Tải bản đầy đủ (.docx) (20 trang)

Dùng tranh minh họa tích hợp kỹ năng quan sát và yêu thương trong văn bản bức tranh của em gái tôi tạ duy anh

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (4.95 MB, 20 trang )

PHÒNG GD-ĐT TRI TÔN
TRƯỜNG THCS TRI TÔN

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Tri Tôn, ngày 02 tháng 02 năm 2019

BÁO CÁO KẾT QUẢ SÁNG KIẾN SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC
Năm học : 2018-2019
I- Sơ lược lý lịch tác giả:
- Họ và tên: PHAN NGỌC LAN Nam, nữ: Nữ
- Ngày tháng năm sinh: 05.11.1980
- Nơi thường trú: Tô Hạ-Núi Tô- Tri Tôn- An Giang
- Đơn vị công tác: Trường THCS Thị trấn Tri Tôn- An Giang
- Chức vụ hiện nay: Giáo viên
- Lĩnh vực công tác Giảng dạy Ngữ văn lớp 6A1, 6A10,8A5,8A2,8A7

II. Tên sáng kiến: Dùng tranh minh họa tích hợp kỹ năng quan sát và yêu thương trong văn bản
“Bức tranh của em gái tôi”- Tạ Duy Anh.
III. Lĩnh vực: Đề tài sáng kiến sử dụng thiết bị dạy học môn Ngữ văn 6
IV. Mục đích yêu cầu của sáng kiến:
1. Thực trạng ban đầu trước khi áp dụng sáng kiến :
Năm 2018 vấn đề Giáo dục trở thành đề tài “nóng” trên các phương tiện thông tin đại chúng.
Giáo viên và học sinh cùng làm những hành vi trái ngược với chuẩn mực tối thiểu xã hội, một vấn
nạn làm đau lòng tất cả chúng ta. Là một giáo viên ai cũng trăn trở, lo âu. Xã hội giao cho chúng ta
một trách nhiệm nặng nề nhưng thiêng liêng : đào tạo Con Người. Vậy, làm thế nào để học sinh
chúng ta phát huy được tính chân thiện ái từ bản ngã của các em ? Điều này đòi hỏi người giáo viên
phải không ngừng thích ứng nhịp xã hội và phải thật sự “vững tay chèo”. Nhiều bạn đồng nghiệp nghĩ
rằng : “chỉ cần dạy thật tốt kiến thức sách giáo khoa là đủ” tôi không nghĩ vậy. Học sinh chúng ta mỗi
năm đều khác nhau, khác rất nhiều. Ngoài kiến thức sách giáo khoa, chúng ta cần tạo cho các em


thêm kỹ năng sống. Đặc biệt là kỹ năng quan sát, thấu hiểu và yêu thương.
Môn Ngữ văn có một điều đặc biệt là rất dễ tích hợp tư tưởng sống cho học sinh, nhưng nếu làm
điều đó không đúng lại khiến học sinh xa rời bài học. Đây là quá trình biện chứng khó cân bằng. Vì
vậy bất cứ bài học nào giáo viên cũng không ngường thay đổi phương pháp giúp học sinh hình thành
và phát triển kỹ năng chính mình để sống Đẹp hơn. Đồng thời, bài học này đồng nghiệp của tôi đã
khai thác hiệu quả việc tích hợp kỹ năng sống. Từ việc dự giờ, tôi đã quyết định làm bộ tranh minh
họa để có thể giúp học sinh tiếp cận bài học theo một hướng mới “trăm nghe không bằng một thấy”.
Vì thế, vào đầu học kỳ II, tôi cho học sinh làm một vài khảo sát để nhận biết vài thông tin từ các em.
Người viết : Phan Ngọc Lan

1


Tôi cho học sinh thực hiện bài khảo sát sau ( Dùng phần mềm powerpoint chiếu hình ảnh trên
LCD )
Hình 1 : Thị trấn Tri Tôn

Hình 2 : Cảnh chân núi Tô- Tri Tôn và Chùa Núi Tà Pạ

- Không những thế, tôi còn cho các em tham quan để các em cảm nhận được việc tận mắt nhìn,
sau đó nhắm mắt và hình dung câu chuyện để những suy nghĩ tích cực thấm sâu vào ruột gan và để
các em thấy một điều : Tất cả bài học từ Sách giáo khoa đều rất gần gũi và thực tế.
Người viết : Phan Ngọc Lan

