1
U
M
_T
TM
H
D
CH
NG 2
CÔNG NGH VÀ KHUNG KI N TRÚC
CHệNH PH
I NT
2
N I DUNG CH
NG 1
U
M
_T
TM
H
D
2.1 S s n sƠng CP T
2.2 Công ngh CP T
2.3 Khung ki n trúc CP T
3
2.1 S s n sàng CP T
2.1.1 S s n sàng đi n t (E-readiness)
S
U
M
_T
TM
H
D
s n sàng đi n t đo đ c kh n ng c a m t qu c gia tham gia vƠo
n n kinh t s
Khuôn kh s n sàng đi n t : m t h th ng các thành ph n, các ch s
c b n cho phép đánh giá m c đ s n sàng đi n t c a m t qu c gia
Các thành ph n c a
Các ti u thành ph n c a s n sàng đi n t
s n sàng đi n t
1.1 Chính sách CNTT (g m 5 ch s )
1. Chính sách
1.2 Chính sách Chính ph đi n t (g m 4 ch s )
1.3. Ki n trúc và tiêu chu n (g m 3 ch s )
1.4. Các quy đ nh pháp lý (g m 4 ch s )
2.1 M ng (g m 4 ch s )
2. H t ng
2.2 Ti p c n (g m 3 ch s )
2.3 Ph n c ng CNTT (g m 4 ch s )
3.1 Ngu n l c chính tr (g m 2 ch s )
3. Ngu n l c
3.2 Ngu n nhân l c (g m 2 ch s )
3.3 Ngu n l c công ch c (g m 3 ch s )
3.4 Ngu n l c ITC c a khu v c t nhân (g m 2 ch s )
3.5 Ngu n l c tài chính (g m 3 ch s )
4.1 Công dân s d ng (g m 2 ch s )
4. S d ng
4.2 Doanh nghi p s d ng (g m 3 ch s )
4.3 Chính ph s d ng (g m 4 ch s )
Tr ng s
5
5
3
7
10
8
7
8
7
3
3
9
6
7
12
4
2.1 S s n sàng CP T
2.1.2 S s n sàng chính ph đi n t (E-Government Readiness)
U
M
_T
TM
H
D
Khung kh s n sàng CP T (E-Government Readiness framework)
Khung kh s n sƠng CP T cho phép đánh giá, so sánh m c đ s n sƠng
CP T c a các qu c gia, các đ a ph ng ho c các c quan khác nhau.
Các thành ph n c a s n sàng CP T
1. S chu n b t i chính ph đi n t (g m 2 ch s )
Tr ng s
15%
2. Chính sách công ngh thông tin (g m 3 ch s )
20%
3. Con ng i (g m 3 ch s )
20%
4. H t ng công ngh thông tin (g m 3 ch s )
20%
5. Quá trình (g m 6 ch s )
15%
6. L i ích ho c k t qu t công ngh thông tin (g m 3 ch s )
10%
5
2.1 S s n sàng CP T
2.1.2 S s n sàng chính ph đi n t (E-Government Readiness)
10 ti n t i s s n sàng CP T (E-Government Readiness framework)
•
•
•
•
•
•
•
•
c 1: T m nhìn, chi n l c, k ho ch t ng 5 n m.
B c 2: Chính sách truy n thông, xúc ti n m t môi tr ng m , c nh tranh
B c 3: Danh m c d ch v G2C vƠ G2B, d ch v
u tiên
B c 4: Thi t k ki n trúc ch c n ng vƠ công ngh , các tiêu chu n an ninh
B c 5: Kh i s các ch ng trình toàn qu c, d án th nghi m.
B c 6: Ch ng trình Giám đ c thông tin, qu n tr s thay đ i
B c 7: Dành 2-5% ngân sách cho CP T, chính sách h p tác công-t
B c 8: T o l p WAN quy mô toàn qu c, mô hình h p tác công-t .
B c 9: Lu t không gian m ng, ch ký đi n t , chính sách an ninh bí m t
ri ng t .
B c 10: các trung tâm d li u, c ng thông tin CP T t i Trung tâm d li u
qu c gia.
U
M
_T
TM
H
D
• B
6
2.1 S s n sàng CP T
2.1.2 S s n sàng chính ph đi n t (E-Government Readiness)
M t s n i dung trong s n sàng CP T
i:
U
M
_T
TM
H
D
• S n sàng v con ng
- S n sƠng t duy,
- S n sƠng h c t p,
- S n sƠng hƠnh đ ng,
- S n sƠng chuy n đ i.
