Bảo trì hệ thống
thang máy
Trần chánh phát
Phan Việt Tuấn
Tạ công thành


Khái niệm về thang máy

-

Thang máy là một thiết bị nâng chuyên dùng để vận
chuyển người, hàng hóa, vật liệu, v.v…theo phương
thẳng đứng theo một tuyến đã định sẵn.

-

Thang máy là một thiết bị vận chuyển đòi hỏi tính an
toàn nghiêm ngặt vì nó liên quan đến tính mạng con
người. Do đó, yêu cầu chung đói với thang máy khi
thiết kế, chế tạo, lắp đặt, vận hành, sử dụng và sửa
chữa là phải tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu kỹ
thuật an toàn được quy định trong các tiêu chuẩn, quy
định.


Lịch sự phát triển

-

1743: Thang máy đầu tiên được chế tạo

-

1903: Giới thiệu máy kéo không hộp số chuyên dùng cho thang máy

1852: Phát mình ra hệ thống phanh an toàn cho thang máy
1853: Thành lập công ty thang máy Otis, ban đầu chuyên sản xuất và bán thang máy tải hàng.
1854: Giới thiệu mô hình thang máy với phanh an toàn ở triển lãm thế giới tổ chức ở Crytal Palce, New York
1857: Lắp đặt thang máy tải khách với hệ thống phanh an toàn do Ông phát minh ra ở New York.
1861: Nhận bằng sáng chế cho phát mình hệ thống phanh an toàn cho thang máy
1873: Khoảng 2000 thang máy thương hiệu Otis được bán ra và sử dụng cho các tòa cao ốc, khách sạn, trung tâm
thương mại.
1931: Thang máy duplex đầu tiên của Otis được lắp đặt


Sơ đồ bộ phận chính thang máy
Tủ điều khiển

Động cơ

Đối trọng

Buồng thang máy

Cáp

Cửa tầng

Cửa phòng thang


Bảng gọi tầng

Bảng điều khiển
cabin

Bảng cứu hộ


Nguyên lý hoạt động

Khi nhận lệnh từ bảng điều khiển tại các tầng thì tủ điện sẽ cấp điện cho motor kéo làm cho puly ma sát quay. Khi đó
cáp nâng sẽ tác động lên hệ thống treo làm cho cabin chuyển động lên, xuống theo ray dẫn hướng đến các tầng yêu cầu.
Khi cabin dừng tại cửa tầng thì cửa cabin và cửa tầng đồng thời mở ra cùng lúc thông qua hệ thống khóa liên động.
Trường hợp cabin, đối trọng chạy quá vận tốc cho phép (khoảng 15% vận tốc định mức) thì bộ hạn chế tốc độ sẽ làm
việc, bộ hãm bảo hiểm êm sẽ tác động kẹp hãm từ từ lên ray dẫn hướng nhằm hạn chế phản lực tác động lên cabin
không cho cabin chạy vượt quá tốc độ. Với trường hợp bị đứt cáp hoặc bộ hãm bảo hiểm êm không làm việc thì bộ hãm
bảo hiểm tức thời sẽ làm việc hãm cabin tức thời luôn trên ray.


Kỹ thuật bảo trì hệ thống thang máy

Bảo trì hệ thống thang máy

Bảo trì phòng ngừa

Bảo trì phòng ngừa gián tiếp

Bảo trì chuẩn đoán

Bảo trì phòng ngừa trực tiếp



An toàn trong công tác bảo trì, sửa chữa

-

Đối với chuyên viên kỹ thuật: Bảo hộ lao động khi thực hiện bảo trì thang máy phải mang găn tay, mũ bảo hộ, giầy
bảo hộ, quần áo bảo hộ, dây đai an toàn…

-

Đối với người sử dụng: Các biện pháp an toàn được chuyên viên kỹ thuật triển khai để đảm bảo an toàn cho người sử
dụng và cho chính nhân viên kỹ thuật trong quá trình thực hiện công tác bảo trì thang máy.

-

Treo thông báo tại các cửa tầng.

-

Đặt biển cảnh báo hoặc hệ thống rào chắn tại các khu vực hành lang để thông báo tình trạng thang máy ngừng
hoạt động.

-

Kiểm tra và khóa cửa tầng thang máy.


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy
Kiểm tra tổng thể:


-

Kiểm tra độ rung, lắc của thang.

-

Chạy cả hành trình thang nhiều lượt, tối thiểu phải được 3 lượt xem thang có tiếng kêu bất thường nào không.

-

Kiểm tra độ bằng tầng của thang.

-

Kiểm tra độ cảm biến của cabin.