2


Hình 4 : Lớp 6A1, 6A9 (2018-2019) đi tham quan chùa Núi Tà Pạ :

Và đây là thống kê kết quả :

⋅ 93 phiếu phát ra, thu vào 93 ( Lớp 6A10 – Năm học 2017-2018- 30 phiếu);
Lớp 6A1( 33) 6A9( 30)- Năm học 2018-2019
- Em thích nhìn tranh đoán nhân vật bài học ?
Có : 82 Không : 11
- Em thích nhìn tranh để tóm tắt sự việc không ?
Có :63 Không 30
- Nhìn tranh chúng ta cùng đi tham quan, em thích không ?
Có 93/93 (100%)
Từ thống kê trên cho thấy học sinh rất thích xem tranh để vừa học, thích tận mắt ngắm cảnh và
cũng thích sáng tạo. Việc dùng tranh minh họa còn phục vụ đắc lực cho việc học các kiểu văn bản,
nhất là văn miêu tả và thuyết minh.
2. Sự cần thiết phải áp dụng sáng kiến :
Theo Hướng dẫn số 19 /HD- SGDĐT ngày 14 tháng 8 năm 2018- Hướng dẫn về việc thực hiện
nhiệm vụ Giáo dục Trung học Năm học 2018-2019, trang 5, mục 2.2 có nêu ra việc :
Người viết : Phan Ngọc Lan

3


- Tạo điều kiện để các cơ sở giáo dục trung học chủ động, linh hoạt trong việc thực hiện
chương trình giáo dục, xây dựng kế hoạch giáo dục theo định hướng phát triển năng lực HS thông
qua việc tiếp tục điều chỉnh nội dung dạy học theo hướng tinh giản phù hợp với điều kiện của địa
phương, đơn vị và năng lực của HS.
- Đổi mới có hiệu quả các phương pháp, hình thức và kĩ thuật dạy học tích cực đồng bộ với đổi
mới nội dung, phương thức đánh giá kết quả học tập và rèn luyện theo hướng phát triển năng lực
của học sinh, tiếp cận chương trình giáo dục PT mới.
Trong đó Kế hoạch số Số: 315/ KH-THCS của trường THCS Tri Tôn, mục 3 “Tiếp tục thực
hiện đổi mới mạnh mẽ và đồng bộ việc thực hiện chương trình giáo dục phổ thông hiện hành theo
phương thức lấy hoạt động học của học sinh làm trung tâm, gắn với giáo dục hướng nghiệp và định
hướng phân luồng học sinh THCS phù hợp với định hướng của chương trình giáo dục phổ thông

mới; thực hiện thường xuyên, hiệu quả các phương pháp, hình thức và kỹ thuật dạy học tích cực;
đổi mới nội dung, phương thức đánh giá học sinh nhằm phát huy tính tích cực chủ động, sáng tạo và
rèn luyện phương pháp tự học, tăng cường kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức kỹ năng vào giải
quyết các vấn đề thực tiễn, đa dạng hóa hình thức học tập, chú trọng các hoạt động trải nghiệm sáng
tạo, nghiên cứu khoa học của học sinh”
Thế nên, mỗi bài dạy, nhất là các bài có tác dụng tích cực nhất trong việc giúp học sinh nâng
cao kỹ năng sống, đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp mới nhăm làm tốt nhiệm vụ và tạo động
lực, niềm vui cho giáo viên đứng lớp. Nhất là việc thực hiện theo nội dung dạy học theo hướng tinh
giản và , đa dạng hóa hình thức học tập .
Bộ tranh minh họa cũng đã được Hội đồng chấm Thiết bị dạy học công nhận ( Giải B- cấp
huyện – năm học 2018-2019)
Đó là lí do tôi dùng thiết bị dạy học đồng thời thay đổi phương pháp giúp cho học sinh tiếp cận
việc học hiệu quả.
3. Nội dung sáng kiến :
3.1. Một số kiến thức ( phần cứng ) mà khi dạy văn bản Bức tranh của em gái tôi- Tạ Duy
Anh trong chương trình Ngữ văn 6:
a,Về Tác giả Tạ Duy Anh :
Nguyên tên khai sinh của ông là Tạ Viết Dũng, sinh ngày 9 tháng 9 năm 1959. Quê ông ở thôn
Cổ Hiền, xã Hoàng Việt, huyện Chương Mỹ, Hà Tây (nay thuộc Hà Nội).
Ông từng làm cán bộ giám sát chất lượng bê tông ở Nhà máy thủy điện Hòa Bình, trung sĩ bộ
binh ở Lào Cai. Sau đó Tạ Duy Anh tham gia học ở Trường viết văn Nguyễn Du. Trải qua 4 năm
học, ông đỗ đầu và được giữ lại làm giảng viên. Là cây bút trẻ trong thời kì đổi mới. Hiện ông là
biên tập viên tại Nhà xuất bản Hội Nhà văn. Tạ Duy Anh trở thành hội viên Hội Nhà văn Việt
Nam từ năm 1993.
⋅ Giải nhất truyện ngắn nông thôn báo Văn nghệ, báo Nông nghiệp và Đài Tiếng nói Việt
Nam tổ chức
⋅ Giải C cuộc thi truyện ngắn năm 1989-1990 của tạp chí Văn nghệ Quân đội với tác
phẩm Xưa kia chị đẹp nhất làng.
⋅ Giải nhì trong cuộc thi viết "Tương lai vẫy gọi" của báo Thiếu niên Tiền phong cho câu
truyện ngắn "Bức tranh của em gái tôi"

