BỆNH TIM VÀ THAI
KỲ
ThS.Nguyễn Thị Thắm
1
MỤC TIÊU
1. Hiểu rõ những thay đổi của hệ tuần hoàn trong
thai kỳ
2. Nêu được những ảnh hưởng của bệnh tim lên
thai kỳ và ngược lại
3. Nêu được nguyên tắc xử trí bệnh tim trong
chuyển dạ và giai đoạn hậu sản
2
NHỮNG THAY ĐỔI CỦA HỆ
TUẦN HOÀN
1. Tăng thể tích máu: 40-50%, huyết tương>
hồng cầu → ↓Hb
2. Cung lượng tim: ↑ 30 – 50%, từ tuần 20-
24; cao nhất cuối tam cá nguyệt II.
Tăng tiền tải
Giảm hậu tải do giảm kháng lực ngoại vi
Tăng nhịp tim 10-15 nhịp/phút
3
MỨC ĐỘ SUY TIM
Nhóm I: không triệu chứng
Nhóm II: không triệu chứng khi nghỉ ngơi,
giới hạn nhẹ những hoạt động gắng sức
vừa phải (leo bộ > 2 tầng lầu)
Nhóm III: Không triệu chứng khi nghỉ
ngơi, giới hạn những hoạt động bình
thường
Nhóm IV: Có triệu chứng khi nghỉ ngơi
4
TRIỆU CHỨNG
Mệt mỏi
Thở nhanh
Khó thở khi nằm
Hồi hộp đánh trống ngực
Âm thổi tâm thu
Tiếng T3
…
5
CẬN LÂM SÀNG
ECG
Trục lệch trái
Dấu hiệu thiếu máu cơ tim
Lớn buồng tim
XQuang ngực
Siêu âm tim
6
Ảnh hưởng của bệnh tim lên thai
kỳ
Ít gây sảy thai nhưng có thể sanh
non
Chuyển dạ kéo dài do sản phụ mệt
mỏi
Dễ băng huyết sau sanh
Thuyên tắc tĩnh mạch hậu sản
7
Ảnh hưởng của thai kỳ lên bệnh
tim
Phù phổi cấp
Suy tim cấp
Loạn nhịp tim
Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng
8
Xử trí chung trên những bệnh nhân
với bệnh tim có sẵn
1. Trước khi có thai
Tư vấn biện pháp ngừa thai
Tư vấn nguy cơ của mẹ và thai
trong thai kỳ
Nhóm III, IV:
Tử suất # 7%
Bệnh suất #30%
9
Xử trí chung trên những bệnh nhân
với bệnh tim có sẵn
2. Khi đang có thai
Khám thai sớm
Chấm dứt thai kỳ?
Nên thực hiện trong 3 tháng đầu
>3 tháng → hạn chế, nhất là nhóm III,
IV
Nhóm III, IV nên phá thai
Theo dõi sát bởi BS Sản khoa và Tim
mạch
10
Xử trí chung trên những bệnh nhân
với bệnh tim có sẵn
Bệnh
trở:
Nhập viện
Nghỉ tuyệt đối
Lợi tiểu
Điều trị thiếu máu cơ tim nếu có
Phẫu thuật tim mạch vào đầu tam
cá nguyệt 2
11
XỬ TRÍ
Nguyên tắc:
Hạn
chế vận động
Nghỉ 10h/ đêm, 30 phút sau ăn
Hạn chế lao động gắng sức
Nhóm I, II: làm công việc nhẹ
Nhóm III, IV: nghỉ ngơi tuyệt đối
12
XỬ TRÍ
Lịch khám thai:
Nhóm
I, II:
1 tháng / 1 lần trong 3 tháng
đầu
Mỗi tuần trong 6 tháng sau
Nhập viện 2 tuần trước sanh
Nhóm III, IV: Nhập viện theo dõi
13
XỬ TRÍ
Chế độ ăn:
Ăn
nhạt, ít muối:
Nhóm II < 500mg muối/ngày
Nhóm III-IV: <200mg muối/ngày
Ăn thức ăn ít năng lượng
Tránh lên cân nhiều
14
XỬ TRÍ
Thuốc
Lợi
tiểu: giữ vị trí quan trọng
Thuốc trợ tim
Ngăn luồng dẫn truyền nhĩ thất
→ giảm nhịp tim
Hạn chế sự giãn cơ/tâm trương
→ tăng hiệu quả co bóp tâm
trương
15
XỬ TRÍ TRONG CHUYỂN DẠ
Thay đổi sinh lý
Tăng
tiêu thụ oxy
Cung lượng tim tăng 20%
HA tăng, về bình thường 24h
sau sanh
Nhịp tim tăng, nếu > 120l/ph →
suy tim?
16
XỬ TRÍ TRONG CHUYỂN DẠ
Xử trí:
Thở
oxy
Nằm đầu cao
Giảm đau sản khoa
Garrot
Trợ tim, lợi tiểu
Kháng sinh
Forceps
17
XỬ TRÍ TRONG CHUYỂN DẠ
Xử trí
Không
có chỉ định mổ lấy thai vì bệnh
tim do:
Tăng gánh nặng về sang chấn
Dễ nhiễm trùng
Mất máu nhiều hơn và nhanh hơn
Dễ gây viêm tắc tĩnh mạch chậu
Nguy cơ của thuốc mê trên tim mạch
Mổ lấy thai?
18
XỬ TRÍ TRONG HẬU SẢN
Lượng huyết thanh tăng dần và về bình
thường vào tuần thứ 2→ Suy tim, OAP
Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng
Nhóm I, II:
Vận động sớm
Cho con bú bình thường
Nhóm III, IV
Nghỉ ngơi tuyệt đối
Không cho con bú
19
XỬ TRÍ TRONG HẬU SẢN
Đề phòng VoNTMNT
Valve
nhân tạo
TC VoNTMNT
Bệnh tim bẩm sinh
Bệnh valve tim hậu thấp
Phì đại cơ tim
Sa valve 2 lá với trào ngược valve
20
XỬ TRÍ TRONG HẬU SẢN
Thuốc
Ampicillin,
Gentamycin và amoxicillin
Ampicillin 2g + Gentamycin1,5mg/kg,
30’ trước thủ thuật
Amoxicillin 1,5g uống
Dị ứng:
Vancomycin 1g + gentamycin
1,5mg/kg, 1h trước thủ thuật
21
BỆNH CƠ TIM CHU SANH
Xảy ra
Trong
những tháng cuối thai kỳ
Hay trong vòng 6 tháng sau sanh và
Không tìm thấy nguyên nhân
Cơ chế chưa rõ
Tỉ lệ: 1/1300 – 1/15000 cuộc sanh
Tỉ lệ tử vong: 25 - 50%
22
PHÁ THAI Y KHOA
Nhóm III, IV không nên dưỡng thai
Nếu tha thiết có con:
Tư
vấn
Nhập viện theo dõi
Triệt sản:
Nhóm I, II: 24h sau sanh
Nhóm III, IV: 5 ngày sau sanh
23
BỆNH TUYẾN GIÁP
VÀ THAI KỲ
ThS.Nguyễn Thị Thắm
24
MỤC TIÊU
1. Hiểu rõ những thay đổi của tuyến giáp
2.
3.
4.
5.
6.
trong thai kỳ
Nêu được những ảnh hưởng của cường
giáp lên thai kỳ và ngược lại
Chẩn đoán được cường giáp trên thai kỳ
Điều trị được cường giáp khi có thai
Chẩn đoán được suy giáp trên thai kỳ
Điều trị được cường giáp khi có thai
25