo viên cần động viên, khuyến khích các em làm tốt hơn nữa để
phát triển năng khiếu, yêu cầu sản phẩm đúng kĩ thuật, đẹp mắt. Qua đây
các em có thể định hướng được nghề nghiệp trong tương lai.
- Thu dọn các dụng cụ, máy móc.
- Yêu cầu học sinh nhận xét chéo các sản phẩm.
- GV nhận xét các sản phẩm của học sinh, hướng dẫn thêm học sinh chưa
hoàn thiện sản phẩm cần cố gắng, tuyên dương học sinh thực hành tốt.
3. Ví dụ minh hoạ:
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
5
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
Khi dạy bài “ Luyện gõ các ký tự đặc biệt ” giáo viên có thể thực hiện như
sau:
- Hoạt động 1: Cách gõ các ký tự đặc biệt.
+ Giáo viên cho học sinh nhận biết các ký tự đặc biệt và vị trí của chúng
trên bàn phím.
+ GV HD cách gõ các ký tự đặc biệt nằm trên hàng phím số.
+ GV HD cách gõ các ký tự đặc biệt bên phải bàn phím.
+ GV thực hành mẫu hs quan sát
+ GV gọi hs lên thực hành mẫu
- Hoạt động 2: Luyện gõ
+ Cả lớp thực hành.
+ Giáo viên quan sát và theo dõi thời gian hướng dẫn học sinh thực hành .
+ Giáo viên yêu cầu học sinh kiểm tra chéo sản phẩm dựa vào tiêu chí
đánh giá.
Hoạt động 3: Cách gõ kết hợp các ký tự đặc biệt với phím shift
+ GV HD học sinh cách gõ kết hợp các ký tự đặc biệt với phím shift
+ GV thực hành mẫu cho hs quan sát
Hoạt động 4: Luyện gõ
+ Cả lớp thực hành.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
6
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
+ Giáo viên quan sát và theo dõi thời gian hướng dẫn học sinh thực hành .
+ Giáo viên yêu cầu học sinh kiểm tra chéo sản phẩm dựa vào tiêu chí
đánh giá
Hoạt động 5: Thực hành
+ Cả lớp thực hành.
+ Giáo viên quan sát và theo dõi thời gian hướng dẫn học sinh thực hành .
+ Giáo viên yêu cầu học sinh kiểm tra chéo sản phẩm dựa vào tiêu chí
đánh giá
- Hoạt động 6: Tổng kết đánh giá tiết dạy và học.
+ Giáo viên yêu cầu học sinh nhắc lại nội dung bài học.
+ Tuyên dương học sinh làm tốt và củng cố lại nội dung bài học .
+ Giáo viên nhận xét tinh thần thái độ làm việc của học sinh.
4. Vận dụng vào bài dạy cụ thể
BÀI 2: LUYỆN GÕ CÁC KÝ TỰ ĐẶC BIỆT (TIẾT 1)
I. MỤC ĐÍCH - YÊU CẦU:
a. Kiến thức
- HS biết gõ các ký tự đặc biệt kết hợp với phím Shift để tập gõ trên Word.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
7
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
b. Kỹ năng
- Rèn tính cẩn thận, tư duy sáng tạo
c. Thái độ
- Học tập nghiêm túc, say mê yêu thích môn học
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
+ Máy tính, sách, vở…
III. HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
1. Ổn định tổ chức
- Kiểm tra sĩ số
- Hát
2. Kiểm tra bài cũ
C1: Hãy nêu cách đặt tay lên bàn phím ?
- HS trả lời
- Nhận xét
GV nhận xét và khen ngợi HS
3. Bài mới
Hoạt động 1: Cách gõ các ký tự đặc
biệt
!
*
$
?
“
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
- Quan sát và trả lời câu hỏi
8
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
Quan sát các ký tự và trả lời câu hỏi.
Thế nào được gọi là ký tự đặc biệt?
GV nhận xét và kết luận:
- Lắng nghe
Các kí tự không phải là chữ cái và chữ
số được gọi là các kí tự đặc biệt.
Quan sát hình và cho biết có mấy khu
vực chứa các kí tự đặc biệt?
- Quan sát hình và trả lời câu
hỏi
- Có 2 khu vực chứa các ký tự đặc biệt
là:
+ các ký tự đặc biệt trên hàng phím số
- Lắng nghe và ghi nhớ
+ Các ký tự đặc biệt bên phải bàn phím
do ngón út phụ trách.
Các em hãy cho biết cách gõ các ký tự
đặc biệt ở 2 khu vực này?