⋅ Hai giải thưởng của Nhà xuất bản Kim Đồng cho hai tập truyện: Quả trứng vàng và Vó ngựa
trở về
⋅ Giải thưởng văn học Thủ đô 2012 cho tập truyện ngắn Lãng du.
Người viết : Phan Ngọc Lan

4


Tạ Duy Anh trả lời phỏng vấn trên báo Văn hóa Nghệ Thuật ( 10/05/2010 ) :
Ông nói: “Khi truyện ngắn được giải thì không có gì đáng bàn, vì giải là do người lớn trao,
nhưng khi đưa vào SGK thì có một điều rất lạ là: Thứ nhất, trẻ đồng cảm rất nhanh, chúng thích và
nhớ cũng rất nhanh, thậm chí thần tượng tác giả. Điều đó cũng khiến tôi có một chút tự hào, vì
mình đã góp một chút giá trị tinh thần cho nền giáo dục. Tự dưng cảm thấy tôi cần có một chút
phẩm chất của nhà giáo dục trong các công việc, hoạt động hàng ngày. Vì mình đang dạy trẻ con,
hàng ngày chúng vẫn đang học tác phẩm của mình, những ý tưởng mình muốn truyền cho chúng, từ
đó cảm thấy mình cần phải có trách nhiệm hơn trong việc giáo dục trẻ con. Đơn giản là khi có
người khác yêu quý mình thì mình cần có những giá trị tương ứng đáp lại, cần phải giữ mình và
cần cẩn trọng trong ứng xử.
Tôi làm báo, hay viết văn cho trẻ con cũng vậy, rất cẩn trọng trong việc chọn lựa ngôn ngữ,
trích dẫn tài liệu. Nói đơn giản, muốn giáo dục người khác trước hết anh phải giáo dục được chính
bản thân anh.”
Vì thế theo ông, sáng tác văn chương cho trẻ con, thứ nhất là phải trong sáng. Thứ hai phải thân
thiện, phải khéo léo, kín đáo lồng vào đó ý giáo dục. Không phải giáo dục thô thiển mà giáo dục
sinh động từ cuộc sống. Điều quan trọng là hãy tạo ra môi trường cho trẻ thấy được việc gì nên làm,
việc gì không nên làm. Viết cho trẻ con mình phải là bạn của chúng, có khả năng chơi đùa với
chúng.
Và tôi nghĩ dạy học cũng thế, phải hiểu và thân thiện với học sinh để các em tự do bộc lộ suy
nghĩ của chính mình.
b,Về vị trí văn bản “Bức tranh của em gái tôi”- Tạ Duy Anh, trong chương trình Ngữ văn 6:
Đây là một văn bản tự sự nhưng đan lồng vào đó là việc miêu tả một cách khéo léo nhân vật

