TƯ LIỆU CHUYÊN MÔN TIỂU HỌC.
-------------------------CÁCH TỔ CHỨC VÀ
QUY TRÌNH VIẾT SÁNG KIẾN
SÁNG KIẾN MẪU:
“MỘT SỐ BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI
HÌNH THỨC TỔ CHỨC
VÀ NỘI DUNG SINH HOẠT TỔ CHUYÊN MÔN
CHẤT LƯỢNG, HIỆU QUẢ

Khoa học giáo dục


LỜI NÓI ĐẦU
Trong giai đoạn xã hội hóa và hội nhập quốc tế hiện nay, nguồn
lực con người Việt Nam trở nên có ý nghĩa quan trọng, quyết định sự
thành công của công cuộc phát triển đất nước. Giáo dục ngày càng có
vai trò và nhiệm vụ quan trọng trong việc xây dựng thế hệ người Việt
Nam mới, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Đảng và nhà
nước luôn quan tâm và chú trọng đến giáo dục. Với chủ đề của năm
học là “Tiếp tục đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục”
đối với giáo dục phổ thông. Để đạt được mục tiêu trên đòi hỏi người
dạy học phải có kiến thức sâu và sự hiểu biết nhất định về nội dung
chương trình sách giáo khoa, có khả năng hiểu được về tâm sinh lí
của trẻ, về nhu cầu và khả năng của trẻ. Đồng thời người dạy có khả
năng sử dụng một cách linh hoạt các phương pháp và hình thức tổ
chức dạy học phù hợp với đối tượng học sinh. Căn cứ chuẩn kiến
thức kỹ năng của chương trình lồng ghép giáo dục vệ sinh môi
trường, rèn kĩ năng sống cho học sinh. Coi trọng sự tiến bộ của học
sinh trong học tập và rèn luyện, động viên khuyến khích không gây
áp lực cho học sinh khi đánh giá. Tạo điều kiện và cơ hội cho tất cả
học sinh hoàn thành chương trình và có mảng kiến thức dành cho đối

tượng học sinh năng khiếu. Việc nâng cao cất lượng giáo dục toàn
diện cho học sinh là nhiệm vụ của các trường và giáo viên. Để có
chất lượng giáo dục toàn diện thì việc giáo viên sáng tạo viết sáng
kiến là vô cùng quan trọng. Sáng kiến kinh nghiệm (SKKN) của
người giáo viên (GV) là nhằm thúc đẩy việc nghiên cứu, ứng dụng
trong việc giảng dạy, quản lý. SKKN không chỉ mang đến những đổi
mới, sáng tạo trong công tác dạy và học, mà còn giúp người GV
thoát khỏi sức ỳ. Hoạt động viết sáng kiến kinh nghiệm (SKKN) là
một hoạt động nằm trong nhiệm vụ, kế hoạch chuyên môn của từng
năm học được ngành và các trường học tiến hành song song cùng với
hoạt động dạy- học và một số hoạt động khác....Nó phải được coi là
nghiên cứu khoa học hay phương pháp dạy học của giáo viên. Tuy
nhiên, thực tế cho thấy hoạt động này còn tồn tại nhiều vấn đề chưa


được nhìn nhận, đánh giá, hiểu đúng bản chất của nó. Vì vậy, ở bài
viết này tôi muốn mạn phép chia sẻ với bạn đọc để phần nào hiểu
đúng bản chất của hoạt động trên. "Sáng kiến kinh nghiệm" là những
tri thức, kỹ năng, kỹ xảo mà người viết tích lũy được trong thực tiễn
công tác giảng dạy và giáo dục, bằng những họat động cụ thể đã khắc
phục được những khó khăn mà với những biện pháp thông thường
không thể giải quyết được, góp phần nâng cao hiệu quả rõ rệt trong
công tác của người giáo viên. Để có tài liệu nghiên cứu, viết sáng
kiến kịp thời và sát với chương trình học, phù hợp với công việc của
giáo viên, tôi đã nghiên cứu biên soạn: “Cách tổ chức, quy trình viết
SKKN và Sáng kiến làm mẫu: Sáng kiến: “Một số biện pháp

đổi mới hình thức tổ chức và nội dung sinh hoạt tổ chuyên
môn chất lượng, hiệu quả” . Tài liệu nhằm giúp giáo viên có cơ
sở, định hướng để viết sáng kiến hiệu quả hơn để nâng cao chất

lượng dạy học của mình.
Trân trọng giới thiệu với thầy giáo và cô giáo cùng quý vị bạn
đọc tham khảo và phát triển tài liệu:
CÁCH TỔ CHỨC VÀ
QUY TRÌNH VIẾT SÁNG KIẾN
SÁNG KIẾN MẪU:
“MỘT SỐ BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI
HÌNH THỨC TỔ CHỨC
VÀ NỘI DUNG SINH HOẠT TỔ CHUYÊN MÔN
CHẤT LƯỢNG, HIỆU QUẢ
Trân trọng cảm ơn!


NỘI DUNG TÀI LIỆU GỒM

1. Cách tổ chức, quy trình viết SKKN
2. Sáng kiến: “Một số biện pháp đổi mới hình thức tổ chức
và nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn chất lượng, hiệu quả”


CÁCH TỔ CHỨC VÀ
QUY TRÌNH VIẾT SÁNG KIẾN
SÁNG KIẾN MẪU:
“MỘT SỐ BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI
HÌNH THỨC TỔ CHỨC
VÀ NỘI DUNG SINH HOẠT TỔ CHUYÊN MÔN
CHẤT LƯỢNG, HIỆU QUẢ