- Trả lời
GV nhận xét và kết luận:
- Khu vực các ký tự đặc biệt nằm trên
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
9
Năm học: 2017-2018
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
hàng phím số. Các ký tự này được gõ
bằng các phím số cùng với phím Shift.
- Khu vực các ký tự đặc biệt bên phải - Lắng nghe và ghi nhớ
bàn phím. Tất cả các ký tự đặc biệt này
đều do ngón út phụ trách.
GV khởi động phần mềm word và gõ
mẫu các ký tự đặc biệt
- Quan sát
- Quan sát
Gọi hs lên thực hành mẫu
- Nhận xét
Nhận xét
Hoạt động 2: Luyện gõ
YC học sinh mở phần mềm Word và
luyện gõ các ký tự đặc biệt
! @ # $ % ^ & * ( ) ! @ # $ % ^ ^ & * - HS thực hành tập gõ các ký
()
tự đặc biệt trên máy tính của
!@#$%^&*()*&^%$#@!
mình.
[]\;',./[\]\;;'',,..//
!@#[]\$%^;'^&*(),./
Quan sát học sinh thực hành
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2018
10
Năm học: 2017-
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
Sửa lỗi cho học sinh
Khen ngợi các em thực hành nhanh và
chính xác
Hoạt động 3: Cách gõ kết hợp kí tự đặc
biệt với phím Shift.
- Các ký tự đặc biệt trên hàng phím số - Lắng nghe và ghi nhớ
phải gõ cùng với phím Shift.
- Các ký tự đặt biệt trong khu vực phím
bên phải, nếu là ký tự trên thì phải gõ
cùng với phím Shift bên trái.
Gv thực hành mẫu
- Quan sát
Gọi hs lên thực hành mẫu
Nhận xét
Hoạt động 4: Luyện gõ các ký tự đặc
biệt kết hợp với phím shift
YC học sinh mở phần mềm Word và
luyện gõ các ký tự đặc biệt
[]\{}|;;''""::<<>>??
- HS thực hành gõ các ký tự
!@{}|$%^::""
đặc biệt trên máy tính của
< < > > ? ? {{[[}}]] | | \ \ : : ; ; " " ' '
mình.
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2018
11
Năm học: 2017-
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
Quan sát học sinh thực hành
Sửa lỗi cho học sinh
Khen ngợi các em thực hành nhanh và
chính xác
Hoạt động 5: Thực hành với phần mềm
Word
Em yêu màu đỏ
Như máu con tim
Lá cờ tổ quốc,
- HS thực hành
Khăn quàng đội viên
Em yêu màu xanh
Đồng bằng, rừng núi
Biển đầy cá tôm
Bầu trời cao vợi
Quan sát học sinh thực hành
Sửa lỗi cho học sinh
Khen ngợi các em thực hành nhanh và
chính xác
IV. CỦNG CỐ - DĂN DÒ
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2018
12
Năm học: 2017-
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
- Gọi học sinh nhắc lại thế nào được gọi là ký tự đặc biệt?
- Nhận xét giờ học
PHẦN III: KẾT LUẬN
Như vậy trên đây là phương pháp rèn kỹ năng thực hành cho học
sinh môn Tin học lớp 5 ở tiểu học mà trong quá trình dạy học thực tiễn
cũng như với sự nghiên cứu, tìm tòi tôi đã đúc kết và tìm hiểu được. Do
thực tế dạy học còn nhiều hạn chế, ảnh hưởng không nhỏ đến phương pháp
dạy học, vì vậy cần phải vận dụng một cách linh hoạt sao cho đem lại hiệu
quả nhất. Phương pháp có vai trò rất quan trọng trong suốt quá trình dạy
học, ảnh hưởng to lớn đến chất lượng dạy và học của giáo viên và học sinh.
Tuy nhiên đây cũng chỉ là những vấn đề cơ bản mà tôi nghiên cứu và tìm
hiểu được, chắc chắn còn nhiều thiếu sót, hạn chế. Rất mong được sự tham
gia đóng góp ý kiến chân thành của các đồng chí, đồng nghiệp trong tổ
đóng góp ý kiến để chuyên đề của tôi đạt hiệu quả hơn.
T«i xin chân thành cảm ơn !
XÁC NHẬN CỦA NHÀ
Yên Đồng, ngày 10 tháng 12 năm
TRƯỜNG
2017
Người viết báo cáo
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2018
13
Năm học: 2017-
Chuyên đề: “ Rèn kỹ năng thực hành cho học sinh môn Tin học lớp 5”
Nguyễn Thị Xoa
Trường Tiểu học Yên Đồng 2
2018
14
Năm học: 2017-