• S n sàng c i cách:
- S n sàng thay đ i, lo i b , h y b , sáp nh p, t o m i
- S n sàng thay đ i lu t pháp, s n sàng t duy toàn di n và sáng t o
• S n sàng h u di n (phía sau) và s n sàng ti n di n (phía tr
c):
- S n sàng h u di n: Phát tri n các h th ng h u di n; Thi t l p c s h
t ng; Chu n b con ng i
- S n sàng ti n di n: T o l p chính sách kênh phân ph i; Thi t l p các
trung tâm/kiosk d ch v , T o l p các website và c ng thông tin.
7
2.2 Công ngh CP T
d li u
C à
th ng h tr
à
à
à
à à
à
th
C
à
C à
th ng ng d ng
à
à
C à
C
N
th ng truy à
à
Doanh
nghi p
C à
U
M
_T
TM
H
D
th ng giao di n
à
C
C
th ng giao di n
Gi i thi u chung
Không đi sơu vƠo công ngh , nh ng c n hi u bi t t ng quát vƠ nh n th c
đ c:
- Các thƠnh ph n công ngh khác nhau lƠ gì?
- Vai trò c a m i thƠnh ph n công ngh trong s đ chung?
- Có nh ng th c hƠnh t t nh t vƠ các tiêu chu n m nƠo trong m i l nh
v c công ngh ?
- Có nh ng s n ph m chi m u th nƠo trong m i l nh v c công ngh ?
8
2.2 Công ngh CP T
2.2.1 C s d li u
U
M
_T
TM
H
D
Vài nét v CSDL
Khái ni m CSDL
C u trúc CSDL
M t h qu n tr CSDL (DBMS)
H qu n tr CSDL t ng quan
M t s v n đ k thu t và g i ý th c ti n v qu n tr CSDL h u ích
Ngôn ng l p trình SQL (Structured Query Language) theo chu n ANSI.
L a ch n gi a CSDL t p trung và CSDL phân tán.
Thi t k CSDL c n theo module, không theo ki u nguyên kh i.
Các CSDL c t lõi mang tính trung tâm đ i v i CP T (slide sau)
Ch đ m t đ ng nh p duy nh t (SSO: Single-Sign-On)
Th thông minh
Các d li u c b n (master data)
C s pháp lý c a d li u c t lõi
Công dân
Sinh ra
Doanh nghi p
ng ký
t đai
Phân m nh (chia c t)
9
2.2 Công ngh CP T
2.2.1 C s d li u
D li u c b n v công dân, doanh nghi p, đ t đai
Công dân
Sinh ra
T vong
Di c
L y v (ch ng)
i làm
.......
t đai
Phân m nh (chia c t)
Phá h y tài s n
Chuy n đ i s d ng
Bán
i u ch nh
Th ch p
Hi n t ng
........
U
M
_T
TM
H
D
Doanh nghi p
ng ký
óng c a
Chuy n đ i
Sáp nh p và mua l i
.........
D li u c b n v mô t đ a danh (ví d c a Vi t Nam)
T nh/thành ph
Tên g i
Thành ph Hà
N i
Mã s
01
Huy n/qu n
Tên g i
Qu n Ba
Huy n
T nh Qu ng Tr
45
ình
Mã s
001
ông Anh
017
Th xã Qu ng Tr
462
Huy n H
465
ng hóa
Xã/ph
Tên g i
Ph ng Phúc Xá
Ph ng Gi ng Võ
Th tr n ông Anh
Xã Nam H ng
Ph ng 1
Ph ng 2
Th tr n Khe Sanh
Xã H ng Linh
ng
Mã s
00001
00031
00454
00469
19357
19360
19429
19447
10
2.2 Công ngh CP T
2.2.2 Ki n trúc ng d ng
U
M
_T
TM
H
D
Vai trò và m c tiêu c a ki n trúc ng d ng CP T
Vai trò
Các m c tiêu
Ki n trúc ng d ng n- t ng
Ki n trúc ng d ng 3,..., n- t ng.