1. Cách tổ chức và quy trình viết SKKN
a) Về khâu tổ chức

- Đối với nhà trường: Lãnh đạo các trường phổ thông cần có kế
hoạch ngay từ đầu năm học, cho giáo viên tự do đăng kí tên đề tài
SKKN của mình.
- Phân công những người có năng lực, kinh nghiệm giúp đỡ thêm, có
thể hỗ trợ thêm về mặt tài liệu, phương tiện, kinh phí, thời gian...Cần
thiết có bản hướng dẫn chi tiết về cấu trúc SKKN và biểu chấm cho
từng người tham khảo.
- Đối với tổ chuyên môn: Ngoài những giờ thao giảng, sinh hoạt
khác, tổ chuyên môn cần tận dụng quỹ thời gian cùng trao đổi, thảo
luận vấn đề đồng nghiệp đang làm để bổ sung giải pháp cho nhau.
Đây cũng một trong những con đường nhằm đổi mới sinh hoạt tổ
chuyên môn, và cùng một lúc đạt được 2 đích: tránh hình thức sinh
hoạt giấy tờ; nâng cao hiệu quả công tác dựa vào những SKKN được
tạo ra bằng tâm huyết và sự hỗ trợ của tổ nhóm.


- Cần thành lập Hội đồng chấm đảm bảo quy trình, khoa học và công
bằng.
b) Quy trình viết SKKN
Một SKKN phải đảm bảo những yêu cầu về mặt nội dung và
hình thức như sau:
- Về mặt nội dung:
+ Phán ánh, đánh giá được thực trạng của vấn đề mình đề cập khi
chưa áp dụng SKKN mới.
+ Trình bày được rõ ràng các biện pháp, phương pháp, quan điểm về
mặt lí luận, thực tiễn của SKKN mới.
+ Các hướng dẫn cụ thể cho việc áp dụng, vận dụng SKKN ấy.
+ Hiệu quả sau khi áp dụng SKKN mới
+ Những đề xuất nào khi thực hiện SKKN đó
- Về mặt hình thức:

Cần trình bày rõ ràng theo bố cụ từng phần, mục, tiểu mục và
đánh số, kí hiệu phân chia rõ ràng. Đầu tiên là Bìa, các Từ viết tắt, kí
hiệu (nếu có), Mục lục, Nội dung SKKN, Phụ lục (các phiếu điều tra,
giáo án minh họa), Tài liệu tham khảo. Trình bày ở phong chữ Times
New Roman và cỡ chữ 14.....
Thông thường một SKKN gồm 3 phần cơ bản và ở mỗi phần có các
tiểu mục nhỏ được sắp xếp theo thứ tự sau:
I. Đặt vấn đề
1. Lí do chọn đề tài hay Tính cấp thiết của đề tài
2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3. Mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu


4. Phương pháp nghiên cứu
5. Giả thiết khoa học
6. Đóng góp mới của đề tài
7. Thời gian nghiên cứu
Đối với phần Đặt vấn đề là hết sức quan trọng vì nếu chọn được một
đề tài về mặt nội dung thể hiện sự cấp thiết cần phải giải quyết, cải tổ
đã một phần thành công. Và nó thành công hơn nếu xét về mặt ngôn
ngữ đảm bảo sự chặt chẽ, lo gic, đọc lên là biết được phạm vi, giới
hạn cần làm thì quá trình tiến hành viết đề cương hay bản chính sẽ dễ
dàng. Nếu làm NCKH thì nhất thiết có thể phải đủ cả 7 mục trên, còn
viết SKKN không hoàn toàn như vậy, có thể lược bớt một số mục,
riêng mục 1 nhất thiết phải có.
II. Giải quyết vấn đề
- Cơ sở khoa học (gồm cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn) của vấn đề
nghiên cứu
- Trình bày được số liệu điều tra, khảo sát tình hình thực tế, thực
trạng (của đơn vị, lĩnh vực, địa phương…) về những vấn đề liên quan

đến đề tài.
- Đánh giá thực trạng về những vấn đề liên quan đến đề tài (gồm
những mặt mạnh- ưu điểm, những hạn chế- khuyết điểm)
- Nguyên nhân của thực trạng trên
- Nêu hệ thống các giải pháp, những tác động (hoặc các kiến thức…),
đảm bảo tính khoa học, tính sư phạm, tính mới, tính thực tiễn,… để
thực hiện nhiệm vụ nhằm đạt được mục đích nghiên cứu đẫ nêu ở
phần đặt vấn đề
- Phân tích, tổng hợp, rút ra kết luận khoa học. Nêu được những kết
quả thực hiện và những nhận định làm nổi bật được tác dụng của của
đề tài thông qua việc đối chiếu các số liệu liên quan trước và sau khi
thực hiện các giải pháp


III. Phần kết luận và kiến nghị
- Nêu được ý nghĩa của đề tài (tác dụng đối với bản thân, tập thể, địa
phương, với lĩnh vực, bộ môn..)
- Đề xuất phạm vi và nội dung ứng dụng, những nội dung cần điều
chỉnh, sửa đổi… Đề xuất những nội dung cần được tiếp tục nghiên
cứu và những kiến nghị đối với cấp liên quan

2. Sáng kiến: “Một số biện pháp đổi mới hình thức tổ chức
và nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn chất lượng, hiệu quả”


TÓM TẮT SÁNG KIẾN
1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến: Sinh hoạt tổ chuyên môn có chất
lượng, hiệu quả sẽ tháo gỡ kịp thời những khó khăn trong quá trình
thực hiện nhiệm vụ giảng dạy của giáo viên. Thực tế sinh hoạt tổ
chuyên môn ở trường tiểu học thường là: Cứ hai tuần sinh hoạt 1 lần,