-

Kiểm tra đèn chiếu sáng trong cabin.

-

Kiểm tra chuôn dừng tầng.

-

Kiểm tra tình trạng đống mở thang ở các tầng.

-


Kiểm tra độ chắc chắn của tay vịn.


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy

Kiểm tra, vệ sinh các thiết bị trên phòng máy:

-

Kiểm tra tủ điện.

-

Kiểm tra và xiết chặt các đầu dây điện áp nguồn vào, các thiết bị đóng cắt nguồn điện. Như aptomat, cầu dao, cắt thiết
bị điện lấy đồng hồ đo đầu vào và đầu ra để kiểm tra xem có bị dính tiếp điểm hay không.

-

-

Kiểm tra các thiết bị điện trong tủ điều khiển; aptomat, công tắc tơ, role, đèn, quạt.

-

Vệ sinh tủ điều khiển.

Kiểm tra bộ cứu hộ khi thang máy mất điện .



Quy trình bảo trì hệ thống thang máy
Kiểm tra, vệ sinh các thiết bị trên phòng máy:

-

-

Kiểm tra động cơ.

-

Kiểm tra phanh.

-

Kiểm tra dầu hộp số.

-

Kiểm tra puly và cáp thép

-

Vệ sinh động cơ.

Vệ sinh sàn phong máy.


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy
Bảo trì và vệ sinh các thiết bị trong hố giếng thang


-

Kiểm tra, bảo dưỡng công tắc hành trình trên.

-

Kiểm tra cáp thép.

-

Kiểm tra puly đầu cabin và đối trọng.

-

Kiểm tra họp dầu rail cabin và đối trọng.

-

Kiểm tra cabin và đối trọng.

-

Kiểm tra bảo dưỡng quạt thông gió.


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy

Bảo trì và vệ sinh các thiết bị trong hố giếng thang


-

Kiểm tra và bảo dưỡng bộ truyền cửa cabin.

-

Kiểm tra vào bảo dưỡng cửa tầng

-

Bộ truyền động cửa tầng

-

Kiểm tra công tắc cửa tầng

-

Kiểm tra cửa


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy
Kiểm tra chức năng và vệ sinh hố

-

Kiểm tra bảng điện đáy hố

-


Kiểm tra công tắc hành trình dưới

-

Kiểm tra độ cao su giảm chấn

-

Kiểm tra đối trọng

-

Kiểm tra công tắc quá tải, công tắc thắng

-

Kiểm tra thắng cơ

-

Quét dọn vệ sinh hố PIT


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy
Kiểm tra bảo dưỡng ngoài cửa tầng

-

Kiểm tra mặt hiển thị tầng


-

Vệ sinh ngoài cửa tầng

-

Kiểm tra vệ sinh điện thoại


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy

Kiểm tra trong cabin

-

Kiểm tra hộp button cabin

-

Vệ sinh trong cabin


Quy trình bảo trì hệ thống thang máy

Nghiệm thu tổng thể thang máy cùng khách hàng, đưa thang máy về trạng thái hoạt động bình thường, bàn giao công
trình
Sau khi hoàn thành các hoạt động bảo trì thang máy tai công trình, chuyên viên kỹ thuật sẽ mời chủ nhà, chủ đầu tư hoặc
người được giao nhiệm vụ quản lý thang máy cùng tham gia nghiệm thu kết quả bằng việc đi thang máy để kiểm tra.
Với các thiết bị được sửa chữa và thay thế sẽ được chuyên viên kỹ thuật liệt kê chi tiết để khách hàng quan sát. Nếu
thang máy không có vấn đề nào nữa thì tiến hành bàn giao sản phẩm



Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

1

Tên thiết bị

Biến tần

Chức năng

Bảo trì phòng ngừa

Bảo trì chẩn đoán

Kỹ thuật giám sát

- Biến đổi tần số dòng điện

-Bôi thêm keo tản nhiệt cho

- Kiểm tra nhiệt độ

- Sử dụng camara hồng ngoại

điều khiển tốc độ động cơ.


bộ chỉnh lưu.(6 tháng / 1

- Kiểm tra định kỳ: tụ điện,

để giám sát nhiệt độ.

- Bảo vệ động cơ quá tải, quá

lần)

quạt gió…

dòng…

-Vệ sinh lại toàn bộ biến

- Kiểm tra lịch sử các lỗi mà

tần.

biến tần đã gặp trước đó.