Kiều Phương và người anh. Học tốt văn bản này học sinh sẽ hình thành nhiều kỹ năng, nhất là kỹ
năng miêu tả tâm lý nhân vật. Từ cách miêu tả nhân vật từ ngoại hình lẫn phẩm chất học sinh sẽ có
kinh nghiệm trong viết văn miêu tả ( Trọng tâm HK II) và tích hợp tốt ở lớp 8-kì I, việc tóm tắt văn
bản tự sự thì văn bản này sẽ giúp cho học sinh dễ thực hành bước đầu tóm tắt. Quan trọng nhất là
văn bản này tích hợp rất nhiều kỹ năng sống cho học sinh.
“ Bức tranh của em gái tôi” là truyện ngắn hiện đại. Truyện đề cập và giải quyết vấn đề nhẹ
nhàng, khéo léo : Thái độ của chúng ta trước thành công hay tài năng của người khác và cách ứng
xử của tài năng đó với mọi người xung quanh. Trong chúng ta, ai đã một lần lắng lòng nhìn nhận
vấn đề xung quanh, trung thực để nhận thấy thói ghen tị như một chất độc luôn có sẵn trong trái
tim. Nó sẽ lan nhanh khi thời cơ tới và khiến con người trở nên tầm thường, hèn mọn, giả dối . Tất
nhiên, cũng có những tài năng sẽ trở nên kiêu ngạo, tự mãn. Những điều đó luôn có sẵn và dễ sinh
ra nhưng sẽ mất đi khi chúng ta trân trọng, cởi mở và yêu thương.
Toàn bộ câu chuyện là lời kể của người anh trai về tâm trạng của mình, anh ấy đau khổ vì ghen
tỵ khi em gái có tài năng hội họa và khi em đạt giải và chủ đề vẽ ấy là sự yêu thương dành cho
mình. Người anh trai từ thấy “ngỡ ngàng, hãnh diện rồi xấu hổ”. Tác giả đã sắp đặt khéo léo, nhẹ
nhàng để câu chuyện kết thúc ngọt nghào. Người đọc vừa dễ hình dung lại nhận rõ được ý nghĩa,
nhất là HS khối 6.
Xã hội rộng lớn, trí nhớ con người là giới hạn, vậy muốn khắc sâu vào trí óc học trò chỉ có thể
từ việc gây ấn tượng. Tôi chọn tranh minh họa và phương pháp kỹ thuật “khăn trải bàn” “bàn tay
nặn bột’ “trải nghiệm”…để học sinh có thêm kỹ năng nhận biết, tháo gỡ các vấn đề theo chiều
hướng tích cực nhất.
Tất cả các hoạt động đều hướng về sự phát triển nhận thức trong chủ thể trung tâm là học sinh
trong lớp học. Đây là tư tưởng của giáo viên đứng lớp. Chỉ khi xác định đúng mới tạo ra các hoạt
động hiệu quả nhất.
Người viết : Phan Ngọc Lan

5


c,Những lưu ý khi dạy văn bản “Bức tranh của em gái tôi” bằng tranh minh họa :

Để sử dụng tranh ảnh cho một tiết dạy đòi hỏi phải chuẩn mực về nội dung và hình thức :
- Hình thức : Yêu cầu tranh phải có giá trị thẩm mỹ cao, khoa học, đẹp có độ lớn phù hợp.
- Nội dung : Tranh ảnh phải phù hợp với nội dung tác phẩm, thể hiện những nét đặc sắc riêng
từng bài, dễ hiểu, dễ nhận biết ( không vẽ quá trừu tượng). Nó phải nằm trong nội dung chính của
tác phẩm ( cốt truyện).
- Học sinh nhìn tranh phải nhận rõ được phần nào của tác phẩm và phải trình bày được nội
dung lẫn chiều sâu ý nghĩa của bức tranh đó.
- Tránh dùng tranh nhiều quá học sinh xao lãng trong việc học và mất đi kỹ năng đọc ngôn
ngữ.

3.2. Phần minh họa cho quá trình thực hiện sáng kiến :
Học sinh phải học tốt bắt đầu từ tiết đầu tiên của Học kì II và nhất là bài “Tìm hiểu chung về
văn miêu tả” và bài “So sánh”. Những bài trên dùng bài giảng powerpoint, hình ảnh trên giáo án sẽ
tích cực nhất trong nhận thức của học sinh.
Sau đó tới bài “Bức tranh của em gái tôi - Tạ Duy Anh”, tôi đã thiết kế bài dạy của mình như
sau:
3.3 Tiến trình thực hiện
Ngày dạy: 23/01/2018. Lớp 6A2. Vắng: 1-Uyên(P)
Ngày dạy: 27/01/2018. Lớp 6A9 V:0