thời gian sinh hoạt là chiều thứ hai sau khi học xong 3 tiết học liên
tiếp. Thời lượng sinh hoạt ít, tổ trưởng triển khai miệng, giáo viên
ghi, ghi xong hết thời gian nên dẫn đến nội dung sinh hoạt chuyên
môn không đảm bảo, giáo viên không còn thời gian thảo luận, chia sẻ
khó khăn gặp phải trong công tác, giáo viên không có thời gian giúp
đỡ nhau kịp thời; các văn bản cấp trên chỉ đạo không được nghiên cứ
kĩ càng nên thực hiện lúng túng. Các tổ trưởng thường có tâm lí coi
mình cũng như giáo viên bình thường khác, chỉ chủ trọng lo hồ sơ cá
nhân đầy đủ, sạch đẹp; chưa chủ động xây dựng nội dung sinh hoạt
tổ chuyên môn mà thường triển khai lại nội dung Ban giám hiệu chỉ
đạo trong buổi họp hội đồng. Vậy làm thế nào để tổ chuyên môn có
đủ thời gian sinh hoạt, giáo viên được thảo luận, chia sẻ khó khăn
gặp phải trong công tác, giáo viên có thời gian giúp đỡ nhau kịp thời
về chuyên môn; các văn bản cấp trên chỉ đạo được nghiên cứu, triển
khai kĩ càng, giáo viên hứng thú tham gia sinh hoạt tổ chuyên môn?
Muốn giải quyết vấn đề này tổ trưởng chuyên môn cần đổi mới hình
thức tổ chức và nội dung sinh hoạt: Giảm bớt việc tổ trưởng đọc giáo
viên ghi chép, tăng thời gian giáo viên thào luận, chia sẻ; nội dung
sinh hoạt phải thiết thực, gắn với nhiệm vụ của giáo viên, làm cho


giáo viên thấy cần thiết phải sinh hoạt chuyên môn. Tôi tiến hành
nghiên cứu thực nghiệm sáng kiến “Một số biện pháp đổi mới hình
thức tổ chức và nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn chất lượng,
hiệu quả”
2. Điều kiện, thời gian, đối tượng áp dụng sáng kiến.
2.1. Điều kiện: Ban giám hiệu cho phép tổ chuyên môn được triển
khai thực nghiệm, áp dụng sáng kiến trong sinh hoạt tổ chuyên môn;
Giáo viên trong tổ chuyên môn hiểu, đoàn kết, nhất trí thực hiện theo
các biện pháp đề ra trong sáng kiến.

2.2. Thời gian: Trong năm học 2015-2016 và học kì I năm học
2016-2017.
2.3. Đối tượng: Hoạt động sinh hoạt tổ chuyên môn ở trường tôi
công tác.
3. Nội dung sáng kiến:
+ Tính mới, tính sáng tạo của sáng kiến: Biện pháp đổi mới sinh
hoạt tổ chuyên môn được đề xuất trong sáng kiến có tính sáng tạo,
phù hợp với thực tiễn. Sáng kiến của tôi đề xuất 3 biện pháp lớn
nhằm nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn. Những biện
pháp trong sáng kiến hoàn toàn mới đó là: “Biện pháp ứng dụng công
nghệ thông tin trong quản lí, tổ chức sinh hoạt tổ chuyên môn” nhằm
giảm bớt thời gian nghe, chép nghị quyết; “Biện pháp xây dựng, hình
thành nề nếp, kỉ cương trong sinh hoạt tổ chuyên môn” nhằm nâng
cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn và biện pháp “Biện pháp
phân loại, đổi mới hình thức, nội dung một buổi sinh hoạt chuyên
môn” giúp các hoạt động nhẹ nhàng, hiệu quả hơn.


+ Các biện pháp của sáng kiến có tính khả thi cao: Các biện pháp đề
ra trong sáng kiến được thực nghiệm, áp dụng dễ dàng. Tất cả các tổ
chuyên môn trong các trường tiểu học đều có thể thực hiện áp dụng
sáng kiến này.
+ Lợi ích thiết thực của sáng kiến: Sáng kiến giúp cho các buổi sinh
hoạt của tổ chuyên môn diễn ra nhẹ nhàng, nhanh chóng, không mất
thời gian ghi chép nghị quyết, có nhiều thời gian cho thảo luận giải
quyết những vấn đề cần thiết, trọng tâm của giáo viên và tổ chuyên
môn là nâng cao chất lượng giáo dục.
4. Khẳng định giá trị, kết quả đạt được của sáng kiến: Sau hơn
một năm thực nghiệm, áp dụng sáng kiến, sinh hoạt tổ chuyên môn
của tôi diễn ra tự nhiên, nhẹ nhàng và đạt hiệu quả cao hơn hẳn

những năm học trước.
5. Đề xuất kiến nghị để thực hiện áp dụng hoặc mở rộng sáng
kiến: Ban giám khảo công tâm, ghi nhận cho điểm cao, lãnh đạo
Phòng Giáo dục thi xã cho phép triển khai, mở rộng áp dụng sáng
kiến này trong các tổ chuyên môn của các nhà trường tiểu học.
MÔ TẢ SÁNG KIẾN
1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến.
Hoạt động chuyên môn là hoạt động vô cùng quan trọng
quyết định mọi thành công của nhà trường. Tổ chuyên môn là một bộ
phận không thể thiếu của nhà trường - nơi thực thi nhiệm vụ dạy học
và giáo dục học sinh. Sinh hoạt tổ chuyên môn có chất lượng, hiệu
quả sẽ tháo gỡ kịp thời những khó khăn trong quá trình thực hiện


nhiệm vụ giảng dạy của giáo viên, chất lượng học tập của học sinh sẽ
ngày một được nâng lên... Thực tế sinh hoạt tổ chuyên môn ở trường
tiểu học thường là: Cứ hai tuần sinh hoạt 1 lần, thời gian sinh hoạt là
chiều thứ hai sau khi học xong 3 tiết học liên tiếp. Thời lượng sinh
hoạt ít, tổ trưởng triển khai miệng, giáo viên ghi, ghi xong hết thời
gian nên dẫn đến nội dung sinh hoạt chuyên môn không đảm bảo,
giáo viên không còn thời gian thảo luận, chia sẻ khó khăn gặp phải
trong công tác, giáo viên không có thời gian giúp đỡ nhau kịp thời;
các văn bản cấp trên chỉ đạo không được nghiên cứ kĩ càng nên thực
hiện lúng túng. Các tổ trưởng thường có tâm lí coi mình cũng như
giáo viên bình thường khác, chỉ chú trọng lo hồ sơ đầy đủ, sạch đẹp;
chưa chủ động xây dựng nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn mà
thường triển khai lại nội dung Ban giám hiệu chỉ đạo trong buổi họp
hội đồng. Vậy làm thế nào để tổ chuyên môn có đủ thời gian sinh
hoạt, giáo viên được thảo luận, chia sẻ khó khăn gặp phải trong công
tác, giáo viên có thời gian giúp đỡ nhau kịp thời về chuyên môn; các