Tính đ c l p c a m i t ng
Sáu nguyên t c quan tr ng trong thi t k ki n trúc
ng d ng cho chính ph
đi n t
Ki n trúc ng d ng doanh nghi p (EAA – Enterprise Application
Architecture)
Khái ni m EAA
Vai trò EAA
Tích h p ng d ng doanh nghi p (EAI-Entreprise Application Integration)
Khái ni m EAI
c tr ng c a EAI
N i hàm c a EAI:
11
2.2 Công ngh CP T
2.2.2 Ki n trúc ng d ng
U
M
_T
TM
H
D
Tích h p ng d ng doanh nghi p (EAI-Entreprise Application Integration)
EAI và các d ch v Web lƠ hai mô hình cho thi t k EAA.
Khái ni m EAI
c tr ng c a EAI:
- Kh n ng tích h p các ng d ng;
- Kh n ng thích ng c s h t ngN i hàm c a EAI:
- Tích h p n n t ng (Platform Integration)
- Tích h p d li u (Data Integration)
- Tích h p thƠnh ph n (Component Integration)
- Tích h p ng d ng (Application Integration)
- Tích h p quy trình kinh doanh (BPI- Business Process Integration)
12
2.2 Công ngh CP T
2.2.2 Ki n trúc ng d ng
U
M
_T
TM
H
D
Các d ch v web (Web services)
Khái ni m d ch v web
Các đi u ki n cho d ch v web
Ngôn ng đánh d u m r ng (XML)
Khái ni m ngôn ng đánh d u m r ng
Khái ni m m t tài li u theo ngh a XML
Tính linh ho t cao c a XML
Tính đ c l p v i n n t ng c a XML
Chu i XML các s ki n (slide sau)
Ý ngh a c a XML đ i v i CP T
N m b c ti n t i XML
13
2.2 Công ngh CP T
2.2.2 Ki n trúc ng d ng
U
M
_T
TM
H
D
Ngôn ng đánh d u m r ng (XML)
Chu i XML các s ki n:
Nhân v t
Tác gi
Ng i t o
lp
Nhà cung
ng d ch v
Trình duy t
XML
Ng i
nh n
Hành
đ ng
T o ra
tài li u
Chuy n
thành tài
li u XML
V n chuy n
qua Internet
Gi i mã tài
li u XML
c và x
lý tài li u
M
ct
XML 1.0
Các d ch v
web HTTP
ct
XML 1.0
M
Chu n
công ngh
1
2
3
4
Hình 2.3: Chu i XML các s ki n
5
14
2.2 Công ngh CP T
2.2.3 Các h th ng h tr
Các h đi u hành và các n n t ng máy ch
U
M
_T
TM
H
D
Khái ni m:
• H đi u hƠnh
• N n t ng máy ch
L a ch n h đi u hành và các n n t ng máy ch
Các n n t ng máy khách
Khái ni m
L a ch n các n n t ng máy khách:
Các d ch v c ng tác và truy n thông
Ki n trúc qu n lý h th ng
15
2.2 Công ngh CP T
2.2.4 Trung tâm d li u qu c gia
Ý ngh a, vai trò, v trí
U
M
_T
TM
H
D
TT d li u qu c gia
N
à
N
à
N
à
M ng Intranet
à à
c à
à
Internet
C
à
Doanh nghi p
P à
à
Hình 2.5: Vai trò trung tâm c a m t trung tâm d li u qu c gia trong chính ph đi n t
16
2.2 Công ngh CP T
2.2.4 Trung tâm d li u qu c gia
Các d ch v do Trung tâm d li u qu c gia cung c p
C à ch v h tr :
- Qu n tr m ng
- C ch v
gia
U
M
_T
TM
H
D
C à ch v truy n
:
-B
-T
nt
-M
o
C à ch v
- D li
-S
D li u
C ng
à
C à ng d ng
H
2.4: C
ch v
c cung c p c a m
S h u và qu n lý Trung tâm d li u qu c gia
C à ch v
- ng d ng
- C ch v
à
n
:
à :
c qu
C à ch v an ninh:
-V
-L
li u qu c gia
17
2.2 Công ngh CP T
2.2.5 C ng chính ph đi n t (E-Government Gateway)
U
M
_T
TM
H
D
Vai trò, ý ngh a c a C ng chính ph đi n t
Nh ng d ch v đ c C ng cung c p
a, Các d ch v ban đ u
b, Các d ch v giao d ch
c, D ch v b t bu c tuân th
d, D ch v kho l u tr
e, Các d ch v thanh toán
18
2.2 Công ngh CP T