Tuần 22
Tiết 81-82

Bài 20

BỨC TRANH CỦA EM GÁI
TÔI

I – MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
1. Kiến thức

- Tình cảm của người em đối với người anh.
- Những nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật và nghệ thuậy kể chuyện.
- Cách thức thể hiện vấn đề giáo dục nhân cách của câu chuyện: không khô khan, giáo huấn mà tự
nhiên, sâu sắc qua sự tự nhận thức của nhân vật chính.
2. Kỹ năng:
a. Kỹ năng chuyên môn :
- Đọc diễn cảm, giọng đọc phù hợp với tâm lí nhân vật.
- Đọc - hiểu nội dung văn bản truyện hiện đại có yếu tố tự sự kết hợp với miêu tả tâm lí nhân vật.
- Kể tóm tắt câu chuyện trong đoạn văn ngắn.
b. Kỹ năng sống:
- Tự nhận thức và xác định cách ứng xử , sống khiêm tốn, biết tôn trọng người khác.
- giao tiếp, phản hồi, lắng nghe tích cực trình bày suy nghĩ ý tưởng cảm nhận của bản thân về những
giá trị nội dung, nghệ thuật của truyện
3.Thái độ: Giáo dục HS ý thức và cách ứng xử đúng đắn, biết thắng được sự ghen tị trước tài
năng hay thành công của người khác .
Người viết : Phan Ngọc Lan

6


III. CÁC PHƯƠNG TIỆN KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG:
- Động não: suy nghĩ về cách ứng xử của các nhân vật trong truyện.
- Thảo luận nhóm kỹ thuật trình bày một phút về những giá trị nội dung và nghệ thuật của truyện.
- Cặp đôi chia sẻ suy nghĩ về lối sống khiêm tốn, tôn trong người khác.
V.CHUẨN BỊ:
1.Giáo viên: Soạn bài. Tìm đọc tài liệu liên quan .Sưu tầm tranh ảnh của tác giả. Ứng dụng
CNTT.
2. Học sinh: Soạn bài theo câu hỏi SGK và làm bài trắc nghiệm.
III/ TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC:
HĐ1. Khởi động – giới thiệu bài mới.

- Chiếu slide 1. Đây là nhân vật nổi tiếng năm 2018. Một nhân vật rất trẻ tuổi vinh danh trên
thế giới.
- Em có cảm xúc/ hành động gì trước sự xuất sắc của cô ấy?

- HS: Vui mừng, ngưỡng mộ, chúc mừng, xem là thần tượng,…
Hành động : tò mò, bắt chước theo, thậm chí tự ti và cho rắng họ tận ở nước ngoài, họ chắc giỏi
hơn mình…
- GV: cảm xúc đó rất là thông thường nhưng cô biết các em sẽ có đôi chút mơ ước, ghen tỵ và cả
oán trách sao mình không được trang bị những điều kiện và không chừng…mình hơn cô ấy. Tuy
nhiên, quan bài mới chúng ta sẽ có suy nghĩ gì khi tìm hiểu văn bản “Bức tranh của em gái tôi”- Tạ
Duy Anh.
HĐ2. Bài mới
- Chiếu slide 2.

- Chiếu slide 3. Giới thiệu mức độ cần đạt của bài. – HS trình bày
Người viết : Phan Ngọc Lan

7


- Chiếu slide 4. Kĩ năng sống cần giáo dục – HS trình bày

tg
30


HĐ DẠY - HỌC
NÔI DUNG BÀI
HĐ3. HD tìm hiểu chung văn bản:
I. Giới thiệu chung

Dựa phần chú thích (*) SGK/33 và những tìm hiểu thêm HS nêu 1. Tác giả: Tạ Duy
vài nét về tg – tác phầm?.
Anh (1959), tên khai
- GV chiếu ảnh chân dung tác giả Tạ Duy Anh
sinh: Tạ Việt Dũng.
Quê: Hà Nội.
- Là cây bút trẻ của
Văn học hiện đại.

 giới thiệu sơ lược Tạ Duy Anh hiện là cán bộ biên tập của Nhà xuất bản

- Thành công ở thể
loại: tiểu thuyết, truyện
ngắn.