văn bản cấp trên chỉ đạo được nghiên cứu, triển khai kĩ càng, giáo
viên hứng thú tham gia sinh hoạt tổ chuyên môn? Muốn giải quyết
vấn đề này tổ trưởng chuyên môn cần đổi mới hình thức tổ chức và
nội dung sinh hoạt: Giảm bớt việc tổ trưởng đọc giáo viên ghi chép,
tăng thời gian giáo viên thào luận chia sẻ, nội dung sinh hoạt phải
thiết thực, gắn với nhiệm vụ của giáo viên, làm cho giáo viên thấy
cần thiết phải sinh hoạt chuyên môn. Từ hoàn cảnh thực tế đó, tôi
tiến hành thực hiện nghiên cứu, tìm tòi những biện pháp nhằm nâng
cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn.


2. Cơ sở lý luận của vấn đề.
Tổ chuyên môn là một bộ phận vô cùng quan trọng trong bộ máy
quản lí của các nhà trường. Mọi công việc từ chỉ đạo hoạt động thực
hiện chương trình, thực hiện kế hoạch, tổ chức đánh giá xếp loại giáo
viên, quy định nhận xét đánh giá học sinh; duy trì kỷ cương các nề
nếp chuyên môn đến việc nâng cao chất lượng dạy học, thi giáo viên
giỏi, chấm sáng kiến... đều được thực hiện dưới sự quản lí, tổ chức
của tổ trưởng chuyên môn thông qua buổi sinh hoạt tổ chuyên môn.
Có thể nói, tổ chuyên môn như là một chiếc cầu nối giúp hiệu trưởng
thực hiện việc triển khai tất cả các kế hoạch đến tận giáo viên và học
sinh, đồng thời báo cáo toàn bộ công việc thực hiện chương trình, kế
hoạch do hiệu trưởng chỉ đạo. Chính vì thế, việc đổi mới nâng cao
chất lượng các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn đóng một vai trò rất
quan trọng để nâng cao chất lượng dạy và học. Nâng cao chất lượng
sinh hoạt tổ chuyên môn cũng nhằm bồi dưỡng phẩm chất năng lực
sư phạm, chuyên môn nghiệp vụ cho tập thể giáo viên.
Sinh hoạt tổ chuyên môn là một hoạt động góp phần bồi dưỡng
năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, nâng cao năng lực sư phạm cho
giáo viên, góp phần giải quyết kịp thời những vướng mắc, khó khăn

trong quá trình giảng dạy, giáo dục của giáo viên. Nội dung sinh hoạt
tổ chuyên môn nhằm giúp giáo viên có biện pháp thực hiện tốt nhiệm
vụ giảng dạy và giáo dục học sinh, thực hiện đúng các văn bản chỉ
đạo của cấp trên, thực hiện tốt nhiệm vụ năm học. Trong sinh hoạt tổ
chuyên môn được thảo luận, phân tích những vướng mắc dưới nhiều
góc độ khác nhau và thống nhất kết luận sư phạm để áp dụng nâng


cao chất lượng công tác. Qua hoạt động thảo luận, phân tích, xử lí
các tình huống sư phạm trong giảng dạy, giáo dục đã góp phần bồi
dưỡng chuyên môn nghiệp vụ, kinh nghiệm giáo dục cho giáo viên.
Sinh hoạt tổ chuyên môn nhằm góp phần bồi dưỡng giáo viên theo
chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học. Để việc sinh hoạt tổ chuyên
môn trong nhà trường đi đúng hướng, đạt được mục tiêu thì cần thiết
phải đổi mới hình thức, nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn một cách
khoa học, chặt chẽ. Cần lựa chọn biện pháp tổ chức khả thi nhất phù
hợp điều kiện thực tế nhà trường.
3.Thực trạng của vấn đề
3.1.Thực trạng về đội ngũ giáo viên trong tổ chuyên môn.
Năm học 2015-2016, tổ chuyên môn 4+5 do tôi phụ trách có 12
đồng chí giáo viên. Trong đó cả 12 đồng chí giáo viên có trình độ
trên Chuẩn = 100%; có 9 đồng chí giáo viên có trình độ đại học sư
phạm, 3 đồng chí giáo viên có trình độ cao đẳng sư phạm. Năm học
2016-2017, tổ chuyên môn 4+5 bổ sung thêm 1 giáo viên có trình độ
đại học. Tổ chuyên môn 4+5 là một tập thể đoàn kết có trách nhiệm,
đội ngũ giáo viên có kinh nghiệm giáo dục, trình độ chuyên môn cao
lại có ý thức học hỏi tiếp cận cái mới, quan tâm giúp đỡ đồng nghiệp
nên rất thuận lợi cho việc thực nghiệm, áp dụng sáng kiến.
3.2.Thực trạng về bản thân tổ trưởng chuyên môn.
Là một giáo viên đã nhiều năm là tổ trưởng chuyên môn, được

giao nhiệm vụ quản lí, tổ chức các hoạt động của tổ chuyên môn, tôi
hiểu sâu sắc được tâm tư, nguyện vọng của đại đa số giáo viên và
tâm lí học sinh, nắm rõ được công việc và các hoạt động mà tổ