(6 tháng / 1lần)

- Kiểm tra các module I/O
(6 tháng / 1 lần)


Bảng phân tích bảo trì thang máy


STT

Tên thiết bị

Chức năng

Bảo trì phòng ngừa

Bảo trì chẩn đoán

- Điều khiển mọi hoạt động của

- Vệ sinh lại toàn bộ plc.

- Kiểm tra nhiệt độ, độ ẩm.

- Sử dụng thiết bị đo để giám

thang máy.

(6 tháng / 1 lần)

- Kiểm tra các ngõ vào và ngõ

sát tín hiệu ngõ vào và ngõ ra

ra, cổng truyền thông, cổng

của plc.


mở rộng I/O.
2

Hệ thống điều khiển PLC

Kỹ thuật giám sát

- Kiểm tra nguồn điện.
(6 tháng / 1 lần)


Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

3

Tên thiết bị

Động cơ

Chức năng

Bảo trì phòng ngừa

Bảo trì chẩn đoán

Kỹ thuật giám sát

- Tạo lực giúp thang máy hoạt


- Bơm mỡ định kỳ vào hộp

- Kiểm tra dòng, áp, tải.

- Dùng đồng hồ ampe đo dòng,

động.

số động cơ (6 tháng /1 lần).

- Kiểm tra nhiệt độ động cơ.

áp động cơ.

- Đóng mở cửa thang máy

- Thay bạc đạn (1năm /1

- Giám sát rung động

- Dùng camera hồng ngoại

lần).

- Kiểm tra cuộn dây rotor và

giám nhiệt độ động cơ.

- Kiểm tra lớp cách điện(1


stato (1 tháng /1 lần).

tháng /1 lần).

- Giám sát tiếng ồn. (2 tháng /

- Kiểm tra quạt làm mát.

1 lần)


Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

4

5

Tên thiết bị

Chức năng

Bảo trì chẩn đoán

Kỹ thuật giám sát

- Dùng sức nặng để kéo cabin


- Kiểm tra cáp đối trọng.

- Kiểm tra độ ma sát của đối

đi lên hoặc đi xuống.

- Kiểm tra ray dẫn hướng

trọng và ray dẫn hướng.

đối trọng.

(2 tháng / 1 lần)

- Vận chuyển người và hàng

- Kiểm tra cáp thang máy.

- Kiểm tra độ ma sat của

- Sử dụng cảm biến (IFM)

hóa.

- Kiểm tra ray dẫn hướng

cabin và ray dẫn hướng.

giám sát độ rung cabin.


cabin. (1 tháng/ 1 lần)

- Kiểm tra độ rung của cabin.

Đối trọng

Buồng thang máy (cabin)

Bảo trì phòng ngừa

(2 tháng / 1 lần)

- Giám sát độ rung cabin.


Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

6

7

Tên thiết bị

Cáp tải

Ray dẫn hướng.

Chức năng


Bảo trì phòng ngừa

- Tải trọng lượng của cabin đi

- Kiểm tra độ hao mòn của

lên và đi xuống.

cáp.(2 tháng / 1 lần)

- Giữ vững an toàn cho thang

- Thay mới cáp (5 năm / 1

máy.

lần)

- Dẫn hướng cho cabin và đối

- Kiểm tra độ hao mòn của

trọng.

ray.(2 tháng / 1 lần)

- Giữ an toàn cho cabin khi gặp

- Thay mới ray dẫn hướng.


sự cố.

(5 năm / 1 lần)

Bảo trì chẩn đoán

Kỹ thuật giám sát


Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

8

Tên thiết bị

Bộ phận giảm chấn (thủy

Chức năng

Bảo trì phòng ngừa

- Làm giá đỡ cho cabin khi các

- Làm mát và làm sạch hệ

- Kiểm tra độ kín của giảm


hệ thống đảm bảo an toàn khác

thống. (2 tháng /1 lần)

chấn.(6 tháng / 1 lần)

đều không hoạt động.

- Thay mới dầu thủy lực

- Đảm bảo an toàn cho người

- Kiểm tra khe hở giữa cánh

sử dụng.

cửa và giữa cánh cửa với

lực)

khuôn cửa.
9

Cửa tầng và cửa cabin

Bảo trì chẩn đoán

- Kiểm tra thanh an toàn và
thanh hồng ngoại.


Kỹ thuật giám sát


Bảng phân tích bảo trì thang máy

STT

10

Tên thiết bị

Hệ thống phanh

Chức năng

Bảo trì phòng ngừa

- Đảm bảo an toàn cho cabin

- Kiểm tra tay đòn phanh,

khi vược quá tốc độ.

chốt phanh, tang phanh.
(2 tháng / 1 lần)

Bảo trì chẩn đoán

Kỹ thuật giám sát