Hội Nhà văn. Là người phụ trách chuyên mục “ Hầu chuyện thượng đế” của
tạp chí VĂN HỌC VÀ TUỔI TRẺ.
Người viết : Phan Ngọc Lan

8


Slide 6. Chiếu sơ lược trang bìa các tác phẩm tiêu biểu: Trò đùa của số phận,
Lão khổ, Giã biệt bóng tối, Bức tranh của em gái tôi.

2. Văn bản:
- Xuất xứ: truyện ngắn
“Bức tranh của em gái
tôi” đọa giả Nhì trong
cuộc thi viết Tương lai

vẫy gọi của Báo Thiếu
niên Tiền phong.
- PTBĐ: tự sự (miêu tả
& biểu cảm)

Slide 7. Chiếu – ghi
Phương pháp gợi mở:
- Giới thiệu xuất xứ văn bản? SGK/33
- Phương thức biểu đạt chính?

- Nhân vật chính: anh
trai – “tôi”, ngôi kể: I
(chân thật, miêu tả tâm
lí tinh tế)

- Tóm tắt VB:

Slide 8. Chiếu – ghi
Ô chữ bí mật – kiểm tra việc chuẩn bị ở nhà của HS.
HS lần lượt trả lời các câu hỏi để giải các từ khóa hàng ngang của bài, tìm
được trọng tâm cơ bản của bài học thông qua ô chữ hàng dọc- NHÂN HẬU
- Lưu ý hàng ngang thư 3 thì kết hợp ghi bài:

+ Xác định nhân vật chính?
+ Ngôi kể? Tác dụng?
- HS
đọc
VB:
giọng
kể,

theo
tâm
trạng
nhân
vật –diễn biến truyện.
- HS tóm tắt: Ghi trên bảng nhóm và thuyết trình. (chuẩn bị sẵn)( GV thực hiện việc triển làm tranh trước đó, giờ ra chơi.
Người viết : Phan Ngọc Lan

9


PP- KT : Triển lãm tranh

Thời gian này, GV hỏi, HS trả lời rất vui vẻ)
GV: trình chiếu tranh theo trình tự sự việc chính để HS ghi
nhớ trực quan.
HS tóm tắt Văn bản theo tranh :

Slide Khi tài năng của em được phát hiện và những sự việc xảy ra

Người viết : Phan Ngọc Lan

10


Slide 10. người anh không thể thân với em được nữa, buồn, tự ti,


Slide 11. Ở phòng tranh, người anh xem bức tranh đạt giải nhất
của em gái với diễn biến cảm xúc phức tạp, anh nhận ra tấm lòng

nhân hậu của em.
HĐ4. Slide 12. Đọc – hiểu VB:
Bước 1. Tìm hiểu về nhân vật Kiều Phương
HS quan sát tranh và nội dung văn bản nhận xét theo câu hỏi gợi
mở:
+ Căn cứ nội dung bài , kết hợp tranh em cho biết Kiều Phương có
sở thích gì? Tài năng được khẳng định bởi điều gì?
+ Nhận xét về tính cách nhân vật này?

II/ Đọc - hiểu VB:
1. Nhân vật Kiều
Phương:
- Sở thích: lục lọi, chế
thuốc vẽ bị lấm lem
trông hồn nhiên.
- Tài năng: hội họa 
giải nhất tác phẩm
“Anh trai tôi” thể hiện
tấmlòng nhân hậu, trái
tim trong sáng.

KNS. PP: “Bàn tay nhúng bột” (3’)
Em thấy Mèo dù có tài năng, được nhiều người
khen ngợi nhưng thái độ của Mèo đối với người anh
gợi cho em đức tính gì?
 thái độ khiêm tốn, tôn trọng người khác dù có
tài năng/ thành công...
Bước 2. Phân tích nhân vật người anh:
2. Nhân vật người anh
Chiếu Slide 15. HS quan sát tranh lần lượt từng bức theo trình tự

sự việc của truyện.
- Quan sát biểu hiện
của Kiều Phương về
say mê hội họa: lục lọi,
chế tạo màu.
Người viết : Phan Ngọc Lan

11


- Nhân vật “tôi” – khi tài năng của em chưa phát hiện, cách đối xử
với em gái thế nào? Thân với em, đặt biệt danh cho em –Mèo. Bí
mật quan sát em chế tạo màu vẽ, lục lọi,…
- Khi tài năng hội họa của Kiều Phương được phát hiện người anh
đã có cảm xúc gì? Hành động gì?
+ Mọi việc như cũ nhưng thấy mình bất tài bị đẩy ra ngoài tự ti.