chuyên môn cần thực hiện trong các giai đoạn của năm học. Từ tình
hình thực tế trên, bản thân tôi suy nghĩ nghiên cứu và nhận ra rằng tổ
trưởng chuyên môn cần phải sáng tạo tìm biện pháp mới để nâng cao
chất lượng quản lý, chỉ đạo các hoạt động của tổ chuyên môn; Tổ
trưởng cần khuyến khích, hướng dẫn giáo viên thảo luận tìm biện
pháp nâng cao chất lượng việc dạy và học nhằm nâng cao chất lượng
giáo dục chung cho nhà trường. Thực hiện nghiên cứu, tìm tòi những
biện pháp nhằm đổi mới, nâng cao chất lượng quản lí, tổ chức sinh
hoạt tổ chuyên môn là rất cần thiết và kịp thời, làm thế nào để giảm
thời gian tổ trưởng triển khai, giáo viên ghi chép nghị quyết tăng thời
gian cho giáo viên thảo luận, phát biểu ý kiến giải quyết những vấn
đề của chuyên môn, làm tốt công việc của tổ chuyên môn, trong khi
thời gian quy định họp tổ chuyên môn là chiều thứ hai thời điểm 16
giờ đến 18 giờ là quá ít. Được sự đồng thuận của Ban giám hiệu nhà
trường, sự ủng hộ của tập thể giáo viên trong tổ chuyên môn, tôi tiến
hành nghiên cứu, lựa chọn và thực nghiệm tại tổ chuyên môn sáng
kiến: “Một số biện pháp đổi mới hình thức tổ chức và nội dung
sinh hoạt tổ chuyên môn chất lượng, hiệu quả”
4. Các biện pháp, giải pháp thực hiện.
4.1. Biện pháp ứng dụng công nghệ thông tin vào việc tổ chức
sinh hoạt tổ chuyên môn.
Đề giảm thời gian tổ trưởng triển khai nghị quyết, giáo viên
ghi, tổ trưởng chuyên môn lập gmail chung của tổ chuyên môn. Qua
gmail chung của tổ chuyên môn, Tổ trưởng gửi dự thảo nghị quyết,
kế hoạch chuyên đề, các văn bản, thông tư về chế độ chính sách, tiêu



chí thi đua, biểu điểm chấm hồ sơ..v..v lên gmail chung của tổ
chuyên mô trước hai ngày sinh hoạt chuyên môn cho giáo viên tải về
đọc ghi trước dự thảo nghị quyết tổ chỉ để lại một số dòng ghi ý kiến
giáo viên, suy nghĩ, xem xét thấu đáo trước dự thảo; Đến buổi sinh
hoạt chuyên môn, các đồng chí giáo viên trong tổ đã biết, hiểu nội
dung dự thảo nghị quyết, các kế hoạch chuyên đề, thông tư chỉ đạo,
tiêu chí thi đua, biểu điểm chấm hồ sơ..v..v giáo viên sẽ chuẩn bị
được nhiều ý kiến hay bổ sung kịp thời, đề xuất các biện pháp phù
hợp cho công việc cụ thể nên nội dung nghị quyết tổ thiết thực, tường
minh và hiệu quả hơn. Chính vì vậy, thời gian thảo luận, bàn bạc
công tác chuyên môn nhiều hơn nên nghị quyết tổ chuyên môn đầy
đủ hơn, các công việc của tổ chuyên môn được thực hiện nhẹ nhàng
hơn. Nhờ có gmail chung của tổ chuyên môn nên thời gian tổ trưởng
triển khai công tác cũ, công tác mới không cần nhiều, tất cả số thời
gian còn lại dành cho giáo viên trình bày ý kiến bổ sung cho dự thảo
nghị quyết, đề xuất các giải pháp thực hiện công việc của tổ, bàn bạc,
chia sẻ vướng mắc trong giảng dạy, giáo dục hoặc thảo luận thống
nhất nội dung chuyên đề.... Qua hòm thư gmail chung của tổ chuyên
môn mà tổ trưởng có thể gửi các văn bản như: Nhiệm vụ năm học,
các mẫu biểu, các tài liệu học tập, chương trình dạy học các khối lớp
…. đến giáo viên một cách nhanh chóng, chính xác. Cũng thông qua
gmail chung của tổ chuyên môn, các chuyên đề giảng dạy, sinh hoạt
chuyên môn theo nghiên cứu bài học và sinh hoạt chuyên môn theo
chuyên đề được triển khai một cách chu đáo, đầy đủ, chính xác, nhẹ
nhàng, không mất nhiều thời gian như trước đây.


4.2. Biện pháp xây dựng, hình thành nề nếp, kỉ cương trong

sinh hoạt tổ chuyên môn.
Sinh hoạt tổ chuyên môn thường kỳ là một tháng họp hai lần
vào tuần thứ hai và tuần thứ tư của tháng lịch. Như vậy, toàn thể giáo
viên trong tổ đã được lĩnh hội các nội dung kế hoạch tháng của tổ
chuyên môn, của nhà trường, công đoàn, của chuyên môn trường và
các đoàn thể… báo cáo tổng kết kế hoạch tháng trước.
Chuẩn bị của tổ trưởng: Để cuộc họp tổ chuyên môn đạt kết quả
tốt, tổ trưởng chuyên môn cần chuẩn bị đầy đủ nội dung, dự kiến
hình thức tổ chức hợp lí. Tổ trưởng chuyên môn có nhiệm vụ đánh
giá hoạt động công tác, các phong trào thi đua của giáo viên và học
sinh tổ chuyên môn trong tuần, tháng qua một cách cụ thể, qua đó chỉ
ra được những mặt mạnh cần phát huy, những nhược điểm, có bài
học kinh nghiệm cần khắc phục. Sau đó, tổ trưởng chuyên môn đề ra
dự thảo kế hoạch hoạt động của tuần, tháng này dựa trên kế hoạch
hoạt động hàng tháng của tổ chuyên môn, nội dung nghị quyết tháng
của nhà trường, chuyên môn và đoàn thể được đề ra ở cuộc họp hội
đồng họp tuần 1 tháng đó. Nội dung dự thảo nghị quyết, tổ trưởng
chuyên môn gửi lên gmail của tổ trước hai ngày để giáo viên nghiên
cứu trước. Tổ chuyên môn quy định, thống nhất với giáo viên hàng
tuần họp tổ chuyên môn chiều thứ hai thì từ thứ sáu đến chủ nhật
tuần trước giáo viên cần mở gmail chung của tổ chuyên môn để cập
nhật trước dự thảo nghị quyết tổ hoặc những thông tin, văn bản học
tập. Giáo viên trong tổ chuyên môn có nhiệm vụ tải, ghi chép trước
dự thảo nghị quyết ngoài giờ để lại phần công tác cũ khoảng 2 dòng