2.2.6 Ph n m m mã ngu n m và ph n m m mi n phí
Khái ni m
U
M
_T
TM
H
D
- Ph n m m mi n phí (Free Software)
- Ph n m m mã ngu n m (Open Source Software)
Nh ng s n ph m ph n m m mi n phí/ph n m m ngu n m ph bi n
Công ngh /Phân khúc th
tr ng
Ph n m m mi n
phí/ ph n m m
ngu n m s n có
V trí trong
phân khúc th
tr ng
Th ph n
(%)
Máy ch web
H th ng đi u hành
máy ch web
Apache
GNU/Linux
1
2
Máy ch th đi n t
Ngôn ng l p trình
k ch b n phía máy ch
H th ng đi u hành
máy khách GNU/Linux
B v n phòng
Sendmail
PHP (Hypertext
pre possessor)
Linux cho máy đ
bàn
Mozzilla, Open
Office
MySQL
1
1
66,04
29.6 (bao g m
c Google và
Yahoo)
42
24
-
1,7
-
-
-
-
C s d li u
19
2.2 Công ngh CP T
2.2.6 Ph n m m mã ngu n m và ph n m m mi n phí
c tr ng
U
M
_T
TM
H
D
Ý ngh a c a ph n m m mi n phí/ ph n m m ngu n m đ i v i CP T
Các tiêu chu n m (Open Standards)
- Khái ni m tiêu chu n m
- Các nguyên t c c a tiêu chu n m
- S c n thi t c a tiêu chu n m
- Phân bi t tiêu chu n m và ngu n m
B n ch t
Tính m c a giao di n
Tính t ng tác
Ch đ c p phép
Tính trung l p
Tiêu chu n m
M t h th ng các đ c t công ngh
Quy đ nh b i đ nh ngh a
cđ mb o
Không áp d ng
Ngu n m
S n ph m ph n m m
Quy đ nh b i thi t k
Không đ c đ m b o
BSD (Berkeley Software
Distribution); GNU (General
Public License)
Trung l p đ i v i t t c các mô Không nh t thi t
hình phát tri n
20
2.3 Khung ki n trúc CP T
2.3.1 Khung ki n trúc chính ph đi n t 3 c p đ
3c pđ
U
M
_T
TM
H
D
trong khung ki n trúc
Các thành ph n chính
Ng i s d ng
Kênh giao ti p
C ng thông tin đi n t và các d ch v c ng thông tin c b n
- Qu n lý n i dung
- Tìm ki m, truy v n
- Qu n lý ng i s d ng, đ ng nh p m t l n
- Qu n lý bi u m u đi n t
- Thông báo
Các d ch v công tr c tuy n
Các ng d ng, h th ng thông tin, c s d li u
ng d ng chuyên ngành (c p b )/ ng d ng nghi p v (c p t nh)
ng d ng n i b
ng d ng v t ng h p và báo cáo
21
2.3 Khung ki n trúc CP T
Khung ki n trúc 3 c p đ chính ph đi n t Vi t Nam
U
M
_T
TM
H
D
22
2.3 Khung ki n trúc CP T
Khung ki n trúc chính ph đi n t c p b /t nh
U
M
_T
TM
H
D
23
2.3 Khung ki n trúc CP T
2.3.1 Khung ki n trúc chính ph đi n t 3 c p đ
Các d ch v
U
M
_T
TM
H
D
chia s và tích h p
D ch v th m c
D ch v qu n lý đ nh danh
D ch v xác th c
D ch v c p quy n truy c p
D ch v thanh toán đi n t (e-payment
D ch v giá tr gia t ng
D ch v trao đ i thông tin/d li u
D ch v tích h p
Các h th ng thông tin/c s d li u qu c gia, b , t nh
Các h th ng thông tin ngoài c quan nhà n c
H t ng k thu t
Qu n lý và giám sát d ch v
Qu n lý, ch đ o
An toàn thông tin
24
2.3 Khung ki n trúc CP T
2.3.1 Khung ki n trúc chính ph đi n t Vi t Nam
Khung ki n trúc CP T c p huy n
U
M
_T
TM
H
D
25
2.3 Khung ki n trúc CP T
2.3.2 Mô hình và gi i pháp k t n i chính ph đi n t qu c gia
U
M
_T
TM
H
D
a, Mô hình k t n i
Nguyên t c k t n i chung
K tn id c
K t n i ngang
K t n i v i các h th ng thông tin ngoài c quan nhà n c
b, Gi i pháp GSP trong k t n i, chia s thông tin, d li u
Mô hình t ng th (GSP - Government Service Platform)