- Khi tài năng hội họa
của Kiều Phương được
phát hiện:
+ bất tài (tự ti), muốn
khóc

không thân được với em, xem trộm tranh của em và thở dài (thất
vọng bản thân), gắt um lên, cảm thấy như em chọc tức mình (đau
khổ do lòng ghen tị hành hạ, ham muốn điều mà người khác đang
có)
- Khi đứng trước bức tranh được giải nhất của em gái, diễn biến
tâm lí của người anh như thế nào? Lí giải điều đó?
Chiếu tranh.

*
+ không thể thân với
em, cáu gắt.

- Khi xem tranh:
+ Ngỡ ngàng: tranh vẽ
mình.
+ Hãnh diện: vẽ mình
đẹp hoàn hảo.
Tích + Xấu hổ: vì mình
hợp BT1/35. Viết một đoạn văn thuật lại tâm trạng của người anh không xứng đáng với
khi đứng trước bức tranh được giải nhất của em gái. Chiếu slide tấm long nhân hậu của
bài làm của HS, để các em được trực quan đoạn văn viết, nhận em.
xét ý kiến của bạn. Cặp đôi suy nghĩ: về lối sống khiêm tốn
nhưng không tự ti, tôn trọng người khác.
3. Ý nghĩa văn bản:
*Khái quát ý nghĩa: từ câu chuyện này em nhận ra điều gì về Tình cảm trong sáng,
lòng nhân hậu?
nhân hậu bao giờ cũng
lớn hơn cao đẹp hơn
lòng đố kị.
III. Tổng kết
Ghi nhớ/35

Người viết : Phan Ngọc Lan

12


*Củng cố: sử dụng câu hỏi trắc nghiệm khắc nội dung – nghệ

thuật VB.- PP KT – Nhóm 2 HS cùng chọn đáp án- GV gọi bất
ngờ

HĐ 5. LUYỆN TẬP.
Bài 2/35. Giả định một thành viên trong lớp hoặc trong gia đình
em đạt được thành tích xuất sắc nào đó. Em thử hình dung và tả lại
thái độ của em trước thành tích ấy.

Bài tập 2/35.
+ Trước thành công, tài
năng của người khác
thì cần trân trọng, thể
hiện niềm vui chân
thành, nói lời chúc
mừng.
+ Bản thân: không mặc
cảm, tự ti: mỗi người
đều có sở trường, năng
lực khác nhau,...
+ Tôn trọng, bản thân
nỗ lực để có thành
công ...

Giáo viên chốt lại:
KNS:HS tự nhận xét cách cư xử của bản thân. Để có cách cư xử
phù hợp trước thành công/may mắn/tài năng của người xung + Phân biệt ranh giới
của ghen tị và thi đua
quanh.
...
Ra quyết định: cách cư xử đúng đắn của bản thân trước tài

năng/thành công/may mắn…của người xung quanh.

Đ 5: Hướng dẫn tự học:
- Đọc kĩ truyện, nhớ những sự việc chính, kể tóm tắt được truyện.
- Hiểu ý nghĩa của truyện
- Hình dung và tả lại thái độ của những người xung quanh khi có một ai đó đạt thành tích xuất sắc.
Đây là bài
- BM: “Luyện nói về quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả”
- SGK/ 35: + Nhóm 1-2 thực hiện đề1a/36: tả nhân vật Kiều Phương theo trí tưởng tượng.
+ Nhóm 3. Tả về một người thân
+ Nhóm 4. Tả một buổi sáng ở quê em.
Có thể tham khảo gợi ý SGK/36.
* KIỂM TRA BÀI CŨ:
+ Kể tóm tắt VB.
+ Trình bày diễn biến tâm trạng, hành động của người anh khi tài năng của em được phát hiện? Nếu
là em thì em có cư xử như vậy không? Vì sao?
Người viết : Phan Ngọc Lan

13


+ Nêu ý nghĩa truyện?
V. Mức độ khả thi: Những điều kiện cần thiết để áp dụng giải pháp
- Bộ tranh luôn có sẵn .
- Học sinh tham khảo tốt và trả lời rất đạt khi nhìn tranh , nhất là phần tóm tắt văn bản, nhận xét
nhân vật và đưa ra suy nghĩ tích cực ( Tích hợp kỹ năng quan sát, đưa ra quyết định..)
- Tôi đã tải bài giảng ứng dụng CNTT lên trang wed trường và mail của Hội đồng bộ môn Ngữ văn
huyện.
Đây là hình ảnh bộ tranh minh họa : ( 2 bộ)