để bổ sung nội dung còn thiếu (nếu có) và để lại phần công tác mới
khoảng 4-5 dòng để ghi những biện pháp thống nhất sau khi thảo
luận của giáo viên tổ chuyên môn là hoàn thành nghị quyết tổ.
Riêng tháng chín đầu năm học và tháng năm cuối năm học

giáo viên có nhiệm vụ mở gmail tổ chuyên môn mỗi ngày để cập
nhật thông tin kịp thời.
Phát biểu của giáo viên: Vì dự thảo nghị quyết tổ chuyên môn đã
gửi lên gmail, giáo viên trong tổ đã biết, đã hiểu nên tổ trưởng yêu
cầu từng giáo viên phát biểu ý kiến: bổ sung nội dung, đề xuất thời
gian, biện pháp thực hiện công việc. Từ đó khắc phục được tình
trạng: Trong cuộc họp có một số giáo viên ít chú ý lắng nghe lời phát
biểu, ít phát biểu, khi đồng nghiệp phát biểu thì nói chuyện riêng
hoặc nói chen vào, có giáo viên thì lại không hề phát biểu, làm thinh,
như nhất trí 100% rất thông suốt nhưng khi thực hiện thì lúng túng,
hiệu quả công việc không cao.
Tổ chuyên môn quy định: Giáo viên tham gia hội họp thì dứt
khoát phải trật tự, luôn tập trung lắng nghe ý kiến phát biểu của đồng
nghiệp và ghi chép đầy đủ nội dung thống nhất. Mỗi giáo viên tham
gia họp cần suy nghĩ, phát biểu ít nhất một lần bổ sung vào dự thảo
để biến dự thảo thành nghị quyết thực hiện, có như vậy công việc
trong tháng mới trôi chảy, thực hiện dân chủ hóa trong sinh hoạt tổ
chuyên môn là nhiệm vụ quan trọng của tổ. Nếu giáo viên nào không
làm được thì đồng chí đó tự mình trừ điểm thi đua khi tham gia xếp
loại giáo viên.


Sau khi các giáo viên trong tổ phát biểu ý kiến, tổ trưởng tóm tắt
nội dung thống nhất, xin ý kiến bổ sung vào nghị quyết, biên bản tổ
chuyên môn và đó là nghị quyết chung của tổ, mọi thành viên trong
tổ đều phải có nhiệm vụ thực hiện. Để thực hiện tốt vai trò đầu tàu
của mình, tổ trưởng chuyên môn cần: Là người công minh, cầm cân,
nảy mực, là tấm gương mẫu mực cho tổ viên, đi đầu trong mọi công
việc, hướng dẫn chu đáo cho giáo viên trong tổ làm theo. Mỗi khi
giáo viên trong tổ chuyên môn phạm quy định chung, tổ trưởng phải

là người cương quyết, nhưng nhẹ nhàng, cởi mở phân tích chính xác
cho giáo viên đó hiểu rõ giúp giáo viên đó tự nhận thấy và có hướng
sữa chữa. Khi phân công nhiệm vụ, tổ trưởng cần cân nhắc cẩn thận,
hợp lí, phù hợp với hoàn cảnh cụ thể, năng lực, sở trường của mỗi
giáo viên, luôn khuyến khích, động viên kịp thời. …
Tổ trưởng chủ động, sáng tạo thiết kế nội dung dự thảo nghị
quyết dựa trên kế hoạch tổ chuyên môn đề ra trong mỗi tháng và nghị
quyết tháng của trường và tình hình thực tế cụ thể của tổ để đảm bảo
tính kế hoạch chung. Tổ trưởng thiết kế nội dung dự thảo nghị quyết
theo nhu cầu thực tế cấp thiết của giáo viên, công việc cụ thể của tổ
và theo yêu cầu kế hoạch cụ thể mỗi tháng.
4.3. Biện pháp phân loại, đổi mới hình thức, nội dung một buổi
sinh hoạt chuyên môn.
4.3.1. Biện pháp đổi mới quan điểm về hình thức, nội dung
một buổi sinh hoạt chuyên môn.
Tôi xác định sinh hoạt tổ chuyên môn là tạo cơ hội cho giáo
viên được bày tỏ tâm tư nguyện vọng nghề nghiệp, là nơi giáo viên


chia sẻ kinh nghiệm giúp nhau biết ứng xử sư phạm hợp lí. Trong
sinh hoạt tổ chuyên môn giáo viên cần tích cực bàn bạc giúp nhau
điều chỉnh nội dung môn học, phương pháp tổ chức dạy học phù hợp
với đối tượng học sinh mỗi lớp. Sinh hoạt tổ chuyên môn góp phần
giải quyết những khó khăn của giáo viên trong quá trình giảng dạy và
giáo dục. Trong buổi sinh hoạt, tổ chuyên môn cần tập trung thời
gian hướng vào việc thực thi các nhiệm vụ của giáo viên, việc đổi
mới giảng dạy môn học cụ thể và giáo dục học sinh, thực hiện các
những văn bản hướng dẫn chỉ đạo, thực thi nhiệm vụ năm học của
ngành và các yêu cầu mang tính thực tiễn được mang ra thảo luận,
bàn bạc trước tập thể giáo viên trong tổ chuyên môn. Tổ chuyên môn

thống nhất nội dung, biện pháp khả thi hoặc những kết luận về ứng
xử sư phạm để giúp giáo viên có thể vận dụng thực hiện vào thực tế
giảng dạy, giáo dục học sinh. Như vậy sinh hoạt tổ chuyên môn nhằm
nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên. Sinh hoạt tổ
chuyên môn còn giúp bồi dưỡng giáo viên trong tổ theo Chuẩn nghề
nghiệp giáo viên Tiểu học.
- Sinh hoạt tổ chuyên môn ở trường tiểu học có một vị trí rất
quan trọng. Khi sinh hoạt tổ chuyên môn giáo viên trong tổ được
tham gia thảo luận chuẩn bị, thiết kế giáo án, thiết kế bài giảng sáng
tạo là trí tuệ của tập thể. Qua sinh hoạt tổ chuyên môn, giáo viên có
động lực để chia sẻ kinh nghiệm, tự học hỏi lẫn nhau, đó là điều kiện
phát triển tốt năng lực chuyên môn.
Để việc sinh hoạt tổ chuyên môn có hình thức đa dạng, nội dung
phong phú thiết thực, đạt được mục tiêu đề ra thì tổ trưởng chuyên


môn phải quản lí, tổ chức tốt các hoạt động trong buổi sinh hoạt. Tổ
trưởng chuyên môn cần có hình thức tổ chức sinh hoạt tổ chuyên
môn sao cho khoa học, phù hợp với những điều kiện thực tế của địa
phương. Tổ trưởng chuyên môn chủ động thiết kế nội dung sinh hoạt
dựa trên kế hoạch tổ, nghị quyết hội đồng, chuyên môn của trường và
tình hình thực tế của tổ chuyên môn để đảm bảo nội dung chung, nội
dung riêng của tổ. Tổ trưởng chuyên môn coi trọng sự chủ động,
sáng tạo của giáo viên trong tổ chứ không áp đặt giáo viên chỉ sinh
hoạt nội dung do tổ trưởng soạn thảo.
Tổ trưởng chuyên môn hướng dẫn giáo viên đóng góp ý kiến
cho dự thảo: Bổ sung nội dung còn thiếu cho đánh giá công tác cũ,
bàn biện pháp thực hiện công tác mới, chia sẻ giúp đỡ nhau... (Tùy
công việc mỗi tháng mà hướng dẫn giáo viên thảo luận một trong
những nội dung sau: Thảo luận xây dựng tiêu chí thi đua, quy chế

chuyên môn; Thảo luận học tập thực hiện nhiệm vụ năm học; Thảo
luận điều chỉnh nội dung dạy học; Thảo luận biện pháp bồi dưỡng
học sinh năng khiếu; Thảo luận biện pháp bồi dưỡng học sinh tiếp
thu chậm; Thảo luận biện pháp giúp giáo viên giỏi thi các cấp; Thảo
luận biện pháp giáo dục học sinh khuyết tật; Thảo luận biện pháp
giúp đỡ học sinh có hoàn cảnh khó khăn chưa được chứng nhận hộ
nghèo; Thảo luận biện pháp giáo dục học sinh qua tình huống cụ thể
xảy ra..v.v..)
4.3.2. Biện pháp phân loại và đổi mới hình thức, nội dung
một buổi sinh hoạt chuyên môn. Căn cứ vào nội dung trọng tâm


của buổi họp sinh hoạt tổ chuyên môn, tôi có thể chia ra các dạng
sinh hoạt tổ chuyên môn như sau:
4.3.2.1. Biện pháp đổi mới hình thức, nội dung một buổi sinh
hoạt triển khai chuyên môn thông thường. Tôi tổ chức một buổi
sinh hoạt tổ chuyên môn triển khai chuyên môn thông thường diễn
ra theo các bước sau:
Bước thứ nhất là sự chuẩn bị của tổ trưởng: Để chuẩn bị tốt
cho cuộc họp tổ chuyên môn đạt kết quả tốt, tổ trưởng chuyên môn
có nhiệm vụ viết dự thảo nghị quyết gồm công tác cũ: Tổ trưởng
chuyên môn tổng hợp kết quả các hoạt động của tổ chuyên môn trong
tuần, tháng qua một cách chi tiết, cụ thể của những công tác thường
xuyên, đột xuất, chỉ ra được những điểm mạnh, những tồn tại, từ đó
rút ra bài học kinh nghiệm cần khắc phục. Sau đó, tổ trưởng chuyên
môn xây dựng dự thảo công tác mới: Đó là kế hoạch hoạt động của
tháng tới dựa trên kế hoạch tổ, kế hoạch hoạt động chuyên môn trong
tháng của ban giám hiệu và các đoàn thể được nêu ở cuộc họp
chuyên môn, họp hội đồng tiến hành triển khai kế hoạch công tác
riêng của tổ chuyên môn trong tháng. Tổ trưởng gửi File dự thảo

nghị quyết tổ chuyên môn lên gmail, trước hai ngày để giáo viên
trong tổ tải, ghi chép trước dự thảo ngoài giờ, đến phiên họp chỉ ghi
thêm phần phát biểu bổ sung nội dung và biện pháp thực hiện là hoàn
thành nghị quyết tổ.
Bước thứ hai là chia sẻ của giáo viên: Khi tổ trưởng chuyên
môn triển khai, những vấn đề lớn, giáo viên trong tổ tiếp thu nghị
quyết, ghi chép những nội dung cơ bản nhất vào sổ của mình.Vì dự