VI. Hiệu quả đạt được: Những điểm khác biệt trước và sau khi áp dụng sáng kiến; Lợi ích thu
được khi sáng kiến áp dụng:.......(số liệu cụ thể kèm theo căn cứ, cơ sở để xác định, đánh giá).
THỐNG KÊ KẾT QUẢ KIỂM TRA
( Năm học 2017 – 2018)
Cùng đề tài nhưng bài viết chưa hiệu quả :
LỚP

Kém 0 - 3.4

Yếu 3.5 - 4.9

6A10 (36)

Tb 5.0 - 6.4
20 (55,5%)

Khá 6.5
-7.9
10( 27,7%)

Giỏi 8,0-10.0
7 ( 16.8%)

( Năm học 2018 – 2019)
LỚP
6A1 (31)

Kém 0 - 3.4

Yếu 3.5 - 4.9


Tb 5.0 6.4

Khá 6.5 -7.9

Giỏi 8,0-10.0

15(48.4%)

12(38,7%)
10 ( 27,02%)
22(32.3%)

4(13 %)

6A9(37)
13(35,1%)
14( 12,6%)
TC (68)
28(41,1%)
16 (23.5%)
*** Học sinh theo địa bàn xã Núi Tô
Đó chỉ là kết quả về số điểm và rất khả quan về sự hiểu biết của các em qua điểm số
Học sinh đạt điểm Giỏi (8,0-10.0 )tăng 6 %, Khá (6.5 -7.9 ): 6 %. Không có HS trung bình. Lớp
6A1 là học sinh Khmer vẫn trên trung bình 100%.
Đây là hình ảnh Hs tóm tắt văn bản trên lớp :
Người viết : Phan Ngọc Lan

14



Các em xem tranh và bình luận, đố nhau :

Nét suy tư khi cô giáo đặt câu hỏi :

Người viết : Phan Ngọc Lan

15


Nhưng hơn hết vẫn là các bài viết thể hiện sự hiểu biết của mình về kỹ năng sống , kể cả sự
nhận biết của Học sinh lớp 6A1 :

Bài lớp 6A1 :
Người viết : Phan Ngọc Lan

16


Bài của em Thanh Sơn 6A1 :

Đây là suy nghĩ của HS:

Người viết : Phan Ngọc Lan

17


VII- Kết luận:
- Tình sáng tạo: mang tính sáng tạo tại đơn vị trường THCS Thị Trấn Tri Tôn.

- Tính khả thi :Bất cứ giáo viên, học sinh nào cũng có thể tham quan và thực hiện giải pháp sư
phạm ứng dụng này
vì :

− Bộ tranh luôn có sẵn, giáo viên có thể tải về từ wed trường.( Đây

là sản phầm của tôi, sãn lòng chia sẻ cùng đồng nghiệp )
− Bộ tranh đã được Hội đồng chấm chọn thiết bị dạy học công nhận

giải B ( năm học 2018-2019)
− Đồng nghiệp cùng trường có thể dung chung.
− Hỗ trợ thêm môn Mỹ thuật.
− Học sinh có thể xem tranh bất cứ lúc nào.

Tôi cam đoan những nội dung báo cáo là đúng sự thật.

Xác nhận của đơn vị áp dụng sáng kiến

Người viết sáng kiến

Phan Ngọc Lan

Người viết : Phan Ngọc Lan

18


TƯ LIỆU THAM KHẢO
Sách giáo khoa Ngữ văn 8.
Chuẩn kiến thức Ngữ văn THCS.

Sách Chương trình địa phương THCS.
Lịch sử An Giang – Nhà văn Sơn Nam.
Trang thông tin : ( Trường Đại
học KHXHNV Thành phố Hồ Chí Minh ).
6. Trang thông tin : />1.
2.
3.
4.
5.

7. Trang Thông tin Du lịch
8. – Trang

Cục Kiểm lâm An Giang.
9. Phần video tải về từ địa chỉ : ( Đài truyền hình HTV7)
10.
ttps://www.youtube.com/watch?v=f0PltJEpuo8

Người viết : Phan Ngọc Lan

19



×