thảo nghị quyết tổ chuyên môn đã gửi lên gmail, trước hai ngày, giáo
viên trong tổ đã biết, đã hiểu nên tổ trưởng yêu cầu từng giáo viên
phát biểu ý kiến: bổ sung nội dung cho dự thảo, trình bày thời gian,
biện pháp thực hiện các công việc. Tổ trưởng khuyến khích từng giáo
viên phát biểu ý kiến. Tổ trưởng chuyên môn có thể gợi ý để giáo
viên chủ động chia sẻ những khó khăn, vướng mắc trong giáo dục và
giảng dạy diễn ra hàng ngày trong tuần ở lớp mình để tập thể thảo
luận tìm hướng giải quyết thỏa đáng.
Bước thứ ba: Tổ trưởng chuyên môn dành thời gian cho giáo
viên lần lượt bày tỏ, đề xuất ý kiến. Đó là những vướng mắc, những
khó khăn gặp phải trong công tác của giáo viên. Đó là những đề xuất
những biện pháp, những hình thức tổ chức các hoạt động sao cho
hiệu quả hơn. Sau khi các thành viên trong tổ đóng góp ý kiến, tổ
trưởng chuyên môn tập hợp, tóm tắt nội dung chung, lấy ý kiến tập
thể bổ sung, thống nhất ghi vào biên bản họp tổ chuyên môn. Đó là
nghị quyết họp chuyên môn của tổ, tất cả giáo viên trong tổ chuyên
môn thống nhất thực hiện.
Bước thứ tư: Tổ phó chuyên môn thông qua nghị quyết tổ
chuyên môn.
Bước thứ năm: Tổ trưởng chuyên môn mời đại diện ban giám
hiệu phát viểu ý kiến (Nếu có đại diện ban giám hiệu dự họp), tổ

trưởng chuyên môn chốt nghị quyết và thời gian thực hiện, hoàn
thành các nội dung.


4.3.2.2. Biện pháp đổi mới hình thức, nội dung một buổi sinh
hoạt chuyên môn thực hiện chấm chéo hồ sơ hay chấm vở viết
học sinh.
Bước thứ nhất là sự chuẩn bị của tổ trưởng: Tổ trưởng
chuyên môn ngoài nhiệm vụ viết dự thảo nghị quyết như những buổi
sinh hoạt chuyên môn khác. Tổ trưởng chuyên môn còn phải nghiên
cứu xây dựng biểu điểm chấm (biểu điểm chấm hồ sơ, biểu điểm
chấm vở viết học sinh), tham khảo ý kiến của Ban giám hiệu, tổ phó
chuyên môn. Những nội dung này, tổ trưởng chuyên môn đều gửi lên
gmail của tổ trước hai ngày để giáo viên nghiên cứu thấu đáo trước.
Bước thứ hai là thống nhất biểu điểm chấm của giáo viên: Tổ
trưởng chuyên môn triển khai những vấn đề cơ bản nhất, đề nghị
giáo viên cho ý kiến về biểu điểm chấm mà tổ xây dựng; Tập thể
giáo viên trong tổ tiếp thu nghị quyết thống nhất biểu điểm chấm,
cách chấm, ghi nhớ những nội dung cần thiết nhất vào sổ của mình
để thực hiện. Giáo viên trong tổ chuyên môn tiến hành chấm theo
biểu điểm đã thống nhất.
Bước thứ ba là chia sẻ của giáo viên: Sau khi tổ trưởng chuyên
môn triển khai xong dự thảo nghị quyết, thực hiện chấm hồ sơ hay vở
viết học sinh xong, tổ trưởng khuyến khích từng giáo viên phát biểu
ý kiến. Tổ trưởng chuyên môn có thể gợi ý để giáo viên chủ động
chia sẻ những tồn tại của hồ sơ giáo viên, của vở viết học sinh, những
sai sót khi chấm của một vài giáo viên để tập thể thảo luận tìm hướng
giải quyết thỏa đáng.



Bước thứ tư: Tổ trưởng chuyên môn dành thời gian cho giáo
viên lần lượt bày tỏ, đề xuất ý kiến. Đó là những đề xuất biện pháp,
những hình thức tổ chức các hoạt động của tổ sao cho hiệu quả hơn.
Sau khi các thành viên trong tổ góp ý, tổ trưởng chuyên môn tóm tắt
nội dung chung, lấy ý kiến tập thể thống nhất bổ sung vào nội dung
biên bản tổ chuyên môn. Đó là nghị quyết phiên họp của tổ chuyên
môn, tất cả giáo viên trong tổ chuyên môn thống nhất thực hiện.
Bước thứ năm: Thư kí thông qua biên bản họp và yêu cầu giáo
viên trong tổ chuyên môn lần lượt kí xác nhận.
Bước thứ sáu: Tổ trưởng chuyên môn rút ra bài học giảng dạy
giáo dục học sinh và rút kinh nghiệm với giáo viên khi chấm chéo
hồ sơ hay chấm vở viết học sinh.
4.3.2.3. Biện pháp đổi mới hình thức, nội dung sinh hoạt chuyên
môn dựa trên “Nghiên cứu bài học” của tổ.
Các bước tổ chức sinh hoạt chuyên môn dựa trên “Nghiên cứu
bài học” được tôi áp dụng, thực nghiệm ở tổ chuyên môn nơi tôi
công tác (thường diễn ra trong hai buổi họp tổ chuyên môn) như sau:
Bước thứ nhất là sự chuẩn bị của tổ trưởng: Tổ trưởng
chuyên môn ngoài nhiệm vụ viết dự thảo nghị quyết như những buổi
sinh hoạt chuyên môn khác. Tổ trưởng chuyên môn còn phải viết kế
hoạch triển khai sinh hoạt chuyên môn dựa trên “Nghiên cứu bài
học” và gửi File kế hoạch chuyên đề lên gmail chung của tổ trước 2
ngày họp.
Bước thứ hai tiến hành họp tổ triển khai: